عربي English Türkçe اردو فارسى
Logo
Son Haberler
DÜNYA

Almanya Başbakanı Olaf Scholz: Avrupa Birliği İran'a karşı yeni yaptırımlar üzerinde çalışıyor

Almanya Başbakanı Olaf Scholz dün Berlin'de düzenlediği basın toplantısında (DPA)
Almanya Başbakanı Olaf Scholz dün Berlin'de düzenlediği basın toplantısında (DPA)
TT
TT

Almanya Başbakanı Olaf Scholz: Avrupa Birliği İran'a karşı yeni yaptırımlar üzerinde çalışıyor

Almanya Başbakanı Olaf Scholz dün Berlin'de düzenlediği basın toplantısında (DPA)
Almanya Başbakanı Olaf Scholz dün Berlin'de düzenlediği basın toplantısında (DPA)

Almanya Başbakanı Olaf Scholz Pazartesi günü yaptığı açıklamada, Avrupa Birliği'nin İran’da Mahsa Amini'nin ölümünün ardından gerçekleştirilen protestoları bastırma şekli nedeniyle Tahran’a karşı yeni yaptırımlar üzerinde çalıştığını bildirdi. Scholz, "İran'da barışçıl protesto gösterilerinde bulunan insanların hayatlarını kaybetmesi beni hayrete düşürdü. Güvenlik güçlerinin orantısız şiddetini kınıyor ve halkı destekliyoruz. Avrupa Birliği'nden gelen yaptırımlarımız önemli ve ek yaptırımlar üzerinde çalışıyoruz." dedi.
Avrupa Birliği, daha önce, Mahsa Amini’nin geçtiğimiz Eylül ayında İran’da gözaltı sırasında ölümünün ardından ülkede patlak veren protesto gösterilerini bastırma şekli nedeniyle İranlı kuruluşlara ve yetkililere yaptırım uygulamıştı.
Almanya ve Avrupa Birliği, İran Devrim Muhafızlarını Brüksel'deki "terörist" örgütler listesine dahil etme önerisinin incelenmekte olduğunu açıkladı. Almanya Dışişleri Bakanı Annalina Birbock Pazar günü, Almanya ve Avrupa Birliği'nin İranlı yetkililerin ülkedeki protesto hareketine yönelik sert tutumuna karşı bir adım olarak, İran Devrim Muhafızlarını terör listelerine dahil etmeyi düşündüklerini söyledi. Alman yayın kuruluşu ARD'ye verdiği röportajda Bierbock, "Geçen hafta başka bir yaptırım paketi uygulayacağımızı açıkça belirttim." dedi.
Reuters'ın aktardığına göre“İran Devrim Muhafızları'nın terör listelerine nasıl dahil edileceğini de inceleyeceğiz.” diyen Birbock, İran ile Batı arasında nükleer anlaşma konusunda müzakerelerin devam etmediğini belirtti.
Fransız Haber Ajansı’nın (AFP) aktardığına göre İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Nasır Kenani şunları söyledi: “Devrim Muhafızları, İran’ın resmi askeri gücüdür ve bu adım (Avrupa önerisi) tamamen yasa dışıdır. Almanya'nın Devrim Muhafızları’na yaptırım uygulaması bu ülkenin İran’a karşı sorumsuz ve yapıcı olmayan adımlarının bir devamı olacaktır.”
Avrupa Birliği Güvenlik Politikaları Sözcüsü Nebila Masrali, "Avrupa yasalarına göre, bir örgütün Avrupa terör örgütleri listesine alınması için mahkeme kararı veya idari bir makamın emri gibi yetkili ulusal makamlar tarafından alınacak ulusal bir karar gerekir. Bu durumda, böyle bir ulusal karar olmadan tek başına Avrupa Birliği düzeyinde hareket etmek mümkün değil. Bu nedenle, birlik benzer bir adım atmadan önce bahsi geçen ulusal kararın alınması gerekir.” değerlendirmesinde bulundu.
İran Devrim Muhafızları Başkomutanı Hüseyin Selami, göstericileri Cumartesi günü protestoların son günü olması konusunda uyarmıştı. Bu uyarı ile eş zamanlı olarak, AB, devrim muhazılarına karşı ek yaptırımlar üzerinde çalıştığını açıkladı.
ABD, eski Başkan Donald Trump döneminde İran Devrim Muhafızları'nı Nisan 2019'da terör örgütü olarak tanımlamıştı. Tahran, nükleer anlaşmayı canlandırmaya yönelik müzakerelerde Devrim Muhafızları'nın terör örgütleri listesinden çıkarılmasını talep etti. Ancak ABD yönetimi İran'dan, bölgesel gerilimi azaltma ve Devrim Muhafızları'nın yabancı kolu olan Kudüs Gücü'nün eski komutanı Kasım Süleymani'nin öldürülmesinin intikamını alma girişimlerini durdurma sözü istedi. Bunun üzerine İran bahse konu talebinden vazgeçti.
İran Devrim Muhafızları düzenli orduya paralel bir aygıttır ve doğrudan İran Dini Lideri Ali Hamaney'in emri altındadır. Tüm stratejik dosyalarda son sözü söyleyen Devrim Muhafızları, İran'da büyük siyasi ve ekonomik etkiye sahiptir.

Daha fazlasını oku

 
 
DÜNYA

İsrail ordusunun Suriye’nin güneyine 22 askeri araçla girmesinin ardından 3 kişi gözaltına alındı

Suriye’de Kuneytra kentinin genel görünümü (Arşiv – Reuters)
Suriye’de Kuneytra kentinin genel görünümü (Arşiv – Reuters)
TT
TT

İsrail ordusunun Suriye’nin güneyine 22 askeri araçla girmesinin ardından 3 kişi gözaltına alındı

Suriye’de Kuneytra kentinin genel görünümü (Arşiv – Reuters)
Suriye’de Kuneytra kentinin genel görünümü (Arşiv – Reuters)

İsrail ordusuna bağlı bir birlik, bugün (perşembe) Suriye’nin güneyinde, Kuneytra’nın güney kırsalındaki Sayda el-Hanût köyüne girdi.

Şarku'l Avsat'ın Suriye televizyonundan aktardığı habere göre 22 askeri araçtan oluşan işgal gücünün köye girerek aralarında iki kardeşin de bulunduğu üç genci gözaltına aldı.

Haberde, bu askeri hareketliliğin Kuneytra kırsalında İsrail güçleri tarafından gerçekleştirilen tekrarlanan ihlaller zincirinin bir parçası olduğu belirtildi.

Öte yandan İsrail ordusu, ultra-Ortodoks (Haredi) askerlerden oluşan “Haşmonaim” Tugayı’na bağlı birliklerin Suriye’nin güneyindeki güvenlik bölgesine konuşlandırıldığını duyurdu. Bu adım, söz konusu tugayın bölgede ilk kez konuşlandırılması olarak değerlendiriliyor.

DÜNYA

ABD Grönland'ı ‘Altın Kubbe’ için mi istiyor?

Grönland'ın başkenti Nuuk'un merkezinde bir caddede yürüyen insanlar (AP)
Grönland'ın başkenti Nuuk'un merkezinde bir caddede yürüyen insanlar (AP)
TT
TT

ABD Grönland'ı ‘Altın Kubbe’ için mi istiyor?

Grönland'ın başkenti Nuuk'un merkezinde bir caddede yürüyen insanlar (AP)
Grönland'ın başkenti Nuuk'un merkezinde bir caddede yürüyen insanlar (AP)

Grönland, ABD’nin füze savunması için gerçekten önemli bir yer, ama Washington’ın füze kalkanı ya da diğer adıyla ‘Altın Kubbe’yi kurmak için başka seçenekleri de var. ABD aslında Başkan Donald Trump'ın ülkesinin güvenliği için ‘hayati’ olduğunu söylediği bu kutup adasını ele geçirmek zorunda değil.

ABD füze savunma sistemi hangi özelliklere sahip?

ABD balistik füze savunma sistemi, füzeleri tespit etmek ve izlemek için uydular ve erken uyarı radar ağından oluşur.

Bu sistemler (Pasifik Okyanusu’ndaki) Mariana Adaları, Alaska, Büyük Britanya ve Grönland gibi yerlerde bulunuyor.

ABD ayrıca Aegis Savaş Sistemi ile donatılmış savaş gemilerine güvenebilir ve Romanya'nın Deveselu ile Polonya'nın Redzikowo kentlerinde bulunan radarlarını kullanabilir.

Tüm bunların yanında Washington, Kaliforniya ve Alaska'da konuşlandırılmış 44 Yer Taban Önleyici (GBI) füzesi dahil olmak üzere çeşitli türlerde önleyici füzelere sahip.

Stratejik Araştırmalar Vakfı (Fondation pour la Recherche Stratégique/FRS) araştırmacısı Etienne Marcuz’a göre ABD bu füzeleri konuşlandırarak ‘Asya kıtasından gelebilecek her türlü tehdidi bertaraf etmeyi’ amaçlıyor. Ayrıca, GBI silolarının Rusya'dan gelen herhangi bir tehdidi önlemek için uygun konumda olmadığını da belirten

Şarku’l Avsat’ın Fransız Haber Ajansı AFP’den aktardığı değerlendirmede Markuz, GBI füzelerinin doğudan gelen bir tehdidi önlemesinin olası olmadığını, çünkü bu füzelerin ABD'nin kuzeydoğusunda konuşlandırılabileceğini söyledi.

Trump'ın amacının radarları ve önleyici füzeleri ‘doğru yere’ yerleştirmek olduğunu düşünerek, Grönland'ı ilhak etmenin belirtilen nedeninin ‘bahaneden’ ibaret olduğunu savunan Markuz, “Bu füzelerin bir kısmı Polonya ve Romanya'da da bulunuyor. Dolayısıyla bu argüman ikna edici değil” ifadelerini kullandı.

Ayrıca, ABD’nin Aegis muhriplerinde SM-3 füzeleri bulunduğuna dikkati çeken Markuz, Polonya ve Romanya'da, füzelerden ayrılır ayrılmaz uzayda nükleer savaş başlıklarını önlemek için tasarlanmış SM-3 füzelerinin olduğunu, ABD'nin THAAD füze savunma sisteminin ise üst atmosferdeki son aşamada savaş başlıklarını önleyebildiğini kaydetti.

Altın Kubbe projesi nedir?

Göreve başladıktan kısa bir süre sonra, Başkan Trump, ABD topraklarını her türlü füze saldırısından korumayı amaçlayan Altın Kubbe projesini duyurdu.

ABD Başkanı, görev süresinin sonuna kadar 175 milyar dolarlık bir bütçe ayırarak operasyonel bir sistem kurmayı planlıyor, ancak birçok uzman bu hedefin bu süre içinde gerçekleştirilmesinin gerçekçi olmadığını düşünüyor.

American Enterprise Institute'tan (AEI) Todd Harrison'ın tahminlerine göre projenin maliyeti 20 yıl içinde yaklaşık 1 trilyon dolar olacak ve daha etkili bir kalkan için 3,6 trilyon dolara kadar çıkacak.

Düşük Dünya yörüngesinde, yörüngesinden ayrılıp hedef alınan füzeyle çarpışmak üzere tasarlanmış bir önleme uydusu filosunun konuşlandırılması başlıca yenilik olarak planlanıyor.

Etienne Marcuz, bununla ilgili olarak ‘başarısızlık durumunda başka fırlatma seçenekleri de olması gerektiğini’ söyledi. Marcuz Ayrıca, “ABD de kara ve denizdeki füze ve önleme yeteneklerini geliştirecek” diye ekledi.

Peki, neden Grönland?

ABD’ye fırlatılan kıtalararası balistik füzelerin Kuzey Kutbu üzerinden geçeceğini açıklayan Markuz, radar algılama ve önleme yeteneklerine duyulan ihtiyaca dikkat çekti.

ABD ordusu şu anda Grönland'ın kuzeybatısındaki Pituffik Uzay Üssü’ne radar sistemlerine sahiptir.

Gözetleme operasyonları ile ilgili olarak Markuz, uzaydaki füzeleri izlemek için Grönland'da radarların bulunmasının her zaman yararlı olduğunu, ancak bunların öneminin giderek azalacağını belirtti.

MArkuz, ABD'nin şu anda düşük Dünya yörüngesine Hipersonik ve Balistik Takip Alanı Sensörü (Hypersonic and Ballistic Tracking Space Sensor/HBTSS) uyduları konuşlandırdığını ve bunun özellikle atmosferin dışında uçan füzeleri izlemek için olduğunu açıkladı.

Ayrıca, ABD, Grönland ve Danimarka arasında mevcut savunma anlaşmaları Washington'ın birçok şeyi yapmasına imkan tanıyor.

AFP’ye konuşan Hidrojen jeopolitiği, küresel pazarlar ve stratejiler konusunda Kıdemli Araştırmacı Mika Blugion Merid, ABD'nin Grönland'da teknik, maddi ve insan kaynaklarını kısıtlama olmaksızın kullanabileceğini, isterse nükleer kaynaklarını bile yeniden konuşlandırabileceğini söyledi.

Ancak Danimarka ve Grönland yetkililerinin bilgilendirilmesi ve danışılması gerekiyor.

Merid, şunları ekledi:

“Danimarkalılar, kendilerine danışıldıktan sonra bir projeyi reddederse ve ABD bunu tek taraflı olarak uygularsa, bu Danimarka'nın egemenliğinin ihlali olarak yorumlanabilir ve diplomatik ve siyasi gerginliğe yol açabilir. Bu yüzden Danimarka yasal anlamda veto hakkına sahip olmasa da gerçekte ABD'nin Grönland'da yaptığı her şey için siyasi bir anlaşmaya varılması gerekiyor.”

DÜNYA

Rusya, casusluk suçlamasıyla bir İngiliz diplomatı sınır dışı etti

Moskova’daki İngiltere Maslahatgüzarı Danae Dholakia (EPA)
Moskova’daki İngiltere Maslahatgüzarı Danae Dholakia (EPA)
TT
TT

Rusya, casusluk suçlamasıyla bir İngiliz diplomatı sınır dışı etti

Moskova’daki İngiltere Maslahatgüzarı Danae Dholakia (EPA)
Moskova’daki İngiltere Maslahatgüzarı Danae Dholakia (EPA)

Rusya, Ukrayna savaşı nedeniyle Moskova ile Batı arasındaki gerilimin arttığı bir dönemde, “casusluk” suçlamasıyla bir İngiliz diplomatı sınır dışı ettiğini açıkladı.

Rusya Dışişleri Bakanlığı’ndan bugün (Perşembe) yapılan açıklamada, İngiltere’nin Moskova Büyükelçiliği’nde görevli bir diplomatın “Britanya gizli servislerine mensup olduğuna dair bilgiler” alındığı belirtilerek, söz konusu diplomatın akreditasyonunun iptal edildiği bildirildi. Açıklamaya göre, İngiltere’nin maslahatgüzarı Danae Dholakia bakanlığa çağrılarak karar kendisine iletildi ve diplomata Rusya’dan ayrılması için iki haftalık süre tanındı.

Rus devlet televizyonu RT’nin, Rusya Federal Güvenlik Servisi’ne (FSB) dayandırdığı haberde ise, söz konusu kişinin “Moskova’daki İngiliz Büyükelçiliği’nin bir biriminde sekreterlik görevi kisvesi altında Rusya’ya gönderilmiş, beyan edilmemiş bir İngiliz istihbarat subayı” olduğu öne sürüldü. FSB, İngiliz subayın akreditasyonunun iptal edildiğini ve iki hafta içinde Rusya’yı terk etmesinin istendiğini duyurdu.

Rusya Dışişleri Bakanlığı ayrıca, Londra’nın bu konudaki tutumunu sertleştirmesi halinde Moskova’nın tepkisinin “kararlı ve net” olacağı uyarısında bulunarak, “Rusya, Britanya özel servislerine mensup ve resmen beyan edilmemiş personelin topraklarımızdaki faaliyetlerine müsamaha göstermeyecektir” açıklamasını yaptı.