Çin'de çocukları kırıp geçiren gizemli enfeksiyonla ilgili bilinenler

Bazı ebeveynler çocuk hastanelerinde 8 saat beklemek zorunda kaldı

Uzmanlara göre Çin'deki salgın küresel tehdit oluşturmuyor (Reuters)
Uzmanlara göre Çin'deki salgın küresel tehdit oluşturmuyor (Reuters)
TT

Çin'de çocukları kırıp geçiren gizemli enfeksiyonla ilgili bilinenler

Uzmanlara göre Çin'deki salgın küresel tehdit oluşturmuyor (Reuters)
Uzmanlara göre Çin'deki salgın küresel tehdit oluşturmuyor (Reuters)

Çin'de son birkaç haftadır çocuklar arasında hızla yayılan zatürre vakaları dünyayı alarma geçirdi.

Dünya Sağlık Örgütü (WHO) yetkilileri vakalarla ilgili Çin hükümetinden bilgi talep ederken, akıllarda "Yeni bir salgın mı başlıyor?" sorusu var.

WHO endişeleri gidermek için daha sonra yaptığı açıklamada, Çinli sağlık yetkililerinin olağandışı ya da yeni patojen tespit etmediğini, doktorlar ve halk sağlığı araştırmacılarının uluslararası alarm vermeyi gerektirecek bir kanıt bulmadığını bildirdi.

Konuyla ilgili açıklamada bulunan ABD'li yetkililer de yeni bir virüse rastlanmadığını duyurdu.

Uzmanlara göre şimdiye dek elde edilen kanıtlar, soğuk havaların ve Çin'in sıkı Kovid karantinalarından çıkmasının etkisiyle grip gibi halihazırda var olan bulaşıcı hastalıklarda artış olduğuna işaret ediyor.

Yine de Tayvan'daki yetkililer yaşlılara, çocuklara ve bağışıklığı zayıf kişilere Çin'e seyahat etmekten kaçınmalarını tavsiye ediyor.

Bazı sosyal medya kullanıcıları hastanelerde tedavi altına alınan çocukların fotoğraflarını yayımlarken, özellikle kuzeybatı bölgelerindeki hastanelerin çok kalabalık olduğu göze çarpıyor.

Çinli çocukları hasta eden nedir?

WHO'ya göre Çin'in geçen hafta paylaştığı veriler, çocukların ekimden bu yana soğuk algınlığı ve grip virüslerinin yanı sıra solunum sinsityal virüsü (RSV) nedeniyle hastaneye kaldırıldığını gösteriyor.

Kurum ayrıca, genellikle hafif hastalıklara neden olan Mycoplasma pneumoniae bakterisinden kaynaklı enfeksiyonların da mayıstan bu yana arttığını bildirdi.

Geçen ay sonu yapılan basın toplantısında Çinli sağlık yetkilileri, bu enfeksiyonların Kovid'le birlikte çocuklarda solunum yolu hastalıklarında artışa neden olduğunu söylemişti.

Bazı ebeveynler çocuk hastanelerinde 8 saat beklemek zorunda kaldıklarını söylüyor.

Neden çocuklar?

Ülkeler son dönemde Kovid kısıtlamalarını kaldırırken, çocuklardaki rutin solunum yolu hastalıklarında da artış görülüyor.

Geçen yıl ABD'de kış yaklaşırken Kovid, grip ve RSV'den oluşan "üçlü salgın" beklenenden daha erken gelmişti. Vaka sayısındaki artış hastaneleri de zora sokmuştu. Bundan önce Avustralya da kötü bir grip mevsimi geçirmişti.

Bilim insanları bu salgınları, çocukların bağışıklık sistemlerinin, Kovid karantinaları sırasında yaygın virüslerle mücadele etmeyi "unutmasına" veya hiç öğrenememesine bağlıyor.

Zira normal şartlarda okullarda ve kreşlerde bu virüslerle tanışması gereken çocuklar, evde karantinada kaldıkları için bu patojenlerle hiç karşılaşmadı. Dolayısıyla bağışıklık sistemleri de gelişmedi.

Çinli çocuklar, ülkede karantina süresinin uzunluğu nedeniyle özellikle savunmasız kalmış olabilir. Bu durum, karantina sonrası rutin enfeksiyonların daha ciddi hale gelmesine yol açıyor.

Antibiyotik direnci önemli rol oynuyor

Uzmanlar ayrıca Çin'de mikoplazma zatürresine neden olan bakterilerin antibiyotiklere karşı ciddi bir direnç geliştirdiğini saptadı. Bu da salgınların şiddetini artırabilecek bir durum.

WHO yetkilileri bununla ilgili daha fazla bilgi edinmeye çalışıyor.

Hindistan'daki Jawaharlal Nehru Üniversitesi'nde epidemiyolog ve toplum sağlığı profesörü Rajib Dasgupta, bazı durumlarda bu bakterinin neden olduğu enfeksiyondan kaynaklanan ciddi komplikasyonların görüldüğünü aktardı.

Ancak bilim insanına göre çoğu kişi, antibiyotik tedavisi görmeden de iyileşebiliyor.

Salgın ne kadar büyük?

Reuters'a açıklamada bulunan WHO yetkilileri, salgının boyutuyla ilgili şu bilgilere yer verdi:

Çinli sağlık yetkilileri, gözlemledikleri mevcut vaka sayısının, Kovid-19 salgını öncesinde yaşanan en son soğuk mevsimdeki zirve noktasından daha yüksek olmadığını tespit etti.

Pekin Tıp Grubu'ndan Cecille Brion, "Gördüğümüz vakalar alışılmadık değil" ifadelerini kullandı:

Çünkü hâlâ aynı öksürük, soğuk algınlığı, ateş belirtileri var ve bunun iyi tarafı da tedavi edilebilir olması.

Independent Türkçe



Ömrü uzatmak ve kronik hastalıklardan korunmak için 6 basit alışkanlık

Sosyal ilişkiler, yaşam süresini uzatmada en önemli faktörler arasında yer alıyor. (Arşiv – Reuters)
Sosyal ilişkiler, yaşam süresini uzatmada en önemli faktörler arasında yer alıyor. (Arşiv – Reuters)
TT

Ömrü uzatmak ve kronik hastalıklardan korunmak için 6 basit alışkanlık

Sosyal ilişkiler, yaşam süresini uzatmada en önemli faktörler arasında yer alıyor. (Arşiv – Reuters)
Sosyal ilişkiler, yaşam süresini uzatmada en önemli faktörler arasında yer alıyor. (Arşiv – Reuters)

Medya ve sosyal medya mecralarında, ömrü uzatmak ve kronik hastalıklardan korunmak için yapılması gerekenlere dair çok sayıda sağlık tavsiyesi yer alırken, Pensilvanya Üniversitesi’nden onkolog Ezekiel Emanuel, sağlıklı yaşama dair farklı bir perspektif sundu. Emanuel, sağlıklı yaşlanmanın karmaşık kurallar gerektirmediğini belirterek, kronik hastalık riskini azaltabilecek ve ömrü uzatabilecek, bilimsel kanıtlara dayalı 6 alışkanlığa dikkat çekti.

Şarku’l Avsat’ın Fox News’ten aktardığına göre, söz konusu alışkanlıklar şu şekilde sıralandı:

1- Tehlikeli davranışlardan kaçınmak

Emanuel, ilk kuralını “Pervasız olmayın” ilkesiyle açıklayarak; yüksekten atlama veya dik dağlara tırmanma gibi aşırı riskli aktivitelerin yanı sıra sigara ve elektronik sigara kullanımı gibi zararlı alışkanlıkların ölüm riskini ciddi oranda artırdığını ve bunlardan kaçınılması gerektiğini belirtti.

2- Aktif bir sosyal hayata öncelik vermek

Sosyal ilişkilerin ömrü uzatan en önemli faktörlerden biri olduğunu vurgulayan Emanuel, sosyal izolasyonun ölüm riskini belirgin şekilde artırdığına işaret etti. Emanuel, “Yalnızlık ve sosyal izolasyonun ölüm riskini önemli ölçüde artırdığını biliyoruz” diyerek, 3 milyondan fazla kişiyi kapsayan araştırma sonuçlarının, sadece bir arkadaşı olan veya arkadaşlarıyla seyrek görüşen kişilerin takip eden yıllarda ölüm riskinin daha yüksek olduğunu gösterdiğini aktardı. Sosyal izolasyonun etkisinin ‘günde 15 sigara içmeye’ eşdeğer olduğunu belirten Emanuel, güçlü bağların ve hatta basit sosyal etkileşimlerin bile zihinsel ve fiziksel sağlığın iyileşmesine katkı sağladığını vurguladı.

3- Zihinsel aktiviteyi korumak

Emanuel, sürekli yeni beceriler öğrenilmesi ve farklı hobiler edinilmesi çağrısında bulunarak, zihni uyarmanın yaşla birlikte zihinsel kapasitenin korunmasına yardımcı olduğunu ve yaşam kalitesini artırdığını ifade etti.

4- Dengeli beslenmek

Emanuel, işlenmiş gıdaların ve şekerli içeceklerin sınırlandırılmasını tavsiye ederken, aynı zamanda aşırı kısıtlamalardan veya ağır diyetlerden kaçınılması gerektiğinin altını çizdi. İnsan vücudunun en iyi performansı denge korunduğunda sergilediğini vurguladı.

5- Düzenli fiziksel aktivite yapmak

Düzenli ve hafif egzersizlerin kronik hastalıklardan korunmada en önemli yöntemlerden biri olduğunu belirten Emanuel, burada esas olanın aşırı spor yapmak değil, sürekliliği sağlamak olduğunu ifade etti.

6- Yeterli uyku almak

Emanuel, kaliteli uykunun genel sağlığın korunması, vücut ve zihin fonksiyonlarının desteklenmesi ile hastalık risklerinin azaltılmasında temel bir unsur olduğunu vurguladı.


Bağışıklık sistemini ne zayıflatır? Dikkat edilmesi gereken 9 faktör

Yeterince uyumamak, virüs veya mikrop kapma olasılığını artırır. (Pixels)
Yeterince uyumamak, virüs veya mikrop kapma olasılığını artırır. (Pixels)
TT

Bağışıklık sistemini ne zayıflatır? Dikkat edilmesi gereken 9 faktör

Yeterince uyumamak, virüs veya mikrop kapma olasılığını artırır. (Pixels)
Yeterince uyumamak, virüs veya mikrop kapma olasılığını artırır. (Pixels)

Bağışıklık sisteminin vücudu virüs, bakteri ve diğer hastalıklara karşı korumada temel bir rol oynadığı, ancak sistemin etkinliğinin yalnızca genetik faktörlere bağlı olmayıp yaşam tarzı ve günlük alışkanlıklardan da etkilendiği belirtildi. Uykusuzluk, yetersiz beslenme, kronik stres ve sigara kullanımı gibi davranışların, vücudun enfeksiyonlara karşı direncini zayıflatabildiği ve hastalıklardan iyileşme sürecini uzatabildiği kaydedildi.

Sağlık sitesi WebMD’nin çalışmalara dayandırdığı verilere göre, bağışıklık sistemini baskılayan temel unsurlar şu şekilde sıralandı:

1- Uykusuzluk

Yetersiz uyku almanın, virüs veya mikroplara yakalanma riskini artırdığı ve hastalıklardan iyileşme süresini uzattığı aktarıldı.

Bunun, vücudun enfeksiyonlarla mücadele eden ve antikor olarak bilinen hücre ile proteinleri yeterli miktarda üretememesinden kaynaklandığı belirtildi. Ayrıca, bağışıklık sistemini desteklemede ve tepkilerini düzenlemede kritik rol oynayan ‘sitokin’ adlı proteinlerin yalnızca uyku sırasında salgılandığına dikkat çekildi.

2- Kaygı ve stres

Stres ve kaygının bağışıklık sisteminin işleyişine katkı sağlamadığı, aksine sistemi belirgin şekilde zayıflattığı ifade edildi.

Araştırmaların, endişe verici bir konuyu düşünmenin bile yaklaşık 30 dakika içinde bağışıklık tepkisini zayıflatabildiğini gösterdiği; kronik stresin ise vücudu grip, zona ve diğer viral enfeksiyonlara karşı daha savunmasız hale getirerek daha ciddi etkilere yol açtığı vurgulandı.

Uzmanlar, kaygının sürekli hale gelmesi veya günlük yaşamı etkilemeye başlaması durumunda bir hekime danışılmasını tavsiye ediyor.

3- D vitamini eksikliği

D vitamininin kemik ve kan hücreleri sağlığı açısından öneminin yanı sıra, bağışıklık sistemini desteklemede de kritik bir rol üstlendiği hatırlatıldı.

Bu vitaminin yumurta, yağlı balıklar ile süt ve kahvaltılık gevrekler gibi takviyeli gıdalardan alınabileceği belirtildi.

Güneş ışığının da en önemli D vitamini kaynaklarından biri olduğu; yaz aylarında yüz, eller ve kolların haftada 2-3 kez, 5 ila 15 dakika süreyle güneşe maruz bırakılmasının genellikle yeterli olduğu, kış aylarında ise vücudun daha uzun süreye ihtiyaç duyabileceği kaydedildi.

4- Yetersiz meyve ve sebze tüketimi

Meyve ve sebze tüketiminin, vücudun enfeksiyonlarla mücadelede temel bir rol oynayan beyaz kan hücrelerini daha fazla üretmesine yardımcı olabildiği belirtildi.

Taze meyve ve sebzelerin yanı sıra kuruyemiş ve tohumların; çinko, beta-karoten, A, C ve E vitaminleri ile vücut sağlığı için gerekli diğer besin ögelerini yüksek miktarda barındırdığı aktarıldı.

Ayrıca bitkisel gıdaların, vücuttaki yağ oranını düşürmeye yardımcı olan lifler içerdiği ve bu durumun bağışıklık sisteminin etkinliğini olumlu yönde etkilediği vurgulandı.

5- Yüksek yağlı beslenme

Yağ oranı yüksek beslenme programlarının bağışıklık sistemini olumsuz etkileyebildiği, bazı araştırmaların bitkisel ve hayvansal yağların mikroplara karşı koymaktan sorumlu beyaz kan hücrelerinin işlevini engelleyebileceğini gösterdiği kaydedildi.

Uzun vadede aşırı yağ tüketiminin, bağırsaklarda bulunan ve bağışıklık tepkisini düzenlemede önemli rol oynayan yararlı bakterilerin dengesini bozabildiğine dikkat çekildi.

Bu doğrultuda, az yağlı ve ilave şekersiz süt ürünlerinin yanı sıra deniz ürünleri, hindi, tavuk gibi az yağlı proteinlerin veya görünür yağlarından arındırılmış kırmızı etlerin tercih edilmesi önerildi.

Verilerin ayrıca, obezitenin grip ile zatürre gibi diğer bulaşıcı hastalıklara yakalanma riskini artırabileceğine işaret ettiği aktarıldı.

6- Açık havada yetersiz zaman geçirme

Güneş ışığına dengeli ölçüde maruz kalmanın, enfeksiyonlarla mücadelede önemli bir görev üstlenen T hücreleri adlı bağışıklık hücrelerinin aktifleşmesine yardımcı olduğu ifade edildi.

Açık havada vakit geçirmenin faydalarının yalnızca güneş ışığıyla sınırlı kalmadığı; bazı araştırmaların, özellikle ormanlık alanlardaki bitkilerin havaya saldığı doğal bileşikleri solumanın, bağışıklık sisteminin bazı işlevlerini güçlendirmeye katkı sağlayabileceğini gösterdiği belirtildi.

7- Sigara kullanımı

Her türlü sigara kullanımının, vücudun mikroplara karşı koyma yeteneğini olumsuz etkilediği belirtildi.

Sigara veya diğer tütün ürünlerinde bulunan nikotinin bağışıklık sisteminin etkinliğini zayıflatabildiği, aynı durumun elektronik sigaralar için de geçerli olduğu aktarıldı.

Etkinin yalnızca nikotinle sınırlı kalmadığı, elektronik sigara sıvılarında bulunan bazı kimyasalların da özellikle düzenli solunduğunda bağışıklık tepkisini baskılayabildiğine dikkat çekildi.

8- Aşırı alkol tüketimi

Tek bir seferde bile aşırı alkol tüketiminin, vücudun mikroplarla mücadele etme yeteneğini 24 saate kadar yavaşlatabildiği ifade edildi.

Aşırı alkol kullanımının tekrarlanması durumunda, vücudun dokuları onarma ve iyileşme kapasitesinin zayıfladığı; bunun da karaciğer hastalıkları, zatürre, tüberküloz ve bazı kanser türlerine yakalanma riskini artırabildiği vurgulandı.

9- Üzüntü

Bazı bilimsel verilerin, özellikle uzun süre devam eden derin üzüntü ve yas durumlarının bağışıklık sistemini zayıflatabileceğine işaret ettiği kaydedildi.

Bu etkinin 6 aya kadar sürebileceği, yasın çok şiddetli olması ya da bir yakının kaybı veya travmatik bir olayla ilişkilendirilmesi durumunda bu sürenin daha da uzayabileceği aktarıldı.

Uzmanlar, üzüntü duygularıyla başa çıkmanın zorlaşması veya etkilerinin uzun süre devam etmesi halinde bir hekim ya da ruh sağlığı uzmanından destek alınmasını tavsiye ediyor.


Uzmanlar egzersiz olarak yürümenin püf noktasını açıkladı

Uzmanlar, yürüyüşün kalitesinin sıklığından daha önemli olduğunu söylüyor (AFP)
Uzmanlar, yürüyüşün kalitesinin sıklığından daha önemli olduğunu söylüyor (AFP)
TT

Uzmanlar egzersiz olarak yürümenin püf noktasını açıkladı

Uzmanlar, yürüyüşün kalitesinin sıklığından daha önemli olduğunu söylüyor (AFP)
Uzmanlar, yürüyüşün kalitesinin sıklığından daha önemli olduğunu söylüyor (AFP)

2010'lardaki fitness takip cihazları ve akıllı saatlerin patlamasından bu yana, sağlıklı bir yaşam tarzı sürdürmek için günlük adım sayısını artırma (genellikle günde 10 bin adıma ulaşmayı hedefleme) çabası küresel bir fenomen haline geldi.

Ancak British Journal of Sports Medicine adlı akademik dergide yakın zamanda yayımlanan bir çalışma yürümenin sağlık yararlarının insanların ne sıklıkla yürüdüğünden ziyade hareketin kalitesine daha çok bağlı olabileceğini ortaya koydu.

Uzmanlar, en büyük faktörlerden birinin, yürüyüşünüzün kalp atış hızınızı kardiyo sayılabilecek kadar yükseltip yükseltmediği olduğunu söylüyor. Ohio'daki WAVE Fizik Tedavi ve Pilates'te fizyoterapist olan Molly Gearin, USA Today'e "Bu, kişinin antrenman ve sağlık geçmişine bağlı olarak değişecektir" diye konuştu.

"Tipik olarak, tempolu bir yürüyüş ve yokuşlu ya da eğimin değiştiği parkurlarda yapılan yürüyüşler kardiyo egzersizi olarak kabul edilebilir ancak rahat bir yürüyüş büyük olasılıkla kalp atış hızınızı aerobik antrenman bölgesine yükseltmeyecektir" diye ekledi.

Cleveland Clinic'e göre hedef kalp atış hızı 5 ana bölgeye ayrılıyor. Maksimum kalp atış hızınızı hesaplamak için yaşınızı 220'den çıkarın. Ve buradan, her bölge için hedef kalp atış hızınızı hesaplayabilirsiniz.

Bölge 1, maksimum kalp atış hızınızın yalnızca yüzde 50 ila yüzde 60'ını kullanan kolay, ısınma veya toparlanma egzersizi olarak kabul ediliyor. Bölge 2, maksimum kalp atış hızınızın yüzde 60 ila yüzde 70'ini kullanan, dayanıklılığı artırmaya ve yağ yakmaya yardımcı olan hafif bir egzersizdir. Bölge 3, maksimum kalp atış hızınızın yüzde 70 ila yüzde 80'i arasında olan, aerobik kondisyonu ve gücü artıran orta düzeyde bir egzersizdir. Bölge 4, maksimum kalp atış hızınızın yüzde 80 ila yüzde 90'ını kullanarak hızı ve gücü artırır. Bölge 5, maksimum kalp atış hızınızın yüzde 90 ila yüzde 100'ü arasında olan ve yarışmalar veya kişisel rekor kırmaya en uygun zirve egzersizidir.

Gearin, "Stres atmak veya sosyal etkileşim için yürüyorsanız, düşük yoğunluklu, orta ila uzun süreli yürüyüş iyi bir seçenek olabilir" dedi.

Ancak kalp sağlığı açısından en yüksek faydayı elde etmek için, maksimum kalp atış hızınızın yaklaşık yüzde 80'ine ulaştığınız, 1 ila 4 dakika süren yüksek yoğunluklu egzersiz aralıklarını antrenmanınıza eklemeyi düşünebilirsiniz.

Alabama Üniversitesi'nde egzersiz bilimi yardımcı doçenti Dr. Elroy Aguiar da benzer şekilde yürüyüşlerde tempoyu artırmanın önemini vurguladı.

Dr. Aguiar, geçen yıl The Independent'ın fitness yazarı Harry Bullmore'a, "[British Journal of Sports Medicine'de yayımlanan] çalışmalarımız, dakikada yaklaşık 100 adım hızında yürümenin 'orta yoğunluk' diye adlandırılan seviyeye eşdeğer olduğunu gösteriyor" diye konuşmuştu.

Bu alandaki tüm araştırmalar, [yürümenin] faydalarının çoğunun orta veya daha yüksek yoğunlukta biriktiğini gösteriyor.

"Kısa süreli egzersizin bile anında etki gösterdiğini" ekleyen Dr. Aguiar, "Kan basıncı ve kan şekeri hemen düşüyor" diye açıklamıştı.

Dr. Aguiar, "Bu çalışmalar, çok uzun süre olmasa bile yürüyüşün, tüm nedenlere bağlı ölüm riskinde büyük azalmalara yol açtığını gösteriyor" demişti.

Independent Türkçe