Rusya, Süveyş Kanalı’nda sanayi bölgesi kuracak

5.25 milyon metrekarelik bir alana inşa edilecek olan projenin 7 milyar dolarlık yatırım çekmesi bekleniyor (Independent Arabia)
5.25 milyon metrekarelik bir alana inşa edilecek olan projenin 7 milyar dolarlık yatırım çekmesi bekleniyor (Independent Arabia)
TT

Rusya, Süveyş Kanalı’nda sanayi bölgesi kuracak

5.25 milyon metrekarelik bir alana inşa edilecek olan projenin 7 milyar dolarlık yatırım çekmesi bekleniyor (Independent Arabia)
5.25 milyon metrekarelik bir alana inşa edilecek olan projenin 7 milyar dolarlık yatırım çekmesi bekleniyor (Independent Arabia)

Mahmud Abduh
Mısır’ın Süveyş Kanalı'nda bir Rus sanayi bölgesi kurulmasına yönelik proje, şu anda Rusya'nın Karadeniz kıyılarında yer alan Soçi kentinde düzenlenen Rusya - Afrika Ekonomik Forumu’nun oturum aralarında bir araya gelen Mısır ve Rus taraflarının gündemlerini daha da yoğunlaştırdı.
Kahire ve Moskova arasında 2018 yılında Mısır'da bir Rus sanayi bölgesi kurulması için anlaşma imzalanmıştı. Üç aşamalı olarak 13 yıl içinde hayata geçirilecek olan proje, 5.25 milyon metrekarelik bir alanı kapsarken 7 milyar dolarlık yatırım çekmesi bekleniyor.
7 milyar dolarlık yatırım
Mısır Ticaret ve Sanayi Bakanı Amr Nassar, “Proje, Rus şirketlerinin Afrika ülkelerinin pazarlarına girmesi için gerçek bir atılım” yorumunda bulundu. Mısır'da Mısır-Rus ortak ürünleri üretilerek ve gümrük muafiyetlerinden yararlanılarak bu bölgede yürütülen projelerin, ihracat uyumunun artırılmasındaki önemine dikkati çeken Bakan Nassar, Mısır ürünlerinin Doğu ve Güneydoğu Afrika Ortak Pazarı (COMESA) Anlaşması ve Afrika Kıtasal Serbest Ticaret Bölgesi Anlaşması (AfCFTA) kapsamında Afrika ülkeleri tarafından talep edildiğini vurguladı.
Rusya-Afrika Zirvesi ve Ekonomik Forumu oturum aralarında yaptığı açıklamada Nassar, “Rus sanayi bölgesi, iki ülke arasındaki ticaret, sanayi ve yatırım işbirliğinin geliştirilmesine katkıda bulunacağı için Mısır ile Rusya arasındaki ekonomik ilişkilerde önemli bir değişimi temsil ediyor” dedi.
Projenin 5.25 milyon metrekarelik bir alana kurulacağını belirten Mısırlı Bakan, “Projenin yaklaşık 7 milyar dolarlık yatırım çekmesi bekleniyor. Ayrıca, Mısır'ın dünyanın en büyük ekonomileriyle yaptığı çok sayıda ticaret anlaşması sayesinde yaklaşık 1.8 milyar insanın yer aldığı pazarlara erişim sağlanması planlanıyor” şeklinde konuştu.
35 bin kişiye iş imkanı
Açıklamalarını sürdüren Mısır Ticaret ve Sanayi Bakanı Nassar şunları söyledi;
“Sanayi bölgesi, yüksek kaliteli teknolojik ürünler dahil olmak üzere Mısır ve denizaşırı pazarların ihtiyaçlarını karşılayacak rekabetçi ürünler üretecek. Bu da Mısır'ı, özellikle Ortadoğu ve Afrika başta olmak üzere tüm uluslararası pazarlara Rus ürünlerinin piyasaya sürüleceği merkezi nokta haline getirecek.”


Çin’den bir heyet, bir demir fabrikasının kurulmasını görüşmek üzere Süveyş Kanalı Özel Ekonomik Bölgesini ziyaret etti (Independent Arabia)

Rusya’dan 26 şirketin söz konusu sanayi bölgesine yatırım yapmakla ilgilendiğini belirten Mısırlı Bakan, “Proje yaklaşık 35 bin kişiye doğrudan ve dolaylı iş imkanı sağlayacak” dedi.
Proje çerçevesinde Mısır'daki Rus sanayi bölgesinde faaliyet göstermek üzere Mısır ile Avrasya Ekonomik Birliği (AEB) ülkeleri (Rusya, Belarus, Kazakistan, Ermenistan ve Kırgızistan) arasındaki Serbest Ticaret Anlaşması’ndan (STA) yararlanılabileceğini de dile getiren Bakan, aynı şekilde sanayi bölgesinin Mısır’ın söz konusu ülkelerin pazarlarına serbest erişimi için yapılan anlaşmadan da yararlanabileceğini kaydetti.
Aylar içinde
Şarku'l Avsat'ın Independent Arabia'dan aktardığı habere göre, Mısır Planlama, İzleme ve İdari Reform Bakanı Hala es-Said Süveyş Kanalı'ndaki Rus sanayi bölgesinin aylar içinde kurulmaya başlayacağını açıkladı. Rusya - Afrika Ekonomik Forumu’na katılan Said, oturum aralarında yaptığı açıklamada, “Sanayi bölgesi, Rus şirketlerinin Mısır ve Afrika ülkeleri arasındaki tercihli ticaret anlaşmalarından yararlanacağı bir kapı olacak” diye konuştu.
Süveyş Kanalı Özel Ekonomik Bölgesi Başkanı Yahya Zeki ise Port Said'in (Bur Said) doğusundaki Rus sanayi bölgesinde devasa bir sanayi kompleksinin ana hatlarının önümüzdeki birkaç ay içinde inşa edilmeye başlanacağını açıkladı.
Independent Arabia’ya konuşan Zeki, “Sanayi kompleksi, Rus ihracatçılarının ve tedarikçilerinin Ortadoğu ve Afrika'daki gelecek vaat eden pazarlara yakın kendi üretim merkezlerini kurmalarını sağlayacak” dedi.
Bir Rus firmasıyla şişeleme ve yağ üretimi için anlaşma imzaladıklarını söyleyen Zeki, Rus sanayi bölgesinde, ürünlerin Afrika pazarlarına ihraç edileceği ve potansiyeli tahmini 300 milyon doları bulabilecek olan bir yatırım projesi oluşturulacağını kaydetti.
İlgili bağlamda Süveyş Kanalı Özel Ekonomik Bölgesi, İtalya ve Çin’den gelen heyetler tarafından ziyaret edildi. İtalyan heyette, Kahire'nin ev sahipliği yaptığı Mısır-İtalya Deniz Ulaştırma ve Lojistiği Diyalog Forumu'na katılan büyük İtalyan limanlarının yanı sıra sanayi ve lojistik bölgelerinin yöneticileri yer aldı.
Çin heyeti ise Süveyş Kanalı Özel Ekonomik Bölgesi içinde yer alan Ayn Sohna’daki geniş bir arazide demir fabrikası kurma projesiyle ilgileniyorlardı. Fabrika ile ilgili görüşmelerin ardından heyet, bölgenin doğasını tanımak için sanayi bölgesini gezdi. Heyet ayrıca arazinin projenin kurulmasına hazır olduğunu gösteren bir takım projeleri de ziyaret etti.



Altın fiyatlarındaki düşüş devam ediyor

İstanbul Kapalı Çarşı'da bir adam bir kuyumcu dükkanının önünden geçiyor (AFP)
İstanbul Kapalı Çarşı'da bir adam bir kuyumcu dükkanının önünden geçiyor (AFP)
TT

Altın fiyatlarındaki düşüş devam ediyor

İstanbul Kapalı Çarşı'da bir adam bir kuyumcu dükkanının önünden geçiyor (AFP)
İstanbul Kapalı Çarşı'da bir adam bir kuyumcu dükkanının önünden geçiyor (AFP)

Kıymetli metaller piyasasında satış dalgası bugün sertleşti. Altın fiyatları yüzde 6’yı aşan keskin bir düşüşle son dönemde kaydedilen rekor kazançların tamamını silerken, haftaların en düşük seviyesine geriledi. Bu dramatik düşüşte, Chicago Ticaret Borsası’nda (CME) kıymetli metallere yönelik teminat (marjin) gerekliliklerindeki artışların yürürlüğe girmesi etkili oldu. Söz konusu adım, yatırımcıları hazırlıksız yakalayan geniş çaplı “zorunlu pozisyon kapatma” dalgasını tetikledi.

Ancak gerilemenin arkasında yalnızca düzenleyici baskılar bulunmuyor. Piyasalarda, ABD Başkanı Donald Trump’ın Federal Rezerv Başkanlığı için aday gösterdiği Kevin Warsh’ın benimsemesi muhtemel para politikasına ilişkin endişeler de etkili oluyor. Analistler, piyasanın daha sıkı bir faiz politikasını fiyatlamaya başladığını, bunun da faiz getirisi olmayan altın aleyhine doların cazibesini artırdığını belirtiyor.

Altın fiyatları, bugün CME’de kıymetli metallere yönelik artırılan teminat gerekliliklerinin seans kapanışı itibarıyla yürürlüğe girmesiyle düşüşünü sürdürdü. Yatırımcılar, Kevin Warsh’ın faiz indirimlerine yaklaşımına dair sinyalleri yakından izliyor.

Spot altın, saat 06.59 itibarıyla yüzde 6 düşüşle ons başına 4.563,36 dolara geriledi. Günün erken saatlerinde yüzde 5’in üzerinde değer kaybeden altın, böylece iki haftayı aşkın sürenin en düşük seviyesini gördü. Altın, geçen perşembe günü ons başına 5.594,82 dolar ile rekor kırmıştı.

ABD altın vadeli işlemleri ise nisan teslimatı için yüzde 0,3 düşüşle 4.729,20 dolar seviyesinde işlem gördü.

KCM Trade Baş Piyasa Analisti Tim Waterer, “Warsh’ın adaylığının ilk kıvılcım olduğu muhtemel, ancak bu tek başına kıymetli metallerdeki bu ölçekte bir düşüşü açıklamıyor. Zorunlu tasfiyeler ve teminat artışları zincirleme bir etki yarattı” değerlendirmesinde bulundu.

CME Group, cumartesi günü yaptığı açıklamada, metal vadeli işlem sözleşmelerine yönelik teminat oranlarını artırdığını ve bu değişikliklerin pazartesi günü (bugün) piyasa kapanışı sonrası yürürlüğe gireceğini duyurmuştu.

Buna göre, COMEX’te işlem gören altın vadeli işlemlerinde (ons başına) teminat oranı yüzde 6’dan yüzde 8’e yükseltildi. Gümüş vadeli işlemlerinde ise (COMEX 5000 kontratları) teminat oranı yüzde 11’den yüzde 15’e çıkarıldı. Platin ve paladyum vadeli işlemlerinde de teminat artışları uygulanacak.

Teminat gerekliliklerindeki artış, ilgili kontratlar açısından genellikle olumsuz bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Daha yüksek sermaye ihtiyacı, spekülatif işlemleri caydırabiliyor, likiditeyi azaltabiliyor ve yatırımcıları pozisyon kapatmaya zorlayabiliyor.


ABD-İran geriliminin azalmasıyla petrol fiyatları %3 düştü

Teksas, Brazoria County, Bryan Mound'daki Stratejik Petrol Rezervi depolama tesisi (Reuters)
Teksas, Brazoria County, Bryan Mound'daki Stratejik Petrol Rezervi depolama tesisi (Reuters)
TT

ABD-İran geriliminin azalmasıyla petrol fiyatları %3 düştü

Teksas, Brazoria County, Bryan Mound'daki Stratejik Petrol Rezervi depolama tesisi (Reuters)
Teksas, Brazoria County, Bryan Mound'daki Stratejik Petrol Rezervi depolama tesisi (Reuters)

ABD Başkanı Donald Trump'ın hafta sonu İran'ın Washington ile "ciddi görüşmeler" yaptığını söylemesinin ardından, petrol fiyatları bugün yüzde üç düştü. Bu açıklama, askeri saldırı olasılığının fiyatları birkaç ayın en yüksek seviyelerine çıkarmasının ardından, OPEC üyesi ülkeyle gerilimin azaltılması sinyalini verdi.

Brent petrol vadeli işlemleri, TSİ 01:00 itibarıyla 2 dolar veya %2,9 düşüşle varil başına 67,28 dolara geriledi. ABD Batı Teksas Orta Ham Petrol vadeli işlemleri ise 2 dolar veya %3,1 düşüşle varil başına 63,17 dolara indi.

Her iki sözleşmede de önceki seanslara kıyasla keskin bir düşüş görüldü. Bu seanslarda Brent petrolü altı ayın en yüksek seviyesine ulaşırken, Batı Teksas Ham Petrolü ise ABD ve İran arasındaki artan gerilimler nedeniyle eylül sonundan bu yana en yüksek seviyesine yakın seyretti.

Trump, İran'ı nükleer anlaşmayı kabul etmemesi veya protestocuları öldürmeyi bırakmaması halinde müdahale etmekle defalarca tehdit etti. Trump, cumartesi günü İran güvenlik yetkilisi Ali Laricani'nin X'te müzakereler için düzenlemelerin yapıldığını paylaşmasından saatler sonra, İran'ın Washington ile "ciddi görüşmeler yürüttüğünü" söyledi.

Trump, “Umarım kabul edilebilir bir anlaşmaya varırlar. Nükleer silahlar olmadan da tatmin edici bir anlaşmaya varılabilir” dedi.

IG'de piyasa analisti olan Tony Sycamore, Trump'ın açıklamalarının yanı sıra İran Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri'nin Hürmüz Boğazı'nda gerçek mühimmatlı tatbikat yapmayı planlamadığına dair haberlerin, gerilimin azalmasının işaretleri olduğunu söyledi.

"Ham petrol piyasası bunu, çatışmanın azalması ve geçen hafta fiyatları yükselten jeopolitik risk priminin düşmesi açısından cesaret verici bir gelişme olarak görüyor ve bu da bir kar alma dalgasını tetikliyor" değerlendirmesinde bulundu.

OPEC+ grubu, dün yapılan toplantıda mart ayı petrol üretimini değiştirmeme konusunda anlaştı. Grup, kasım ayında mevsimsel talebin zayıf olması nedeniyle Ocak-Mart 2026 dönemi için üretim artırma planlarını dondurmuştu.

Capital Economics, 30 Ocak tarihli bir notunda, "Jeopolitik riskler, petrol piyasasındaki temel kırılganlığı gizliyor" ifadesini kullandı. "Geçen yılki 12 günlük savaşın (İsrail ve İran arasında) kalıcı etkisi ve petrol piyasasının arz gücü nedeniyle, Brent petrol fiyatları 2026 sonuna kadar etkilenecektir."


Suudi Arabistan ekonomisi 2025 yılını yüzde 4,5 büyüme ile kapattı

Riyad’ın genel görünümü (Reuters)
Riyad’ın genel görünümü (Reuters)
TT

Suudi Arabistan ekonomisi 2025 yılını yüzde 4,5 büyüme ile kapattı

Riyad’ın genel görünümü (Reuters)
Riyad’ın genel görünümü (Reuters)

Suudi Arabistan ekonomisi, 2025 yılında dikkat çekici bir performans sergileyerek, reel gayri safi yurtiçi hasılada (GSYİH) bir önceki yıla göre yüzde 4,5 oranında büyüme kaydetti. Bu sonuçlar, Maliye Bakanlığı’nın 2026 bütçe bildirisinde vurguladığı stratejik hedeflerle uyumlu bir şekilde ekonomik dayanıklılığı ortaya koydu. Bakanlık, açıklamasında büyümenin sürdürülebilirliğine ve çeşitlendirilmiş ekonomik itici güçlere odaklanılacağını, bunun da Vizyon 2030 hedefleriyle örtüştüğünü belirtmişti.

2025 yılı, dönüşüm sürecinde kritik bir dönem olarak öne çıktı. Yıllık veriler, farklı sektörlerin büyümeye katkısında dengeli bir dağılım olduğunu gösterdi. Petrol faaliyetleri yüzde 5,6 ile en yüksek yıllık büyüme oranını kaydederken, toplam GSYİH’ye 1,4 puanlık katkı sağladı. Öte yandan, petrol dışı faaliyetler ekonominin lokomotifi olarak rolünü sürdürdü ve yüzde 4,9’luk yıllık büyüme ile toplam büyümeye 2,7 puan katkıda bulunarak en yüksek katkıyı veren sektör oldu. Hükümet faaliyetleri ise yüzde 0,9 oranında dengeli bir büyüme kaydetti.

Maliye Bakanlığı, 2025 yılı için reel GSYİH büyümesini yüzde 4,6 olarak öngörmüştü. Bu büyüme, petrol dışı faaliyetlerin ekonominin başlıca büyüme motoru olarak katkısıyla desteklendi.

Dördüncü çeyrek

2025 yılının dördüncü çeyreğinde Suudi Arabistan ekonomisi rekor bir hızla büyüyerek, bir önceki yılın aynı dönemine göre GSYİH’de yüzde 4,9 oranında artış kaydetti. Bu çeyrekteki en dikkat çekici gelişme, petrol faaliyetlerindeki patlama oldu; sektör yüzde 10,4 oranında büyüyerek çeyreklik büyümeye 2,5 puan katkı sağladı. Petrol sektöründeki bu hızlı artışla paralel olarak, petrol dışı faaliyetler yüzde 4,1 büyüyerek çeyreklik büyümeye 2,3 puanlık katkıda bulundu.

Mevsimsel olarak düzeltilmiş çeyreklik büyüme analizine göre, ekonomi üçüncü çeyreğe kıyasla yüzde 1,1 büyüme gösterdi. Bu ivmeyi petrol faaliyetleri yüzde 1,4 ile sürüklerken, petrol dışı faaliyetler yüzde 1,3 oranında büyüme kaydetti. Hükümet faaliyetleri ise çeyreklik bazda yüzde 0,2 oranında hafif bir düşüş gösterdi.