Bender bin Sultan: Slogan satmıyoruz Filistinliler birçok fırsatı kaçırdı

Yaser Arafat pek çok barış girişimini reddetti

Prens Bender bin Sultan el-Arabia kanalına konuştu
Prens Bender bin Sultan el-Arabia kanalına konuştu
TT

Bender bin Sultan: Slogan satmıyoruz Filistinliler birçok fırsatı kaçırdı

Prens Bender bin Sultan el-Arabia kanalına konuştu
Prens Bender bin Sultan el-Arabia kanalına konuştu

Eski Suudi Arabistan Ulusal Güvenlik Konseyi Genel Sekreteri Prens Bender bin Sultan, Al Arabia TV’ye verdiği demeçte Suudi liderlerinin, on yıllardır Filistin davasının himaye edilmesi konusundaki konumlarını açıkladı. Bender, konuşmasında bazı Filistinli liderlerin barış fırsatlarını kaçırdığına da işaret etti.
Prens Bender, Suudi Arabistan'ın, ABD Başkanları Carter ve Reagan liderliğindeki Amerikan yönetimini Filistin Otoritesini tanımaya ikna etmek için ortaya koyduğu çeşitli girişimlerden bahsetti. Bender bu girişimler sırasında Arafat’ın nasıl kaçamak yaptığını da anlattı.
Prens Al Arabia TV kanalındaki açıklamalarının ikinci bölümünde şu konuları gündeme getirdi:
“1977'de Amerikan Başkanı Carter BM’nin bölge ülkelerinin barış ve güvenlik içinde yaşama hakkı ile 242 ve 338 sayılı kararlarını kabul etme karşılığında Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ)’yü tanıma ve bürosunu açma gibi konularda Filistinli yetkililerle Amerikalı diplomatlar arasında görüşme sağlamak istiyordu.”
Prens Bender, o sırada Taif'te Kral Fahd'ın Yaser Arafat ile görüştüğünü ve ona bu konuda inisiyatif teklif ettiğinden bahsetti.  Bender, bu teklifi duyar duymaz Arafat’ın sevinçle “Filistin kurtuldu” diye "Filistin kurtarıldı" diye slogan attığını Kral Fahd’ın ise ona: "Biz hala yolun başındayız” dediğini aktardı.
Kral Fahd Arafat’ın bu teklif konusunda ikna etmeye çalışmasına rağmen Arafat, ikinci gün dönmek üzere Kuveyt’e gidip Filistinli örgütlerle konuyu istişare etmek istedi.
Bender konuşmasına şöyle devam etti: “Kuveyt’e gitti. Bir gün bekledik, iki gün bekledik, beş gün oldu cevap yok. Her gün Amerikan büyükelçisi arayarak Carter’ın danışmanlarından herkesin aynı fikirde olmadığını Başkan’ın bu konuda ısrarlı olduğunu söylüyordu. 10 gün sonra Arafat’tan Kral Fahd’a mektup geldi. Mektubunda Fahd’a takdir ve şükranlarını sunduktan sonra Filistinlilerin anlaşma yapabilmesi için Carter’ın imzalaması için 10 maddelik bir anlaşma taslağı yer alıyordu.
Bazı yetkililer Kral Fahd'a mektubu ABD heyetine teslim etmesini önerdi.  Ancak Kral, “Hayır, bunu onlara verirsek, Kongre'ye ve medyaya sızacak ve herkes Filistin'e karşı ayaklanacak ve işleri daha da kötüleştirecek” diyerek teklifi reddetti.
Bunun üzerine Kral Fahd, Başkan Carter'a yazdığı bir mektupta, "Suudi hükümeti olarak teklifi inceledik ve değerlendirdik ancak ikna olmadık ve bu nedenle Filistinlilere teslim etmedik" dedi. Prens Bender'e göre bu tavır defalarca tekrarlanan başarısızlıktan Filistin liderlerini sorumlu tutulmaması için atılmış bir adımdı.
Prens Bender 1985 yılında Suud’un Nikaragua’da Başkan Reagan’a yardım etmesini nasıl Filistin davasına hizmet etmesi için kullandığını da anlattı. Bender şunları söyledi: “Kral Fahd, Başkan Reagan'a Filistin davasıyla ilgili bir şeyler yapmasını teklif etmemi emretti, ben de Başkan'la tanıştım ve ondan Filistinle ilgili adım atmasını istedim.”
“ABD Dışişleri Bakanı kabul etmedi ama Reagan bunu kabul etti. Sonunda ikisi de Filistinliler teröre son verir ve bölge ülkelerinin barış ve güvenlik içinde yaşama hakkını belirten BM’nin 242 ve 338 sayılı kararlarını kabul ederse FKÖ’yü tanırız” dediler.
“Kral Fahd benden hemen Tunus’a gitmemi ve orada “Filistin kurtuldu” diye sevinen slogan atan Arafat ile görüşmemi istedi. Kral beni kucaklayıp öptü. Ona açıklama ne zaman diye sordum. Bu süreç Kral Hüseyin ile ortaklaşa gerçekleşti. Arafat ile görüşmemizde “Arap ahlakına yakışan Kral Hüseyin’e gitmeden önce Kral Fahd’a gidip ona teşekkür etmemdir” dedi.  Fahd ona özel uçağını verdi. Ancak Arafat Suudi Arabistan'a gitmeden önce Güney Yemen'e, ardından Kuzey Kore'ye, Afrika ve Asya ülkelerine gitti.”
Prens ayrıca Suudi Arabistan’ın İsrail’in Lübnan’da Filistinlilere yönelik saldırılarına karşı güçlü bir şekilde karşı çıktığını belirtti. Ardından bir özeleştiri de yaparak 1983’te olanları şöyle anlattı: ABD İsrail’i kınama karşılığında o sırada Trablusşam’da Arafat’ı kuşatan Suriye ordusunu Suudi Arabistan’dan kınamasını istedi. Suudi yönetimi ise bunu yapmayı reddetti. Söylemek istediğim şey; her zaman kaçan fırsatlar vardır.”
1985 yılında Reagan ile yapılan bir resmi akşam yemeği sırasında Kral Fahd ile görüşmesinde Reagan’ın konuşma metninden nasıl Ortadoğu’yla ilgili kısmın kaldırıldığını anlatan Bender şunları söyledi: “Kral Fahd bana Amerikan Ulusal Güvenlik Danışmanına konuşma metninde Ortadoğu konusundaki tüm paragrafları silmesi gerektiğini aksi takdirde toplantının olumsuz olacağını söylememi istedi. Sonunda Reagan konuşma metninde bu paragrafların üzeri çizilmişti.
Kral Fahd odasına döndükten sonra, Prens Bender olanları anlattı Başkan Reagan'ın tercümanında bulunan metnin kopyasını gördüğünü söyledi. Ortadoğu’yla ilgili paragrafta şunlar yazılıydı: “Dostum Başkan Carter, Başkan Sedat ve Başbakan Begin, Camp David Anlaşmaları ile tarih yazdılar ve umarım ben, siz ve İsrail Başbakanı yeniden tarih yazarsınız. "
Prens Bender, "Satacak müzayedemiz ve sloganlarımız yok, pozisyonumuz ve eylemlerimiz var” dedi ve ekledi:  "1985-1993 yılları arasında Filistinliler Oslo Anlaşmasıyla ilgili görüşüyorlardı ancak Mısırlıları bilgilendirmedi. Cumhurbaşkanı Hüsnü Mübarek bana Oslo anlaşması Rabin'den öğrendiğini söyledi.”
Prens sözlerini Suudi Arabistan halkına hitap ederek bitirdi: “Devletiniz ve liderliğinizin başı dik, tarih ve belgeler buna şahitlik ediyor.”



Türkiye ve Ürdün, Gazze’de barış planının uygulanmasının sürdürülmesi gerektiğini belirtti

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, cumartesi günü İstanbul’da Ürdün Kralı II. Abdullah’ı kabul ederken (Türkiye Cumhurbaşkanlığı)
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, cumartesi günü İstanbul’da Ürdün Kralı II. Abdullah’ı kabul ederken (Türkiye Cumhurbaşkanlığı)
TT

Türkiye ve Ürdün, Gazze’de barış planının uygulanmasının sürdürülmesi gerektiğini belirtti

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, cumartesi günü İstanbul’da Ürdün Kralı II. Abdullah’ı kabul ederken (Türkiye Cumhurbaşkanlığı)
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, cumartesi günü İstanbul’da Ürdün Kralı II. Abdullah’ı kabul ederken (Türkiye Cumhurbaşkanlığı)

Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Ürdün Kralı II. Abdullah, Gazze’de barış planının hayata geçirilmesinin önemini, ateşkesin kalıcı biçimde sürdürülmesini, yeniden imar sürecinin başlatılmasını ve bölge halkına insani yardımların kesintisiz ulaştırılmasını ele aldı.

Türk kaynaklara göre, Erdoğan ile Kral II. Abdullah, cumartesi günü İstanbul’daki Dolmabahçe Sarayı’nda bulunan Cumhurbaşkanlığı Ofisi’nde gerçekleştirdikleri görüşmede, iki ülke arasındaki ilişkiler ile bunların farklı alanlarda geliştirilme yollarını değerlendirdi; bölgesel ve uluslararası gelişmeleri masaya yatırdı.

Ürdün Kralı’nın, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın daveti üzerine Türkiye’ye yaptığı kısa ziyaret kapsamında, iki lider önce baş başa bir görüşme gerçekleştirdi, ardından iki ülke heyetlerinin katılımıyla genişletilmiş bir toplantı yapıldı.

Görüşmelerde Gazze’deki son durum ve barış planının ikinci aşamasının uygulanması ayrıntılı biçimde ele alındı. Taraflar, ateşkesin sürdürülmesi gerektiğini vurgularken, devam eden İsrail ihlallerini kınadı; insani yardımların sürdürülebilir şekilde ulaştırılmasının önemine ve Filistinlilerin zorla yerinden edilmesine yönelik her türlü girişimin reddedilmesi gerektiğine dikkat çekti.

Toplantılarda ayrıca Suriye’deki gelişmeler de ele alındı. Erdoğan ve Kral II. Abdullah, Suriye’nin toprak bütünlüğü ve egemenliğinin korunmasının, ülkenin istikrarını sarsmaya yönelik girişimlerin reddedilmesinin ve Suriyelilerin ülkelerine gönüllü ve güvenli şekilde dönüşlerinin sağlanmasının gerekliliğini vurguladı.

Kaynaklara göre, ikili ve genişletilmiş görüşmelerde bölgedeki diğer gelişmeler de değerlendirildi; taraflar, bölgesel istikrarın sağlanması için iş birliği ve ortak çalışma iradesini teyit etti.

efrgt87kı8
Erdoğan ile Ürdün Kralı’nın, iki ülke heyetlerinin katılımıyla gerçekleştirdiği genişletilmiş görüşmelerden bir kare (Türkiye Cumhurbaşkanlığı)

Görüşmelere Türkiye tarafında Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, MİT Başkanı İbrahim Kalın ve Cumhurbaşkanlığı Dış Politika ve Güvenlik Başdanışmanı Akif Çağatay Kılıç katılırken, Ürdün tarafından da muhatap isimler yer aldı.

Ürdün Kralı’nın Türkiye ziyareti, Türkiye ile Suriye arasındaki Cilvegözü (Bab el-Hava) sınır kapısı üzerinden Türkiye ve Yunanistan’a yönelik kara taşımacılığının 15 yıl aradan sonra yeniden başlatılmasının hemen ardından gerçekleşti.

Ulaştırma bakanlıkları arasında yürütülen ortak koordinasyon ve çabalar sonucunda gümrük ve idari engellerin kaldırılmasıyla hayata geçirilen uygulama kapsamında, cuma günü üç tır deneme amaçlı olarak Türkiye topraklarına giriş yaptı.

Söz konusu adımın, bölgesel kara taşımacılığı haritasında nitelikli bir sıçrama yaratması ve Ürdün’ü, Suriye ve Türkiye üzerinden Avrupa kıtasına bağlayan önemli bir ticaret hattını yeniden canlandırması bekleniyor. Bu hat, Cilvegözü (Bab el-Hava) ve Öncüpınar (Bab es-Selame) sınır kapıları üzerinden işleyecek.


Arap ve İslam dünyası, İsrail’in Batı Şeria üzerinde egemenlik kurma girişimini reddediyor

İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)
İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)
TT

Arap ve İslam dünyası, İsrail’in Batı Şeria üzerinde egemenlik kurma girişimini reddediyor

İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)
İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)

Suudi Arabistan, Ürdün, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Katar, Endonezya, Pakistan, Mısır ve Türkiye dışişleri bakanları, İsrail’in işgal altındaki Batı Şeria’da yasa dışı İsrail egemenliğini dayatmayı, yerleşimleri pekiştirmeyi ve yeni bir hukuki ve idari fiili durum oluşturmayı hedefleyen karar ve uygulamalarını en sert ifadelerle kınadı. Söz konusu adımların, Batı Şeria’nın yasa dışı ilhakına yönelik girişimleri hızlandırdığı ve Filistin halkının zorla yerinden edilmesine yol açtığı vurgulandı.

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı tarafından yayımlanan ortak bildiride, İsrail’in işgal altındaki Filistin toprakları üzerinde herhangi bir egemenliğinin bulunmadığı bir kez daha yinelendi. Bakanlar, İsrail’in Batı Şeria’da sürdürdüğü yayılmacı politikalar ve hukuka aykırı uygulamaların bölgede şiddeti ve çatışmayı körüklediği uyarısında bulundu.

fevfev
İsrail ordusuna ait buldozerler, Batı Şeria’nın Ramallah kentinin batısındaki Şukba köyünde Filistinlilere ait üç evi yıktı. (AFP)

Bakanlar, bu hukuka aykırı uygulamaları kesin bir dille reddettiklerini belirterek, söz konusu adımların uluslararası hukukun açık bir ihlali olduğunu, iki devletli çözümü baltaladığını ve Filistin halkının 4 Haziran 1967 sınırları içinde, başkenti Kudüs olan, bağımsız ve egemen bir devlet kurma yönündeki devredilemez hakkına saldırı niteliği taşıdığını vurguladı. Açıklamada, bu uygulamaların bölgede barış ve istikrarın sağlanmasına yönelik devam eden çabaları da sekteye uğrattığı ifade edildi.

Bakanlar ayrıca, işgal altındaki Batı Şeria’da hayata geçirilen bu yasa dışı uygulamaların hükümsüz ve geçersiz olduğunu, Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi’nin özellikle 1967’den bu yana, Doğu Kudüs dahil olmak üzere işgal altındaki Filistin topraklarının demografik yapısını, karakterini ve statüsünü değiştirmeyi amaçlayan tüm İsrail uygulamalarını kınayan 2334 sayılı kararı başta olmak üzere BM kararlarının açık ihlali anlamına geldiğini kaydetti. Açıklamada, 2024 yılında Uluslararası Adalet Divanı (UAD) tarafından yayımlanan danışma görüşüne de atıf yapılarak, İsrail’in işgal altında bulunan Filistin topraklarındaki politika ve uygulamalarının ve bu topraklardaki varlığının hukuka aykırı olduğu hatırlatıldı.

sdfrg
İsrailli askerler, işgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinde yerleşimcilerin yaptığı bir tur sırasında nöbet tutuyor. (Reuters)

Bakanlar, uluslararası topluma yasal ve ahlaki sorumluluklarını üstlenmesi çağrısını yineleyerek, İsrail’i işgal altındaki Batı Şeria’da tehlikeli tırmanışı ve yetkililerinin kışkırtıcı açıklamalarını durdurmaya zorlaması gerektiğini vurguladı.

Açıklamada, Filistin halkının kendi kaderini tayin etme hakkının ve iki devletli çözüm temelinde, uluslararası meşruiyet kararları ile Arap Barış Girişimi doğrultusunda devletini kurma yönündeki meşru taleplerinin karşılanmasının, bölgede güvenlik ve istikrarı garanti altına alacak adil ve kapsamlı bir barışa ulaşmanın tek yolu olduğu ifade edildi.


Irak: Cumhurbaşkanlığı seçim oturumu için tarih belirleme konusunda yine karar veremedi

Meclis Başkanı, Cumhurbaşkanı seçiminin sonuçlandırılmasını görüşmek üzere 1 Şubat'ta bir toplantı düzenledi (X)
Meclis Başkanı, Cumhurbaşkanı seçiminin sonuçlandırılmasını görüşmek üzere 1 Şubat'ta bir toplantı düzenledi (X)
TT

Irak: Cumhurbaşkanlığı seçim oturumu için tarih belirleme konusunda yine karar veremedi

Meclis Başkanı, Cumhurbaşkanı seçiminin sonuçlandırılmasını görüşmek üzere 1 Şubat'ta bir toplantı düzenledi (X)
Meclis Başkanı, Cumhurbaşkanı seçiminin sonuçlandırılmasını görüşmek üzere 1 Şubat'ta bir toplantı düzenledi (X)

Irak parlamentosu, bugün gündemine yeni bir cumhurbaşkanı seçimini dahil etmeyi başaramadı; bu, parlamento seçimlerinin üzerinden iki aydan fazla zaman geçmesine rağmen yaşanan üçüncü başarısızlık oldu.

Bu geri adım, Şii ve Kürt güçleri arasında devam eden siyasi anlaşmazlıkların ortasında geldi; bu anlaşmazlıklar, cumhurbaşkanı adayı konusunda uzlaşmaya varmalarını engelledi ve ülkedeki siyasi çıkmazın devam etmesine neden oldu.

Mevcut Başbakan Muhammed Şiya es-Sudani, yeni bir hükümet kurma ve cumhurbaşkanı seçme için anayasal sürelerin aşılmasının ardından geçici hükümete liderlik ediyor; bu durum Irak siyasi sahnesini daha da karmaşıklaştırarak, anayasal kurumların etkinliğini zayıflatmaktadır.

Gözlemciler, bu durumun devam etmesinin, siyasi güçler arasındaki gerilim ve bölünme ortamında, devlet çalışmalarında daha fazla olumsuzluğa yol açabileceğine ve diğer anayasal hakların tamamlanmasını geciktirebileceğine dikkat çekiyor.