Veliaht Prens Muhammed bin Selman'ın röportajı Suudilerin uluslararası alanda artan rolünü gösteriyor

Prens Muhammed bin Selman'ın röportajı Suudilerin uluslararası alanda artan rolünü gösteriyor

Reuters
Reuters
TT

Veliaht Prens Muhammed bin Selman'ın röportajı Suudilerin uluslararası alanda artan rolünü gösteriyor

Reuters
Reuters

Con Coughlin

Suudi Arabistan'daki yeni, kendini doğrulayan ruh halini, hiçbir şey Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman'ın Fox News’e verdiği kapsamlı röportajdan daha iyi gösteremez.

Veliaht Prens, verdiği röportajda ülkesini etkileyen temel meseleleri ele almakta tereddüt göstermedi. Bu meseleler, İsrail ile ilişkilerin normalleştirilmesi gibi hassas konulardan İran'ın nükleer programına yönelik tartışmalara kadar uzanıyordu. 2019'dan bu yana ilk kez bir Amerikan haber kuruluşuna verdiği röportajda Veliaht Prens, ülkesinin dünyanın en dinamik yükselen güçlerinden biri olarak konumunu güçlendirmek için güçlü bir performans sergiledi.

Dünya meselelerindeki artan önemine atıfta bulunan Veliaht Prens, Fox News'in baş siyasi muhabiri Bret Baier'e, “Suudi Arabistan çok büyük, bu yüzden dünyanın herhangi bir yerindeki herhangi birinin Suudi Arabistan ile doğrudan veya dolaylı bir ilişkisi olduğundan eminim" dedi.

Büyük ölçüde, röportajda en dikkat çekici yorumlar, Veliaht Prens’in, İsrail ile normalleşmenin olasılığı ve İran nükleer programının bölgesel güvenlik için oluşturduğu tehdit gibi birçok önemli bölgesel sorun hakkındaki görüşlerini ifade ettiği yorumlardı. Yaz aylarında ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan'ın Suudi Arabistan'a yaptığı son ziyaretin ardından, Riyad ile ABD arasındaki müzakerelerin, Suudi Arabistan'ın İsrail ile normalleşmesini, karşılığında ABD'nden bir savunma anlaşması ve sivil nükleer programına yardım sağlamayı içeren bir anlaşma üzerinde ileri bir aşamaya geldiğine dair haberler çıktı.

Röportajda en dikkat çekici yorumlar, Veliaht Prensin, İsrail ile normalleşmenin olasılığı ve İran nükleer programının bölgesel güvenlik için oluşturduğu tehdit gibi bir dizi önemli bölgesel sorun hakkındaki görüşlerini ifade ettiği yorumlardı.

Suudi Arabistan Veliaht Prensi, ABD tarafından desteklenen müzakerelerin ileri bir aşamaya geldiğini vurgulayarak "Her gün ilerleyeceğiz ve nereye varacağımızı göreceğiz" dedi. Ayrıca şimdiye kadar ‘iyi görüşmeler’ yapıldığını da doğruladı. ABD’lilerle bir anlaşmaya varırlarsa, bunun ‘Soğuk Savaş'ın sona ermesinden bu yana en büyük anlaşma’ olacağını belirtti.

Ancak Veliaht Prens, ancak Filistin meselesinde ilerleme kaydedilirse bir anlaşmaya ulaşılabileceği konusunda da uyardı. Filistinlilerin muamelesinin ‘çok önemli bir sorun’ olmaya devam ettiğini ve çözülmesi gerektiğini söyledi. Prens Muhammed bin Selman, "İşlerin nereye gideceğini göreceğiz" dedi. Ayrıca Suudi Arabistan'ın Filistinlilerin yaşamını iyileştirmeyi ve İsrail'i bölgede bir oyuncu yapmayı umduğunu da ekledi. "Filistinlilerin acılarını hafifletecek iyi sonuçlara ulaşmak için ABD’lilerle görüşüyoruz" dedi.

Reuters
Reuters

Röportaj, ABD Başkanı Joe Biden ve İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu'nun New York'ta Birleşmiş Milletler Genel Kurulu toplantılarına katılmaları sırasında bir araya gelmesinin hemen ardından yayınlandı. Liderlerin, Suudi Arabistan ve İsrail arasında bir anlaşmaya varılması için müzakereleri tartıştıkları bildirildi.

Veliaht Prens, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu gibi sert bir politikacıyla uğraşmanın zorluğuna ilişkin bir soruya yanıt olarak, "Filistinlilere ihtiyaçlarını sağlayan ve bölgeyi barışçıl hale getiren bir anlaşmaya varırsak, oradaki herhangi biriyle çalışacağız" dedi.

Fotoğraf Altı:  ABD Başkanı Joe Biden, 20 Eylül 2023'te New York'ta düzenlenen Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun 78. oturumunun oturum aralarında gerçekleşen görüşmede İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile el sıkışırken (AFP)
ABD Başkanı Joe Biden, 20 Eylül 2023'te New York'ta düzenlenen Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun 78. oturumunun oturum aralarında gerçekleşen görüşmede İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile el sıkışırken (AFP)

İsrail ile normalleşme müzakerelerinin mevcut durumunu ele almanın yanı sıra, Veliaht Prens, ülkesinin İran'ın tartışmalı nükleer programına yönelik tutumunun en kapsamlı genel yorumunu yaptı. Batı istihbaratı, İran'ın nükleer silah üretmeyi amaçladığını iddia ediyor.

Şarku’l Avsat’ın Al Majalla dergisinden aktardığına göre Veliaht Prens, İran'ın nükleer silah elde etmesine izin verilirse, Suudi Arabistan'ın da aynısını yapması ve kendi nükleer cephaneliğini kurması gerekeceğini açıkça belirtti. "Bölgede herhangi bir nükleer silahlanma yarışı, yalnızca bölgenin güvenliğini değil, dünyanın güvenliğini de tehdit eder" dedi. "Bölgedeki güç dengesi, İran'ın nükleer silaha sahip olması halinde bizim de sahip olmamızı gerektiriyor" diye ekledi.

Veliaht prens, İsrail ile bir anlaşmaya varılabilmesi için Filistin meselesinde ilerleme kaydedilmesi gerektiğini söyledi. Filistinlilerin muamelesinin "çok önemli bir sorun" olmaya devam ettiğini ve çözülmesi gerektiğini belirtti.

Ancak Suudi Arabistan Veliaht Prensi, nükleer silahlanma yarışına karşı kişisel hoşnutsuzluğunu da açıkça dile getirerek, ‘dünyanın yeni bir Hiroşima'ya tahammül edemeyeceği’ uyarısında bulundu.

Veliaht Prens, Ukrayna çatışmasına ilişkin yorumlarıyla Suudi Arabistan'ın küresel meselelerde giderek daha önemli bir rol oynadığını vurguladı. Suudi Arabistan, çatışmayı sona erdirmek için çalışıyor. Geçtiğimiz ay Cidde'de 40 ülkeden temsilcilerin katıldığı bir barış görüşmesine ev sahipliği yaptı.

Prens Muhammed bin Selman, "Suudi Arabistan'da Rusya ile iyi ilişkilerimiz var ve Ukrayna ile de iyi ilişkilerimiz var. Ukrayna ve Rusya ile iyi ve canlı bir ticaretimiz var. Bu nedenle, bu sorunu çözmek için adımlar atabilmek için elimizden gelen her şeyi yapmaya çalışıyoruz" dedi.

Fotoğraf Altı:  Aralarında Çin, Hindistan ve ABD'nin de bulunduğu 40'tan fazla ülkeden delegeler, 6 Ağustos 2023'te Suudi Arabistan'ın Cidde kentinde düzenlenen görüşmelerde fotoğraf çektirirken (Reuters)
Aralarında Çin, Hindistan ve ABD'nin de bulunduğu 40'tan fazla ülkeden delegeler, 6 Ağustos 2023'te Suudi Arabistan'ın Cidde kentinde düzenlenen görüşmelerde fotoğraf çektirirken (Reuters)

Veliaht Prens, röportajda ayrıca Suudi Arabistan'ın, dünyanın önde gelen enerji tedarikçilerinden biri olarak oynadığı kritik rolü de ele aldı. Ayrıca, Suudi Arabistan ekonomisini geliştirmeye yönelik 2030 vizyonu hakkındaki iddialı programından da bahsetti. 2027 ve 2028'de Suudi Arabistan’ın 2040 Vizyonu’nun açıklanacağını belirtti. Ayrıca, doğrudan hedefinin Suudi Arabistan ekonomisini geliştirmeye yönelik iddialı programına dayanarak inşa etmek olduğunu ifade etti. Ülkesini 21. yüzyılın en büyük başarı öyküsü olarak nitelendirdi.

Fox News röportajındaki güven dolu performansı, Suudi Arabistan'ın Veliaht Prensi Muhammed bin Selman'ın önümüzdeki ay gerçekleşmesi beklenen Birleşik Krallık ziyaretinin temellerini atmasına kesinlikle yardımcı olacak. Veliaht Prens, 2018'deki son ziyaretinin başarısının üzerine inşa etmek istiyor. Bu ziyaret, 2030 vizyonu adlı iddialı programına büyük yatırımlar yapılmasına yardımcı olmuştu.

İngiliz bir yetkili, Prens Muhammed bin Selman'ın Fox News röportajına şu şekilde yorum yaptı: "Veliaht Prens, olağanüstü bir performans sergiledi ve Suudi Arabistan'ın sadece küresel meselelerde önemli bir oyuncu değil, aynı zamanda Birleşik Krallık için önemli bir müttefik olduğunu gösterdi."

* Şarku’l Avsat tarafından Londra merkezli Al Majalla dergisinden tercüme edilmiştir.



Suudi Arabistan’dan Hürmüz Boğazı çağrısı: Seferler savaş öncesi düzene dönmeli

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan, Madrid’de İspanyol mevkidaşı José Manuel Albares ile yaptığı görüşmeler sırasında (İspanya Dışişleri Bakanlığı)
Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan, Madrid’de İspanyol mevkidaşı José Manuel Albares ile yaptığı görüşmeler sırasında (İspanya Dışişleri Bakanlığı)
TT

Suudi Arabistan’dan Hürmüz Boğazı çağrısı: Seferler savaş öncesi düzene dönmeli

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan, Madrid’de İspanyol mevkidaşı José Manuel Albares ile yaptığı görüşmeler sırasında (İspanya Dışişleri Bakanlığı)
Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan, Madrid’de İspanyol mevkidaşı José Manuel Albares ile yaptığı görüşmeler sırasında (İspanya Dışişleri Bakanlığı)

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan Al Suud, Çarşamba günü Madrid ziyareti sırasında yaptığı açıklamada, ülkesinin bölgesel krizin çözümünde diplomatik süreci desteklediğini ve Hürmüz’ün güvenliğinin küresel ekonominin istikrarı için temel unsur olduğunu söyledi.

Stratejik ortaklık belgesi

Suudi Arabistan ile İspanya, Çarşamba günü ikili ilişkilerde yeni bir döneme girerek ilişkileri stratejik ortaklık seviyesine yükseltti. Taraflar, Stratejik Ortaklık Belgesi’ni imzalarken diplomatik ve özel pasaport sahiplerine karşılıklı vize muafiyeti anlaşmasına da imza attı.

Prens Faisal bin Ferhan, iki ülke liderleri düzeyinde kurulacak Ortaklık Konseyi’nin, ilgili kurumlar arasında koordinasyonu güçlendirecek kurumsal bir çerçeve oluşturacağını ve Riyad ile Madrid arasındaki ilişkileri ileri taşıyacak girişim ve projelere zemin hazırlayacağını ifade etti.

Barışa destek

Suudi Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan, bugün (Çarşamba) yaptığı açıklamada, 28 Şubat’ta başlayan bölgesel kriz konusunda Suudi Arabistan’ın diplomatik çözümden yana tutumunu yineledi.

Madrid’de İspanya Dışişleri Bakanı José Manuel Albares ile düzenlediği ortak basın toplantısında konuşan Suudi Bakan, Riyad yönetiminin Ortadoğu’da tansiyonun düşürülmesi ve gerilimin tırmanmasının önlenmesi yönündeki desteğini sürdürdüğünü belirtti.

Prens Faysal bin Ferhan, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz ulaşımının yeniden normal seyrine dönmesinin önemine dikkat çekerek, boğazın güvenliği ve seyrüsefer serbestisinin küresel ekonomik istikrar açısından kritik olduğunu vurguladı.

fdvfdfdb
Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan ile İspanya Dışişleri Bakanı José Manuel Albares, “Stratejik Ortaklık” belgesinin imza töreni sırasında (İspanya Dışişleri Bakanlığı)

Ayrıca Suudi Arabistan ile İspanya arasındaki ilişkilerin sürekli gelişim gösterdiğini ifade eden Bakan, Riyad ile Madrid arasındaki bağları daha ileri seviyeye taşımak amacıyla stratejik ortaklık belgesinin imzalandığını söyledi.

Albares: Suudi Arabistan’ın rolü merkezi öneme sahip

İspanya Dışişleri Bakanı José Manuel Albares ise ülkesinin Suudi Arabistan ile ikili ilişkileri güçlendirmeye kararlı olduğunu belirterek, Suudi Arabistan’ın İspanya’nın Ortadoğu’daki önemli ticari ortaklarından biri olduğunu söyledi.

İspanyol Bakan, Suudi Arabistan’ın yalnızca Körfez ve bölgesel güvenlik açısından değil, uluslararası düzeyde de son derece merkezi bir rol oynadığını ifade etti.

Ayrıca İspanya’nın, İran’daki savaş konusunda Suudi Arabistan’ın “sağduyulu tutumunu” takdir ettiğini dile getirdi.

İspanya Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, Dışişleri Bakanı José Manuel Albares’in Çarşamba günü Madrid’de Suudi mevkidaşı Prens Faysal bin Ferhan’ı ağırladığı ve görüşmede bölgesel ve uluslararası önemli meselelerin yanı sıra ikili ilişkilerin stratejik ortaklık seviyesine yükseltilmesinin ele alındığı belirtildi.

Dayanışma ve iyimserlik

İspanya, İran’ın “gerekçesiz saldırılarının” ardından Suudi Arabistan’la dayanışma içinde olduğunu yineleyerek, Riyad yönetiminin Ortadoğu’daki çatışmaların sona erdirilmesine katkı sağlayan rolünü desteklediğini açıkladı.

cbgfbgf
İspanya Dışişleri Bakanı, Suudi mevkidaşını Madrid’de karşılayarak ağırladı (İspanya Dışişleri Bakanlığı)

İspanya Dışişleri Bakanlığı, iki ülke arasında Stratejik Ortaklık Konseyi’nin kurulmasına ilişkin anlaşmanın imzalandığını belirterek, bu mekanizmanın siyasi, ekonomik, kültürel ve savunma alanlarının yanı sıra enerji ve ulaştırma sektörlerinde iş birliğini geliştireceğini kaydetti.

Açıklamada ayrıca, diplomatik, özel ve hizmet pasaportu sahiplerine karşılıklı vize muafiyeti anlaşmasının da imzalandığı bildirildi.


Suudi Arabistan gayrimenkul piyasasının dengelerini yeniden şekillendiriyor

Sakani konut programı projesinden bir kare (SPA
Sakani konut programı projesinden bir kare (SPA
TT

Suudi Arabistan gayrimenkul piyasasının dengelerini yeniden şekillendiriyor

Sakani konut programı projesinden bir kare (SPA
Sakani konut programı projesinden bir kare (SPA

Suudi Arabistan emlak piyasasında yıllık boş gayrimenkul vergilerine ilişkin uygulama yönetmeliğinin yürürlüğe girmesi bekleniyor. Suudi Arabistan Belediyeler ve İskân Bakanlığı, uygulamaya geçmeden önce görüş ve önerileri almak amacıyla yönetmelik taslağını “İstitlaa” platformunda kamuoyuna sundu. Düzenleme kapsamında, şehir sınırları içinde atıl durumda bulunan gayrimenkuller için mülk değerinin yüzde 5’ini aşmayacak şekilde yıllık ücret uygulanması öngörülüyor. Amaç ise piyasadaki arzı artırmak ve spekülatif birikimi sınırlandırmak.

Yeni düzenleme, gayrimenkul varlıklarının daha verimli kullanılmasını ve mülk sahiplerinin boş duran taşınmazlarını ekonomiye kazandırmasını hedefliyor. Böylece arz-talep dengesinin desteklenmesi ve emlak sektöründe istikrarın sağlanması amaçlanıyor. Bu adım, Veliaht Prens ve Başbakan Muhammed bin Selman’ın piyasayı düzenlemeye yönelik talimatlarının devamı niteliğinde değerlendiriliyor.

“Amaç sadece gelir elde etmek değil”

Raoud Emlak şirketinin CEO’su mühendis Abdülnasır el-Abdüllatif, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, boş gayrimenkullere yönelik uygulama yönetmeliğinin emlak piyasası açısından önemli bir düzenleyici adım olduğunu söyledi. Özellikle kiralık konut ve ticari alanlara yüksek talep bulunmasına rağmen uzun süre kapalı tutulan çok sayıda birim olduğuna dikkat çekti.

El-Abdüllatif’e göre bu ücretlerin temel amacı yalnızca mali gelir sağlamak değil; kullanılmayan gayrimenkullerin piyasaya kazandırılmasını teşvik etmek. Düzenlemenin, önümüzdeki dönemde kiralık konut arzını artırmasının beklendiğini belirten El-Abdüllatif, boş tutulan mülklerin artık mal sahiplerine doğrudan maliyet oluşturacağını, bunun da yatırımcıları kiralama veya satışa yönelteceğini ifade etti.

Bu gelişmenin özellikle büyük şehirlerde kira fiyatları üzerindeki baskıyı zamanla hafifletebileceğini söyleyen El-Abdüllatif, etkinin kısa vadede değil, kademeli biçimde hissedileceğini vurguladı. Bunun ise uygulama mekanizmasının başarısına, boş durumdaki mülklerin doğru şekilde tespit edilmesine ve mülk sahiplerinin kurallara uyumuna bağlı olacağını kaydetti.

Piyasa daha olgun bir döneme giriyor

El-Abdüllatif ayrıca Suudi Arabistan emlak piyasasının yeni yasalar, konut programları ve kentsel dönüşüm projeleri sayesinde daha düzenli ve olgun bir aşamaya geçtiğini söyledi. Önümüzdeki yıllarda kullanılmayan gayrimenkulleri elde tutmak yerine, ekonomik olarak değerlendirme ve verimli işletme anlayışının öne çıkacağını belirtti. Bunun da arzı artırarak piyasa dengesine olumlu katkı sağlayacağını ifade etti.

Mülk sahipleri üzerinde baskı oluşacak

Öte yandan Mansat Emlak şirketinin CEO’su Halid el-Mübeyyid da Şarku’l Avsat’a yaptığı değerlendirmede, yeni düzenlemenin mülk sahiplerini daha fazla konutu kiraya sunmaya zorlayacağını söyledi. Böylece ücretlerden kaçınmak isteyen mal sahiplerinin piyasaya yeni konut arzı sağlayacağını, bunun da fiyatların düşmesine katkıda bulunacağını belirtti.

El-Mübeyyid, geçmişte mülk sahiplerinin daha yüksek kira bedeli beklentisiyle kiralama kararını geciktirdiğini, bunun da arz sıkıntısı ve fiyat artışlarında etkili olduğunu ifade etti. Ayrıca bazı tekelci uygulamaların da piyasadaki dengesizliği artırdığını söyledi.

“Artık yeni bir dönemin eşiğindeyiz” diyen El-Mübeyyid, önümüzdeki süreçte piyasaya daha fazla konut arzı sunulacağını ve mülk sahipleri ile kiracılar arasındaki uygulamaların daha sağlıklı hale geleceğini dile getirdi. Ayrıca Suudi Arabistan’ın bölgesel merkezlerini Riyad’a taşıyan büyük şirketler için cazip bir pazar haline geldiğini, bunun da kiralama piyasasında hareketlilik ve talep artışı yaratacağını sözlerine ekledi.


Suudi Arabistan’daki boş gayrimenkuller vergiye tabi... Piyasa arzın artmasını bekliyor

Suudi Arabistan Ulusal Konut Şirketi’nin Cidde’deki projelerinden biri (Suudi Arabistan Ulusal Konut Şirketi)
Suudi Arabistan Ulusal Konut Şirketi’nin Cidde’deki projelerinden biri (Suudi Arabistan Ulusal Konut Şirketi)
TT

Suudi Arabistan’daki boş gayrimenkuller vergiye tabi... Piyasa arzın artmasını bekliyor

Suudi Arabistan Ulusal Konut Şirketi’nin Cidde’deki projelerinden biri (Suudi Arabistan Ulusal Konut Şirketi)
Suudi Arabistan Ulusal Konut Şirketi’nin Cidde’deki projelerinden biri (Suudi Arabistan Ulusal Konut Şirketi)

Suudi Arabistan’da boş gayrimenkul vergilerine ilişkin uygulama yönetmeliğinin kabul edilmesinin ardından, emlak piyasası yeni bir döneme hazırlanıyor. Düzenleme, kullanılmayan konut ve iş yeri sahiplerini mülklerini işletmeye, kiraya vermeye ya da satışa çıkarmaya teşvik ederek piyasadaki arzı artırmayı hedefliyor. Söz konusu adım, büyük şehirlerde arz-talep dengesini güçlendirmeyi ve emlak alanındaki stokçuluğu sınırlandırmayı amaçlayan düzenleyici bir hamle olarak değerlendiriliyor.

Bu gelişme, hükümetin gayrimenkul varlıklarının verimliliğini artırmak ve konut sektörünü iyileştirmek amacıyla yürüttüğü reform paketinin bir parçası olarak öne çıkıyor. Reformların, Suudi Arabistan Başbakanı ve Veliaht Prensi Muhammed bin Selman’ın talimatları doğrultusunda, Vizyon 2030 hedefleri kapsamında daha sürdürülebilir ve düzenli bir emlak piyasası oluşturmayı amaçladığı belirtiliyor.

Suudi Arabistan Belediye, Köy İşleri ve İskân Bakanlığı bugün yaptığı açıklamada, boş gayrimenkul vergilerine ilişkin uygulama yönetmeliğinin onaylandığını duyurdu. Bakanlık, düzenlemenin boşluk kriterlerinin karşılanması halinde devreye girecek bir düzenleme aracı olduğunu, uygulama kapsamındaki şehirler ve coğrafi bölgelerin ise daha sonra açıklanacağını bildirdi.

Gayrimenkul varlıkları

Yönetmelik, gayrimenkul varlıklarının kullanım verimliliğini artırmayı, boş durumdaki mülklerin ekonomiye kazandırılmasını teşvik etmeyi, piyasadaki arzı yükseltmeyi ve yerel emlak piyasasında dengeyi güçlendirmeyi amaçlıyor. Düzenlemeye göre boş gayrimenkuller için uygulanacak yıllık vergi, emsal kira bedeli üzerinden hesaplanacak ve bina değerinin yüzde 5’ini aşmayacak.

Vergilerin uygulanacağı coğrafi alanlar ise bakan kararıyla belirlenecek. Bu kapsamda boşluk oranları, emlak fiyatlarındaki artış, konut maliyetleri ile arz-talep dengesi gibi göstergeler dikkate alınacak.

Boş gayrimenkuller, şehir imar sınırları içinde yer alan ve makul bir gerekçe olmaksızın uzun süre kullanılmayan binalar olarak tanımlanıyor. Bu durumun piyasada yeterli arzın oluşmasını olumsuz etkilediği belirtiliyor.

‘Boş kalma süresi’ uygulaması ise düzenleme kapsamındaki coğrafi alanlarda bulunan ve kullanıma uygun durumdaki binalar için geçerli olacak. Buna göre bir yapının referans yıl içinde aralıksız ya da kesintili şekilde toplam 6 ay boş kalması halinde uygulama devreye girecek.

Boş evlerin ekonomiye kazandırılması

Bu çerçevede, emlak uzmanları Şarku’l Avsat’a yaptıkları değerlendirmede, boş gayrimenkul vergilerine ilişkin uygulama yönetmeliğinin kabul edilmesinin Suudi emlak piyasasının düzenlenmesinde nitelikli bir dönüşüm anlamına geldiğini belirtti. Uzmanlar, düzenlemenin kullanılmayan gayrimenkul sahiplerini mülklerini uzun süre kapalı tutmak yerine ekonomiye kazandırmaya yönelteceğini ifade etti. Yeni vergilerin, özellikle kiralık konut ve ticari alan talebinin yüksek olduğu büyük şehirlerde, konut ve ticari birimlerin yeniden piyasaya dönmesini sağlayarak gayrimenkul stokunun daha verimli kullanılmasına katkıda bulunacağı kaydedildi.

Önümüzdeki dönemde daha fazla mülk sahibinin yıllık vergilerden kaçınmak amacıyla kiralama veya satış yoluna gitmesinin beklendiğini belirten uzmanlar, bunun piyasadaki arzı kademeli olarak artıracağını ve fiyat artış hızının yavaşlamasına yardımcı olacağını söyledi.

Uzmanlara göre Suudi emlak piyasası, yeni düzenlemeler ve devam eden reformların desteğiyle, varlıkların etkin kullanımı ve gerçek yatırımı esas alan daha olgun bir aşamaya giriyor. Bu sürecin, tekelci uygulamaları sınırlamayı ve emlak sektöründe sürdürülebilirliği güçlendirmeyi hedeflediği ifade edildi.

Gayrimenkul sahiplerini teşvik etmek

Roud Gayrimenkul Şirketi CEO’su Mühendis Abdunnasır el-Abdullatif Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, boş gayrimenkul vergilerine ilişkin uygulama yönetmeliğinin kabul edilmesinin “özellikle kira talebinin arttığı bir dönemde kullanılmayan çok sayıda konut ve ticari birimin bulunması nedeniyle, emlak piyasasının verimliliğini artırmaya yönelik önemli bir düzenleyici adım” olduğunu söyledi.

Abdullatif, uygulamanın amacının yalnızca mali boyutla sınırlı olmadığını belirterek, ‘esas hedefin, mülk sahiplerini kullanılmayan gayrimenkullerini ekonomiye kazandırmaya ve uzun süre kapalı tutmak yerine yeniden piyasaya sürmeye teşvik etmek’ olduğunu ifade etti. Yeni düzenlemenin önümüzdeki dönemde kiralık gayrimenkul arzını artırmasını beklediğini kaydeden Abdullatif, boş kalan birimlerin mülk sahiplerine doğrudan mali yük getireceğini, bunun da yatırımcıların bir bölümünü mülklerini kiraya vermeye veya satışa çıkarmaya yönelteceğini söyledi. Bu durumun özellikle talebin yüksek olduğu büyük şehirlerde kira fiyatları üzerindeki baskının kademeli olarak azalmasına katkı sağlayabileceğini dile getirdi.

Boş durumdaki birimlerin listesi

Abdullatif, kararın etkilerinin kısa vadede hemen görülmeyeceğini belirterek, “Emlak piyasası yeni düzenlemelere kademeli olarak tepki veriyor. Ayrıca etkinin boyutu, uygulama mekanizmalarının verimliliğine, boş durumdaki birimlerin doğru şekilde tespit edilmesine ve mülk sahiplerinin yönetmeliğe uyum düzeyine bağlı olacak” dedi.

Suudi emlak piyasasının daha olgun ve daha düzenli bir yapıya doğru ilerlediğini ifade eden Abdullatif, bu sürecin modern mevzuat, konut programları ve kentsel dönüşüm projeleriyle desteklendiğini söyledi. Önümüzdeki yıllarda gayrimenkul varlıklarının işletme verimliliğini artırmaya ve ekonomik kullanımını en üst düzeye çıkarmaya daha fazla odaklanılacağını belirten Abdullatif, bunun da piyasadaki arzın artmasına ve arz-talep dengesinin daha sağlıklı şekilde oluşmasına olumlu katkı sağlayacağını dile getirdi.

Ek arz

Gayrimenkul uzmanı Ahmed Ömer Basudan da Şarku’l Avsat’a yaptığı değerlendirmede, yeni yönetmeliğin kabul edilmesinin, şehirlerin imar sınırları içindeki atıl durumdaki gayrimenkullerin piyasaya kazandırılması yoluyla emlak varlıklarının verimliliğini artırmaya ve kiralama piyasasını canlandırmaya yönelik açık bir yönelimi ortaya koyduğunu söyledi.

Basudan, yeni düzenleme karşısında mülk sahiplerinin baskı altında kalacağını belirterek, “Mülk sahiplerinin artık, bölge ve mahalle koşullarına uygun makul fiyatlarla kiralama yapmak dışında fazla seçeneği kalmayacak. Önceki dönemde olduğu gibi daha yüksek fiyat beklentisiyle bekleme yaklaşımı sürdürülebilir olmayacak” dedi. Gayrimenkul yatırımlarının artık daha çok işletme ve kullanım odaklı hale geleceğini, stok amaçlı elde tutma anlayışının gerileyeceğini ifade eden Basudan, önümüzdeki dönemde piyasaya kademeli olarak ek arz gireceğini söyledi. Basudan, mülk sahiplerinin boş gayrimenkulleri elde tutma konusundaki yaklaşımlarını yeniden değerlendireceğini belirterek, bunun arz ve talep arasında daha dengeli bir yapı oluşturacağını ve fiyatların gerilemesine katkı sağlayacağını ifade etti. Bunun da hükümetin önümüzdeki dönemde ulaşmayı hedeflediği temel amaçlardan biri olduğunu kaydetti.