Lübnan’da yargıçlara cezai yaptırım

Siyasi tasfiyeler yapılacağına dair söylentiler hız kazandı.

Eylemciler, geçen Eylül ayında Beyrut’taki Adalet Sarayı önünde tutuklananların serbest bırakılması çağrısında bulundu. (Getty)

Lübnan’daki yargı çevreleri, bazı yargıçların maruz kalacağı sert cezai yaptırımları temkinli bir şekilde beklemeye koyuldu. Bu krize yönelik bir çözüm ufukta görünmezken beşinci ayına giren benzeri görülmemiş yargı tasfiyesi devam ediyor. Yargıçlar, meslektaşları Marsel Basil’in yargıdan ihraç edilme gerekçeleri hakkında bilgilendirilmeyi beklerken, geçen salı günü Cebel-i Lübnan’daki tek ceza yargıcı olan Şadi el-Karduhi’nin görevden uzaklaştırılmasıyla yeni bir sürpriz yaşadılar. Aynı şekilde eski Cumhurbaşkanı Mişel Avn’a bağlı Cebel-i Lübnan Başsavcısı Yargıç Gada Avn da dahil diğer yargıçlara yönelik benzer uygulamaların ortaya koyulabileceği söylentileri yayılıyor. Avn ve Özgür Yurtsever Hareket adına yayın yapan OTV kanalı, Yargıç Basil’in ihraç edilmesi kararının, siyasi hesaplaşma ve bu yargıcın siyasi eğilimleri nedeniyle tasfiye edilmesi kapsamına girdiğini belirtti. Kanal haberinde şu ifadelere yer verdi:
“Bu adım, Merkez Bankası Başkanı Riyad Selame’ye yönelik kovuşturmayı durdurmak amacıyla Disiplin Kurulu’na sevk edilen Yargıç Avn’a yönelik benzer bir adımın önünü açıyor.”
Beyrut’taki Adalet Sarayı koridorlarından edinilen bilgilere göre cezai tedbirler, bir önceki aşamada yargı makamı başkanının performansıyla ilgili endişeleri olan ve yargıçların maruz kaldığı krizleri çözememesi hakkında şikâyette bulunan yargıçları etkileyecek. Konuyu yakından takip eden bir kaynak, Şarku’l Avsat’a şu açıklamada bulundu:
“Şüpheli veya kovuşturmaya konu olan bazı yargıçlar, yargının içinde bulunduğu mali ve sosyal krizden istifade ederek sessizce geri çekilmek üzere görevlerine son verme talebinde bulundular. Bazıları uzun süreli ücretsiz izin istedi. Artık geri dönmeye veya kalıcı olarak göç etmeye karar vermek için kar ve zarar dengesinde durumu uzaktan değerlendiriyorlar.”
Yargıtay’a yakın bir kaynak da disiplin kararlarının yargı organı içerisinde kendini arındırma bağlamında geldiğini belirtti. Kaynak, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
“Kararlar belirli bir zamana bağlı değildir. Siyasi veya intikamcı bir geçmiş yok. Daha ziyade kesin kriterlere tabidir. Bu yargıçların durumları yeni değil. Yıllardır adli teftişe sevk ediliyorlar ve adli kontroller gerekli soruşturmaları yürütüyor. Bazılarının disipline sevk edilmesiyle sonuçlanan tavsiyeler yayınlandı. Çoğu, delil yetersizliğinden içeride tutuldu ve Disiplin Kurulu’nun bazı kararları şimdi ortaya çıkıyor.”
Diğer yandan Yargıç Gada Avn, meslektaşı Marsel Basil’in yargıdan ihraç kararına hızlı bir şekilde yanıt verirken, Twitter üzerinden yaptığı açıklamada şunları söyledi:
“İyi bir yargıç, siyasi tasfiyeler nedeniyle görevden alınıyor. Ey Disiplin Kurulu, tabi ki bunu hayata geçiremeyeceksin. Bunun arkasında yer alanlara dur diyoruz. Makul bir eğilime sahip oldukları gerekçesiyle suçlamamaya çalıştığınız onlarca yolsuz yargıç var. Sadece siyasi bir grup olan Özgür Yurtsever’e mensup olduğu için kendisinden intikam alınan zavallı bir yargıç buldunuz.”
Yargıç Basil’in görevden alınması kararından birkaç saat sonra yargıçlar, Adalet Bakanı Henry el-Huri’nin kararı karşısında da şaşkınlık yaşadı. Bakan, Özel Disiplin Kurulu’na sevk edilen Cebel-i Lübnan’daki tek ceza hakimi olan Şadi el-Karduhi’nin disiplin davası bitene kadar görevden uzaklaştırılması kararı aldı. Karduhi, söz konusu karara gecikmeden yanıt verirken, Facebook üzerinden şu açıklamada bulundu:
“Bugün, mahkeme tarafında oturumlar düzenlemeden önce istifa eden hükümetteki adil olmayan Adalet Bakanı, beni görevden uzaklaştırma kararı aldı. Bu karar, önceki disiplin kovuşturmasıyla ilgili değil. Aksine yaklaşık bir ay önce Yargıtay Genel Kurulu’nda raportör Mirna Beyda’nın görevden alınması için talepte bulunmamdan dolayı alındı. Yargı tarihinde böyle bir talepte bulunulmadığıyla övünecek kadar bu talebi farklı yollarla engellemeye çalıştılar. Bu durum, cezasızlığın hukukun üzerinde olduğunu gösteriyor. Bu karar, göğsümde bir madalya olduğunun, yargı devriminin neleri başardığının, bir kafa karışıklığı, panik ve yargıyı tasfiye etme korkusu içinde olduğunun kanıtıdır.”
Kendisine yakın kaynaklara göre Adalet Bakanı Henry el-Huri, yargıç Karduhi’nin görevden alınmasından sorumlu değil ve Yargıç Basil’e kadar uzanan prosedürle de herhangi bir bağlantısı bulunmuyor. Kaynaklar, Şarku’l Avsat’a şunları aktardılar:
“Karduhi’nin görevden alınması, Disiplin Kurulu’na sevk edildikten sonra Teftiş Kurumu’nun tavsiyesi üzerine geldi.”
Adalet Bakanı’nın Yüksek Yargı Konseyi’nin tavsiyesini ne eksik ne de çok yerine getirdiğini ve bir yargıcı tek taraflı olarak tutuklama yetkisine sahip olmadığını belirten kaynaklar, ‘yakın zamanda Yargıç Gada Avn da dahil olmak üzere diğer yargıçlar hakkında cezai yaptırımlar uygulanacağı’ hakkındaki söylentilere yanıt olarak ise bunların spekülasyon olduğunu vurguladı. Kaynaklar, “Disiplin Kurulu dosyalarının tam bir gizliliğe sahip olması dolayısıyla Bakan’ın bu bilgilerle hiçbir ilgisi yoktur” açıklamasında bulundular.