Kanseri önlemenin pratik yolları

Kanseri önlemenin pratik yolları
TT

Kanseri önlemenin pratik yolları

Kanseri önlemenin pratik yolları

Hindistan’da kanser, 2022’de tahmini 19 bin vakayla büyük bir sağlık yükünü oluşturdu. Ülkede her dakika yaklaşık iki kişiye kanser teşhisi konuluyor. Akciğer ve gastrointestinal sistem kanserlerinin yanı sıra baş, boyun, meme, rahim ağzı ve yumurtalık kanserleri sık görülen kanser türleri arasında yer alıyor. Şarku’l Avsat’ın Onlymyhealth sitesinden aktardığına göre SL Raheja Hastanesi’nde Cerrahi Onkolog Dr. Kirti Bhushan “Kanserin genetiğinin ve biyolojik davranışının anlaşılmasında büyük ilerleme kaydedildi. Bu bağlamda iki ana gözlem yapıldı. Birincisi, genetik ve aile öyküsü kanser vakalarının yüzde 10-15’ine katkıda bulunurken, diyet ve yaşam tarzı değişikliği ile ilgili faktörler yüzde 85-90’ına katkıda bulunuyor. İkincisi de kanser bir gecede ortaya çıkan bir olgu olarak karşımıza çıkmıyor” dedi. Bhushan “Normal bir hücrenin kansere dönüşmesi yıllar süren bir süreçtir… Aralarında farklı aşamalar vardır, dolayısıyla beslenme ve yaşam tarzında bazı ayarlamalar yaparsak kanserin ortaya çıkmasını ve bu ara aşamaların gelişimini durdurabiliriz” ifadelerine yer verdi.

Gençlerde kanserle baş etme stratejileri

Mevcut anlayış, yaşam tarzı değişiklikleri yapılırsa kanserin önlenebileceğine dayanıyor. Yaşam tarzı değişikliklerine bağlı kalmanın faydalarının, yaşam tarzı bozukluklarıyla ilişkili risklerden çok daha ağır bastığını tam olarak anlamamız ve bu ayarlamaları erkenden yapmamız en iyisidir.

Dr. Bhushan’a göre yaşam tarzında değişiklik yapmak kanseri uzak tutmaya yardımcı olabilir. Bunun için şunlar gerekiyor:

- Sigara içmekten kaçının

- Tütünün her türlüsünü tüketmekten kaçının

- Hijyeninizi koruyun ve bakterilerle enfeksiyonu önleyin:

İnsan papilloma virüsü (HPV), hepatit B virüsü (HBV), hepatit C virüsü (HCV) ve Helicobacter Pylori bakterileri ile enfeksiyondan kaçının.

- Enfeksiyonlara karşı aşı olun.

- Radyasyona maruz kalmaktan kaçının:

Tedaviye bağlı radyasyondan kaçınılamazken, röntgen, UV radyasyonu (güneş yoluyla) veya iş yerindeki kimyasallara (asbest, silikon vb.) maruz kalma gibi bazı durumlardan kesinlikle kaçınabilirsiniz.

- Alkol içmekten kaçının

- Antioksidanlar, vitaminler ve mineraller almak için daha fazla meyve ve sebze yiyin

- Protein, lif açısından zengin ve düşük düzeyde yağ içeren bir diyet uygulayın

- İşlenmiş et tüketiminin azaltın

- Daha aktif olun ve haftada en az 5 saat egzersiz yapın

- Vücut kitle indeksi 30’un altında olan sağlıklı bir kiloyu koruyun

- Belirli bir rutini takip edin

- Meditasyon, yoga ve doğru zamanda yemek yiyerek düzenli olun

- Yeterli uykuya dikkat edin

- İş-yaşam dengesini iyi bir şekilde sağlayın

- İlaç tüketimini azaltın:

Hormon replasman tedavisi (HRT) gibi özel olarak reçete edilmediği sürece bu geçerlidir.

- 40 yaşından sonra periyodik olarak muayene olun:

Ailenizde güçlü bir kanser, kalp hastalığı, diyabet vb. geçmişi varsa daha erken periyodik muayenelere başlamanız önerilir.

- Hava kirliliğine maruz kalmaktan kaçının:

Dışarı çıkarken maske kullanın, doğru bir şekilde takın. Gerekirse bir iç mekan hava temizleyici kullanın.

Önleme açısından en iyi saldırı, iyi bir savunmadır. Temel yaşam tarzı değişiklikleri yapıldığı takdirde 10 kanser vakasından en az 4’ü önlenebilir. Bu yüzden iyi yiyin, iyi uyuyun, aktif olun ve sigara içmeyin.



Karanlık maddeyi nihayet ortaya çıkarabilecek yeni bir yöntem bulundu

Fotoğraf: AP
Fotoğraf: AP
TT

Karanlık maddeyi nihayet ortaya çıkarabilecek yeni bir yöntem bulundu

Fotoğraf: AP
Fotoğraf: AP

Bilim insanları, karanlık maddeyi nihayet tespit etmenin bir yolunu bulmuş olabilir.

Evrenin büyük bir kısmını oluşturan karanlık madde, çevremizdeki yıldız sistemleriyle galaksilerin ayrılmaz bir parçası. Ancak görünmez olduğu için bilim insanları, onu sadece görebildiğimiz maddeyle nasıl etkileşime girdiğini inceleyerek anlayabiliyor.

Artık araştırmacılar, uzayda sürekli hareket eden ve Dünya'dan saptayabildiğimiz kütleçekim dalgaları üzerinde bıraktığı izler aracılığıyla karanlık maddeyi görebileceklerini düşünüyor.

Gökbilimciler, kütleçekim dalgalarının boş uzay yerine karanlık maddenin içinden geçen bir kara delikten çıksaydı nasıl görüneceğini tahmin etti. Ardından bu modeli, halihazırda saptanmış kütleçekim dalgası sinyallerinden elde edilen gerçek verilere uyguladılar.

En net 28 kütleçekim dalgası sinyalinden 27'sinin boşlukta ortaya çıktığı anlaşılıyor. Ancak GW190728 diye bilinen bir sinyalde, karanlık maddenin izleri var gibi görünüyor.

Araştırmacılar bu tekniğin karanlık maddenin kendisini tespit etmelerini sağlamadığını vurguluyor. Ancak karanlık maddenin izlerini saptamanın yolunu sunabilir ve bu izler daha sonra diğer teknikler aracılığıyla karanlık maddenin olası izlerini incelemek için kullanılabilir.

MIT Fizik Bölümü'nden Josu Aurrekoetxea, "Karanlık maddenin çevremizde olduğunu biliyoruz. Sadece etkilerini görebilmemiz için yeterince yoğun olması gerekiyor" diyor. 

Kara delikler bu yoğunluğu artıran bir mekanizma sağlıyor ve artık birleştiklerinde yayılan kütleçekim dalgalarını analiz ederek bunları arayabiliriz.

Çalışma, hakemli dergi Physical Review Letters'ta yayımlanan "Scalar fields around black hole binaries in LIGO-Virgo-KAGRA" (LIGO-Virgo-KAGRA'daki kara delik çiftlerinin etrafındaki sayıl alanlar) başlıklı yeni makalede aktarılıyor.

Independent Türkçe 


Trump'ın 30 bin göçmeni gönderme sözü verdiği Guantanamo neredeyse boş

Fotoğraf: Reuters
Fotoğraf: Reuters
TT

Trump'ın 30 bin göçmeni gönderme sözü verdiği Guantanamo neredeyse boş

Fotoğraf: Reuters
Fotoğraf: Reuters

ABD Başkanı Donald Trump, bir yıldan fazla süre önce, kötü şöhretli Guantanamo Körfezi askeri üssünde 30 bin göçmeni tutacağına söz vermişti ancak yeni bir habere göre üs neredeyse boş.

CBS News'un federal belgelere dayanarak bildirdiğine göre, pazartesi günü Küba'daki ABD deniz üssünde sadece 6 göçmen tutuluyordu. Tutukluların tamamı Haitili.

Guantanamo Körfezi'ndeki tutuklu sayısının azlığına rağmen, Demokrat Parti'den bir senatöre verilen bilgilere göre operasyonun orduya 70 milyon dolardan fazla maliyeti olması bekleniyor.

Trump, Beyaz Saray'a döndükten kısa süre sonra ABD'den onbinlerce göçmeni Guantanamo Körfezi'ne göndereceğine söz vermişti.

vfvf
Başkan Donald Trump, bir yıldan fazla bir süre önce, kötü şöhretli Guantanamo Körfezi askeri üssünde 30 bin göçmeni tutacağına söz vermişti ancak yeni bir habere göre üs neredeyse boş (Thomas Watkins/AFP)

Ocak 2025'te Trump, Savunma Bakanlığı ve İç Güvenlik Bakanlığı'na Guantanamo Körfezi'ndeki Göçmen Operasyonları Merkezi'ni "tam kapasiteye" çıkarma talimatını vermişti.

Başkan o dönemde, "Amerikan halkını tehdit eden en kötü suç işlemiş düzensiz göçmenleri gözaltında tutmak için Guantanamo'da 30 bin yatağımız var" demişti.

Bazıları o kadar kötü ki, ülkelerin onları tutmasına bile güvenmiyoruz çünkü geri dönmelerini istemiyoruz.

Trump, "en kötü suçlu" göçmenlerin Guantanamo Körfezi'ne gönderildiğini iddia etmişti ancak CBS News Şubat 2025'te yönetiminin ciddi bir suç kaydı olmayan veya geçmişte hiçbir suç işlememiş, şiddete başvurmamış tutukluları da gönderdiğini bildirmişti.

ABD İç Güvenlik Bakanlığı sözcüsü Lauren Bis, çarşamba günü CBS News'a yaptığı açıklamada, "Ülkemize yasadışı yollarla gelirseniz ve yasalarımızı çiğnerseniz, kendinizi Guantanamo Körfezi'nde, CECOT'ta veya üçüncü bir ülkede bulabilirsiniz. Mesajımız açık: Suç işlemiş düzensiz göçmenler ABD'de hoş karşılanmaz" dedi.

fd bvfd
Trump'ın onbinlerce göçmen gönderme sözüne rağmen, pazartesi itibarıyla Küba'daki Amerikan deniz üssünde sadece 6 göçmen tutuklunun tutulduğu bildirildi (Mandel Ngan/AFP)

CECOT, El Salvador'da insanlık dışı koşullara sahip olmakla suçlanan bir hapishane. 2002'de Terörle Savaş sırasında açılan Guantanamo Körfezi'ndeki hapishane de işkence dahil insan hakları ihlalleri iddialarıyla kötü şöhret kazandı.

The Independent, yorum almak için Savunma Bakanlığı ve İç Güvenlik Bakanlığı'yla iletişime geçti.

Askeri üsse gönderilen göçmenlerin yıllık toplamı bile Trump'ın 30 bin hedefine yaklaşmıyor. CBS News'un ulaştığı federal belgelere göre, geçen yıl boyunca 100'den fazla uçuşla sadece 832 tutuklu üsse nakledildi.

Guantanamo Körfezi'ndeki göçmen tutuklulara karşılık hükümet çalışanlarının bu hafta kaydedilen oranı 100'e 1 olmasına rağmen, belgelere göre operasyonun orduya 73 milyon dolara mal olduğu bildiriliyor.

CBS News'un paylaştığı bu rakam, nisanda Savunma Bakanlığı tarafından Massachusetts Senatörü Elizabeth Warren'a verilmişti.

Warren, CBS News'a yaptığı açıklamada Trump ve Savunma Bakanı Pete Hegseth'i "acımasız bir göçmenlik gündemi için milyarlarca dolarlık vergi mükellefi fonunu israf etmekle" suçlamıştı.

Yakın tarihli bir Reuters/Ipsos anketine göre Amerikalıların çoğu (yüzde 53) Trump’ın göçmenlik politikasını desteklemezken, yalnızca yüzde 40’ı onaylıyor.

Independent Türkçe


Sıradışı tanıtımla gündem olan yıldız rapçi üç albüm birden çıkardı

Buzu en nihayetinde itfaiye eritmişti (AP)
Buzu en nihayetinde itfaiye eritmişti (AP)
TT

Sıradışı tanıtımla gündem olan yıldız rapçi üç albüm birden çıkardı

Buzu en nihayetinde itfaiye eritmişti (AP)
Buzu en nihayetinde itfaiye eritmişti (AP)

Iceman adlı albümünü bugün sevenleriyle buluşturması beklenen Drake, Maid of Honour ve Habibti isimlerini taşıyan iki albüm daha yayımlayarak sürpriz yaptı.

Future, 21 Savage, Sexyy Red, Qendresa, Molly Santana, Central Cee, Popcaan, PartyNextDoor, Loe Shimmy, Iconic Savvy ve Stunna Sandy'nin konuk sanatçı olarak yer aldığı üç albümde toplam 43 parça var. 

Kanadalı rapçi, nisan sonunda Toronto'nun merkezine buz blokları yerleştirmiş, bunların kırılması halinde Iceman'in dinleyicilerle ne zaman buluşacağının görülebileceğini belirtmişti. 

Kishka adlı bir Twitch yayıncısı, buzların içindeki çantayı Drake'in evine götürünce albümün 15 Mayıs'ta yayımlanacağı ilan edilmişti. 

Asıl adı Aubrey Drake Graham olan sanatçı, son yıllarda meslektaşı Kendrick Lamar'la yaptığı atışmayla gündemde. 

5 Grammy sahibi Drake ve Lamar eskiden birlikte şarkı yapsa da 2013'ten beri birbirlerini kamuoyu önünde hedef alıyor.

Kendrick Lamar, klasik müzik ya da caz dışında farklı bir müzik türünde verilen ilk Pulitzer müzik ödülünü kazanmıştı.

İki rapçi arasındaki atışmanın kızıştığı 2024'te Not Like Us adlı parçasını yayımlayan Kendrick Lamar, hem listelerde bir numaraya tırmandı hem de Grammy'ye aday gösterildi. 

Lamar, 2 Şubat 2025'te düzenlenen törende 5 Grammy daha alarak müzesindeki ödül sayısını 22'ye yükseltti. 

38 yaşındaki rapçinin başarısı, Drake'i zor durumda bıraktı. 

İlk yorumlar, bu atışma sonrasında nihayet solo albüm yayımlayan Drake'in üzerindeki baskıyı kaldırdığı yönünde. 

Independent Türkçe, Variety, Hollywood Reporter, AP