Rus kontrolündeki bölgelerden kaçanlar, Ukrayna’daki kömür madenlerine gidiyor

Kiev, ülkenin enerji altyapısının yüzde 50’sinin saldırıya uğradığını açıkladı

Ukrayna’nın merkezindeki Dnipropetrovsk bölgesinde bulunan bir kömür madeninde çalışan işçiler (AFP)

Moskova, Ukrayna’nın enerji altyapısına tekrar tekrar saldırılar düzenlerken, hâlâ Ukrayna’nın elinde bulunan az sayıdaki kömür madeni de ülkenin Rus işgali altındaki doğusundan kaçan yeni işçiler sayesinde, tam kapasiteyle çalışmaya devam ediyor.

Ukrayna’nın merkezindeki Dnipropetrovsk bölgesindeki bir grup madenin baş mühendisi olan Oleg Belousov, “İşgal edilen bölgeyi terk etmek zorunda kalanların çok büyük bir kısmı bizim için çalışmak istedi” dedi. Şirketindeki 2 bin 780 madencinin üçte birinin, kısmen Ruslar tarafından işgal edilen Ukrayna’nın doğusundaki Donbas sanayi bölgesinden olduğunu belirtti.

Ukrayna’daki bir kömür madeninde, madencileri yerin 180 metre altına indirmek için devasa bir vince bağlı paslı çelik bir asansör kullanılıyor. Daha sonra işçiler, elektrikli bir lokomotife bağlı kapalı metal arabalara tırmanıyor ve bir kilometreden fazla uzunluktaki tünellerden 370 metre derinliğe indirilerek kömür çıkarıyor. Fransız Haber Ajansı’nın (AFP) haberine göre baş mühendis, kendisinden madenin yerini tam olarak açıklamamasının istendiğini belirtti.

“Orada yaşamak imkânsız”

Şu anda Rusya’nın kontrolünde olan Donetsk’te ‘çok sayıda insanı Batı’ya iten siyasi ve ekonomik baskıların bir karışımı’ hakkında eğitim almış Artyom (37 yaşında), “Hepsi bir yalan” dedi. Artyom’un arkadaşlarından bazıları Rusya’ya kaçtı, bazıları ise Ukrayna’nın boş bölgelerine gitmeyi seçti. Ama artık hiçbiri ülkenin doğusundaki madenlerde çalışmıyor. Sabah bakım ekibinde çalıştığı için yüzü kömür tozu içinde olan Artyom, “Orada yaşamak imkânsız. İş yok ve yaşam koşulları çok kötü. Hiç ödeme yapılmıyor veya çok az yapılıyor” dedi.

Doğudan işçi akınına rağmen, madenler hala işçi sıkıntısı çekiyor. Bu bağlamda Artyom, birçok mücadele verdiklerini söyledi. Ancak maden, daha önce yalnızca erkeklerin yaptıkları işlerde, şu an kadınların iş gücünden yararlanıyor.

36 yaşındaki Vika da annesi, kocası ve iki çocuğuyla Lugansk bölgesinin Rus kontrolündeki Lysychansk bölgesinden kaçtı. Vika, “Madenler kapandıktan sonra oradan gelen bizlerin çektiği acıyı hayal edebiliyor musunuz? Nerede çalışabiliriz?” diye sordu. Bir bakkalın eski sorumlusu olan ve şu anda bir asansörü denetleyen ve ulaşımdan sorumlu olan Vika, “Evlerimizi kaybettikten sonra işimizi de kaybettik” şeklinde konuştu.

Vika gibi çalışanlar, işleri karşılığında aldıkları düzenli ücrete ve sağlık sigortasına değer veriyor. İş üniforması giymiş ve kask takmış olan Vika, “Ukraynacayı pek iyi konuşamasam da burada kendimi iyi hissediyorum. Bu hiç sorun değil. Tabii ki eve gitsem mutlu olurum ama artık bir evim yok. Yok edildi. Umarım Ukrayna, evime gitmeme izin verir ve belki de evimi yeniden inşa etmeme yardım eder” dedi.

Savaşın başlangıcından bu yana çok sayıda sivil, Ukrayna’nın doğusunda Rus işgali altındaki bölgeleri terk etti ve halen Kiev’in kontrolü altında olan şehirlere sığındı. İşgal altındaki bölgelerde veya cephe hattı yakınında bulunan madenler kapatıldı ya da su pompalarının çalışmasını engelleyen elektrik kesintisi sırasında bir kısmı sular altında kaldı.

İki kat daha sıkı çalışma

Oleg Belousov, savaş Ukrayna’nın merkezinde genişlediğinde, o bölgeden çok sayıda madencinin çalışmaya gönüllü olduğunu ve kalan madencilerin iki kat daha uzun süre çalışmak zorunda kaldığını açıkladı. “Şirket ve ülke için zor bir dönemdi” diyen Belousov, geçen yıl elektrik kesintileri sırasında 4 kez madenin dibinden işçi tahliyesinin gerçekleştiğini dile getirdi.

Ukrayna’nın bağımsızlığını kazandığı ve Sovyetler Birliği’nin dağıldığı dönemden kalan 89 kömür madeninin 71’i Donbas’ta bulunuyor. Bunlar, Ukrayna’nın en büyük özel enerji grubu olan Detec tarafından yönetiliyor. Kiev, Rus işgalinden bu yana Ukrayna’nın enerji altyapısının yüzde 50’sinin saldırıya uğradığını iddia ediyor. Geçtiğimiz Ekim ayından beri bu bölgeleri hedef alan Moskova, Ukraynalıları tekrar tekrar soğuğa ve karanlığa sürüklüyor.