Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Muhammed bin Selman'ın daveti üzerine bu sabah Riyad'da Veliaht Prens, ABD Başkanı Donald Trump, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan (telefonla katıldı) ve Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şera arasında bir toplantı gerçekleşti.
Toplantıda Suriye'deki durumun geleceği ele alındı; istikrar, egemenlik ve toprak bütünlüğü ile Suriye halkı için güvenlik ve refahın sağlanmasının önemi vurgulandı. Ayrıca bölgesel durum ve buna uygun çözümler bulmak için çalışmanın önemi tartışıldı.
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman'ın talebi üzerine Suriye'ye yönelik yaptırımların kaldırılması talimatını vereceğini açıklayan Trump, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun Suriyeli mevkidaşıyla daha sonra Türkiye'de bir araya geleceğini duyurdu.
Veliaht Prens Muhammed bin Selman ve ABD Başkanı Donald Trump başkanlığında dün Riyad'da gerçekleşen Suudi Arabistan-ABD Zirvesi'nin ardından düzenlenen Suudi Arabistan – ABD Yatırım Forumu'nda konuşan ABD Başkanı, Suriye ile ilişkileri normalleştirmek için ilk adımları attıklarını ve Suriye halkına ‘harika bir fırsat’ vermek için yaptırımları kaldırdıklarını söyledi. Suriyelilere kendi deyimiyle ‘özel bir şey’ göstermeleri çağrısında bulunan Trump, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın da kendisinden Suriye'ye yönelik yaptırımları kaldırmasını istediğini kaydetti.
Körfez Araştırmaları Merkezi Başkanı Dr. Abdulaziz bin Sakr, ‘bölgesel ve uluslararası düzeyde Suudilerin bölgesel ve uluslararası politikadaki rolünün vazgeçilmez olduğunun farkına varıldığını’ söyledi.
Bin Sakr Şarku'l Avsat'a verdiği röportajda, “Suudi Arabistan, önemli bir rol oynamasını sağlayacak birçok avantaja sahip; İslam dininin evi ve merkezi olması nedeniyle bu avantajı başka bir ülkede bulmak zor. Bu da başka hiçbir tarafın rekabet edemeyeceği bir avantaj” ifadelerini kullandı.
Bin Sakr sözlerine şöyle devam etti: “En önemli Arap ülkelerinden biri olması ulusal bir rol oynamasını garantilerken, en büyük Körfez ülkesi olması da petrol, finans ve ekonomi merkezi olmasının yanı sıra ona başka bir liderlik rolü ve boyutu kazandırıyor.”
Trump, yaptırımları acımasız ama o dönem için önemli bir araç olarak nitelendirdi. Söz konusu yaptırımların Beşşar Esed rejimi döneminde uygulandığına atıfta bulunan Trump, Suriye'nin yükselme ve halkın çıkarlarını koruma zamanının geldiğini söyledi. Trump ayrıca, Suriye’nin istikrarı sağlamayı başaracağına dair umudunu dile getirdi ve yönetiminin herkesle barış istediğini vurguladı.
Suriye, Trump'ın Şam’a uygulanan yaptırımların kaldırılmasına ilişkin açıklamalarını memnuniyetle karşıladı. Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan eş-Şeybani, bakanlığının X hesabından yaptığı açıklamada, Suudi Arabistan liderliğine, hükümetine ve halkına ‘Suriye'ye yönelik haksız yaptırımların kaldırılmasına yönelik çabaları destekleme konusundaki samimi çabaları’ için derin teşekkürlerini ifade ederek, bu adımı ‘hakikatin zaferi ve Arap birliğinin teyidi’ olarak nitelendirdi.
Eş-Şeybani, Suudi diplomasisinin ‘aklın ve bilgeliğin sesi’ olduğunu bir kez daha kanıtladığını belirterek, Suudi Arabistan’ın Suriye'ye yönelik yaptırımların kaldırılması sürecine aktif katkısının ‘Suriye'nin birliği ve istikrarı ile bölgedeki aktif rolüne geri dönmesine yönelik gerçek bir kaygıyı’ yansıttığını ifade etti.
Şam'ın yaptırımların kaldırılmasını yeniden inşa sürecinde yeni bir başlangıç olarak gördüğünü belirten eş-Şeybani, “Suudi Arabistan'ın başını çektiği kardeşlerimizin tutumları sayesinde Suriye halkına ve tarihine yakışır bir geleceğe doğru yeni bir sayfa açıyoruz” dedi.
Eş-Şeybani Suriye resmi haber ajansı SANA’ya yaptığı açıklamada, söz konusu yaptırımların ‘Esed rejimi tarafından işlenen iğrenç savaş suçlarına yanıt olarak’ uygulandığını söyledi. Yaptırımların kaldırılmasının Suriye halkı için önemli bir dönüm noktasını temsil ettiğini belirten eş-Şeybani, “Yıllar süren yıkıcı savaşın ardından istikrar, kendi kendine yeterlilik ve gerçek bir yeniden yapılanma geleceğine doğru ilerliyoruz” ifadesini kullandı.
Eş-Şeybani, ülkesinin bu açıklamaya çok olumlu baktığını vurgulayarak, ABD ile karşılıklı saygı, güven ve ortak çıkarlara dayalı bir ilişki kurmaya hazır olduklarını belirtti. ABD Başkanı Donald Trump'ın ‘tarihi bir barış anlaşması ve Suriye'deki Amerikan çıkarları için gerçek bir zafer elde edebileceğini’ ifade eden eş-Şeybani, Trump'ın Suriye halkına ‘savaş suçlularının kırmızı çizgileri aşmasına ve insanlık dışı katliamlar yapmasına izin veren seleflerinden daha fazlasını’ sunduğunu kaydetti.
