NASA teleskobu, atmosferi su buharıyla dolu gezegen tespit etti

GJ 9827 d, Dünya'yla Neptün arasında bir büyüklüğe sahip (NASA/ESA)
GJ 9827 d, Dünya'yla Neptün arasında bir büyüklüğe sahip (NASA/ESA)
TT

NASA teleskobu, atmosferi su buharıyla dolu gezegen tespit etti

GJ 9827 d, Dünya'yla Neptün arasında bir büyüklüğe sahip (NASA/ESA)
GJ 9827 d, Dünya'yla Neptün arasında bir büyüklüğe sahip (NASA/ESA)

James Webb Uzay Teleskobu ilk "buhar gezegenini" tespit etti. Atmosferinin neredeyse tamamı su buharından oluşan ötegezegen bilim insanlarını heyecanlandırdı.

Ötegezegenlerde suyun izlerini arayan araştırmacılar, uzun zamandır var olduğu düşünülen ancak kanıtlanamayan bir gökcismi türü tespit etti. Ötegezegen, Güneş Sistemi'nin dışındaki gezegenleri ifade ediyor. 

Dünya'dan yaklaşık 100 ışık yılı mesafedeki GJ 9827 d adlı gezegen 2017'de keşfedilmiş, 2023'te de Hubble Uzay Teleskobu atmosferinde su buharı olduğuna dair ilk işaretleri saptamıştı. 

Yeni bir çalışmada NASA'nın James Webb Uzay Teleskobu'nu kullanan araştırmacılar, iletim spektroskopisi denen bir yöntem kullanarak gezegenin atmosferini daha detaylı inceledi. 

Gezegenler, ev sahibi yıldızın etrafında dönerken yıldızın ışığı atmosferden geçtiğinde elementler ışığın belirli dalga boylarını veya renklerini emiyor. İletim spektroskopisi, bunun sonucunda ışık  spektrumunda ortaya çıkan boşlukları inceleyerek atmosferin bileşenlerini saptamaya yarıyor.

Astrophysical Journal Letters adlı hakemli dergide 4 Ekim'de yayımlanan çalışmada, GJ 9827 d'nin neredeyse tamamı su buharından oluşan bir atmosferi olduğu tespit edildi.

Bilim insanları bunun, "buhar gezegenlerine" dair ilk net kanıtı sunduğunu söylüyor. 

ABD'deki Michigan Üniversitesi'nde doktora öğrencisi olduğu sırada çalışma ekibinde yer alan Eshan Raul, keşif hakkında "Gerçeküstü bir andı" diyor:

İlk defa böyle bir şey görüyoruz.

Dünya'nın yaklaşık iki katı büyüklüğündeki ötegezegen, arasında 8,4 milyon kilometre mesafe olan yıldızı etrafındaki dönüşünü 6 günde tamamlıyor. 

Karasal bir gezegen olan GJ 9827 d'nin yüzey sıcaklığınınsa 350 derece civarında olduğu tahmin ediliyor. 

Gezegenin yaşama ev sahipliği yapması pek mümkün görünmüyor. 

Raul, "Gezegen çoğunlukla sıcak su buharından oluşuyor gibi görünüyor; bu da onu 'buhar dünyası' dediğimiz sınıfa koyuyor" diyerek ekliyor: 

Açıkçası bu gezegen en azından Dünya'da aşina olduğumuz yaşam türlerine uygun değil.

Fakat yine de su buharının bu kadar fazla olduğu karasal bir gezegen saptanması, bilim insanlarının yaşanabilir gezegenler bulmaya gittikçe daha fazla yaklaştığını gösteriyor. 

Araştırmanın yazarlarından Ryan MacDonald "Artık nihayet Güneş Sistemi'nde örneğine rastlanmayan, Dünya'yla Neptün arasında boyutlara sahip bu gizemli dünyaların gerçekte neyden oluştuğunu öğreniyoruz" diyerek ekliyor: 

Bu, önümüzdeki yıllarda yaşanabilir ötegezegenlerin atmosferlerini tespit etmeye yönelik kritik bir adım.

Independent Türkçe, Space.com, Mashable, Astrophysical Journal Letters



Çin'den beyin çipi atılımı: Musk'a rakip olacak cihazlara onay

Neuralink'in beyin çipleri, felçli kişilerin düşünceleri aracılığıyla bilgisayarları kontrol etmesini sağlamak amacıyla daha önce test edildi (Neuralink)
Neuralink'in beyin çipleri, felçli kişilerin düşünceleri aracılığıyla bilgisayarları kontrol etmesini sağlamak amacıyla daha önce test edildi (Neuralink)
TT

Çin'den beyin çipi atılımı: Musk'a rakip olacak cihazlara onay

Neuralink'in beyin çipleri, felçli kişilerin düşünceleri aracılığıyla bilgisayarları kontrol etmesini sağlamak amacıyla daha önce test edildi (Neuralink)
Neuralink'in beyin çipleri, felçli kişilerin düşünceleri aracılığıyla bilgisayarları kontrol etmesini sağlamak amacıyla daha önce test edildi (Neuralink)

Çin'deki yerel haberlere göre ülkedeki yetkililer, Elon Musk'ın Neuralink'ine benzer beyin-bilgisayar arayüzleri (BBA) geliştirmeye yönelik geniş çaplı bir girişim başlattı.

Birkaç beyin çipi girişimi, cihazlarını satmak için sağlık düzenleyicilerinden çoktan onay alırken, sigorta şirketleri de bu cihazların takılması için gereken invaziv ameliyatı kapsayan ilk ticari politikaları duyurdu.

BBA cihazı, beyne yerleştirildikten sonra kullanıcının düşüncelerini dijital veya fiziksel eylemlere dönüştürerek bilgisayar ya da robotik beden gibi sistemleri kontrol etmesini sağlayabiliyor.

Önceki aylarda Çin, BBA cihazlarının ticari kullanımını onaylayan dünyadaki ilk ülke olurken Pekin, son 5 yıllık planında bu teknolojiyi geleceğin temel stratejik sektörlerinden biri olarak sınıflandırdı.

South China Morning Post'un haberine göre piyasa onayı alan en son cihaz, Tientsin merkezli Tiankai Suishi Intelligent Technology tarafından geliştirilen ve üzerinde çok sayıda elektrot bulunan bir başlık.

Halihazırda satışta olan bu başlık, doktorların hastanın bilişsel işlevlerini değerlendirip teşhis etmesine olanak tanıyor.

Elon Musk, madeni para büyüklüğündeki Neuralink cihazını daha önce "kafatasınızın içindeki bir Fitbit" diye tanımlamış ve gelecekteki sürümlerin, kullanıcıların yapay zekayla "bir tür simbiyotik ilişki" kurmasına olanak sağlayacağını iddia etmişti.

Geçen yıl düzenlenen bir etkinlikte Musk, "Hatta bir gün anılarınızı yükleyip bir nevi kendinizi yedekleyebileceğiniz bir noktaya gelinebilir... Daha sonra bunu bir robot bedenine ya da asıl bedeninizin klonuna aktarabilirsiniz" demişti.

Bu noktada gerçekten bilimkurgudan söz ediyorum... Ama böyle şeylerin mümkün olacağını ve insanlara bir tür ölümsüzlük kazandıracağını düşünüyorum.

Neuralink, beyin çipi teknolojisinin denemelerine katılmak üzere 10 binden fazla kişinin hasta kayıt sistemine başvurduğunu ekimde açıklamıştı.

En az 26 hastanın Neuralink'in klinik deneylerine kabul edildiği veya bu deneyler kapsamında implant taktırdığı bildiriliyor

Testlere katılan ilk kişiler arasında amyotrofik lateral skleroz (ALS) hastalarıyla 4 uzvu felçli kişiler vardı.

Denemeler, çipin bir kişinin düşünceleriyle bilgisayarları kontrol etmesini ve robotik uzuvları hareket ettirmesini sağlama yeteneğini başarıyla kanıtladı.

Neuralink aralık ayında sosyal medyada yaptığı paylaşımda, "Klinik deneylerimizin katılımcıları, bilgisayarları dijital olarak kontrol etmenin ötesine geçerek yardımcı robotik kollar gibi fiziksel cihazları da kontrol etmeye başladı" diye yazmıştı.

Neuralink aracılığıyla kontrol edilebilen cihaz yelpazesini zamanla genişletmeyi planlıyoruz.

Pekin destekli girişim NeuCyber Neurotech, en gelişmiş ürününün Neuralink'in yeteneklerinin yaklaşık üç yıl gerisinde olduğunu önceki aylarda açıklamıştı.

Independent Türkçe


GoPro için yeni dönem: Aksiyon kameralarından savunma sektörüne

GoPro, teknoloji şirketi Starman Optical'la birleşecek (Reuters)
GoPro, teknoloji şirketi Starman Optical'la birleşecek (Reuters)
TT

GoPro için yeni dönem: Aksiyon kameralarından savunma sektörüne

GoPro, teknoloji şirketi Starman Optical'la birleşecek (Reuters)
GoPro, teknoloji şirketi Starman Optical'la birleşecek (Reuters)

GoPro satın alındı ​​ve anlaşılan o ki çok farklı bir şeye dönüşecek.

Şirket en çok aksiyon kameraları ve bu kameralarla kaydedilebilen ekstrem sporlarla diğer çarpıcı olaylara ait etkileyici görüntülerle tanınıyor. Ancak son yıllarda, büyük ölçüde akıllı telefon kameralarındaki gelişmeler nedeniyle satışlarının düşmesiyle zor günler geçiriyor.

Şimdiyse teknoloji şirketi Starman Optical'la birleşecek ve odağını daha tartışmalı olabilecek başka ürünlere kaydırmaya çalışıyor gibi görünüyor.

Şirket birleşmeyi duyuran açıklamasında mevcut ürünlerini desteklemeye devam ederken, aynı zamanda "daha geniş, çeşitlendirilmiş bir ürün yol haritasına" doğru ilerleyeceğini söyledi.

Bu yeni yol haritası, GoPro kameralarının "savunma, kamu, robotik ve havacılık" alanlarında kullanılmasını da kapsayacak. Bu da aynı teknolojinin yakında askeri amaçlarla da kullanılabileceği anlamına geliyor.

GoPro, nisanda da mali sorunlarını çözmek amacıyla "savunma ve havacılık sektöründe teknolojisi için yeni pazar fırsatları" araştırdığını söylemiş ancak ancak bunun nasıl hayata geçirileceğine dair çok az ayrıntı vermişti.

Starman CEO'su Charles Tebele, "Gelişmiş optik ve görüntüleme teknolojileri, yapay zeka, ulusal güvenlik ve daha geniş ekonomi için hayati önem taşıyor" dedi.

Tebele'nin açıklaması, bu teknolojinin büyük bir kısmının yurtdışında üretildiğini ve birleşmenin bu askeri yeteneklerin Birleşik Devletler'de üretilmesine olanak sağlayacağını vurguladı.

GoPro kurucusu ve CEO'su Nicholas Woodman da benzer şekilde birleşmenin GoPro'nun "önde gelen bir Amerikan görüntüleme ve optik çözümler şirketi olarak tüketici, ticari ve savunma pazarlarında büyümesine ve kameralar, optik ve yapay zeka altyapısıyla ilgili önemli ulusal güvenlik alanlarına çözüm üretmesine" olanak sağlayacağını söyledi.

Starman, elektrik sinyallerini ışık darbelerine, ışık darbelerini de elektrik sinyallerine dönüştüren optik alıcı-vericiler üretiyor. Bu ürünler GoPro'nun portföyüne eklenecek.

Birleşme, Markiplier diye bilinen YouTuber Mark Fischbach'ın şirkette 9 milyon dolar değerinde yüzde 8,5 hisse satın aldığının ortaya çıkmasından sadece birkaç gün sonra gerçekleşti.

Bu durum, şirketin kameralarıyla ilgili bir video yayımlamasına rağmen şirketle olan ilişkisini açıklamaması nedeniyle zaten kendi başına bazı tartışmalara yol açmıştı.

Independent Türkçe


OpenAI'ın patronu Sam Altman: Yapay zeka tartışmaya kapalı

Fotoğraf: Reuters
Fotoğraf: Reuters
TT

OpenAI'ın patronu Sam Altman: Yapay zeka tartışmaya kapalı

Fotoğraf: Reuters
Fotoğraf: Reuters

OpenAI'ın patronu Sam Altman, yapay zekanın kullanımının "tartışmaya kapalı" olduğunu iddia ederek teknolojinin önemini elektriğe benzetti.

Çarşamba günü ABD'nin Kuzey Karolina eyaletinde düzenlenen G20 İnovasyon Bakanları Toplantısı'nda konuşan Altman, ChatGPT gibi yapay zeka araçlarının tarihteki "en büyük girişimcilik patlamasını" yaratacağını öngördü.

"Birçoğunuz yapay zekayı nasıl düzenleyeceğiniz, ülkenizde nasıl karşılayacağınız, nasıl kullanacağınız konusunda çok farklı yaklaşımlar benimseyecek. Ancak onu kullanmak zorunda olduğunuz gerçeği bence tartışmaya kapalı" dedi.

Bundan doğabilecek ekonomik büyüme ve insanların göreceği fayda, bunun bir ülke için değeri, göz ardı edilemeyecek kadar yüksek. Elektrik de beraberinde bazı zorluklar getirdi ve onun nasıl güvenli hale getirileceğini anlamak biraz zaman aldı... Günümüzde elektrik olmadan toplumun iyi işlemesi zor olurdu.

Chapel Hill'deki toplantıda yer alan diğer yapay zeka liderleri arasında delegelere bizzat katılan Nvidia CEO'su Jensen Huang'ın yanı sıra video aracılığıyla bağlanan Meta CEO'su Mark Zuckerberg, Google DeepMind'dan Demis Hassabis ve SpaceXAI CEO'su Elon Musk da vardı.

G20 etkinliğinin ev sahiplerinden ABD teknoloji danışmanı Michael Kratsios ülkelere, şirketlerin inovasyona odaklanabilmesi adına "yapay zeka için tamamen yeni düzenlemeler yazmaktan" kaçınacak "Karolina İlkeleri"ni benimsemeleri çağrısında bulundu.

Kratsios, Beyaz Saray tarafından paylaşılan açıklamasında, "G20 ülkeleri, inovasyonu teşvik etmek için tasarlanmış esnek politika çerçevelerinin ekonomik büyüme ve refahı artıracağını kabul ederek, gelişmekte olan teknolojilerin geleceği için iyimser bir vizyon benimsedi" dedi.

Karolina İlkeleri'nin özünde bu var. Bu şekilde Amerikalılar ve dünyanın dört bir yanındaki insanlar için fırsatları artıracağız.

Teknoloji liderleri büyük ölçüde düzenlemelerin sınırlı tutulmasını savunurken, bazı politika yapıcılar ve yapay zeka uzmanları, yanlış bilgilendirme, önyargı, gizlilik ve akıl sağlığı endişeleri gibi riskleri ele almak için güvencelere ihtiyaç duyulduğunu savunuyor.

Yönetiminde Nvidia'yı dünyanın en değerli şirketi haline getiren Huang, liderlerin "teknoloji hakkında korku ve belirsizlikle konuşmamaları" gerektiğini savunarak bu endişeleri reddetti.

Şunları da ekledi:

En kötü sonuç, bundan faydalanamamanız, geride kalmanızdır.

Altman, yapay zeka şirketlerinin öz denetimini desteklediğini söyledi ve bunun "felaket boyutundaki risklerden kaçınmak" için yeterli olacağını iddia etti.

Independent Türkçe