‘Çatışmasızlık’ alanı ile Türkiye ve ona bağlı Suriyeli grupların Halep’in kuzeyindeki ‘Fırat Kalkanı’ ve ‘Zeytin Dalı’ operasyonları bölgesinin hava sahası, art arda ikinci günde Rus hava devriyelerine tanık oluyor. Operasyonlar, ‘Rus hava operasyonlarının geri döndüğüne’ dair endişelere neden oldu. Rusya’nın söz konusu adımıyla eş zamanlı olarak ülkede, Suriye devriminin 11. yıldönümünü anmak için ülkenin kuzeybatısındaki çoğu şehir ve bölgede kutlamalar düzenlendi.
İdlib’deki bir aktivist, “Rus savaşçılar, Suriye’nin kuzeybatısındaki muhalif grupların kontrolü ve Türk nüfuzu altındaki İdlib vilayeti, Hama, Lazkiye ve Halep kırsalları hava sahalarında, iki gün boyunca yaklaşık 40 uçuş gerçekleştirdi. Aynı şekilde Rus helikopterlerin Halep’in kuzeyinde bulunan bölgelerdeki uçuşlarının yanı sıra yaklaşık 8 Rus keşif uçağı, İdlib’in güneyindeki Zaviye Dağı, Hama’nın batısındaki el-Gab Ovası ve Halep’in batı kırsalı hava sahasında uçuş gerçekleştirdi” dedi.
Öte yandan rejim güçlerinden kaçan bir subay olan Albay Mustafa Bakur, muhaliflerin kontrolünde olan kurtarılmış bölgelerin hava sahasında son iki gündür devam eden Rus hava faaliyetine ilişkin çeşitli yorumlar yapıldığını söyledi. Bakur, söz konusu yorumları şu şekilde özetledi;
1.Hmeymim üssünde eğitim gören ve Suriye savaşına katılan pilotların çoğunun Ukrayna’ya nakledilmesinin ardından Rus pilotlara yönelik eğitim faaliyeti. Faaliyet kapsamında yeni pilotlar kalifiye ediliyor.
2.Batı’nın Ukrayna’yı desteklemeye devam etmesi halinde Rusya’nın Suriye’de gerginliği tırmandırmaya hazır olduğuna dair Batı’ya gönderilmiş bir mesaj.
3.Ukrayna’ya Bayraktar insansız hava araçları tedarik etmeleri dolayısıyla Türklere yönelik uyarı mesajı.
4.Suriye devriminin yıldönümü münasebetiyle Rusya, Suriyelilere devrimin yenilgiye uğratıldığına ve Suriye rejiminin başı olan Beşşar Esed’in Rus desteğiyle durumu çözüme ulaştırdığına (ve kendi lehine sonuçlandırdığına) dair bir mesaj göndermek istiyor.
Bakur, “Tüm bu seçenekler veya bazıları, son Rus hava faaliyetinin bir nedeni olabilir. Bu mesajları desteklemek ve onları ciddi olarak değerlendirmek için Rusya’nın bombardıman yaparak sınırlı bir tırmanışı göz ardı edilemez” dedi. Suriye İnsan Hakları Gözlemevi (SOHR) ise “Rus savaşçılar, Pazartesi gününü Salı’ya bağlayan gece, İdlib kırsalındaki Türk askeri noktalarının bulunduğu Erbain Dağı bölgesi hava sahasında iki havadan havaya füze ile saldırı düzenledi. Füzelerin patlaması, bölgeye şarapnel parçaları saçtı, ancak siviller arasında can kaybı veya yaralanma bildirilmedi” dedi. SOHR, bunun Rus uçakların ‘Putin- Erdoğan’ bölgesini veya Suriye’nin kuzeybatısındaki çatışmasızlık alanı olarak bilinen bölgeyi en az 36 gün bombalamamasından sonra geldiğine dikkati çekerken, son Rus saldırısının 6 Şubat’ta belgelendiğini söyledi. SOHR ayrıca, aynı ay içerisinde Rus Hava Kuvvetlerine ait savaş uçakları tarafından çatışmasızlık alanına gerçekleştirilen ve can kaybıyla sonuçlanmayan 8 hava saldırısı düzenlendiğini söyledi.
SOHR, geçtiğimiz Pazartesi günü “A500 tipi bir Rus askeri operasyon uçağı, Feth’ul Mubin Operasyon Odası’ndaki silahlı Suriyeli muhalif gruplar tarafından üretilen bir karadan havaya füze ile hedef alındı” dedi.
Suriyeli siviller gösteriler düzenledi
Öte yandan Suriyeli aktivistlerin belirttiğine göre, 15 Mart sabahı Suriye devriminin 11. yıldönümünü anmak ve devrimin devam ettiğini vurgulamak için İdlib’de ve Halep’in kuzeyindeki diğer vilayetlerde çok sayıda Suriyeli sivil kutlama ve gösteriler düzenledi.
İdlib’de bir aktivist olan Mahmud el-Ali, “İdlib vilayetinin farklı bölgelerinden çok sayıda insan, Suriye devriminin 11. yıldönümünü kutlamak için İdlib’deki Sabaa Bahrat Meydanı’na akın etmeye başladı. Birkaç gün önce meydanın hazırlanması, Suriye devriminin bayrakları ve pankartlarla süslenmesi için çalışmalar yapıldı” dedi. Ali, “Harem şehir meydanı, Salkin şehri, Binniş, Atma ve Sarmada bölgeleri de dahil İdlib kırsalında gösteri ve kutlamalar için bir dizi nokta belirlendi. İdlib’in girişindeki el-Mihrap kavşağında Suriyeli sanatçıları, renkli çizimler ve ifadelerle Suriye devriminin 11. yıldönümüne atıfta bulunan bir sanat eseri resmetti” ifadelerini kullandı.
Diğer taraftan el-Bab vilayetinden Muhammed eş-Şihabi, “İzaz, el-Bab, er-Rai, Afrin, Cerablus, Tadif ve Cinderes de dahil, Halep’in kuzey kırsalındaki farklı bölgelerden, Suriye devrimi aktivistleri tarafından önceden belirlenen meydanlarda halk toplanmaya başladı. Gönüllüler meydanı temizledi, güvenlik güçleri şehirlerin giriş ve çıkışlarına çok sayıda güvenlik personeli ve polis konuşlandırdı. 18 Mart tarihine kadar 3 gün sürmesi planlanan kutlamalarda protestocuları ve sivilleri korumak için devriyeler yapılıyor” şeklinde konuştu.
