ABD'nin yeni vize kısıtlamalarına Çin'den yanıt: İlişkileri onarılmaz hale getirebilir

ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo (Reuters)

Donald Trump yönetimi Çin'e yönelik ekonomik ve siyasi baskıyı artırmayı sürdürürken, Pekin'in devlet medyası iki ülke arasındaki ilişkilerin uğradığı tahribatın bir kısmının "onarılamaz hale" gelmiş olabileceği uyarısında bulundu.
China Daily gazetesinde çıkan başyazıda, ABD'de başkan seçilen Joe Biden'ın Ocak 2021'den itibaren takınacağı tutumdan bağımsız olarak, Trump'ın Beyaz Saray'daki 4 yılının yol açtığı etkilerin bir kısmının hiç iyileşmeyebileceği, ABD ve Çin'in "tehlikeli bir yolda" kalmaya devam edeceği ifade edildi.
Yazıda, "Gelecek yönetim, şimdiye dek ekilmiş ve ekilmeye devam eden gerilim tohumlarının etkisini azaltma niyetinde olsa da mevcut ABD başkanının arzu ettiği gibi tahribatın bir kısmının onarılamaz hale geldiği ortada" ifadeleri yer aldı.
Çin Komünist Partisi'nin (ÇKP) çıkardığı gazetede yer alan bu ifadeler, ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo'nun ÇKP üyelerine ve ailelerine yönelik yeni vize kısıtlamaları getirdiklerini açıklamasının ardından geldi.
Söz konusu yazı ayrıca, perşembe günü ABD'li bir senatörle kıdemli bir Çinli gazeteci arasında karşılıklı hakaretlerin edildiği bir ortamda yayımlandı.
ABD'li senatör Marsha Blackburn'ün Çin'i "5 bin yıllık üçkağıtçılık ve hırsızlık tarihine" sahip olmakla itham etmesi üzerine senatörle China Daily'de çalışan gazeteci Chen Weihua arasında Twitter'da karşılıklı aşağılamalar ve hakaretlerin çekinmeden söylendiği tansiyonu yüksek bir ağız dalaşı yaşanmıştı.
ABD İç Güvenlik Bakanlığı 2 Aralık'ta yaptığı açıklamada, tutuklu Uygur Müslümanlarının zorla çalıştırılmasına atıfta bulunarak Çin'in Sincan bölgesinin önde gelen pamuk üreticisi Sincan Üretim ve İnşaat Kolordusu'ndan pamuk ithal edilmesine yasak getirdiğini duyurmuştu.
Başyazıda, ABD'den gelen böyle bir hamlenin "endişe verici bir işaret" olduğu ifade edilirken, ikili diplomatik bağların "tehlikeli bir yola" sürüklendiği belirtildi.
Yazıda, "İkili ilişkilerdeki son bozulma, ABD'nin Çin politikalarının siyasi atmosferini temelden değiştirdi. Öyle ki Çin'i zapt etmek ikili mutabakat konusu haline geldi" ifadelerine yer verildi.
Bu sırada Çin'in ABD Büyükelçisi Cui Tiankai, başkan seçilen Biden'ın ocak ayında görevi devralmaya hazırlandığı bir dönemde görünüşe göre tansiyonu düşürmeye yönelik bir hamlede bulundu. Cui, iki ülke arasındaki farklılıkların "saygı" ve "karşılıklı anlayışla" idare edilebileceğini söyledi.
Cui perşembe günü Twitter'da şunları söyledi:
"İki ülke arasında farklılıklar hep olur. Bunların hiçbiri ne soğuk ne de sıcak bir savaşı ya da çatışmayı meşru kılamaz. Karşılık olarak yeterli saygı ve anlayışla bu farklılıkları, ilişkinin tamamının raydan çıkarmasını önleyecek şekilde yönetebilme kabiliyetine sahibiz."
Biden çarşamba günü The New York Times'a (NYT) yaptığı açıklamada, Trump yönetiminin Çin'e karşı getirdiği mevcut gümrük vergilerini yakın vadede kaldırmak gibi bir planının olmadığını söylemişti.