ABD’de yayınlanan bir rapor Lübnan bankalarının Kard el-Hasan kuruluşu ile ilişkisini ortaya çıkardı

Washington’daki Demokrasileri Savunma Vakfı araştırmacıları tarafından hazırlanan bir rapor, ABD Hazine Bakanlığı’nın Kard el-Hasan kuruluşunu yöneten Hizbullah’a mensup mali yetkililere uyguladığı yeni yaptırımların, söz konusu kuruluşun rolüne dair yürütülen kovuşturmaların ardından geldiğini ortaya koydu. Rapora göre bilgi korsanlarının küresel bankacılık sistemine erişimini kolaylaştırmak için kurumla birlikte çalışan Lübnanlıların, İranlıların ve bankacılık kurumlarının listelerini yayınlaması, ABD Hazinesi’nin son yaptırımlar listesini hazırlamasına öenmli bir katkı sağladı. Ancak Hizbullah’ın yedi mali sorumlusuna yönelik yaptırımların bulunduğu raporda, Hizbullah ve İran’ın ‘havale sistemi’ olarak adlandırdığı finansal transfer eylemini yürüttüğü mekanizmaya değinilmiyor.
Raporun hazırlanmasında önemli bir payı olan araştırmacı Tony Badran, ABD Hazine Bakanlığı’nın yaptırımlarının, 2019 yılında Jammal Trust Bank’a uygulananları desteklediğini, ayrıca ‘Kard el-Hasan kuruluşuna mensup isimlerin ve mali biriminin adlarını vererek’ tamamlayıcı nitelikte olduğunu dile getirdi. Şarku’l Avsat’a konuşan Badran, Kard el-Hasan ve Lübnan bankaları arasındaki ilişkiye yönelik ABD Hazine Bakanlığı yaptırımlarının açıklamasına rağmen daha önce isimlerin verilmediğini ve aralarındaki ilişkinin açıklanmadığını vurguladı. Tony Badran, bakanlığın yaptırımlarının bu ilişkiyi aydınlatmadığını belirtti. Daha da önemlisi hesapları düzenlemek üzere Kard el-Hasan ve mensuplarıyla karşılıklı hesaplara sahip olan Lübnan bankalarına ilişkin açıklamaları da içermediğini aktardı.
Banka yetkilileri ve Kard el-Hasan arasında sayısı ve nasıl ele alınacağı bilinmeyen açık hesapları paylaşmak için karşılıklı mesajlaşmalarda bulunulduğunu belirten Badran, söz konusu sistemin Lübnan bankaları aracılığıyla herhangi bir mekândan Hizbullah’a para aktarılmasını (ya da tam tersi) sağlayan ‘havale’ sistemine benzediğini dile getirdi.
Tony Badran, Hazine Bakanlığı’nın mağdur olduğunu belirterek bankalar ve Hizbullah arasında ayrım yapmaya çalıştığını bildirdi. Sorunun Hizbullah’ın ‘para transfer etmesinin sağlanması’ olduğunu vurguladı. Badran’a göre korsanlık sürecinin Kard el-Hasan kuruluşuna dair ortaya çıkardığı belgelerin başta İmam Humeyni’nin 1970’lerden bu yana Lübnan’daki temsilcisi olan mevduat sahibi İsa Tabatabai olmak üzere uzun süredir ABD yaptırımlarına maruz kalan İranlı isimlerin ve şirketlerin adlarını da ortaya koyduğunu söyledi. Tabatabai, Yardım Komitesi, Şehitler Vakfı ve ona bağlı Resul el-Azam Hastanesi gibi Hizbullah’a ait birçok kuruluşa yardım etti. Hizbullah Genel Sekreteri Hassan Nasrallah, 2018’de Resul el-Azam Hastanesi’nin kuruluşunun 25’inci yıl dönümünde, İsa Tabatabai’ye övgüde bulunmuştu.
Lübnan’da acenteleri ve Kard el-Hasan kuruluşunda hesapları olan Mahan Air, Iran Air ve İran Saderat Bankası gibi başka İran şirketleri de yaptırım kapsamında yer alıyor. Bunlar, Hizbullah’a ve İran’a bağlı milislere yapılan silah transferine karıştıkları dolayısıyla yaptırımlara maruz kalmış durumda.
Demokrasileri Savunma Vakfı raporu, ABD Hazine Bakanlığı’nın Lübnan bankalarına, birçok Hizbullah kuruluşuna, finansörüne ve para aklayıcılarına yönelik sınıflandırmalarının, bu bankaların Hizbullah’ın finansal faaliyetlerinde suç ortaklığını yaptığını doğruladığını gösteriyor. Rapora göre ABD’li siyasetçiler Lübnan bankalarına yıllarca övgüde bulundu. Raporda bu yaklaşımın Hizbullah’ın bankalara erişimini veya Lübnan ekonomisinin çöküşünü engellemediğini belirtilirken ABD yönetimine de bu hatayı tekrar etmeme çağrısında bulunuldu.