Ukrayna'daki savaşın ardından Bulgar silah endüstrisi altın çağını yaşıyor

Bulgaristan'ın ürettiği silahların önemli bir bölümü Romanya ve Polonya üzerinden Kiev yönetimine gönderiliyor (Bulgaristan Savunma Bakanlığı)
Bulgaristan'ın ürettiği silahların önemli bir bölümü Romanya ve Polonya üzerinden Kiev yönetimine gönderiliyor (Bulgaristan Savunma Bakanlığı)
TT

Ukrayna'daki savaşın ardından Bulgar silah endüstrisi altın çağını yaşıyor

Bulgaristan'ın ürettiği silahların önemli bir bölümü Romanya ve Polonya üzerinden Kiev yönetimine gönderiliyor (Bulgaristan Savunma Bakanlığı)
Bulgaristan'ın ürettiği silahların önemli bir bölümü Romanya ve Polonya üzerinden Kiev yönetimine gönderiliyor (Bulgaristan Savunma Bakanlığı)

Bir yılı aşkın süredir devam eden Ukrayna savaşıyla birlikte, Bulgaristan'daki silah endüstrisi altın çağını yaşamaya başladı.
Geçen yıl 4,3 milyar dolar değerinde ihracat yaptığı tahmin edilen Bulgar silah endüstrisi bu rakamla birlikte önceki rekorunu da üçe katladı.
Ülkedeki en eski silah üreticisi olan Arsenal, yoğun talep nedeniyle Kazanlık'taki fabrikası için daha fazla çalışan aramaya başladı. Şirket, deneyimli ve yetenekli çalışanları cezbedebilmek için çalışanlara deniz kenarı tatil de dahil olmak üzere bazı yan haklar sunmaya başladı.
Silah endüstrisindeki hareketlenmenin, iş bulmak için başka ülkeye yerleşen Bulgarları da cezbettiği ifade edildi.
Fabrika önünde AFP'ye konuşan yeni işe alınmış bir işçi, "Bizi işe alırken, tamamını üretmesi en az 5 yıl sürecek düzeyde yeni sipariş alındığını söylediler" dedi.
İşe yeni başlayan bir başka işçi ise, "Henüz bir haftadır burdayım ama şimdiden benden sonra üç kişi daha işe başladı" diye konuştu.
Bulgaristan yönetimi Moskova ile tarihsel bağları nedeniyle Ukrayna'ya geniş çapta silah sevkiyatı yapmadı. Ancak yine de Kazanlık'ta üretilen silahların nihai varış noktası çoğu kez Ukrayna oldu.
Bulgaristan'da üretilen silahlar komşu Romanya ve Polonya tarafından satın alındıktan sonra Kiev yönetimine gönderiliyor.

Kazanlık'ın çehresi değişti
Gülsuyu üretimiyle de bilinen Kazanlık'ta silah endüstrisinin yaşadığı talep patlaması ilçenin de çehresini değiştirmiş durumda.
Yerel ticaret odasının başkan yardımcısı Yordan Ignatov konuyla ilgili olarak, "Arsenal'in geri dönüşü tüm ilçenin yararına oldu. Geçen yıl Kazanlık, Sofya'dan sonra işsizlik oranının en düşük olduğu yerdi" ifadelerini kullandı.
Arsenal, 1989'da SSCB'nin çökmesinin ardından silah satışı yaptığı pazarı kaybetmiş, Kazanlık ilçesi de bu durumdan kötü etkilenmişti. Ancak 2010'larda Ortadoğu'da yaşanan çatışmalar, Bulgaristan'ın ucuz ve dayanıklı silahlarına olan talebi de artırdı.
Bu süreçte ilçeye olan yatırımlar da hız kazandı. Gayrımenkul uzmanı Teodor Tenev, ilçede inşa edilen her şeyin hızlıca satıldığını söyledi.
Bulgaristan'da Ukrayna'ya silah tartışmaları
Moskova ile tarihsel bağları bulunan Bulgaristan'da Ukrayna'ya silah gönderilmesi aşırı hassas bir konu olarak görülüyor.
Eski komünist partinin mirasçısı olarak görülen Sosyalistler ve yükselişteki aşırı milliyetçiler silah yardımı yapılmasına katı bir şekilde karşı çıkıyor.
Gelecek ay son iki yıldaki 5. seçimini yapacak olan Bulgaristan'da parlamento ise şu ana kadar Ukrayna'da sadece bir kez hafif silah ve mühimmat sevkiyatı yapılmasına onay verdi.
İşgalin başlamasından kısa süre sonra, dönemin AB yanlısı başbakanı Kiril Petkov silah yardımı için bazı adımlar atmıştı.
Petkov, Alman Die Welt gazetesine yaptığı açıklamada, "Savaşın ilk döneminde Ukrayna'nın ihtiyaç duyduğu mühimmatın üçte birinin Bulgaristan'dan gittiğini hesaplıyoruz" demişti.
Gazete ayrıca Bulgaristan'ın geçen nisan ile ağustos arasında Ukrayna'nın ihtiyaç duyduğu dizel yakıtın yüzde 40'ını gizli şekilde tedarik ettiğini öne sürmüştü.
Independent Türkçe, France 24, Die Welt, Deutsche Welle



ABD, Birleşik Krallık'taki Yahudilere "iltica hakkı tanımaya hazırlanıyor"

Trump, Grönland konusunda Danimarka'nın tarafında durdukları için Birleşik Krallık'a da gümrük vergisi uygulayacağını açıklamıştı (AP)
Trump, Grönland konusunda Danimarka'nın tarafında durdukları için Birleşik Krallık'a da gümrük vergisi uygulayacağını açıklamıştı (AP)
TT

ABD, Birleşik Krallık'taki Yahudilere "iltica hakkı tanımaya hazırlanıyor"

Trump, Grönland konusunda Danimarka'nın tarafında durdukları için Birleşik Krallık'a da gümrük vergisi uygulayacağını açıklamıştı (AP)
Trump, Grönland konusunda Danimarka'nın tarafında durdukları için Birleşik Krallık'a da gümrük vergisi uygulayacağını açıklamıştı (AP)

7 Ekim 2023'teki Hamas saldırısı sonrasında başlayan Gazze savaşının ardından Filistinlilere destek gösterilerinin en fazla yapıldığı yerlerden biri de Birleşik Krallık (BK) oldu. 

Ülkedeki İsrail destekçileriyse onbinlerce sivilin öldürülmesinin protesto edilmesinin antisemitizmden kaynaklandığını öne sürerek Yahudilere yönelik saldırıların artmasına dikkat çekiyor. 

Gazze savaşının ardından BK'de de antisemitik saldırıların arttığını bildiriyorlar. 

Donald Trump'ın avukatı Robert Garson, ABD yönetiminin Birleşik Krallık'ı terk eden ya da ülkeden ayrılma planı yapan Yahudilere iltica hakkı tanımaya hazırlandığını söyledi. 

Telegraph'a konuşan Garson, ABD Dışişleri Bakanlığı'nın artan antisemitizmi gerekçe göstereceğini vurguladı. 

2008'de ABD'ye taşınana kadar Londra'da çalışan 49 yaşındaki avukat, Batı Avrupa ülkesinin artık Yahudiler için güvenli görülmediğini ve BK Başbakanı Keir Starmer'ın da politikalarıyla durumu daha da kötüleştirdiğini öne sürdü. 

Washington'ın bu yönde adım atmasının mantıklı olduğunu sözlerine ekledi:

Anadili İngilizce olan, eğitimli bir topluluk ve suçlu oranı da yüksek değil.

2025'te Yahudi Politika Araştırmaları Enstitüsü (JPR) tarafından yapılan bir anket, BK'deki Yahudi toplumunun son yıllarda güvende hissetmediğini ortaya koymuştu.

2023'te Büyük Britanya'daki Yahudilerin yüzde 9'u tehlike altında olduğunu düşünürken bu oran 2025'te yüzde 35'e çıktı. 

Bu topluluğun antisemitizmi "çok büyük" bir problem olarak görme oranı 2012'de yüzde 11'di. Geçen seneyse yüzde 47 bu kanıda olduğunu bildirdi. 

Donald Trump yönetimi ABD'nin kabul edeceği mülteci sayısını büyük oranda azaltma sözü veriyor. Diğer yandan Güney Afrika'daki beyazlara kucak açılıyor. 

Independent Türkçe, Telegraph, Guardian


Trump'tan Grönland mesajı: Nobel verilmediyse, artık barışı düşünme gibi bir yükümlülük hissetmiyorum

ABD Başkanı Donald (AP)
ABD Başkanı Donald (AP)
TT

Trump'tan Grönland mesajı: Nobel verilmediyse, artık barışı düşünme gibi bir yükümlülük hissetmiyorum

ABD Başkanı Donald (AP)
ABD Başkanı Donald (AP)

ABD Başkanı Donald Trump, Norveç Başbakanı Jonas Gahr Støre’a bir mektup göndererek, “Nobel Barış Ödülü'nü almadığı için artık yalnızca barışı düşünme yükümlülüğünün kalmadığını ve Amerikan çıkarlarına öncelik vereceğini” belirtti. Trump, Grönland üzerinde kontrol sağlama yönündeki ısrarını bu konuya bağladı.

ABD merkezli yayın kanalı PBS Newshour’ın ulaştığı ve ABD Başkanı Donald Trump tarafından yazıldığı söylenen bir mektupta, ABD’nin Grönland üzerindeki kontrol arzusunu Nobel Barış Ödülü ile ilişkilendirdiği ileri sürüldü. PBS Newshour’ın haberinde aktardığına göre, Norveç Başbakanı Jonas Gahr Støre’ye hitaben kaleme alınan mektup, ABD’nin Ulusal Güvenlik Konseyi personeli tarafından Washington’daki çok sayıda Avrupalı büyükelçiye de iletildi.

Habere göre, mektupta Trump, “Norveç’in kendisine Nobel Barış Ödülü vermeme kararının, onu yalnızca diplomasiye odaklanma yükümlülüğünden kurtardığını” savundu. Trump, mektubunda,“Ülkenizin, sekiz savaşı durdurmuş olmama rağmen bana Nobel Barış Ödülü vermemeyi tercih ettiğini göz önüne alırsak, artık sadece barışı düşünme gibi bir yükümlülük hissetmiyorum” ifadesini kullandı. “Barışın her zaman öncelikli bir hedef olacağını” belirten Trump, buna karşın artık “ABD için iyi ve doğru olanı” önceleyebileceğini dile getirdi.

Danimarka’nın egemenliği ve NATO vurgusu

Trump, "Danimarka’nın Grönland’ı Rusya ya da Çin’e karşı savunamayacağını” öne sürerek, Kopenhag’ın ada üzerindeki egemenliğinin hukuki temelini sorguladı. “Yüzyıllar öncesine dayanan tarihsel iddiaların yeterli olmadığını” ileri süren Trump, “Grönland’ın, küresel güvenlik açısından vazgeçilmez olduğunu” belirtti.

Trump, “Grönland üzerinde tam ve mutlak kontrolümüz olmadıkça dünya güvende değil” ifadesini kullanarak konuyu NATO ile ilişkilendirdi. NATO için kuruluşundan bu yana en fazla katkıyı kendisinin yaptığını ileri süren Trump, ittifakın da ABD için daha fazla sorumluluk üstlenmesi gerektiğini savundu.

Avrupa’dan uyarılar

Mektup, Trump’ın son haftalarda Grönland konusundaki söylemini sertleştirdiği bir dönemde ortaya çıktı. Bu süreçte Trump, Avrupalı müttefiklere ekonomik baskı uygulanabileceği yönünde açıklamalarda bulunmuş, Grönland üzerinde kontrol sağlanmaması halinde ABD’nin ulusal güvenliğinin tehlikeye gireceğini dile getirmişti.

Danimarka, Grönland’ın satılması fikrini kesin bir dille reddederken, Avrupalı yetkililer adanın zorla ele geçirilmesine yönelik herhangi bir girişimin transatlantik ilişkiler açısından ciddi sonuçlar doğuracağı uyarısında bulundu.

Piyasalara yansıma

PBS Newshour, mektubun Washington’daki Avrupalı diplomatlar arasında geniş biçimde dolaşıma sokulduğunu ve bunun müttefik başkentlerde Trump’ın Grönland’ı NATO ve daha geniş güvenlik düzenlemeleriyle ilişkilendirme yaklaşımına dair endişeleri artırdığını belirtti.

Öte yandan Trump’ın, Grönland konusunda sekiz Avrupa ülkesine yeni gümrük tarifeleri uygulama tehdidinde bulunmasının ardından spot altın fiyatları pazartesi günü yüzde 1,6’ya kadar yükselerek rekor seviyelere ulaştı.

Independent Türkçe


Rusya: Bir Amerikalı silah kaçakçılığından 5 yıl hapis cezasına çarptırıldı

Rus bayrağı (Reuters)
Rus bayrağı (Reuters)
TT

Rusya: Bir Amerikalı silah kaçakçılığından 5 yıl hapis cezasına çarptırıldı

Rus bayrağı (Reuters)
Rus bayrağı (Reuters)

Rusya'nın Krasnodar kentindeki bir bölge mahkemesi, bugün bir Amerikalı’yı yasa dışı silah ve mühimmat taşıma suçundan beş yıl hapis cezasına çarptırdı. Silahlar, geçen haziran ayında Rusya'nın güneyindeki Soçi limanında demirli olan yatında bulunmuştu.

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre mahkeme, Charles Wayne Zimmerman olarak açıklanan kişinin silah ve mühimmat kaçakçılığından suçlu bulunarak beş yıl hapis cezasına çarptırıldığını duyurdu. Rus yetkililer henüz resmi olarak tutuklandığını doğrulamadı.