Avrupa ülkeleri Kovid-19 tedbirlerini yeniden sıkılaştırıyor

Avusturya aşı olmayanlara yönelik kapanma kısıtlamaları uygulamayı planlıyor

Viyana Havalimanı’nda bir Boeing 777 uçağının içinde koronavirüse karşı aşılama yapılırken (DPA)

Yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgını, hızlı enfeksiyon dalgaları ile Avrupa kıtasını yeniden kuşatıyor. Yeni salgınlar, günlük vaka sayısını, bazı ülkelerin pandeminin başlangıcından bu yana tanık olmadığı rekor oranlara itiyor. Hastaneler ve yoğun bakım üniteleri üzerindeki baskının artmaya başlaması, hükümetleri ve sağlık yetkililerini Kovid-19 karşıtı katı tedbirleri ve kısıtlamaları yeniden yürürlüğe sokmaya yönlendirdi. Yetkiler, salgını kontrol altına almak için güvenilen aşı kampanyalarında çoğu ülkenin ilerleme kaydetmesi sonucunda, geçtiğimiz aylarda önlemleri hafifletmişti. Ancak zamanın geçmesi ile, virüsün ortadan kaybolmadığı anlaşıldı, öyle ki orta ve doğu Avrupa’daki bazı ülkeler, özellikle de aşılama oranlarının düşük olduğu bölgeler, şimdiye kadar tanık oldukları en şiddetli salgın dalgasının yükü altında pandeminin ikinci sonbaharını yaşıyor. Bu dalga, aylarca uygulanan önlemler, kısıtlamalar, aşı kampanyalarında, daha önce görülmemiş çapta çabaların sarf edilmesi sonucunda pek çok kişinin salgının üstesinden gelindiğini ve pandemiden önceki hayata dönüş kapısının açıldığını düşünmesinin ardından geldi. Almanya yetkilerini, bu dalgayı “aşı olmamış kişilere yönelik salgın” olarak adlandırdı. Bazı Avrupa ülkeleri sıkı kısıtlamalar uygulamaya başladı. Bu kısıtlamalar arasında, aşısız kişilere yönelik gece sokağa çıkma yasağı, kafe ve restoranların kapatılması, halka açık yerlerde sağlık gözetiminin sıkılaştırılması ve aşı olmayı reddedenlere tam izolasyon uygulama gibi önlemler yer alıyordu.
Diğer yandan, Romanya ve Bulgaristan gibi Doğu Avrupa’daki birkaç ülkedeki sağlık sistemleri, özellikle bu ülkelerdeki nüfusun çoğunluğunun hala aşılanmadığı için, ölüm oranlarının önceki salgın dalgalarında tanık olduklarını aşmasının yanı sıra hasta kapasitelerinin sınırına ulaştı.
Kovid-19 pandemisinin başlamasından bu yana, günlük vaka sayısının ilk kez 50 bini sınırı aşması sebebiyle, Alman sağlık çevrelerine panik hakim oldu. Epidemiyolog Hago Zeep “İnsanları kapalı alanlarda toplanıp iletişim kurmaya iten soğukların kapıda olmasının yanı sıra çoğu ülke önlemleri ve sosyal kısıtlamaları erkenden hafifletmek için acele ederken, Avrupa ülkeleri çeşitli seviyelerde kaydettikleri aşılama oranlarıyla bu durumla yüzleşmeye hazır değildi” ifadelerini kullandı.
Uzmanlar, yeni vaka sayısındaki rekor artışların sadece endişe yaratmakla kalmadığını, bu vakaların artma hızının çok büyük olacağına ve özellikle 50 yaş altı grupta hastaneye yatış veya yoğun bakım gerektiren vaka sayısının artmasına yönelik korkuların olduğunu belirttiler. Berlin’in en büyük hastanesi olan Charity Hastanesi dün, planlanmış tüm ameliyatları bir sonraki duyuruya kadar durdurduğunu açıkladı.
Buna paralel olarak, Almanya Başbakanı Angela Merkel, önümüzdeki hafta salgına karşı alınacak önlemler hakkında anlaşmaya varmak için Sağlık Bakanı Jens Spahn’la birlikte federal yetkililer bir araya geleceğini açıkladı. Tartışılacak konular arasında, bazı bölgelerin birkaç gün önce uygulamaya koyduğu, halka açık alanlara girerken sadece negatif sonuçlu Kovid-19 testi değil aşı sertifikasının da sunulması önlemi de yer alıyor.
Uzun bir süredir, aşıların sağlık çalışanları ve temel hizmet çalışanları gibi halkın belli gruplarına zorunlu hale getirilmesi hakkında konuşmayı reddeden Alman makamlarının, mesleki icra edebilmeleri için bu gruplara aşı zorunluluğu uygulamaya karar verdiğini hatırlatmak gerekiyor.
Hükümet dün, geçen ayın başlarında ücretsiz Kovid-19 testi uygulamasını iptal ettikten sonra uygulamaya geri dönme kararı aldı. Robert Koch Enstitüsü (RKI) Başkanı Lothar Wieler, “Önümüzde çok zor haftalar ve aylar var” açıklamasında bulundu.
Hollanda ise virüsü kontrol altına almak için yeni bir tedbir paketi açıkladı. Hollanda Başbakanı Mark Rutte “Çok rahatsız olan ve birçok önlem gerektiren bir mesajım var: Virüs her yere yayılıyor ve tüm cephelerde mücadele edilmesi gerekiyor.” dedi.
Önümüzdeki hafta başından itibaren uygulanmaya başlanacak tedbirler arasında, sosyal mesafe ile işe dönüş, kafe, restoran, eğlence mekanları ve temel ihtiyaç olmayan tüm dükkanların kapanış saatinin belirli olması, FIFA Dünya Kupası eleme maçı dahil olmak üzere spor müsabakalarının saatlerinin belirli olması da yer alıyor. Hükümet bunların yanı sıra vatandaşlara, sosyal ziyaretleri, akraba ve arkadaşları evde ağırlama gibi durumları azaltma çağrısında bulundu.
Avusturya ise, aşı olmamış kişilere tam izolasyon uygulamak gibi daha önce hiçbir Avrupa ülkesi tarafından uygulanmayan sert önlemler uygulamaya yolunda ilerliyor. Bu önlemin, ülkenin 9 eyaletinin yetkilileriyle müzakere edilmesi ve parlamentoda tartışılması gerekiyor. Avusturya Başbakanı Alexander Schallenberg, şu anda Batı Avrupa ülkeleri arasında en düşük orana sahip -nüfusun yüzde 65’ini geçmeyen- kusurlu aşı kapsamına dikkat çekmişti.
Diğer yandan Macaristan, Romanya, Bulgaristan ve Çek Cumhuriyeti’ndeki sağlık yetkilileri de, hastanelerinin kapasitelerinin son noktaya ulaşırken, sert önlemler uygulamaya başladı.  Söz konusu ülkeler, ağır hastalarından onlarcasını Polonya ve Almanya’ya gönderdi.
Avrupa epidemiyolojik sahnesinde yaşanan bu hızlı gelişmeler karşısında, Avrupa Komisyonu, sene sonu bayram sezonuna bir aydan az bir süre kalmışken, bu salgın dalgasını kontrol altına almak ve kapanma önlemlerine geri dönmek zorunda kalmamak amacıyla yeni bir yol haritası belirlemek üzere sağlık bakanlarını önümüzdeki hafta Brüksel’de düzenlenecek olağanüstü toplantıya çağırdı.