Suudi Arabistan: Bölgesel güvenlik Filistin meselesine adil bir çözüm bulunmasını gerektiriyor

Suudi Arabistan Bakanlar Kurulu, Suriye ekonomisinin toparlanmasını hızlandırmaya yönelik çabaların sürdürülmesini vurguladı

Suudi Arabistan Başbakanı ve Veliaht Prensi Muhammed bin Selman dün Cidde'de Bakanlar Kurulu oturumuna başkanlık etti. (SPA)
Suudi Arabistan Başbakanı ve Veliaht Prensi Muhammed bin Selman dün Cidde'de Bakanlar Kurulu oturumuna başkanlık etti. (SPA)
TT

Suudi Arabistan: Bölgesel güvenlik Filistin meselesine adil bir çözüm bulunmasını gerektiriyor

Suudi Arabistan Başbakanı ve Veliaht Prensi Muhammed bin Selman dün Cidde'de Bakanlar Kurulu oturumuna başkanlık etti. (SPA)
Suudi Arabistan Başbakanı ve Veliaht Prensi Muhammed bin Selman dün Cidde'de Bakanlar Kurulu oturumuna başkanlık etti. (SPA)

Suudi Arabistan Bakanlar Kurulu dün yaptığı açıklamada, Ortadoğu’nun güvenliğinin, Filistin meselesine uluslararası meşruiyet kararları ve Arap Barış Girişimi doğrultusunda adil ve kapsamlı bir çözüm bulunmasını ve 1967 sınırlarında başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız bir devletin kurulmasını gerektirdiğini vurguladı.

Suudi Arabistan Başbakanı ve Veliaht Prensi Muhammed bin Selman başkanlığında Cidde'de düzenlenen oturumda Bakanlar Kurulu, Suudi Arabistan'ın Suriye ekonomisinin toparlanma sürecini hızlandırma çabalarının devam edeceğini vurguladı. Bakanlar Kurulu, bölgesel ve uluslararası finans kuruluşlarına ülkedeki faaliyetlerini yeniden başlatma ve genişletme ve halkın umut verici bir gelecek ve iyi yaşam özlemlerini destekleme çağrısını yineledi.

Veliaht Prens Muhammed bin Selman, Ürdün Kralı 2. Abdullah ve Hindistan Başbakanı Narendra Modi ile yaptığı görüşmeler hakkında Bakanlar Kurulu'na bilgi verdi. Bakanlar Kurulu ayrıca, Suudi Arabistan-Hindistan Stratejik Ortaklık Konseyi'nin ikinci toplantısının sonuçlarını ve iki ülke arasında artan ekonomik, ticari ve yatırım ilişkilerinin yanı sıra diğer alanlarda ikili iş birliğini geliştirme çabalarını övdü.

Bakanlar Kurulu, Suudi Arabistan'ın bölgesel ve uluslararası toplantılara katılımını ele alarak, mevcut zorlukların üstesinden gelinmesi ve dünya çapında istikrar ve refahın sağlanmasına yönelik kolektif eylemi destekleme çabalarının altını çizdi.

grthyju
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman’ın başkanlığında dün Cidde'de düzenlenen Bakanlar Kurulu oturumundan (SPA)

Suudi Arabistan Bakanlar Kurulu, Vizyon 2030’un 2024 yılı raporuna göre dokuzuncu yılında ulusal program ve stratejilerin hedeflerinin yüzde 93'üne ulaşarak ya da bu hedefleri aşarak ana hedeflerine ulaşmaya yaklaşan Vizyon 2030'un başarılarına katkıda bulunan devlet kurumlarının çabalarını takdirle karşıladığını, daha fazla başarı ve her düzeyde ilerleme ve liderliğin devam etmesini beklediğini ifade etti.

Vizyon 2030'un 2026'daki üçüncü aşaması, dönüşümün etkisini sürdürmeye, yeni büyüme fırsatlarından yararlanmaya, devam eden girişimleri takip etmeye ve güçlendirmeye ve ekonomiyi daha da çeşitlendirmek ve büyütmek için plan ve programları uyumlu hale getirmeye odaklanacak.

Bakanlar Kurulu, Suudi Arabistan'da istatistik çalışmalarının kuruluşunun 65. yıldönümüne denk gelen ve bu sektörle ilgili uluslararası göstergelerde niteliksel bir sıçrama ile sürdürülebilir kalkınma, hizmet kalitesinin artırılması ve ekonomik ve sosyal büyümenin teşvik edilmesindeki rolü ile Riyad'daki Suudi Arabistan İstatistik Forumu sonuçlarını ele aldı.

Bakanlar Kurulu üyeleri, Veliaht Prens Muhammed bin Selman'ın vatandaşlar için iyi bir yaşamı teşvik etme konusundaki sürekli istekliliğinin bir parçası olarak Sakan'a yaptığı bir milyar riyallik cömert bağışı ve ülkenin çeşitli bölgelerindeki hak sahibi ailelere yeterli konut sağlamayı amaçlayan konut dosyası ve projelerine gösterdiği sürekli ilgiyi takdir etti.

dfghyju
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman dün Cidde'de Bakanlar Kurulu oturumuna başkanlık etti. (SPA)

Suudi Arabistan Bakanlar Kurulu, hükümet ile Uluslararası Kriminal Polis Teşkilatı (INTERPOL) arasında Ortadoğu ve Kuzey Afrika bölgesi için Suudi Arabistan topraklarında bir INTERPOL bölge ofisi kurulmasına ilişkin ev sahibi ülke anlaşmasının ve Suudi Arabistan Gümrük İdaresi ile Mısır Gümrük İdaresi arasında akredite ekonomik operatör programlarının karşılıklı tanınmasına yönelik bir anlaşmanın onaylanması da dahil olmak üzere bir dizi karar aldı.

Bakanlar Kurulu, Hindistan ile ekonomik araştırma ve çalışmalar alanında bir mutabakat zaptı taslağını onaylayarak Ekonomi ve Planlama Bakanı’na imzalama yetkisi verirken, Ürdün ile maden zenginliği alanında, Zambiya ile turizm alanında, Bahreyn ile KOBİ ve startup geliştirme alanında, Fas ile e-devlet ve vergi idaresi alanlarında, Çin ile meteoroloji alanında, Endonezya ile arşivleme ve kayıt yönetimi alanında, Riyad Belediyesi ile Kore'nin Seul Şehir Yönetimi arasında şehir yönetimi ve işletimi alanında ve Suudi Telekomünikasyon Şirketi ile Hindistan Telekom Düzenleyici Kurumu arasında iş birliği mutabakat zabıtlarını da onayladı.

Bakanlar Kurulu, boş arsa bedelleri sisteminde değişiklik yapılmasını, Yatırım Bakanlığı'nın teşkilat yapısının ve kılavuzunun güncellenmesini, Suudi Arabistan İç Denetçiler Derneği'nin bir ‘otoriteye’ dönüştürülmesini, iç denetim mesleği için lisans verme yetkisinin Ticaret Bakanlığı'ndan alınarak bu kuruma verilmesini, Cidde Kalkınma İdaresi ve Rekabet Kurumu'nun önceki iki mali yıla ait kesin hesaplarının onaylanmasını, 15. ve 14. rütbelerdeki terfiler ile büyükelçilik kadrolarını onayladı.

Bakanlar Kurulu ayrıca, Tarımsal Kalkınma Fonu, Ummu’l-Kura ve Prens Sattam bin Abdulaziz üniversitelerinin yıllık raporları da dahil olmak üzere gündemindeki genel konuları gözden geçirdi ve bunlar hakkında gerekli adımları attı.



Vizyon 2030, performans göstergelerinin yüzde 93’ünü gerçekleştirerek üçüncü aşamasına girdi

Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad (SPA)
Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad (SPA)
TT

Vizyon 2030, performans göstergelerinin yüzde 93’ünü gerçekleştirerek üçüncü aşamasına girdi

Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad (SPA)
Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad (SPA)

Zeyneb Ali

Suudi Arabistan Kralı Selman bin Abdulaziz, ülkesinin Vizyon 2030 kazanımlarıyla daha iyi bir geleceğe doğru ilerlediğini, kapsamlı kalkınma hedefi doğrultusunda sahip olunan kaynakların ve avantajların örnek bir şekilde değerlendirildiğini belirtti. Veliaht Prens Muhammed bin Selman ise Vizyon 2030 kapsamında geçen on yılın ardından ülkenin kapsamlı kalkınmada istisnai ve dönüşümsel bir model sunduğunu, vizyonların somut sonuçlara dönüştürüldüğünü ifade etti. Bu başarının, ülke vatandaşlarının iradesi ve kurumların etkin çalışması sayesinde gerçekleştiğini vurgulayan Veliaht Prens, son yıllarda elde edilen kazanımların çabaların artırılması ve planların güçlendirilmesi yönünde büyük bir sorumluluk doğurduğunu kaydetti. Açıklamasında, bu kazanımların sürdürülebilirliğinin sağlanmasının ve ülkenin daha ileriye taşınmasının temel hedef olduğunu dile getirdi.

Bu açıklamalar, 2025 yılı Vizyon 2030 yıllık raporunun giriş bölümünde yer aldı. Raporda, Suudi Arabistan’ın 2026 yılı itibarıyla Vizyon 2030’un üçüncü aşamasına geçtiği, bu aşamanın 2030’a kadar süreceği belirtildi. On yıllık ekonomik ve sosyal reform süreci boyunca ulusal ekonominin çeşitlendirme ve sürdürülebilir büyüme hedefleri doğrultusunda yeniden şekillendirildiği, performans göstergelerinin yüzde 93’ünün hedeflere ulaştığı ifade edildi.

Vizyon 2030 üç uygulama aşamasına dayanıyor ve her biri beş yıl sürüyor. 2016-2020 dönemini kapsayan ilk aşamada yasal ve kurumsal altyapı oluşturuldu; bu kapsamda düzenlemeler çıkarıldı, yeni kurumlar kuruldu ve Kamu Yatırım Fonu (PIF) ekonominin itici gücü olacak şekilde yeniden yapılandırıldı.

2021-2025 dönemini kapsayan ikinci aşamada ise ulusal stratejilerin uygulanma hızı sektörler ve bölgeler genelinde arttı. Bu süreçte ülke, ekonomik dönüşümün ortaya çıkardığı yeni büyüme fırsatlarına yatırım yaptı.

Başarı oranları

Vizyon programlarının başarı oranları

Resmi verilere göre, vizyon programlarına ait performans göstergelerinin yüzde 93’ü yıllık hedeflerine ulaştı, bu hedefleri aştı ya da gerçekleştirmeye yaklaştı.

Toplam 390 aktif göstergeden 309’u ara hedeflerini yakaladı veya aştı. 52 gösterge ise yüzde 85 ile 99 arasında değişen oranlarla hedeflerine yaklaşmış durumda.

Girişimler açısından bakıldığında, toplam bin 290 girişim hayata geçirilirken, bunların 935’i vizyonun başlangıcından bu yana tamamlandı. 225 girişim ise planlandığı şekilde ilerliyor. Böylece girişimlerin yüzde 90’ının tamamlandığı ya da hedeflenen doğrultuda ilerlediği belirtiliyor.

başarı

Olumlu ekonomik göstergeler

2025 yılı verileri, ekonomik dönüşüm sürecini yansıtan bir dizi göstergenin kayda geçtiğini ortaya koyuyor. Buna göre, reel gayrisafi yurt içi hasıla (GSYİH) 2024’e kıyasla yüzde 4,5 oranında büyüme gösterdi. Bu oran, son üç yılın en yüksek yıllık ekonomik büyümesi olarak kayıtlara geçti. Aynı dönemde, petrol dışı faaliyetlerin ulusal ekonomideki payının toplamın yarısını aştığı belirtildi.

İşgücü piyasasında ise Suudi vatandaşlar arasındaki işsizlik oranı 2025 yılı sonunda yüzde 7,2’ye geriledi. Bu oran, 2016 sonunda kaydedilen yüzde 12,3 seviyesine kıyasla önemli bir düşüşe işaret ediyor. Söz konusu iyileşmenin, ekonomik sektörlerdeki büyüme ve iş gücü piyasasına yönelik reformlardan kaynaklandığı ifade ediliyor.

Enflasyon oranı ise yıl boyunca görece istikrarlı bir seyir izleyerek yüzde 2 seviyesinde gerçekleşti.

Kredi notu cephesinde, büyük uluslararası derecelendirme kuruluşları Suudi Arabistan’ın egemen borçlanma notlarına ilişkin olumlu değerlendirmelerini sürdürdü. Moody’s ülkenin kredi notunu ‘Aa3’ seviyesinde ve ‘durağan’ görünümle teyit ederken, Fitch Ratings ve Standard & Poor’s ise ‘A+’ notunu ve yine ‘durağan’ görünümü korudu.

Uluslararası tahminler farklılık gösteriyor

Uluslararası kuruluşların Suudi Arabistan ekonomisinin gelecek yıllardaki büyümesine ilişkin beklentileri farklılık gösteriyor. Uluslararası Para Fonu (IMF), 2026 yılında yüzde 3,1, 2027 yılında ise yüzde 4,5 büyüme öngörürken, Dünya Bankası aynı yıllar için sırasıyla yüzde 4,3 ve yüzde 4,4 oranlarında daha yüksek tahminlerde bulunuyor.

Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) ise büyümenin 2026’da yüzde 4, 2027’de ise yüzde 3,6 seviyesinde gerçekleşeceğini tahmin ediyor. Öte yandan Suudi Arabistan Maliye Bakanlığı, 2025 bütçesi kapsamında 2026 için yüzde 4,6, 2027 için ise yüzde 3,7 oranında büyüme öngörüsünde bulundu.

Toplumsal ve sektörel dönüşümler

Sosyal alanda, Suudi Arabistanlı ailelerin konut sahipliği oranında artış kaydedilirken, nüfus arasında fiziksel aktivite yapma oranının da yükseldiği belirtildi. Şarku'l Avsat'ın resmi verilerden aktardığına göre, petrol dışı ihracat sanayi büyümesi ve lojistik altyapının geliştirilmesi sayesinde tarihi seviyelere ulaştı. Ayrıca ülkenin küresel rekabetçilik endeksindeki sıralamasında da iyileşme yaşandı.

Kamu hizmetlerinin dijitalleştirilmesine yönelik çalışmaların sürdüğü, vatandaşların veri, bilgi ve çeşitli belgelere erişiminin kolaylaştırıldığı ifade edildi. Bunun yanı sıra, gönüllülük faaliyetlerine katılımın ve farklı alanlardaki gönüllü iş fırsatlarının da genişlediği kaydedildi.

Üçüncü aşama: Süreklilik ve uyum

Vizyon, uzun vadeli hedeflerini koruyarak üçüncü aşamasına giriyor ve yeni dönemin gerekliliklerine uygun şekilde uygulama yöntemlerini uyarlıyor. Resmî belgelere göre, performans göstergelerinin izlenmesine yönelik yönetişim ve düzenli takip çerçevesi, ilerlemenin ölçülmesi ve gerektiğinde sürecin yeniden yönlendirilmesi için temel bir araç olmaya devam edecek. Küresel ekonomik koşullardaki değişkenlikler nedeniyle, uygulamada esnekliğin ve ulusal önceliklere göre verimli harcama yönetiminin önem kazandığı vurgulanıyor.


Suudi Arabistan, Irak'tan Kuveyt'e yönelik İHA saldırılarını kınadı

Kuveytli yetkililer olaya müdahale etmek için gerekli önlemleri derhal almaya başladı (KUNA)
Kuveytli yetkililer olaya müdahale etmek için gerekli önlemleri derhal almaya başladı (KUNA)
TT

Suudi Arabistan, Irak'tan Kuveyt'e yönelik İHA saldırılarını kınadı

Kuveytli yetkililer olaya müdahale etmek için gerekli önlemleri derhal almaya başladı (KUNA)
Kuveytli yetkililer olaya müdahale etmek için gerekli önlemleri derhal almaya başladı (KUNA)

Suudi Arabistan, Kuveyt’in kuzey kara sınırındaki iki noktaya Irak’tan gelen insansız hava araçlarıyla (İHA) düzenlenen saldırıyı en sert ifadelerle kınadı.

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı’nın dün yayımladığı açıklamada, ülkelerin egemenliğinin ihlal edilmesine ve bölge güvenliği ile istikrarının tehdit edilmesine kesin bir şekilde karşı çıkıldığı vurgulandı. Açıklamada ayrıca Irak hükümetine, Körfez ülkelerine yönelik bu tür tehditlere karşı sorumlulukla hareket etme çağrısı yinelendi.

Riyad yönetimi, Kuveyt hükümeti ve halkıyla dayanışma içinde olduğunu ifade ederek, ülkenin egemenliğini, güvenliğini ve istikrarını korumaya yönelik aldığı tüm önlemlere tam desteğini belirtti.

Kuveyt Savunma Bakanlığı Sözcüsü Kurmay Albay Suud el-Atvan ise yaptığı açıklamada, cuma sabahı ülkenin iki sınır noktasının Irak’tan gelen, fiber optik kablolarla yönlendirilen iki bombalı insansız hava aracıyla (SİHA) hedef alındığını bildirdi.

El-Atvan, saldırı sonucu maddi hasar meydana geldiğini ancak herhangi bir can kaybı yaşanmadığını belirterek, ilgili birimlerin olayla ilgili gerekli önlemleri derhal almaya başladığını kaydetti.

Kuveyt Dışişleri Bakanlığı’nın, daha önce 4 Mart’ta Irak’ın Kuveyt’teki maslahatgüzarını çağırarak Iraklı gruplar tarafından ülke topraklarının hedef alınması nedeniyle protesto notası verdiği hatırlatıldı.

Öte yandan Körfez İşbirliği Konseyi Genel Sekreteri Casim el-Budeyvi, Kuveyt’teki sınır noktalarını hedef alan saldırıları en sert şekilde kınadı. Budeyvi, bu tür saldırıların sürmesinin iyi komşuluk ilkeleri ile uluslararası hukuk ve teamüllerin açık ihlali olduğunu vurguladı.

Budeyvi ayrıca, Körfez İşbirliği Konseyi’nin Kuveyt ile tam dayanışma içinde olduğunu ve ülkenin egemenliğini, güvenliğini ve istikrarını korumaya yönelik bütün adımlarını desteklediğini ifade etti.


Suudi Arabistan Veliaht Prens Muhammed bin Selman ile Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, bölgesel ve uluslararası gelişmeleri görüştü

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Cuma günü Cidde'de Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelenskiy ile yaptığı görüşmeden bir kare (SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Cuma günü Cidde'de Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelenskiy ile yaptığı görüşmeden bir kare (SPA)
TT

Suudi Arabistan Veliaht Prens Muhammed bin Selman ile Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, bölgesel ve uluslararası gelişmeleri görüştü

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Cuma günü Cidde'de Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelenskiy ile yaptığı görüşmeden bir kare (SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Cuma günü Cidde'de Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelenskiy ile yaptığı görüşmeden bir kare (SPA)

Veliaht Prens Muhammed bin Selman ile Zelenskiy, Cidde’de gerçekleştirdikleri görüşmede başta Ortadoğu’daki gelişmeler ve Ukrayna krizi olmak üzere güncel bölgesel ve küresel meseleleri ele aldı. Görüşmede ayrıca iki ülke arasındaki ikili ilişkiler, iş birliği alanları ve bu alanların geliştirilmesine yönelik fırsatlar değerlendirildi.

Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, görüşmenin ardından yaptığı açıklamada toplantıyı “son derece verimli” olarak nitelendirdi. X platformu üzerinden yaptığı paylaşımda, ülkesinin Suudi Arabistan ile güvenlik, enerji ve gıda alanlarında bir anlaşma üzerinde çalıştığını belirtti.

dfvbfd
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ile Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelenskiy arasında Cuma günü Cidde'de gerçekleşen görüşmeden bir kare (SPA)

Görüşmeye Suudi Arabistan tarafından Savunma Bakanı Prens Halid bin Selman, Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan ve Devlet Bakanı, Ulusal Güvenlik Danışmanı Musad el-Ayban katıldı.

Ukrayna heyetinde ise Ulusal Güvenlik ve Savunma Konseyi Sekreteri Rüstem Umerov, Dışişleri Bakanı Andriy Sibiha ve Genelkurmay Başkanı Andriy Hnatov yer aldı.

frgtnytn
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, cuma günü Cidde’ye varışında (Mekke Bölgesi Emirliği)

Zelenskiy, cuma günü erken saatlerde Cidde’ye ulaşmış ve Kral Abdülaziz Uluslararası Havalimanı’nda Mekke Bölgesi Emir Yardımcısı Prens Suud bin Meşal bin Abdülaziz, Cidde Belediye Başkanı Salih et-Turki, iki ülkenin büyükelçileri ve yetkililer tarafından karşılanmıştı.

Öte yandan, Veliaht Prens Muhammed bin Selman, Çekya Başbakanı Andrej Babiš’ten ikili ilişkilere dair yazılı bir mesaj aldı. Mesaj, Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Faysal bin Ferhan tarafından, Cidde’de Çekya Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Petr Fiala ile yapılan görüşme sırasında teslim alındı.