ABD Kongresi'nin Cezayir'e yaptırım planı tartışmalara neden oldu

ABD'nin Cezayir Büyükelçisi Elizabeth Moore Aubin.

ABD'nin Cezayir Büyükelçisi Elizabeth Moore Aubin dün, Rusya’dan kapsamlı silah alımı nedeniyle Kongre üyelerinin Cezayir’e uygulamak istediği yaptırımlar konusunda açıklamalarda bulundu. ABD yasalarını Cezayirli yetkililere açıklama görevine sahip olduğunu ancak ülkeleri adına karar vermekte özgür olduklarını söyledi.
Franızca online yayın yapan Interlignes gazetesine konuşan Aubin, Cezayir’e yaptırımlar uygulanmasını beklenip beklenmediği hususunda yaptığı değerlendirmede olasılıklara ilişkin cevap veremeyeceğini belirtti. Bu hususta ABD hükümetinin üç farklı gruba ayrıldığını, tüm bu grupların birbirleriyle açıktan ve gizliden haberleştiklerini ifade eden Aubin, sözlerine açıklık getirmedi. Aynı zamanda savunma ve güvenlikle ilgili konularda Kongre, Beyaz Saray ve istihbarat teşkilatları arasındaki koordinasyona işaret etti.
27 Kongre üyesi geçtiğimiz ay, Ukrayna ile Rusya arasındaki savaş dolayısıyla Washington ve Avrupa arasında kaydedilen keskin kutuplaşma bağlamında, Rusya ile silah anlaşmaları yapılması gerekçesiyle Cezayir'e yaptırım girişimi başlatmıştı. Ardından da ilk kez bir yetkili konuya dair açıklamalarda bulundu.
Aubin, ABD’nin Cezayir’e silah satmaya ne derece istekli olduğu konusunda, ABD hükümetinin Cezayir ordusuna doğrudan satışlar yapılması da Cezayir ile güçlü ve dinamik ticari ilişkileri olduğunu belirterek şunları söyledi:
“Savunma alanındaki ürünleri Cezayir'e doğrudan ticari pazarlama yoluyla satıyoruz. ABD, silah satışı alanında Cezayir ile her zaman diyaloga açık.”
Cumhuriyetçi Kongre üyesi Lisa McClain liderliğindeki ABD'li parlamenterler, eylül ayı sonlarında Dışişleri Bakanı Antony Blinken'a hitaben yazdıkları mektupta, kendi deyimleriyle ‘Cezayir ile Rusya arasında artan yakın ilişkilere’ dair endişeleri olduğunu vurguladı. Cezayir’in geçtiğimiz yıl Rusya ile en az yedi milyar dolar değerinde silah anlaşması imzaladığına, Su-57 savaş uçağının da bu kapsamda satıldığına dikkat çektiler. Mektupta “Anlaşmalar Cezayir'i Rusya'dan en çok silah alan üçüncü ülke konumuna getiriyor. Moskova, Cezayir'in en büyük silah tedarikçisi” ifadelerine yer verildi.
2017'de Kongre tarafından kabul edilen Amerika'nın Yaptırımlar Yoluyla Hasımlarıyla Mücadele Yasası’nın (CAATSA) uygulanması çağrısında bulunan parlamenterler sözlerine şöyle devam ettiler:
“Mevzuat, ABD Başkanı’nı bu hususta kasıtlı olarak muamelede bulunanlara ve Rus hükümetinin savunma veya istihbarat sektörleri için çalışanlara yaptırım uygulamaya yönlendirdi. Cezayir ile Rusya arasındaki silah ticareti, CAATSA kapsamında açıkça önemli bir işlem olarak sınıflandırılacaktır.”
Aynı zamanda Dışişleri Bakanlığı tarafından Cezayir'e karşı herhangi bir yaptırım uygulanmadığına da dikkat çekildi.
Cezayir hükümeti ise konuya dair yorum yapmadı. Ancak sol kanattaki İşçi Partisi, ABD’nin bu talebinin Cezayir'in egemenliğine yönelik bir saldırı olduğunu savunarak şu bildiriyi yayınladı:
“Cezayir devletinin uyguladığı iç veya dış politikalar hakkında hüküm verme hakkı sadece Cezayir halkına aittir. ABD yönetiminin Rusya'ya karşı savaşında tüm ülkelerin NATO’ya taraf olması baskısı ışığında, Cezayir'i Ukrayna'daki savaş bataklığına sürükleme girişimini kınıyoruz.”
Muhalefetteki  Sosyalist Güçler Cephesi (FFS) Birinci Sekreteri Yusuf Avşiş de şu açıklamayı yaptı:
“Bu tehditler hafife alınmamalı. İmzalayan her bir kimse, bu varoluşsal zorluklara toplu bir yanıt üzerinde anlaşmaya varmak amacıyla azami derecede sorumluluk ve özveri sergilemeye çağrılıyor.”