Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, resmi ziyarette bulunduğu Çad’ın başkenti N'Djamena’de (Encemine) Çad Cumhurbaşkanı İdris Debi ile birlikte önceki gün düzenledikleri ortak basın toplantısında açıklamalarda bulundu. Macron, ABD Başkanı Donald Trump’ın Suriye’den çekileceklerini duyurmasının ardından geçtiğimiz Cuma günü Paris’te “Suriye Demokratik Konseyi’nin” iki temsilcisi tarafından iletilen taleplere ülkesinin verdiği cevaplara değinmekten kaçındı.
Emmanuel Macron Paris’in ABD kararını, DEAŞ’ın tamamen ortadan kaldırılması görevi henüz tamamlanmadığı, Suriye Demokratik Güçleri’nin (SDG) kendi kaderlerine terk edilmemesi ve müttefiklerin birbirini yolda bırakmaması gerektiği için “üzüntüyle” karşılaması gerçeğiyle de özetlenebilecek bu dosyada Fransız diplomasisini sürdürüyor.
Suriye Demokratik Konseyi’nin 3 talebi
Ancak Macron, hükümetinin ne yapmayı düşündüğünden ya da kendilerine 3 taleple gelen Suriye Demokratik Konseyi’ne verdikleri cevaptan bahsetmedi. Suriye Demokratik Konseyi’nin Paris’teki taleplerine gelince; birincisi, Türkiye'nin Suriye’de var olduğu bölgeleri tamamen kontrolü altına almaması için diplomatik destek sağlanması ve baskı uygulanması. İkincisi, siyasi bir çözüme ulaşana kadar Fransız askerlerinin Suriye’de kalmaya devam etmesi. Üçüncüsü ise, Saddam Hüseyin’e karşı Kuzey Irak'ta yapıldığı gibi Suriye’nin kuzeydoğusunda uçuşa yasak bir bölge oluşturulmasıydı.
Paris'teki kaynaklar, SDG’nin siyasi kanadı heyeti ile yapılan görüşmelerde, Fransa tarafının “belirli bir taahhütte bulunmadığı” ve ABD kararının ardından Paris’in ABD’nin çekilmesini “yavaşlatmaya” ve SDG kontrolü altındaki bölgelere saldırılmayacağına dair “teminatlar” vermeye odaklandığını söylediler. Ancak Fransa’nın açık bir tepkisinin olmaması, Fransız diplomasisinin ABD-Türkiye hattında hareket etmediği anlamına gelmiyor. Avrupa düzeyindeki istişarelerin yanı sıra Paris, “Almanya ve İngiltere ile” Avrupa’ya ait bir tutum belirlemeye çalışıyor. ABD Başkanı Trump, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüşmesinin ardından yaptığı açıklamada Suriye’den çekilmenin tıpkı Paris’in istediği gibi “koordineli ve yavaş olacağını” söyledi. Aynı şey, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın daha önce Suriye’nin kuzeyindeki bir askeri operasyonu “ertelemekten” bahsetmesi için de söylenebilir.
Paris’in Suriye’deki Kürtleri desteklemekten vazgeçmediği yönünde bir inanç var. Bu destek, geçtiğimiz hafta Paris'te yapılan toplantılarda da Kürt heyete tekrar iletildi. Ancak ABD güçlerinin Suriye’den çekilmesinin ardından bölgede özel kuvvetlerden 200 kadar askeri olduğu tahmin edilen Fransa’nın eylem planı tartışılıyor. Buna karşılık diğer bir inanç ise, sınırlı imkanlarıyla Fransa’nın ABD güçlerinin yerini alamayacağı veya oynadığı rolü oynayamayacağı yönünde. Kürt tarafı da buna kanaat getirmiş gibi görünüyor. Suriye Demokratik Meclisi Eş Başkanı İlham Ahmed, Elysee Sarayı’nda gerçekleşen toplantılardan sonra yaptığı açıklamada, “Amerikalıların ayrılmasının Fransızların ayrılmasına yol açacağını biliyoruz” demekte tereddüt etmedi.
Paris şu ana kadar askeri birliklerinin Suriye'de kalacağını vurguladı. Ancak Fransız ordusunun Suriye’deki varlığı özel kuvvetlerle sınırlı değil. Uluslararası koalisyonun bir parçası olan deniz ve hava araçları, Irak'ta savaşçıları eğiten birimleri ve Irak sınırındaki topçu birliklerini de buna eklemek gerekiyor. Fakat ABD’nin çekilmesinin ardından bu güçlerin karşılaşabilecekleri “senaryolarla” ve görevlerinin SDG’nin kontrolü altındaki bölgeleri korumak olup olmayacağı ile ilgili soru işaretleri bulunuyor. Soru şu; Paris Rus, Türk ve rejim güçleriyle her bir tarafın emel ve planlarının olduğu çok karmaşık bir durumda yerel çatışmalara girmek ister mi?
Bu açıdan bakıldığında Paris'in başı dertte gibi görünüyor. Suriye Kürtlerini ve onlarla birlikte olanları bilinmeyen bir kadere terk etmek istemiyor. Fakat muhtemel çatışmalara dalmaya da niyetli değil. Fransız diplomasisi bu tabloyu netleştirmeye çalışıyor. Bu nedenle, Paris’e göre ABD tarafının ilk olarak Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın girişimlerini engellemesi gerekiyor.
Kürt çıkmazında Paris’in önündeki sınırlı seçenekler
Suriye-Türkiye sınırına yakın Cerablus’ta Türkiye’nin desteklediği gruptan bir savaşçı (AFP)
Kürt çıkmazında Paris’in önündeki sınırlı seçenekler
Suriye-Türkiye sınırına yakın Cerablus’ta Türkiye’nin desteklediği gruptan bir savaşçı (AFP)
لم تشترك بعد
انشئ حساباً خاصاً بك لتحصل على أخبار مخصصة لك ولتتمتع بخاصية حفظ المقالات وتتلقى نشراتنا البريدية المتنوعة
