Cezayir: Genel seçimlerin kazananı İslamcılar

Geçtiğimiz gece Cezayir'in batısında bulunan Bouchaoui bölgesindeki bir sandık merkezinde oylar sayıldı (AFP)
Geçtiğimiz gece Cezayir'in batısında bulunan Bouchaoui bölgesindeki bir sandık merkezinde oylar sayıldı (AFP)
TT

Cezayir: Genel seçimlerin kazananı İslamcılar

Geçtiğimiz gece Cezayir'in batısında bulunan Bouchaoui bölgesindeki bir sandık merkezinde oylar sayıldı (AFP)
Geçtiğimiz gece Cezayir'in batısında bulunan Bouchaoui bölgesindeki bir sandık merkezinde oylar sayıldı (AFP)

Cezayir’de İslamcı çizgideki Barış Toplumu Hareketi (MSP) dün gerçekleşen genel seçimleri kazandığını açıklarken seçim sürecine ilişkin gözlemciler ise bir sonraki Ulusal Halk Meclisi'nin İslamcılar, bağımsızlar ve eski iktidar partileri olmak üzere üç ana bloktan oluşacağına işaret ediyor. Diğer yandan Bağımsız Ulusal Seçim Otoritesi, katılımın yüzde 30,20 olduğunu belirten ön istatistikleri açıkladı. Birçoğu, bunun yasama kurumunun meşruiyet krizini körükleyecek derecede düşük bir oran olduğu düşüncesinde.
Cezayir Bağımsız Milli Seçim Kurumu (BMSK) Başkanı Muhammed Şerefi, sandıkların cumartesi günü saat 21.00’de kapanmasının ardından katılımın yüzde 30,20 olduğunu duyurdu. Ertesi gün otoritenin web sitesinde de aynı oran yayınlanarak bunun geçici bir katılım olduğu belirtildi. Şarku'l Avsat'a konuşan BMSK kaynakları, Şerefi’nin sunduğu rakamın tüm eyaletlerdeki yüzdelerin toplamının eyalet sayısına (58) bölümünü temsil ettiğini belirtti. Bu hesabın daha önceki seçim süreçlerinde onaylanmadığını, ulusal düzeyde oy kullanma yüzdesinin her zaman tüm eyaletler ve göç edilen ülkelerde sandığa giden seçmen sayısı ile seçim listesindeki seçmen sayısı karşılaştırılarak hesaplandığını söyledi. Şayet nihai sonuç yüzde 30,20 ise, seçmen kütüğünde kayıtlı olanlardan (24 milyon) sadece üçte biri (8 milyon) sandık başına gitmiş olacak. Bu oran 2012’de yüzde 38, 2017’de ise yüzde 42’ydi. Nitekim halk hareketi ve muhalefet partiler, seçimlerin boykot edilmesi çağrısında bulunmuştu. Kabiliye, Becaye, Buyra ve Tizi Vuzu’da seçimlere katılım oranı yüzde bir seviyesine dahi ulaşmadı.
Barış Toplumu Hareketi Başkanı Abdurrezzak Mukri, dün yaptığı açıklamada partisinin oylamaya öncülük ettiğini söylemiş, daha önceki gibi sonuçları değiştirme yönündeki girişimlerin ülkenin, siyasi ve seçim sürecinin geleceği için kötü sonuçlar doğuracağı uyarısında bulunmuştu. Cumhurbaşkanı Tebbun’u söz verdiği gibi halkın iradesini korumaya çağıran Mukri, “Yurt içi ve dışında aday listelerimize oy veren vatandaşlarımıza selam ve teşekkürlerimi sunuyorum” demişti. Barış Toplumu Hareketi’nin yeni parlamentoda beklenen İslamcı blokta başı çekeceğine inanılıyor. Ulusal Gelişim Partisi lideri Abdulkadir bin Karine de büyük bir zafer kazanacağını vurguladı.
Dün, çok sayıda bağımsızın iki eski iktidar partisi Ulusal Kurtuluş Cephesi ve Ulusal Demokratik Birlik Partisi'nden birinci sınıf kota aldığı ortaya çıktı. Özgür listelerin birçoğunda söz konusu iki partiden, aynı zamanda Cezayir Halk Hareketi partisi gibi eski Cumhurbaşkanı Abdulaziz Buteflika'nın politikalarını destekleyen, ancak halk hareketi partisiyle ortadan kaybolan diğer partilerden adaylar yer aldı. Otorite; ordu, jandarma, polis, sivil koruma ve gümrük mensuplarının oylarını genellikle bu iki partiye yönlendiriyor. Tebbun’un iktidarda Buteflika'nın yerine geçen ekiple iki taraf arasına kendilerine atfedilen yolsuzluk suçlaması nedeniyle liderlerinin çoğunun hapsedilmesi dolayısıyla mesafe koyması konusundaki ısrarı ardından bu yöndeki en az 1,5 milyon oyun ne olacağı bilinmiyor.
Anayasa Konseyi’nin seçimleri onaylaması ardından, Tebbun’a desteğini açıklayan küçük partilerin kotalarının kurulacak parlamentoda korunması bekleniyor. Bu partilerin başında, liderliğinde veteriner Soufiane Djilali’nin bulunduğu Yeni Nesil Partisi ve Abdulaziz Belaid başkanlığındaki Gelecek Cephesi Partisi geliyor. Yeni Cezayir Cephesi ve Halkın Sesi gibi küçük partilerin de parlamentoda var olacağı; İslamcılar, bağımsızlar ve küçük partilerden çoğunluğun Cumhurbaşkanı’nın politikalarıyla özdeşleşeceği, zirâ geçen yıl değiştirilen anayasaya göre seçimlerden sonra gelecek hükümette bunlardan bir başbakan çıkacağı tahmin ediliyor. Seçimler, halk hareketinin yanı sıra Sosyalist Güçler Cephesi, Kültür ve Demokrasi Mitingi, İşçi Partisi gibi muhalif partiler tarafından boykot edilmişti.



Hamas, rehineleri serbest bırakma şartlarını açıkladı

İsrail ordusunun Gazze'deki kara ve hava harekatlarını genişletmesiyle onbinlerce Filistinli tekrar yerinden edildi (Reuters)
İsrail ordusunun Gazze'deki kara ve hava harekatlarını genişletmesiyle onbinlerce Filistinli tekrar yerinden edildi (Reuters)
TT

Hamas, rehineleri serbest bırakma şartlarını açıkladı

İsrail ordusunun Gazze'deki kara ve hava harekatlarını genişletmesiyle onbinlerce Filistinli tekrar yerinden edildi (Reuters)
İsrail ordusunun Gazze'deki kara ve hava harekatlarını genişletmesiyle onbinlerce Filistinli tekrar yerinden edildi (Reuters)

Hamas, Gazze’de savaşın ve İsrail işgalinin sonlandırılması halinde elindeki tüm rehineleri serbest bırakacağını bildirdi. 

Kimliğinin paylaşılmaması şartıyla Times of Israel’e (ToI) konuşan bir Hamas yetkilisi, geçici ateşkes sağlanması durumunda bazı rehinelerin salıverilebileceğini de söylüyor. Diğer yandan bunun gerçekleşmesi için İsrail’in ateşkes görüşmelerinin ikinci aşamasına geçmeyi kabul edeceğine dair garanti istediklerini ifade ediyor. 

Filistinli yetkili, ocak ayında ABD liderliğinde kabul edilen ateşkes anlaşmasının koşullarının eksiksiz şekilde uygulanmasını talep ettiklerini söylüyor. Tel Aviv yönetiminin bozduğu ateşkes anlaşmasının ikinci aşamasında, İsrail ordusunun Gazze Şeridi’nden tamamen çekilmesi ve çatışmaların sonlandırılması öngörülüyordu. 

Hamas yetkilisi, ateşkesin ilk aşamasının uzatılması için de arabuluculara teklif götürdüklerini belirtiyor. Bunun, ABD Başkanı Donald Trump’ın Ortadoğu Özel Temsilcisi Steven Witkoff’un geçen ay sunduğu teklife benzer olduğunu ve Tel Aviv’in ikinci aşamaya geçmeyi kabul etmesi halinde 5 İsrailli rehinenin serbest bırakılmasını içerdiğini söylüyor. 

Kaynak, İsrail’in karşı teklifle gelerek 11 rehinenin serbest bırakılmasını istediğini ve karşılığında kalıcı ateşkese dair hiçbir garanti vermediğini söylüyor. Bunun Hamas açısından kabul edilemez olduğunu belirterek, “Görüşmeler tıkanmış durumda” ifadelerini kullanıyor. Adının açıklanmaması şartıyla Reuters’a konuşan bir Hamas yetkilisi de böyle bir teklife yanıt verilmeyeceğini söylüyor. 

ToI’nin irtibata geçtiği yetkili, Hamas’ın Gazze’den çıkmayı kabul etmeyeceğini fakat bölgenin yönetimini, güvenlik garantileri dahilinde sağlanacak ateşkesle Filistinli bağımsız otokratlara devredebileceğini belirtiyor. Yetkili, ABD’yle birebir görüşme sağlanması gerektiğini söyleyerek, Trump yönetiminin bu konuda geri adım atmasını eleştiriyor: 

Hamas’la doğrudan görüşmeden nasıl bir anlaşmaya varabilirsiniz ki? Taliban sözkonusu olduğunda bunu yapmayı kabul etmişlerdi.

Yetkili, Trump’ın savaşı bitirebilecek güce sahip olduğunu fakat İsrail lideri Binyamin Netanyahu’ya “Gazze’yi cehenneme çevirmesi için yeşil ışık yaktığını” söylüyor. 

ABD Rehine İşleri Özel Temsilcisi Adam Boehler, Hamas yöneticisi Halil Hayya’yla ateşkes anlaşması içinde Katar’da görüşmüştü. İsrail, ABD’li yetkililerin Hamas’la doğrudan görüşme düzenlemesine büyük tepki göstermiş, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da marttaki açıklamasında bunun “tek seferlik” olduğunu söylemişti. 

19 Ocak 2024’te yürürlüğe giren ateşkes ve esir takası anlaşmasının 42 günlük birinci aşaması 2 Mart'ta sona ermişti. İsrail, 1700'den fazla Filistinli mahkumu salıvermiş, Hamas da 8’i ölü 33 İsrailli ve 5 Taylandlı rehineyi serbest bırakmıştı.

Taraflar arasında anlaşma sağlanamadığı için ikinci aşamaya geçilememişti. Tel Aviv yönetimi, 2 Mart'ta Gazze Şeridi'ne her türlü insani yardım malzemesinin girişini durdurmuş, 9 Mart'ta da bölgeye elektrik tedarikini kesmişti. Bunların ardından İsrail ordusu, 18 Mart’ta ateşkes sürecini bozarak Gazze’ye saldırıları yeniden başlatmıştı.

Independent Türkçe, Times of Israel, Reuters