Qiddiya Projesi 2030’da ne sunacak?

Yaklaşık 10 milyar Suudi riyal yatırım yapılan Qiddiya projesi üzerindeki çalışmalar başladı (Qiddiya)
Yaklaşık 10 milyar Suudi riyal yatırım yapılan Qiddiya projesi üzerindeki çalışmalar başladı (Qiddiya)
TT

Qiddiya Projesi 2030’da ne sunacak?

Yaklaşık 10 milyar Suudi riyal yatırım yapılan Qiddiya projesi üzerindeki çalışmalar başladı (Qiddiya)
Yaklaşık 10 milyar Suudi riyal yatırım yapılan Qiddiya projesi üzerindeki çalışmalar başladı (Qiddiya)

Suudi Arabistan'ın 2030 Vizyonu kapsamında hedeflediği büyük projeleri, 2030 yılına kadar 150 milyon ziyaretçi hedefine ulaşmayı amaçlıyor. Büyük projeler, 2030 yılına kadar milli gelir kaynaklarının çeşitlendirilmesi ve gayri safi yurt içi hasılanın şimdikinden daha yüksek seviyelere çıkarılması konusunda niteliksel atılımlar sağlamayı hedeflerken, başkent Riyad'ın batısında ve merkezden 40 dakika uzaklıktaki Qiddiya şehri, turizm ve ekonomi projesi olarak hayata geçirilmeye başladı.

Pek çok Suudi, Nisan 2018'de Kral Selman bin Abdülaziz'in Qiddiya projesinin sonuçlarını görme konusundaki isteğini gizlemiyor. Tuvaik sıradağlarının bir parçası olan Qiddiya tarihi kimliği birbirine bağlayan unsurlarla süslenmiş durumda. Kaynaklara göre geçmişte Yemame'yi Hicaz'a bağlayan "Ebu'l-Kad" yoluna atıfla bu isim verildi. Bölge Vadi Namar, Vadi Hanifa ve Vadi Al- Qiddiya'yı kapsıyor. Nisan 2017'de, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Qiddiya bölgesindeki en büyük nitelikli kültür, spor ve eğlence şehri projesinin açılışını duyurdu. Veliaht Prens  açıklamasında, Qiddiya’nın geleceğin Maceralarının Başkenti, önemli bir kültürel dönüm noktası ve Suudi Arabistan'daki gelecek nesillerin eğlence, kültürel ve sosyal istek ve ihtiyaçlarının karşılanması için önemli bir merkez haline geleceğini ifade ederek, ülkesinin millete ve vatandaşa hizmet eden kaliteli ve seçkin yatırımlar yaratarak, milli gelir kaynaklarının çeşitlendirilmesine, Suudi ekonomisinin ilerlemesine katkıda bulunulmasına ve gençlere daha fazla iş fırsatı yaratılmasına katkıda bulunduğunu söyledi.

Suudi vatandaşlarının yaklaşık üçte ikisinin 35 yaşın altında olması nedeniyle Qiddiya projesinin onlara sunduğu cazip eğlence mekanlarına büyük ihtiyaç var. Qiddiya projesi Vakıf Konseyi Genel Sekreteri Fahd bin Abdullah Tounsi, 2017 yılında projeyi başlatırken, bunun "Suudilerin ülke dışında turizm ve eğlenceye her yıl harcadığı yaklaşık 30 milyar dolardan tasarruf edilmesine" katkıda bulunacağını bu mali tasarrufun ise iç yerel ekonomiyi geliştirmek için harcamalarda kullanılacağını ve bunun Suudi gençliği için yeni iş fırsatlarının yaratılmasına yol açacağını bildirmişti.

2030 Vizyonu’nun temel taşı

Geçtiğimiz Perşembe günü Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Qiddiya Yatırım Şirketi Yönetim Kurulu Başkanı Muhammed bin Selman bin Abdulaziz, başkent Riyad’ın eteklerinde yapım aşamasındaki devasa bir eğlence projesi olan Qiddiya şehri ve küresel markası için kentsel planın açılışını yaptı. Muhammed bin Selman, Qiddiya şehrinin yakın gelecekte eğlence, spor ve kültür alanında dünyanın en öne çıkan şehri haline geleceğini ifade etti. Bunun da Suudi ekonomisine ve uluslararası duruşuna olumlu yansıyacağını, Riyad’ın stratejisini güçlendireceğini, ekonomisinin büyümesine ve yaşam kalitesini artırarak dünyanın en büyük 10 şehrinden biri haline gelmesine katkıda bulunacağını söyledi. Veliaht Prens, Qiddiya’ya yapılan yatırımın, ülke ekonomisini geliştirme ve çeşitlendirmeyi, petrol gelirlerine bağımlılığı azaltmayı ve Suudi gençleri için binlerce iş fırsatı yaratmayı amaçlayan 2030 Vizyonu’nun temel taşı olduğunu da ekledi.

Haritada Qiddiya'nın konumu Riyad'ın merkezine 45 km uzaklıkta görünüyor ( Qiddiya)
Haritada Qiddiya'nın konumu Riyad'ın merkezine 45 km uzaklıkta görünüyor ( Qiddiya)

Kamu Yatırım Fonu (PIF) tarafından denetlenen en büyük projelerden biri olan Qiddiya’nın, bölge sakinleri ve ziyaretçilerin yaşam kalitesini artırmanın yanı sıra ülkenin iddialı turizm ve ekonomik hedefleri için önemli bir destek kaynağı olması öngörülüyor. İnşaat projelerine yaklaşık 10 milyar riyal yatırım yapılan Qiddiya projesi üzerindeki çalışmalar 2019 yılında başladı. Şehrin yerel, bölgesel ve uluslararası yatırımcıların ilgisini çekmesi ve bunun da Riyad’a destek sağlaması bekleniyor.

Qiddiya Expo Riyad 2030 planlarını destekleyecek

Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’ın Expo 2030’a ev sahipliği yapmayı kazanmasının üzerinden 10 günden az bir süre geçerken, başkent bu seviyedeki etkinliklere ev sahipliği yapma potansiyel yeteneklerini ortaya çıkarmaya ve çalışmalar yapmaya başladı. Riyad, turistleri Suudi topraklarındaki etkinlik ve sergilere katılmaya değil, turizm amacıyla Suudi topraklarını ziyaret etmeye çekmeye çalışıyor. Turizm sektöründeki uzmanlara göre bu, ülkenin Qiddiya gibi üzerinde çalıştığı projeleri açıklıyor.

Zorluk, Suudi Arabistan'ın yeteneklerine duyduğu güvende ortaya çıkıyor. Suudi yetkililer, Expo ile ilgili projeleri 2030 yılından önce tamamlama niyetinden bahsetti. Bu bağlamda Qiddiya Projesi de güvenilir cazibe merkezlerinden biri haline geldi. Expo Riyad 2030 Qiddiya'nın ortaklarından biri.

PIF Genel Müdürü Yasir er-Rumayyan, Veliaht Prens Muhammed bin Selman tarafından başlatılan Qiddiya şehri için kentsel planın “canlı bir toplum ve müreffeh bir ekonomi için Suudi a-Arabistan’ın 2030 Vizyonu hedeflerine ulaşmada önemli bir adımı” temsil ettiğini söyledi. Ayrıca, birçok stratejik sektörün güçlendirilmesine, ekonominin çeşitlendirilmesine destek olunmasına, gelir kaynaklarının artırılmasına ve iş olanakları yaratılmasına katkı sağlayacağını aktardı.

Qiddiya, doğal simge yapıların ve benzersiz çevresel zenginliklerin olağanüstü manzaralarına dayanarak eğlence, spor ve kültür alanlarında bir dizi keyifli deneyim sunacak. Bu da yerel, bölgesel ve uluslararası yatırımcıların ilgisinin çekilmesine katkıda bulunuyor.

Gelişimi ve yaratıcılığı teşvik etmede oyun kavramı

Qiddiya markasının ana motifi olarak ortaya çıkan ‘oyun’ felsefesi, oyunun insanın bilişsel gelişimi, duygusal ifadesi, sosyal becerileri, yaratıcılığı ve fiziksel sağlığı için hayati bir unsur olduğunu kanıtlayan onlarca yıllık araştırmaya dayanıyor. Riyad merkezinden yaklaşık 40 dakika uzaklıkta bulunan ve Tuvaik dağlarının muhteşem manzarasına bakan Qiddiya şehrinin ilgi çekici yerleri arasında oyun ve espor bölgesi, motor sporları yarış pisti, golf sahaları, devasa bir su parkı ve Six Flags Qiddiya Tema Parkı yer alacak.

Aynı zamanda şehir, dünyanın en büyük Olimpiyat Müzesini de içeren bir spor stadyumuna da ev sahipliği yapacak.

Şehirde ilk tesislerin iki yıl içinde açılması bekleniyor.

Qiddiya'nın gelecekteki projeleri arasında 275 oyuncak ve eğlence tesisinin açılması yer alıyor (Qiddiya)
Qiddiya'nın gelecekteki projeleri arasında 275 oyuncak ve eğlence tesisinin açılması yer alıyor (Qiddiya)

Qiddiya, 360 kilometrekarelik alan üzerinde 60 bin binadan oluşacak ve 600 binden fazla kişiye ev sahipliği yapacak. Qiddiya şehrinin 325 binden fazla istihdam yaratması, gayri safi yurt içi hasılada yaklaşık 135 milyar riyal artış elde etmeye yardımcı olması ve yılda 48 milyon ziyaretçi çekmesi bekleniyor.



Suudi Arabistan, 2025'te G20 ülkeleri arasında en güvenli ülke oldu

Suudi Arabistan, G20 ülkeleri arasında güvenlikte ilk sırada yer aldı (SPA)
Suudi Arabistan, G20 ülkeleri arasında güvenlikte ilk sırada yer aldı (SPA)
TT

Suudi Arabistan, 2025'te G20 ülkeleri arasında en güvenli ülke oldu

Suudi Arabistan, G20 ülkeleri arasında güvenlikte ilk sırada yer aldı (SPA)
Suudi Arabistan, G20 ülkeleri arasında güvenlikte ilk sırada yer aldı (SPA)

Suudi Arabistan, Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları Göstergeleri Veri Tabanı'ndaki ülke verileri ile Genel İstatistik Kurumu'nun (GASTAT) pazartesi günü yayımladığı 2025 Güvenlik Endeksi sonuçlarına göre G20 ülkeleri arasında güvenlik açısından ilk sırada yer aldı.

Açıklanan sonuçlara göre, gece saatlerinde yaşadıkları bölgelerde tek başına yürürken kendilerini güvende hissettiğini belirtenlerin oranı, toplam nüfusun yüzde 97,7'sine ulaştı.

Genel İstatistik Kurumu, elde edilen sonuçların Suudi Arabistan'ın tüm bölgeleri ve vilayetlerinde sağlanan güvenlik ortamının, ilgili kamu kurumlarının koordineli çalışmaları sayesinde mümkün olduğunu ortaya koyduğunu belirtti.

Açıklamada, bu başarının ülkede ekonomik, gıda, çevre, sağlık, sosyal, siyasi, fikrî, teknolojik ve siber güvenlik başta olmak üzere birçok alanda güvenliğin ve yaşam kalitesinin artırılmasına yönelik sürdürülen çalışmalarla uyumlu olduğu ifade edildi. Ayrıca vatandaşlara sunulan hizmetlerin geliştirilmesinin de bu sonuca katkı sağladığı, bunun da Suudi Arabistan Vizyonu 2030 hedefleri doğrultusunda gerçekleştirildiği kaydedildi.

Genel İstatistik Kurumu'nun tüm istatistik çalışmalarını, her istatistiksel ürünün niteliğine uygun, uluslararası istatistik kuruluşlarının benimsediği iş süreçleriyle uyumlu standart bir metodoloji çerçevesinde yürüttüğü belirtildi. Kişisel Yaşam Kalitesi Araştırması'nın da kurumun istatistiksel ürünlerinden biri olduğu ifade edildi.


Suudi Arabistan, İsrail'in Suriye topraklarına yönelik ihlallerini kınadı

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı logosu (Şarku'l Avsat)
Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı logosu (Şarku'l Avsat)
TT

Suudi Arabistan, İsrail'in Suriye topraklarına yönelik ihlallerini kınadı

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı logosu (Şarku'l Avsat)
Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı logosu (Şarku'l Avsat)

Suudi Arabistan, İsrail'in bölgedeki uluslararası hukuku açıkça ihlal eden eylemlerini sürdürmesini ve son olarak Suriye topraklarına yönelik kara operasyonları düzenleyerek Kuneytra ve Dera illerini topçu atışlarıyla hedef almasını kınadı.

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı tarafından yayımlanan açıklamada, "Krallık, İsrail işgal güçlerinin sivilleri korkuya sevk eden ve uluslararası hukuk ile uluslararası teamülleri ihlal eden uygulamalarını kesin bir dille reddetmektedir" ifadelerine yer verildi.

Açıklamada ayrıca, İsrail'in Suriye'nin egemenliğine yönelik ihlallerine son vermesinin ve bölgenin güvenliği ile istikrarının korunması amacıyla 1974 tarihli Kuvvetlerin Ayrılması Anlaşması'na uymasının önemine dikkat çekildi.

Suudi Arabistan, açıklamasında Suriye'nin egemenliği ve toprak bütünlüğüne verdiği desteği bir kez daha yineledi.


Güvenlik geriliminin artmasına rağmen Körfez’den petrol ve doğalgaz sevkiyatları devam ediyor

Umman’ın kuzeyindeki Musandam Yarımadası açıklarında demirlemiş tekneler (AFP)
Umman’ın kuzeyindeki Musandam Yarımadası açıklarında demirlemiş tekneler (AFP)
TT

Güvenlik geriliminin artmasına rağmen Körfez’den petrol ve doğalgaz sevkiyatları devam ediyor

Umman’ın kuzeyindeki Musandam Yarımadası açıklarında demirlemiş tekneler (AFP)
Umman’ın kuzeyindeki Musandam Yarımadası açıklarında demirlemiş tekneler (AFP)

Ortadoğu’daki petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) üreticileri, Umman Körfezi’ndeki Hürmüz Boğazı’nda gemileri hedef alan son saldırılara ve son günlerde ABD ile İran arasında yeniden tırmanan gerilime rağmen sevkiyatlarını yüklemeye ve ihracata devam ediyor. Söz konusu durum, gemi trafiği izleme verilerine yansıdı.

Perşembe günü bir konteyner gemisine, cumartesi günü ise bir petrol tankerine düzenlenen saldırıların ardından boğaz üzerinden geçen enerji taşımacılığı trafiğinde yavaşlama yaşandı. Saldırılar, Washington ile Tahran arasındaki gerilimi yeniden tırmandırırken taraflar arasındaki geçici ateşkes sürecini de gölgelemişti. Ancak ABD’li bir yetkili dün yaptığı açıklamada, iki ülkenin son çatışmaları durdurma ve stratejik su yolunun güvenliğine ilişkin müzakereleri yeniden başlatma konusunda anlaştığını bildirdi.

Londra Menkul Kıymetler Borsası Grubu’na (LSEG) ait verilere göre, yaklaşık 2 milyon varil taşıma kapasitesine sahip dördüncü bir dev tanker bugün Suudi Arabistan’ın Ras Tanura limanından ham petrol yüklemesi yaptı. Bu gelişme, dün işletmeci şirkete ait bir helikopterin düşmesi ve 14 kişinin hayatını kaybetmesinin ardından yaşandı.

Ayrıca hafta sonu boyunca Ras Tanura’dan petrol yüklü üç büyük tanker daha ayrıldı. Söz konusu gemilerin, Körfez’den geçişleri sırasında takip sistemlerini kapattıkları ve bunun bazı gemilerin saldırı riskini azaltmak için başvurduğu bir yöntem olduğu belirtildi.

Verilere göre bu tankerlerden birinin, Hürmüz Boğazı’nı geçtikten sonra takip sistemlerinde yeniden görünerek Japonya’ya doğru yol aldığı tespit edildi.

Öte yandan iki dev petrol tankeri dün boğazdan geçerek Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki (BAE) bir limana yanaştı ve ham petrol yükledi.

İran petrol sevkiyatlarını hızlandırıyor

Buna karşılık İran, ABD’nin petrol ihracatına yönelik yaptırımları 60 gün süreyle askıya alma kararının ardından ham petrol yükleme faaliyetlerini artırdı.

Deniz istihbaratı alanında faaliyet gösteren Windward şirketi, Tahran’ın cumartesi günü, yaklaşık bir haftalık aranın ardından ilk kez Hürmüz Boğazı’ndaki ihracat terminalleriyle eş zamanlı olarak Hark Adası’nda petrol yüklemesi gerçekleştirdiğini bildirdi.

Kpler şirketine ait verilere göre İran’a ait iki dev petrol tankeri cumartesi günü Hürmüz Boğazı’na giriş yaptı. Öte yandan hafta sonu boyunca dört büyük tanker, BAE ve Katar’dan yaklaşık 8 milyon varil petrol yükleyerek bölgeden ayrıldı.

Petrol fiyatları üzerinde baskı

Körfez bölgesinden yapılan petrol ihracatındaki artışın, küresel arzın yaklaşık üçte birini sağlayan bu bölgeden gelen ek hacim nedeniyle petrol fiyatları üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturduğu belirtiliyor.

Brent petrol geçen hafta yüzde 10,6 gerileyerek üst üste üçüncü haftalık kaybını kaydetmişti. Ancak hafta sonu yaşanan saldırılar, bugün işlemlerde fiyatların yeniden yükselmesine yol açtı.

IG Markets analisti Tony Sycamore, Hürmüz Boğazı’nın kademeli olarak yeniden açılmasının önümüzdeki haftalar ve aylarda devam etmesi halinde petrol fiyatlarının düşüş eğilimine girebileceğini belirtti. Ancak Sycamore, yeni bir gerilim durumunda mevcut fiyat seviyelerinin, jeopolitik risklerin büyüklüğünü yansıtmaktan uzak kalabileceği uyarısında bulundu.

Doğalgaz ihracatı devam ediyor

LNG piyasasında ise gemi takip verileri, Hürmüz Boğazı’nın batısında 26 Haziran’da iki ek tankerin daha ortaya çıktığını gösterdi. Söz konusu gemilerin, daha önce takip sistemlerini kapattıkları belirtilirken, hafta sonu boyunca iki LNG yüklü tanker boğazdan ayrıldı.

Al Kharaitiyat adlı tanker, Katar’ın Ras Laffan limanından yükünü aldıktan sonra Kuveyt’e doğru ilerliyor. QatarEnergy’ye ait Al Kharsaah adlı bir diğer tanker ise Katar açıklarında beklemede bulunuyor.

Ayrıca QatarEnergy’ye ait Al Hamla adlı tankerin de 18 Haziran’da Ras Laffan’dan yüklediği LNG kargosuyla Çin’e 3 Temmuz’da varmasının beklendiği aktarıldı.