Suudi Arabistan’da bayram sevinci

Suudi Arabistan’ın şehirlerinde ve köylerinde bayram heyecanı yaşanıyor. (Arşiv- SPA)

Suudiler, Ramazan Bayramı geleneklerini koruyor. Ülkede yaşayan birçk ülkeden Müslüman, gelenek ve görenekleri doğrultusunda düzenlenen bayram kutlamalarına büyük ilgi gösteriyor. Suudi Arabistan yaklaşık 100 farklı milletten insanlar yaşıyor.
Ülke sakinleri, Ramazan Bayramı'na günler kala fitrelerini hazırladı. Fitrelerin Ramazan Bayramı’ndan bir iki gün önce verilmesi adetten görülüyor. Fitre, doğrudan gıda mağazalarından veya sokak satıcılarından satın alınarak ihtiyaç sahiplerine veriliyor. Sokak satıcıları pazarlarda veya yollarda tezgahlarını açıyorlar ve Hz. Peygamber’in (S.A.V) sünneti ile ölçülen, ülkenin temel gıdalarından tahıllarla dolu torbaları önlerine seriyorlar. Ülkenin temel gıdaları buğday ve kuru üzüm olmasına rağmen şu an pirinç de fitre verilen ürünler arasına girdi.
Her yıl Ramazan Bayramı kutlamalarında onlarca yıldır hakim olan aynı sahneler tekrarlanıyor ve bayramın gelişiyle Suudi Arabistan'da halkın, özellikle yaşlıların hafızası her sene yaşanan bu eski günlerin hatıralarıyla tazeleniyor. Bu hatıralar bayram için yapılan özel hazırlıklar, bayramın gereklilikleri ve bayramdan önceki bazı kutlama görüntüleriyle canlanıyor.

Suudiler bayram sabahı birlikte kahvaltı yapmaya büyük önem veriyor. (Arşiv- SPA)
Suudi Arabistan'daki şehirler, vilayetler, köyler ve çöller de bayramın geçmişteki özelliklerini koruyor. Halk bu özellikleri korumaya ve çocuklarına aktarmaya istekli. Geçtiğimiz yıllarda halk, tüm mahalle sakinlerinin katılımıyla düzenlenen bayram ziyafetleri ile Ramazan Bayramı'nın havasını canlandırdı. Bayramın tezahürleri, camilerin yakınlarının veya boş arazilerin tahsis edilmesi, buralara çadırlar kurulması, mahalle sakinlerinin namazdan sonra toplanmasında, birbirlerinin bayramını tebrik etmeleri için halıların döşenmesinde, daha sonra kahve içip hurma ve bayram yemeklerinde görülüyor. Daha sonra evlerden getirilen Suudi Arabistan’ın başta Kabsa olmak üzere yöresel buğdaydan yapılan birçok yemekle sofralar hazırlanıyor. Bu yemeklerden en önemlileri arasında cureyş yer alıyor. Kadınlar, şenlik sofrasında çeşitlilik sağlamak için bu yemekleri ortaklaşa hazırlıyor.
Sabahın erken saatlerinde bayram kahvaltısının yapılmasıyla başlayan bayramlaşmaya yoğun ilgi gösteriliyor. Mahalle sakinleri bayram namazını camide kıldıktan sonra kahvaltı için belirlenen alana gidiyor. Bu bayramlaşma yerleri genellikle özel halılarla döşeli oluyor ve yaşlıların bu kutlamalara katılmaları için bazı koltuklar konuyor. Bu mekanda insanlar bayramlaşıyor ve birbirlerine kahve, hurma ve bayram tatlıları ikram ediyor. Daha sonra bayram sofraları genellikle cami yakınındaki meydanlara veya mahalle içindeki boş arazilere hatta ara sokaklara seriliyor ve evlerden getirilen yiyecekler sofralara dağıtılmaya başlanıyor. Bölge valilikleri de sabahın erken saatlerinde vatandaşların da katıldığı kahvaltı düzenliyor.

Çocuklar bayramın mutluluğunu yaşıyor. (Arşiv- SPA)
Bayram kahvaltısının bitiminin ardından aile reisleri, ziyaretçilerin yaşları ve akrabalık dereceleri göz önünde bulundurularak, aileleriyle birlikte akrabaların yanına giderek bayramlarını kutluyor. Bayram kutlaması esnasında yaşlılara ve aile reislerine öncelik veriliyor. Öğleden sonra, akşama kadar akraba ve dost ziyaretlerine başlanıyor. Bayram kahvaltısına katılanlar özellikle yaz günlerinde evlerde sıklıkla yapılan, kabsa ve cureyş gibi yemekleri tatmaya can atıyor.
Bayrama özel bazı eski geleneklerin ortadan kaybolurken Ramazan Bayramı'ndan bir veya iki gün önce oluşan bu atmosfer, bazı şehir ve köylerde yeniden kendini göstermeye başladı. Bu atmosfer, ‘İdiyye/ bayramlık’ olarak bilinen şenliklerde kendini gösteriyor. İdiyye (eski dönemlerde yapılan bir çeşit halk etkinliği) farklı bölgelerde birçok değişik isimle biliniyor.
İnsanların kırsal alanlardan şehirlere taşınması, Ramazan Ayı ve bayramların gelişiyle birlikte çocuklarda görülen neşeli halin kaybolmasına neden oldu. Onlarca yıl önce yapılan Ramazan Bayramı gelenekleri doğrultusunda çocuklar, Ramazan'ın son gününün sabahı kapıları çalıp bayramlık istiyor. Bayramlık önceleri haşlanmış yumurta ve sehv’ olarak bilinen sümbülleriyle kızarmış buğdaydan ibaretti. Daha sonra çocuklar, fındık ve tatlılar, özellikle kaju fıstığı, yonca, kabak çekirdeği, kavun ve karpuz çekirdeği istemeye başladı. Son olarak bunların yerini çocuklara verilen oyuncak, cep telefonu ya da para gibi hediyeler aldı.