Yeni bir çalışma, sigara içmenin daha fazla göbek yağına yol açabileceğini gösterdi

Londra’nın merkezindeki bir kadın sigara içiyor (Reuters)
Londra’nın merkezindeki bir kadın sigara içiyor (Reuters)
TT

Yeni bir çalışma, sigara içmenin daha fazla göbek yağına yol açabileceğini gösterdi

Londra’nın merkezindeki bir kadın sigara içiyor (Reuters)
Londra’nın merkezindeki bir kadın sigara içiyor (Reuters)

Bilim insanları yakın zamanda sigaraya karşı yeni bir olumsuz nokta daha ortaya çıkardı.

Yürütülen yeni bir çalışmaya göre sigara ciddi hastalıklarla bağlantılı bir tür vücut yağında artışa neden olabilir.

Şarku’l Avsat’ın CNN’den aktardığı habere göre İsveç’teki Karolinska Enstitüsü’nde epidemiyolog ve yardımcı doçent olan, araştırmanın baş yazarı Dr. German Carrasquilla, “Daha ileri analizlerde bu artışın iç organ yağında olduğu görüldü” dedi.

Cleveland Clinic’e göre karnımızın içindeki organların çevresini saran yağ dokusu olan ‘visseral yağ’ görünmez.

İç organ yağının, vücudun toplam yağının yaklaşık yüzde 10’unu oluşturması normal ve sağlıklıdır.

Ancak çok fazla iç organ yağı, iltihaplanma yaratarak kronik hastalığa katkıda bulunabilir.

Dr. Carrasquilla konuya ilişkin açıklamasında şu ifadeleri kullandı;

Yağların konumu ve vücudumuzun işlevleriyle etkileşim şekli onu özellikle tehlikeli kılıyor. Bu tür yağlar kalp hastalığı, tip 2 diyabet ve diğer metabolik durumlarla güçlü bir şekilde bağlantılıdır. Sonuçlar sigarayı önlemek ve azaltmak için geniş çaplı çabalara ihtiyaç duyulduğunu gösteriyor. Nüfustaki büyük bir sağlık riskini azaltmak, dolaylı olarak başka bir büyük sağlık riskini de azaltacaktır.

Kötü alışkanlıklar birlikte yol alır

Araştırma ekibi, davranışlar veya ortamların nasıl farklı sağlık sonuçlarına yol açtığını incelemek için genetik farklılıkları kullanan ‘mendel randomizasyonu’ adı verilen istatistiksel bir analiz gerçekleştirdi.

Dr. Carrasquilla, “Genetik verileri inceleyerek bir ilişkinin nedensel olup olmadığını, çağrışımların ötesine geçip geçmediğini çıkarabiliriz” dedi.

İskoçya’daki Glasgow Üniversitesi’nde kardiyometabolik tıp profesörü olan Naveed Sattar ise, sigara içme ile artan karın yağının sadece korelasyonel değil nedensel bir ilişkiye sahip olduğuna dair güçlü kanıtlar sunmasına rağmen, bunun tam olarak kesin olmadığını söyledi.

Denver’daki Ulusal Yahudi Sağlığı’nda kardiyovasküler önleme ve sağlıklı yaşam direktörü Dr. Andrew Freeman da, sigara içme ile göbek yağı arasındaki bağlantıyı daha güçlü hale getiren bazı kafa karıştırıcı unsurlar olabileceğini ifade etti.

bfr
Sigara içmek göbek yağını artırabilir (Reuters)

Araştırmaya dahil olmayan Freeman, “Kötü alışkanlıklar birlikte yol alma eğiliminde. Örneğin, insanlar stresli olduklarında bir paket sigaraya uzanabiliyor veya biranın yanında sigara içebiliyorlar” diye ekledi.

Bırakmaya hazır mısınız?

Dr. Carrasquilla, sigarayı bırakmanın karın yağının gelişimini tersine çevirip çeviremeyeceği konusunda geriye kalan büyük bir sorunun olduğunu söyledi.

Ancak bunun, sigara içenlerin ‘bırakma’ yolculuğuna başlarken tereddüt etmeleri gerektiği anlamına gelmediğini söyledi.

Dr. Carrasquilla, “Sigara içmenin kötü olduğunu hepimiz biliyoruz. Halk sağlığı müdahaleleri, sigarayı bırakmayla ilişkili genel sağlık iyileştirmelerini vurgulamaya devam etmelidir” diye ekledi.



NASA'nın keşfettiği asteroitin, uydusunu doğurduğu ortaya çıktı

Lucy'nin görüntülerinde uydunun iki parçasının bağlantı noktası gölgede kalıyor (NASA)
Lucy'nin görüntülerinde uydunun iki parçasının bağlantı noktası gölgede kalıyor (NASA)
TT

NASA'nın keşfettiği asteroitin, uydusunu doğurduğu ortaya çıktı

Lucy'nin görüntülerinde uydunun iki parçasının bağlantı noktası gölgede kalıyor (NASA)
Lucy'nin görüntülerinde uydunun iki parçasının bağlantı noktası gölgede kalıyor (NASA)

NASA'nın uzay aracı Lucy'nin geçen yıl keşfettiği asteroit Dinkinesh'in kendi uydusunu doğurduğu ortaya çıktı. 

Jüpiter'in yörüngesini paylaşan Truvalı asteroitleri incelemek üzere yola çıkan Lucy'nin buraya giderken Asteroit Kuşağı'na uğraması gerekiyor. Uzay aracı, Mars'la Jüpiter arasındaki asteroitlerin yer aldığı bu bölgede Kasım 2023'te Dinkinesh adı verilen bir asteroitin 431 kilometre yakınından geçmişti. 

Bu asteroitle ilgili en şaşırtıcı şeyse uydusuydu. Bir asteroitin uydusunun olması ilginç bir durum değil fakat Selam denen bu uydu, iki cismin birleşmesinden oluşan "değen ikili" adlı bir sistemdi. Bilim insanları ilk defa bir asteroitin böyle bir uydusu olduğunu gözlemlediklerini açıklamıştı. 

Gökbilimciler bu alışılmadık uydunun nasıl oluştuğunu aramaya koyuldu ve nihayet bir cevap bulunmuş olabilir. Önde gelen hakemli dergi Nature'da dün yayımlanan çalışmada bilim insanları, Selam'ın Dinkinesh'ten kopan bir parça olduğunu öne sürüyor.

Bu iki cismin görüntülerini inceleyen araştırmacılar uydunun yaklaşık 3,1 kilometrelik bir mesafeden asteroit çevresinde döndüğünü ve yörüngesini 52,7 saatte tamamladığını saptadı.

Ayrıca iki ila üç milyon yaşında henüz çok genç bir gökcismi olduğu tahmin edilen Selam, Dinkinesh'le kütleçekim kilidi içine girdiği için asteroit, uydusunun hep aynı yüzünü görüyor. 

Asteroitin yakın çekimleri, gökcisminin ekvatorunda kemer benzeri bir çıkıntı olduğunu ve bunun altından kuzeyden güneye doğru bir çukur geçtiğini gösterdi. Araştırmacılar ellerindeki verilere dayanarak bu yapılar ve Selam'ın, Güneş ışığının etkisiyle oluştuğu sonucuna vardı. 

Yeni araştırmaya göre Güneş ışınlarının Dinkinesh'in yüzeyini ısıtmasıyla asteroit bu enerjiyi ısı halinde geri yayarak küçük bir itme kuvveti üretti. Bu durum Dinkinesh'in daha hızlı dönerek üstündeki maddenin bir kısmını atmasına yol açtı. 

Bu maddenin bir kısmı daha sonra ekvatorundaki halkayı oluştururken, dengesi bozulan Dinkinesh'te bir çukur da yarattı. 

Bilim insanlarına göre asteroitin yüzeyinden gelen maddenin geri kalanı da birleşerek ikili sistem olan uyduyu oluşturdu. 

Araştırmacılar yeni bulguların başka asteroitlerin ve belki gezegenlerin oluşum sürecini daha iyi anlamaya katkı sağlayacağını düşünüyor. Makalenin ortak yazarı Jessica Sunshine şöyle diyor:

Eğer bu küçük cisimlerin nasıl oluştuğunu ve etkileşime girdiğini anlayabilirsek, Dünya da dahil gezegenlerin nasıl meydana geldiğini anlamaya bir adım daha yaklaşırız. 

Independent Türkçe, Space.com, Live Science, Nature