Mısır’da muhaliflerin ülkeye geri dönüşüne yönelik girişim ve ulusal diyaloğun genişletilmesi talebi gündemde

Mısır Ulusal Diyalog oturumlarından bir kare (Facebook)
Mısır Ulusal Diyalog oturumlarından bir kare (Facebook)
TT

Mısır’da muhaliflerin ülkeye geri dönüşüne yönelik girişim ve ulusal diyaloğun genişletilmesi talebi gündemde

Mısır Ulusal Diyalog oturumlarından bir kare (Facebook)
Mısır Ulusal Diyalog oturumlarından bir kare (Facebook)

Mısır’da, Cumhurbaşkanı Abdulfettah Sisi tarafından aylar önce çağrısı yapılan ulusal diyalog süreci ile ilgili siyasi katılımın kapsamının genişletilmesine yönelik yeni yaklaşımlar ortaya çıkıyor. Bunun yanı sıra diyalog kapısının terör örgütü mensubu olanlar dışında yurt dışında bulunan muhalifler için de açılması planlanıyor.
Ulusal Diyalog Mütevelli Heyeti, siyasi partilere diyalog oturumlarının seyrine ilişkin kamuoyundan öneriler almak suretiyle toplumun katılımını genişletme çağrısında bulundu.
Ulusal İnsan Hakları Konseyi üyesi Muhammed Enver es-Sadat, başkanlığını yürüttüğü Reform ve Kalkınma Partisi aracılığıyla yurt dışında bulunan Mısırlı muhaliflerin dönüşü için bir girişim olduğunu duyurdu. Es-Sadat, konuyla ilgili en önemli şartın başvuracakların şiddet ve terör olayları sebebiyle hüküm giymemiş olmalarıdır.
Milli Diyalog Mütevelli Heyeti, Cumartesi akşamı alt komitelerin çalışma usullerinin düzenlenmesi ile raportör ve raportör yardımcılarının görevlerinin belirlenmesi konusunda mutabakata varmak için Milli Eğitim Akademisi genel merkezinde toplandı. Söz konusu toplantı, Cumhurbaşkanı Sisi’nin Ulusal Diyalog girişimini başlatmasından bu yana devam eden hazırlık oturumlarının tamamlanması ve ülkeye fayda sağlayacak sonuçlara ulaşılması için asıl oturumların başlamasına hazırlık olması amacı taşıyor.
Geçtiğimiz Nisan ayında Mısır Cumhurbaşkanı Sisi, siyasi diyalogu yönetmek için tüm siyasi parti ve gençlik akımlarıyla koordineli olarak mevcut aşamada ulusal eylemin önceliklerini ele almak için bir davette bulundu. Söz konusu davet, hapsedilen veya ceza alan bir dizi eylemcinin serbest bırakıldığının açıklanması sonrasında Cumhurbaşkanlığı Af Komitesinin yeniden kurulmasıyla eş zamanlı olarak gerçekleşti.
Ulusal Diyalog Mütevelli Heyeti, aktif siyasi ve sivil kurumları, çeşitli şehirlerde, Heyet tarafından onaylanan belirli komitelerin uzmanlıkları çerçevesinde, resmi veya kamuoyu diyalogları yürütmeye çağırdığını açıkladı. Bunula, çeşitli kesimlerden vatandaşların önerilerinin alınması, kurulan diyaloglar neticesinde elde edilen sonuçların Ulusal Diyalog Mütevelli Heyeti'ne bildirilmesi ve bu suretle toplumunun tüm kesimlerine eşit erişim sağlanması amaçlanıyor.
Ulusal İnsan Hakları Konseyi üyesi Muhammed Enver es-Sadat, ‘Güvenli Dönüş’ adını verdiği bir girişimi duyurdu. Es-Sadat, yapığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
“Bazı Mısırlılar, siyasi faaliyette bulunma, sivil siyasi örgütlere üye olma, medya, basın organlarında çalışma, insan hakları örgütlerinde faaliyet gösterme ve benzeri nedenlerden dolayı tutuklanma veya gözaltına alınma endişesiyle farklı ülkelere gittiler. Bu durum onlar için bir gerilim oluşturarak geri dönmekten korkmalarına neden oldu. Bu da Mısır devletinin yurtdışındaki imajına zarar verdi. Uygulama, yurt dışında ikamet eden ve şiddet ve terör suçlarından hüküm giymemiş olmak ve herhangi bir terör örgütüne mensup olmamak koşuluyla, ayrıca kişinin herhangi bir siyasi veya sivil sosyal faaliyete geri dönmesi durumunda ülke anayasasını ve mevzuatı ihlal etmeme şartıyla geri dönmek isteyen her Mısırlıyı kapsıyor.”
Es-Sadat, söz konusu girişimin, ulusal diyalog çağrısı bağlamında çeşitli devlet kurumları tarafından memnuniyetle karşılandığını belirtti. Mısırlı insan hakları savunucusu Muhammed Enver es-Sadat, bildirimin yayınlandığı son tarihten (Cumartesi) itibaren en fazla iki hafta içinde telefon numarası ve e-posta da dâhil olmak üzere geri dönüş taleplerinin kaydedilmesi için iletişim ve bilgi mekanizmalarının işletilmesi gerektiğini ifade etti.
Mısırlı siyasi aktivist Vail Ganim, yaklaşık bir hafta önce, Amerika Birleşik Devletleri'nde uzun bir süre kaldıktan sonra Kahire'ye döndüğünü duyurdu. Ganim, Facebook hesabı üzerinden, Kahire Uluslararası Havalimanı'nda kendisine ait check-in kartının fotoğrafını paylaşarak yayınladığı mesajda, “Mısır'a ailemi ziyaret etmek için geldim. Ailem, arkadaşlarım ve sevdiklerim arasında olmaktan mutluyum” ifadelerini kullandı. Cumhurbaşkanlığı Af Komitesi üyesi Avukat Tarık el-Avadi, daha fazla Mısırlı muhalifin ülkeye geri döndüğünü duyurdu. Avadi, yayınladığı mesajda, “Sağ salim döndüğün için Allah’a şükürler olsun sevgili Vail. Çok yakında daha fazla Mısırlının dönüşünü bekleyin... Mısır, herkesi barındırabilecek bir vatan” ifadelerini kullandı.



Netanyahu: İran ile müzakerelere ilişkin ilkelerimizi Trump’a sunacağım

ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025 tarihinde Florida’da düzenlenen ortak basın toplantısında (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025 tarihinde Florida’da düzenlenen ortak basın toplantısında (Reuters)
TT

Netanyahu: İran ile müzakerelere ilişkin ilkelerimizi Trump’a sunacağım

ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025 tarihinde Florida’da düzenlenen ortak basın toplantısında (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025 tarihinde Florida’da düzenlenen ortak basın toplantısında (Reuters)

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu bugün yaptığı açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump ile gerçekleştireceği görüşmelerin başta İran ile yürütülen müzakereler ve Gazze dosyası olmak üzere bir dizi konuya odaklanacağını söyledi.

Netanyahu, ABD’ye hareket etmeden önce yaptığı açıklamada, ‘İran’la müzakerelere ilişkin ilkeler konusundaki görüşlerini’ Başkan Trump’a sunacağını ifade etti.

Netanyahu, “Bana göre bu ilkeler yalnızca İsrail için değil, barış ve güvenliği hedefleyen herkes için önem taşıyor” dedi.

Trump ile sık aralıklarla gerçekleştirdiği görüşmelere de değinen Netanyahu, bu temasların İsrail ile ABD arasındaki ‘benzersiz yakınlığın’ ve kendisi ile Trump arasındaki özel ilişkinin göstergesi olduğunu belirtti.

Bu görüşme, Trump’ın geçen yıl ocak ayında yeniden göreve gelmesinden bu yana Netanyahu ile yapacağı yedinci buluşma olacak.

Ynet haber sitesi, geçtiğimiz cumartesi günü yayımladığı haberde, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun ABD Başkanı Donald Trump’a, İsrail’in İran’ın nükleer programını tamamen ortadan kaldırma konusundaki kararlılığını vurgulayacağını yazdı.

Şarku’l Avsat’ın Ynet’ten aktardığı haberde, konuya yakın bir kaynağa dayandırılan bilgilere göre, İsrail’in ortaya koyacağı tutumun; İran’ın nükleer programının tümüyle sona erdirilmesi, uranyum zenginleştirmenin durdurulması, zenginleştirme kapasitesinin ortadan kaldırılması ve zenginleştirilmiş uranyumun İran topraklarından çıkarılmasını içerdiği belirtildi.

Aynı kaynak, İsrail’in Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) müfettişlerinin İran’a yeniden dönmesini talep ettiğini aktardı.

Kaynak ayrıca, İran ile yapılacak herhangi bir anlaşmanın, İsrail’e tehdit oluşturamayacak şekilde füze menzilinin 300 kilometre ile sınırlandırılmasını da içermesi gerektiğini ifade etti.

Bu gelişmeler, Washington ile Tahran arasında ABD’nin güç kullanma ihtimalini gündeme getirdiği bir müzakere turunun ardından yaşandı.

Tahran ise müzakerelerin yalnızca nükleer programla sınırlı kalmasını, füze programı dahil olmak üzere diğer başlıkların gündeme getirilmemesini istiyor.


Sudan IGAD'a geri dönüyor

Sudan Başbakanı Kamil İdris (SUNA)
Sudan Başbakanı Kamil İdris (SUNA)
TT

Sudan IGAD'a geri dönüyor

Sudan Başbakanı Kamil İdris (SUNA)
Sudan Başbakanı Kamil İdris (SUNA)

Sudan, Doğu Afrika ülkelerinden oluşan Hükümetlerarası Kalkınma Otoritesi'ne (IGAD) geri döneceğini açıkladı. Bu karar, Sudan'ın üyeliğinin askıya alınmasından iki yıl sonra alındı. Askıya alınmasının nedeni ise o dönemde, Nisan 2023'ten beri hükümet güçleriyle savaşan Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) komutanı Muhammed Hamdan Dagalu'ya ("Hemedti") gönderilen davetti.

Sudan Dışişleri Bakanlığı X internet sitesinde yayınlanan açıklamada, "Sudan Cumhuriyeti Hükümeti, örgüt üyeliğindeki faaliyetlerine tam olarak yeniden başlayacaktır" denildi. Örgüt ise üye devletlerin iç işlerine müdahale etmeyeceğini, Sudan'ın egemenliğine, toprak ve halkının birliğine ve mevcut ulusal kurumlarının bütünlüğüne tam saygı duyduğunu vurguladı.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre Sudan, Ocak 2024'te IGAD'ın Dagalu'yu Sudan'daki çatışmayı görüşmek üzere Uganda'da bir zirveye davet etmesinin ardından IGAD üyeliğini askıya almıştı. Zirvenin amacı, başta çatışma bölgelerine BM güçlerinin konuşlandırılması olmak üzere bir dizi öneriyle savaşı sona erdirmekti.


Irak'ta hükümet kurma çalışmaları durma noktasına geldi

El-Alimi, Şeya el-Zindani hükümetinin ilk toplantısına başkanlık etti, (Saba)
El-Alimi, Şeya el-Zindani hükümetinin ilk toplantısına başkanlık etti, (Saba)
TT

Irak'ta hükümet kurma çalışmaları durma noktasına geldi

El-Alimi, Şeya el-Zindani hükümetinin ilk toplantısına başkanlık etti, (Saba)
El-Alimi, Şeya el-Zindani hükümetinin ilk toplantısına başkanlık etti, (Saba)

Irak hükümetinin kurulması çabaları durma noktasına geldi; cumhurbaşkanı seçimi ve hükümetin başına geçecek kişi konusunda siyasi güçler arasındaki anlaşmazlığın karmaşıklığı nedeniyle siyasi çıkmazın aylarca süreceği tahmin ediliyor.

“Koordinasyon Çerçevesi” güçlerinden önde gelen bir kaynak, Şarku’l Avsat'a verdiği demeçte, hükümetin kurulmasındaki gecikmenin muhtemelen bölgesel gerilimlerin sona erme biçimi ve Washington ile Tahran arasında bir çatışma olasılığıyla ilgili olduğunu belirterek, siyasi güçlerin, özellikle Şii güçlerin, hükümet kurma sürecinde Amerikan ve İran'ın rolünün etki boyutunun farkında olduklarını kaydetti.

Siyasi değerlendirmelere göre, hükümet kurma süreci beklenenden daha uzun sürebilir.