ABD, Irak ordusuna danışmanlık yapmayı sürdürecek

McGurk, resmi temaslarda bulunmak üzere geldiği Irak'ın Erbil kentinde, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) Başkanı Neçirvan Barzani (sağda) ile bir araya geldi. (AA)
McGurk, resmi temaslarda bulunmak üzere geldiği Irak'ın Erbil kentinde, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) Başkanı Neçirvan Barzani (sağda) ile bir araya geldi. (AA)
TT

ABD, Irak ordusuna danışmanlık yapmayı sürdürecek

McGurk, resmi temaslarda bulunmak üzere geldiği Irak'ın Erbil kentinde, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) Başkanı Neçirvan Barzani (sağda) ile bir araya geldi. (AA)
McGurk, resmi temaslarda bulunmak üzere geldiği Irak'ın Erbil kentinde, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) Başkanı Neçirvan Barzani (sağda) ile bir araya geldi. (AA)

Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi Orta Doğu ve Kuzey Afrika Koordinatörü Brett McGurk, ABD'nin, Irak ordusunda danışmanlık yapmaya devam edeceğini söyledi.
Irak Başbakanlık Basın Ofisinden yapılan açıklamaya göre, McGurk, başkent Bağdat'a gerçekleştirdiği ziyaret kapsamında Başbakan Muhammed Şiya es-Sudani ile bir araya geldi.
İki ülke arasındaki ilişkilerin ve halkların çıkarlarının ele alındığı görüşmede McGurk, ABD'nin Sudani liderliğindeki Irak hükümetine desteğinin süreceğini belirtti.
McGurk, Irak hükümetinin başarısına dikkati çekerek ABD'nin terör örgütü DEAŞ ile mücadelede Irak ordusuna danışmanlık desteğinin devam edeceğini söyledi.
Ürdün'de Aralık 2022'de düzenlenen 2. Bağdat İşbirliği ve Ortaklık Konferansı'nı hatırlatan McGurk, Irak'ın bölge ülkeleriyle kalkınma projeleri geliştirmesini takdir etti.
McGurk, ABD yönetiminin, Irak'ın enerji, altyapı ve iklim değişikliğiyle mücadele alanındaki reformlarını desteklemek için Stratejik Çerçeve Anlaşması'na olan bağlılığını yineledi.
Irak Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin'in ABD'yi ziyaret edeceğine değinen McGurk, Beyaz Saray'ın, Hüseyin'in Stratejik Çerçeve Anlaşması Yüksek Koordinasyon Komitesi toplantılarına katılmak için ABD'ye yapacağı ziyaretten memnun olduğunu söyledi.
Irak Başbakanı Sudani de hükümetin halkın çıkarları doğrultusunda "dost ve kardeş" ülkelerle işbirliği ufukları açmaya yöneldiğini belirtti.
Sudani, güvenlik güçlerinin terörle mücadele ve ülkede istikrarı sağlama adına gerçekleştirdiği çalışmalara vurgu yaptı.
Geçen haftaki Almanya ziyareti sırasında Sudani, ABD merkezli Wall Street Jurnal (WSJ) gazetesine yaptığı açıklamada, ülkesinden üst düzey bir heyetin ABD'li yetkililerle görüşmek üzere Washington'a gideceğini söylemişti.
WSJ'ye göre, Sudani, DEAŞ ile mücadeledeki önemi sebebiyle ABD birliklerinin Irak'ta bulunmasını savunuyor ve bu birliklerin ülkeden çekilmesi için net bir tarih bulunmuyor.



Berlin, Amerikan varlığının azaltılmasının ardından Avrupa savunmasını güçlendirmeyi hedefliyor

ABD Başkanı Donald Trump, mart ayı başlarında Beyaz Saray'da Almanya Başbakanı Friedrich Merz'i ağırladı (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump, mart ayı başlarında Beyaz Saray'da Almanya Başbakanı Friedrich Merz'i ağırladı (Reuters)
TT

Berlin, Amerikan varlığının azaltılmasının ardından Avrupa savunmasını güçlendirmeyi hedefliyor

ABD Başkanı Donald Trump, mart ayı başlarında Beyaz Saray'da Almanya Başbakanı Friedrich Merz'i ağırladı (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump, mart ayı başlarında Beyaz Saray'da Almanya Başbakanı Friedrich Merz'i ağırladı (Reuters)

Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius, dün yaptığı açıklamada, Washington'un Almanya'daki 5 bin Amerikan askerini geri çekme kararının etkisini hafifleterek, bu durumun "beklenen bir gelişme" olduğunu belirtti. Pistorius, buna karşılık Avrupalı müttefiklerini savunma kapasitelerini güçlendirmeye çağırdı.

ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon), cuma günü yaptığı açıklamada, İran ile yaşanan savaş gerilimi ve ABD-Avrupa ilişkilerini zayıflatan ticari anlaşmazlıkların gölgesinde askeri güçlerini çekme kararı aldığını duyurdu.

ABD’nin İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesinden bu yana Almanya'da yaklaşık 36 bin, Avrupa genelinde ise toplam 78 bin askeri bulunuyor. ABD Başkanı Donald Trump, ilk döneminde 25 bin askeri çekme tehdidinde bulunmuş, Beyaz Saray'a geri döndüğü ikinci döneminde de bu tehditlerini yinelemişti.

Askeri uzmanlar karar üzerinde ikiye bölünmüş durumda. Bazı uzmanlar bu kısıtlamayı askeri açıdan "sembolik" bir hamle olarak değerlendiriyor. Bazıları ise yıl sonunda uzun menzilli "Tomahawk" füzelerinin konuşlandırılmasının durdurulma ihtimalinin yaratacağı ciddi güvenlik riskleri konusunda uyarılarda bulunuyor.


Irak'taki grupların silahsızlandırılması planına dair işaretler

Irak'ın müstakbel Başbakanı Ali el-Zeydi, 2 Mayıs 2026'da Erbil'e varışında Kürdistan Bölgesel Hükümeti Başbakanı Mesrur Barzani tarafından karşılandı. (Bölgesel Hükümet)
Irak'ın müstakbel Başbakanı Ali el-Zeydi, 2 Mayıs 2026'da Erbil'e varışında Kürdistan Bölgesel Hükümeti Başbakanı Mesrur Barzani tarafından karşılandı. (Bölgesel Hükümet)
TT

Irak'taki grupların silahsızlandırılması planına dair işaretler

Irak'ın müstakbel Başbakanı Ali el-Zeydi, 2 Mayıs 2026'da Erbil'e varışında Kürdistan Bölgesel Hükümeti Başbakanı Mesrur Barzani tarafından karşılandı. (Bölgesel Hükümet)
Irak'ın müstakbel Başbakanı Ali el-Zeydi, 2 Mayıs 2026'da Erbil'e varışında Kürdistan Bölgesel Hükümeti Başbakanı Mesrur Barzani tarafından karşılandı. (Bölgesel Hükümet)

Bağdat’ta dün paylaşılan bilgilere göre, iktidar koalisyonu silahlı grupların silahsızlandırılmasına yönelik "teorik bir çerçeve" üzerinde çalışıyor. Bu planın, Halk Seferberlik Güçleri’nin (Haşdi Şabi) liderlik hiyerarşisinin yeniden yapılandırılmasını da içerebileceği belirtiliyor.

İki önde gelen grubun ağır silahlarını bırakıp Haşdi Şabi güçlerine teslim edeceklerini açıklamasıyla ilgili çelişkili haberler ortaya çıktı; söz konusu operasyonun yalnızca " sembolik" olabileceği ve Amerika Birleşik Devletleri ile ilişkileri test etme" amacı taşıyabileceği konusunda şüpheler dile getirildi.

Dikkat çekici bir gelişme olarak kaynaklar ABD'nin, grupların dağıtılması için baskı yapmak amacıyla bir süre askıya aldığı dolar sevkiyatlarını Irak'a yeniden başlattığını doğruladı.

Hükümet kurma çalışmaları ve Erbil ziyareti

Bu arada, Irak'ın yeni başbakan adayı Ali ez-Zeydi, yeni hükümeti kurmak için istişarelere devam ediyor ve Erbil'de Kürdistan Demokrat Partisi'ne (KDP) Bağdat'taki siyasi süreci boykot etmeyi bırakması çağrısında bulundu.

Görüşme sonrası açıklama yapan Kürdistan Bölgesel Yönetimi Başbakanı Mesrur Barzani, "Federal hükümet ile yaşanan ihtilaflı konuları kökten çözmek için yeni bir fırsat şekilleniyor" ifadelerini kullandı.


İnsan hakları örgütü: Hartum'da İHA saldırısı sonucu 5 kişi öldü

Sudan'ın başkenti Hartum'da savaşın yol açtığı yıkımdan (Arşiv- Reuters)
Sudan'ın başkenti Hartum'da savaşın yol açtığı yıkımdan (Arşiv- Reuters)
TT

İnsan hakları örgütü: Hartum'da İHA saldırısı sonucu 5 kişi öldü

Sudan'ın başkenti Hartum'da savaşın yol açtığı yıkımdan (Arşiv- Reuters)
Sudan'ın başkenti Hartum'da savaşın yol açtığı yıkımdan (Arşiv- Reuters)

Sudan’ın başkenti Hartum’un büyük metropol bölgesinde dün, Hızlı Destek Kuvvetleri’ne (HDK) ait  insansız hava aracının (İHA) bir aracı hedef alması sonucu 5 sivil hayatını kaybetti. Bu saldırı, insan hakları kuruluşlarına göre başkentte bu hafta gerçekleşen ikinci benzer olay oldu.

Son aylarda Sudan ordusu ile HDK arasında ülke genelinde İHA saldırılarında belirgin bir artış yaşanırken, bazı saldırılar tek seferde onlarca kişi yaşamını yitirmesine sebep oldu.

Savaş sırasında ihlalleri belgeleyen “Acil Durum Avukatları” adlı kuruluş, HDK’ya ait bir İHA’nın dün sabah Omdurman’ın güneyindeki Cemuiyye Üçgeni yolu üzerinde sivil bir aracı vurduğunu ve araçtaki bütün yolcuların hayatını kaybettiğini bildirdi.

Kuruluş aracın, Hartum’un yaklaşık 90 kilometre güneyindeki Beyaz Nil eyaletinde bulunan Şeyh es-Sıddık bölgesinden geldiğini belirtti.

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre güvenlik kaynakları ve görgü tanıkları, geçen salı günü de başkent merkezinin yaklaşık 40 kilometre güneyindeki Cebel Evliya bölgesinde bir hastanenin İHA saldırısıyla hedef alındığını bildirdi.

HDK ile Sudan ordusu arasında daha önce yaşanan çatışmalar sırasında Hartum havaalanının içinden yükselen dumanlar (Arşiv- Reuters)HDK ile Sudan ordusu arasında daha önce yaşanan çatışmalar sırasında Hartum havaalanının içinden yükselen dumanlar (Arşiv- Reuters)

Bu saldırı, ordunun bir yıl önce HDK’dan geri aldığı başkentte aylar sonra gerçekleşen ilk saldırı oldu.

Cebel Evliya, ordunun hızlı gerçekleştirdiği karşı saldırısıyla HDK’nın batıya, Darfur’daki ana üssüne çekilmesinden önce Hartum eyaletindeki son kontrol noktasıydı.

HDK, geçen yıl Hartum’da çoğunlukla askeri noktalar, enerji tesisleri ve su altyapısını hedef alan bir dizi İHA saldırısı düzenlemişti.

Ancak son aylarda başkentte görece bir sakinlik yaşandı. Yerinden edilen 1,8 milyondan fazla kişi geri dönerken, havalimanı iç hat uçuşlarına yeniden açıldı. Buna rağmen kentin büyük bir kısmı hâlâ elektrik ve temel hizmetlerden yoksun durumda.

Çatışmalar ise büyük ölçüde Darfur’da yoğunlaştı. Ordu, ekim ayında Faşir kentindeki son üssünü kaybederken, Kurdufan’da HDK doğu ile batıyı bağlayan ana kara yolunun kontrolünü yeniden ele geçirmeye çalışıyor.

Diğer yandan şiddet olayları Etiyopya sınırına yakın güneydoğudaki Mavi Nil eyaletine de sıçradı. Bu durum, çatışmaların daha da uzaması ve yayılması yönündeki endişeleri artırıyor.

2023 yılından beri devam eden savaş, on binlerce kişinin ölümüne yol açtı. Bazı tahminlere göre can kaybı 200 bini aşarken, milyonlarca kişi ülke içinde ve dışında yerinden edildi. Savaş, dünyanın en büyük insani krizlerinden birine neden oldu.