Mısır hükümeti, ülkedeki fiyat artışı ile mücadelede yedi temel ürünün fiyatlarını yüzde 15 ile 25 arasında değişen oranlarda düşürmeyi planlıyor. Bu durum, Minufiye Valiliği'nde (Mısır Deltası) özel bir otoparkta güvenlik görevlisi olarak çalışan İsmail el-Cebari’nin (50) piyasaların kontrol edilemeyeceği endişesini dile getirmesine engel olmadı.
İhtiyaçlarını almak için çarşıda dolaşırken Şarku’l Avsat’a konuşan Cebari, “Bir kilo şeker fiyatı ciddi bir şekilde artarak 40 Mısır lirasına ulaştı. İki ay önce bu fiyat yarısı kadardı, yani fiyatı iki katına çıktı. Yetkililer yüzde 25 indirim açıkladığında fiyatı 30 lira olacak, bu da yüksek bir fiyat anlamına geliyor” ifadelerini kullandı.
Mısır Başbakanı Mustafa Medbuli, 7 temel ürün fasulye, mercimek, süt ürünleri, makarna, şeker, yağ ve pirinç fiyatlarında yüzde 15 ile 25 arasında değişen oranlarda indirime gidileceğini açıkladı. Ürünlerin üzerinde fiyatların yazılacağını, kümes hayvanı ve sofralık yumurta fiyatlarının yüzde 15 oranında düşeceğini vurguladı.
Pazartesi akşamı düzenlediği basın toplantısında konuşan Medbuli, “Hükümetin en önemli sorunu ve temel kaygısı enflasyonla mücadele etmek, başta gıda olmak üzere fiyatlardaki artışları kontrol altına almaktır. Bu, dünyadaki çoğu ülkenin karşı karşıya olduğu bir sorundur. Bunun her şeye yansıması küresel bir olgudur” ifadelerini kullandı.
Mısır Kamu Seferberliği ve İstatistik Merkezi Ajansı, Salı günü, “Ülkede yıllık tüketici fiyatları enflasyon oranı Ağustos ayındaki yüzde 37,4'ten Eylül ayında rekor bir seviyeye yükselerek yüzde 38'e yükseldi. Bu, analistlerin beklentilerini aşıyor. Gıda ve içecek fiyatları eylülde yıllık bazda ve aylık bazda yüzde 73,6 oranında artış gösterdi. Ağustos ayında yüzde 1,6 olan oran yüzde 2'ye yükseldi. Bazı gıda fiyatlarında geçtiğimiz Eylül ayında önemli artışlar kaydedildi. Böylece enflasyon hızı arttı” ifadelerine başvurdu.
Mısır Başbakanı, Hükümetin Ticaret Odaları Federasyonu ile ilgili temel kaygısının temel ürünleri hedeflemek ve bu ürünlerin fiyatlarında gerçek bir düşüş sağlamak olduğunu açıkladı. Ticaret Odaları Federasyonu Genel Sekreteri Ala Az, indirimli 7 ürünün fiyatlandırılan ve ambalaj üzerinde fiyat yazan üründen olacağını, bunun fiyatları manipüle etme girişimlerini engelleyeceğini doğruladı. Aynı zamanda “Mısır devleti, kararın uygulanmasını denetlemek için tüm ticari mekanizmalarını harekete geçirecek, valiliklerdeki ticaret odaları da denetleyici rol oynayacak” ifadelerini kullandı.
Ancak Kahire'nin merkezindeki bir devlet kurumunda çalışan Dea Abdu (40), vaatlerin yerine getirilip getirilmeyeceğini sorgulayarak “Geçtiğimiz aylarda fiyatlarda ciddi artışlar gördük, peki hükümet piyasayı kontrol etmek ve bu kararları uygulamak için nasıl çalışacak? Piyasayı kontrol etmesine yardımcı olacak yeni mevzuat olacak mı?” ifadelerini kullanıyor.
Mısır'daki Uluslararası Ekonomik Danışma ve Fizibilite Çalışmaları Merkezi Direktörü Hüda el-Mellah, “Özellikle bazı tüketicilerin fiyat kontrolünün sağlanmasına yönelik şüpheleri nedeniyle, hükümetin önümüzdeki dönemde indirim kararının uygulanmasını izlemek için gözetim mekanizmalarını etkinleştirmesi gerekiyor. Tekelci tüccarların varlığı nedeniyle piyasaları kontrol etmekte zorluk yaşanıyor. Piyasaları kontrol etmenin bir yolu olduğu için, cari dönemde artan fiyatların ele alınması amacıyla malların zorunlu fiyatlandırılmasına yönelik önceki parlamento taleplerine katılıyorum” ifadelerine başvuruyor.
Şarku’l Avsat’a konuşan Mısır Senatosu üyesi Muhammed er-Reşidi ise “Zorunlu fiyatlandırma şu anda yarardan çok zarar getiriyor. Bu konu milletvekilleri tarafından çok konuşuldu. Ancak günümüzde, küresel ekonomik koşullar ve temel malların sınırlı arzı nedeniyle büyük bir talep hacmi söz konusu. Bu durum piyasadan mal sızmasına ya da tüccarın bunları depolamaya yönelmesine neden olabilir. Bu da vatandaşı olumsuz etkileyecektir” ifadelerini kullanıyor.
Reşidi, hükümetin 7 ürünün fiyatlarını düşürme girişimi ışığında, düzenleyici kurumların bu girişimin uygulanmasını takip etme konusunda kendilerine düşen görevleri yerine getirmesi gerektiğine inanıyor. Fiyatların manipüle edilmemesini sağlamak ve hükümetin kararına uymayan tüccar ve satıcıları cezalandırmak için sürekli ve düzenli piyasa turlarının düzenlenmesi gerektiğini düşünen Reşidi, fiyat manipülasyonunu önleme yönünde yeni mevzuatın çıkarılması ve piyasanın kontrol altına alınması için diğer kanunların gözden geçirilip yeniden yapılandırılmasının önemine de dikkat çekti.
Hükümetin bu girişiminin vatandaşların üzerindeki yükün hafifletilmesine ve fiyat manipülasyonundan korunmasına olumlu katkı sağlayacağını dile getiren Mellah, piyasaları kontrol edecek başka bir mekanizmaya dikkat çekti. Bu yönde, “Açgözlü tüccarlarla rekabet edebilmek için devletin üretimin her aşamasına daha fazla müdahale etmesi gerekiyor. Bazıları bunu eleştirse ve hükümetin bu rolünü sorgulasa da, gıda imalatına girişi bir tür rekabet yaratıyor, piyasa kontrolüne yol açıyor ve tüketiciyi tüccarlardan koruyor” vurgusunda bulundu.
Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)
Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)
