Muhammed Abdu
Mısır'daki kümes hayvanları tüccarları ve bakıcılarının uğradığı maddi zarar, yem fiyatlarındaki küresel artışın ardından bu yılın ilk beş ayında yaklaşık 65 milyon ABD dolarını (1 milyar Mısır lirası) buldu. Bu da yerel fiyatlara yansıdı; bir ton yem fiyatı yaklaşık 64 dolar (bin Mısır lirası) sınırını aştı.
Kahire; Arjantin, Brezilya ve Ukrayna'dan başta sarı mısır ve soya fasulyesi olmak üzere hayvan yemlerinin en az 70'ini yurt dışından ithal ediyor. Bu miktarlar yılda 8 milyon tona ulaşıyor.
Küresel fiyatlar yükseliyor
“Bu yıl başında kümes hayvanı besiciliğinde kullanılan yem fiyatlarında kaydedilen artışla tüccarların, yetiştiricilerin ve çiftlik sahiplerinin kayıpları 1 milyar Mısır lirasını aştı” açıklamalarında bulunan Mısır Ticaret Odası kümes hayvanları şubesi başkanı Abdulaziz es-Seyyid, yemlerin Mısır'da kümes hayvancılığında kullanılan ilaç ve aşıların fiyatlarına ek olarak önemli bir maliyet teşkil ettiğini söyledi. Yurtiçindeki fiyat artışının koronavirüs salgını yansımalarıyla bağlantılı olduğunu da ekledi.
Son zamanlardaki yem fiyatlarının bin Mısır lirasına ulaşacak derecede arttığını söyleyen Seyyid, Brezilya ve Arjantin menşeli sarı mısır fiyatlarının da yaklaşık 64 dolar (100 Mısır lirası) arttığına dikkat çekti. Geçtiğimiz sene 5 bin 500 bin Mısır lirası (yaklaşık 350 dolar) olan bir ton fiyatının şuanda yaklaşık 5 bin 600 (yaklaşık 357 dolar) olduğuna, bir ton Ukrayna mısırının ise 5 bin 400 Mısır lirasından (yaklaşık 344 dolar) 5 bin 500 liraya çıktığına da değindi. Ulaşım maliyetleri ise bunlara ek ücret teşkil ediyor.
İlaç fiyatlarındaki artışın üretim maliyetlerine de yansıdığını söyleyen Seyyid, Mısır’ın kuru yemin yaklaşık yüzde 90’ını, kümes hayvancılığıyla ilgili aşıların yüzde 87'sini ithal ettiğini de ekledi. Yüzde 46 proteinli bir ton soya fasulyesinin nakliye maliyeti hesaba katılmadan 8 bin 500 liraya (yaklaşık 545 dolar), yüzde 44 proteinli bir ton soya fasulyesinin ise 8 bin 400 liraya (yaklaşık 535 dolar) çıktığını belirtti. Geçen sene Ocak ayında yaklaşık 713 dolar olan bir ton ithal soya fasulyesinin yaklaşık 739 dolar olduğunu da ifade etti.
Seyyid, yem sanayideki ana ham madde olan mısır fiyatlarının yerli mısır üretimi henüz hasat aşamasına gelmediği için bir ton başına 7 bin liraya (yaklaşık 446 dolar) yükseleceğini düşündüğünü de ekledi.
1,2 milyar dolarlık yatırım
Mısır Tarım Bakanlığı verilerine göre, Mısır'da kümes hayvanları endüstrisindeki 55 bin çiftliğe pay edilen yatırımların hacmi yaklaşık 20 milyar Mısır lirası (yaklaşık 1,27 milyar dolar) değerinde. Sektördeki doğrudan ve dolaylı istihdam sayısı yaklaşık 16 milyon çalışana ulaşıyor. Kahire, yılda yaklaşık 1,4 milyar kümes hayvanı üretiyor.
Bloomberg’in haberine göre, soya fasulyesi ve mısır fiyatları; Kanada, ABD, Brezilya, Arjantin ve Fransa başta olmak üzere soya üreten ülkelerin muzdarip olduğu iklim değişikliği nedeniyle sekiz yılda ulaşılamayan rekor seviyelere çıktı.
Bir kilo kümes hayvanı fiyatı 1,7 dolar
Bir kümes hayvanı çiftliği sahibi Süleyman Bey, önümüzdeki günlerde yerel pazardaki kümes hayvanı fiyatlarının artacağı, bu artışın yumurta ve beyaz civciv fiyatlarına da yansıyacağı öngörüsünde bulundu.
Kahire'deki toptancı pazarında bir kilo kümes hayvanının 28 Mısır lirasına (yaklaşık 1,7 dolar) satıldığına dikkat çeken Süleyman Bey, tüketicinin alışveriş yaptığı perakende üzerinden bir kilo fiyatının ise 32 liraya (yaklaşık 2 dolar) ulaştığını ifade etti.
Bir kilo beyaz et fiyatının 29 lira (yaklaşık 1,7 dolar), kırmızı et fiyatının ise 30 lira (yaklaşık 1,9 dolar) olduğunu söyleyen Süleyman Bey, beyaz civciv fiyatlarının ise şirketten şirkete 4,5 ila 7,25 Mısır lirası arasında değiştiğini ifade etti. Bir kutu beyaz yumurtanın 27,5 lira (yaklaşık 1,75 dolar), bir kutu sarı yumurtanın ise 30,5 lira (yaklaşık 1,94 dolar) olduğuna değindi.
2020'de 10 milyon ton mısır
Mısır'da toplamda 3 milyon ton mısır (sarı, beyaz veya ince) üretildiğini söyleyen Mısır Tarım Bakanlığı Tarımsal Karantina Merkezi İdaresi Başkanı Ahmed el-Attar, Kahire'nin 2018'de yaklaşık 8 milyon ton sarı mısır ithal ettiğini, bu rakamın 2019’da 9 milyonu, geçen yıl ise 10 milyonu bulduğunu bildirdi.
