Bağdat'ta hastane yangını sonrası kamuoyu öfkeli

Halkın öfkesi sonucu Başbakan Kazimi Sağlık Bakanı'nı, müdürünü ve Bağdat Valisi’ni görevden uzaklaştırdı.

Bağdat'ta Kovid-19’a yakalananların kaldığı İbn el-Hatib Hastanesi’ndeki bir Kovid-19 hastası dün oksijen tüpleriyle çevrili bir şekilde ziyaret edilmeyi beklerken. (AFP)

Iraklılar, başkent Bağdat’ın güneyindeki Zafaraniye bölgesindeki yeni tip koronavirüs (Kovid-19) hastalarının kaldığı İbn el-Hatib Hastanesi’nde çıkan büyük yangına ilişkin Cumartesi akşamı ilk haberlerin verilmesinin ardından yoğun öfke ve üzüntü anları yaşadı. Ülkede dün erken saatlerde ölenlere ilişkin şok edici sayıların açıklanmasının ardından halkın acıları ve üzüntüleri ikiye katlandı ve olanlardan sorumlu tuttukları hükümete, partilerine ve siyasi bloklara karşı benzeri görülmemiş bir öfke ve eleştiri dalgası yaşandı.
İçişleri Bakanlığı tarafından ölenlerin sayısına ilişkin yapılan açıklama, hastalıktan ve ölümden kaçanlar için sığınak olması gereken bir hastanede meydana gelen felaketin boyutunu gösterdi. Bakanlık Sözcüsü Halid el-Mihanna, “Olayda 82 kişi şehit oldu, 110 kişi de yaralandı” dedi. Sözcü, özellikle yaralanmaların çoğunun yanıklar ve yüksek bir yerden atlamalar sonucu olması nedeniyle, çeşitli yaralanma vakalarının varlığından dolayı kaza nedeniyle ölenlerin sayısının artacağını beklediklerini bildirdi.
Söz konusu yangın, Bağdat halkına 2016 yılında Bağdat'taki Yermuk Hastanesi’nde 20 prematüre bebeğin ölümüne yol açan benzer bir ihmal olayını hatırlattı.
Başbakan Mustafa el-Kazimi, Irak halkının öfkesini yatıştırma ve olaydan sorumlu olanların cezalandırılması taleplerine cevap verme çabası çerçevesinde bir dizi sert önlem aldı. Kazimi, ülkede üç günlük yas ilan ettikten sonra Bakanlar Kurulu'nun olağanüstü toplantısında bir soruşturma komitesi kurmaya karar verdi. Ayrıca Sağlık Bakanı Hasan Temimi, Bağdat Valisi Muhammed Cabir Ata ve Bağdat Risafa Yakası Sağlık Müdürü Abdulgani Saadi’yi geçici olarak görevinden uzaklaştırma ve hakkında inceleme başlatma kararı aldı. Toplantıda, İçişleri Bakanı başkanlığında bir soruşturma yapılmasına, soruşturmanın 5 gün içinde tamamlanmasına ve raporun Bakanlar Kurulu’na sunulmasına da karar verildi.
Bakanlar Kurulu aynı zamanda mağdurların aileleri için 10 milyon dinar ödenmesini onayladı ve mağdurların ailelerine maddi ve manevi destek sağlayan Şehitler Vakfı’na dahil edilmeleri kararı aldı.
Başbakan Mustafa el-Kazimi olayın ardından dün bakanlar ve güvenlik yetkilileriyle acil bir toplantı yaptı. Başbakanlık Ofisi’ne göre Kazımi şu açıklamayı yaptı:
“Kaza çok acı verici. Bu yüzden sizinle ve halkımızla açık bir şekilde konuşmak için aynı gece ve bu geç saatte toplandık. Bu trajik kaza sonucu hayatını kaybedenlere Allah’tan rahmet diliyoruz. Ölenleri şehit mertebesinde değerlendirdik. Ayrıca yaralılara Irak içinde ve dışında her düzeyde iyi bakılması talimatı verdik. Açıkça söylüyorum ki bu olay Irak ulusal güvenliğine bir hakarettir ve kelimenin tam anlamıyla bir aksaklıktır. Bu tür olayların göz ardı edilmesine izin vermemeliyiz. Böyle bir kaza, bir kusurun kanıtıdır."
Olayın neden olduğu yaygın halk öfkesine paralel olarak, öne çıkan şahsiyetlerin ve siyasi blokların çoğu, kazaya neden olan güvenlik önlemlerine karşı ihmal ve kayıtsızlık durumunu kınayan ifadeler içeren bildiriler yayınladılar ve olaya neden olanların sorumlu tutulmasını talep ettiler.
İçişleri Bakanlığı sözcüsü açıklamasında, "Kaza mahallini inceleyen sivil savunma ekiplerinin açıklamaları hastanede yangın ve acil durum sistemi olmadığını gösterdi" dedi.
Cumhurbaşkanı Berhem Salih ise, mağdurların ailelerine başsağlığı dileyerek, hükümet ve Bakanlar Kurulu’nun kazanın nedenlerine ilişkin acil soruşturma açılmasıyla ilgili kararlarını desteklediğini ifade etti. Söz konusu olayı, “yolsuzluk ve kötü yönetim sonucunda devlet kurumlarının yıkılmasının bir sonucu" olarak değerlendirdi. Salih ayrıca, "Şehitlerimizin ve yaralılarımızın ailelerine acı duymak ve ilgilenmek yeterli değil. Söz konusu ihmalkarlıktan dolayı sıkı bir hesap verme zorunluluğu söz konusu” dedi. 
Irak Temsilciler Meclisi Başkanlığı, yangın olayına ilişkin araştırma yapmak için Sağlık ve Çevre Komitesi’ni atama kararı aldı.
Iraklılar arasında yetkililer tarafından oluşturulan soruşturma komitelerinin yararlılığı ve etkililiğine ilişkin şüpheler söz konusu. Halk arasında acı verici ve büyük olaylara karşı halkın öfkesinin azalmasının ardından bu komitelerin genellikle ihmal edildiği yönünde genel bir izlenim var. Öte yandan Sünni Vakıflar Ofisi de tüm camilerinde mağdurlar için gıyabi cenaze namazı kılmaya karar verdi.
Bağdat'taki çok sayıda yabancı büyükelçilik ise Irak halkına taziyelerini sundu.
Irak Doktorlar Sendikası Genel Merkezi dün yaptığı açıklamada, İbn el-Hatib Hastanesi’nde yaşananlardan dolayı duydukları üzüntüyü dile getirerek, doktorların bu tür benzer koşullarda çalışmayı kabul etmeyeceklerini vurguladı. Sendika yaptığı açıklamada, “Bu olay bize kurumlarımızda yaşanan, tüm hükümet kademelerindeki bir kusurun neden olduğu diğer olayları hatırlatıyor. Geçerlilik süresi dolan kurumlarda iş ve sosyal güvenlik zorunlulukları takip edilmiyor. Buralarda sadece muhtaç hastalar kalacak, sadece gönüllü doktorlar veya görevini yerine getirmek zorunda kalanlar çalışacak. Sendika açıklamasında, hükümet kurumlarını sivil savunma ve kişisel koruma gereksinimlerine göre en üst düzeyde tam güvenlik önlemlerini güvence altına almaya, aksi takdirde doktorların gelecekte benzer koşullarda çalışmayı kabul etmeyeceğini ve dolayısıyla halk için tehdit edici bir tehlikeye neden olacağını vurguladı.
Diğer taraftan, Irak savcılığı dün İbn el-Hatib Hastane müdürünü soruşturma tamamlanıncaya ve sorumlular tespit edilinceye kadar tutuklamaya karar verdi.
Savcılık tarafından yapılan açıklamada, “Yetkili yargıç trajik kazanın nedenlerini öğrenmek için Bağdat Suçlarla Mücadele Müdürlüğü ile bir çalışma grubu kurdu” bilgisi verildi.