Gazze'deki bomba gürültülerinin arasından ud sesi yükseliyor

Bir gençlik grubu, çocukları rahatlatmak amacıyla yerinden edilen Filistinlilerin yaşadığı kamplarda her gün konserler düzenliyor

Rua, çocukların acısını hafifletmek için onlara ud çalıp, konser veriyor (Meryem Ebu Dakka-Independent Arabia)
Rua, çocukların acısını hafifletmek için onlara ud çalıp, konser veriyor (Meryem Ebu Dakka-Independent Arabia)
TT

Gazze'deki bomba gürültülerinin arasından ud sesi yükseliyor

Rua, çocukların acısını hafifletmek için onlara ud çalıp, konser veriyor (Meryem Ebu Dakka-Independent Arabia)
Rua, çocukların acısını hafifletmek için onlara ud çalıp, konser veriyor (Meryem Ebu Dakka-Independent Arabia)

Gazze'nin sarı kum tepeleri arasında oturan Rua, ud çalarak Filistin şarkıları mırıldanıyor; etrafındaki çocukların duyabileceği şekilde sesini yavaş yavaş yükseltiyordu.

Yaylı müzik bütün çocukların ilgisini çekti ve hepsi onun etrafında toplanmaya başladı.

Rua'nın umduğu şey gerçekleşti; İsrail'in güvenli olduğunu öne sürdüğü bölgenin bir uzantısı olan Gazze Şeridi'nin en güneyindeki El Mavasi bölgesinden Refah iline kadar uzanan kısımda yerinden edilen çocuklar için özel bir müzik etkinliği düzenlemeyi planlamıştı.

Savaşa rağmen müzik

Rua, şöyle konuştu:

Çocukları nasıl toplayacağım konusunda kafam karıştı: çadırlarına gidip eğlenceye katılmalarını mı isteyeyim, dedim ama zaman uygun olmadığı için ebeveynler tarafından reddedileceğimi hissettim. Savaş halinde yaşadığımız ve her gün sevdiklerimizi, tanıdıklarımızı kaybettiğimiz için doğru zaman değildi. Aklıma yere oturup uda sarılıp çalmak geldi. Bu sahnenin, kaygılarını unutturacak her türlü etkinliğe hevesli çocuklar ve yetişkinler tarafından sevileceğinden emindim. Savaş boyunca denedim ve gerçekten de başardım.

Rua, sağ elinin parmaklarıyla içi boş müzik aletinin tellerini hareket ettiriyordu ve uçlarına gerilen tellerin arasındaki her geçişte, çocukların ezberlediği ve bildiği ünlü Arap ezgileri çalınıyordu ve bu onların hızla müzisyenin etrafında toplanmasına neden oluyordu.

Filistin şarkıları

Rua'nın çalmaya başladığı ilk müzik, Filistinli sanatçı Muhammad Assaf'ın "Alli el-Kufiya" şarkısının melodileriydi.

Ama kız sessiz kaldı ve tek kelime etmedi. Onu dinlemeyi seven çocuklar hızla ona yaklaştılar ve mırıldanmaya başladılar:

Alli kufiye alli ve lev leh fiyha…

Müzik karşısında çocuklar Gazze'de etraflarındaki patlama seslerini umursamıyor (Meryem Ebu Dakka-Independent Arabia)
Müzik karşısında çocuklar Gazze'de etraflarındaki patlama seslerini umursamıyor (Meryem Ebu Dakka-Independent Arabia)

Çocuklar heyecanlandı, Rua da heyecanlandı ve udda daha çok ezgi çalmaya başladı, çocuklar da tellerin çıkardığı seslere uyum içinde alkışlamaya başladılar ve Süleyman birdenbire yerinden fırlayıp dabke yapmaya başladı ve çok sayıda küçük çocuk da kalktı ve dans etmek için dairesel bir çizgi oluşturdu.

Rua, savaşın baskın seslerinin, çocuklardan saklanamayan yıkım ve ölüm sahnelerinin onlarda kötü etki bıraktığını, psikolojik sağlıklarını etkilediğini, çaldığı müziğin çocuklara iyi bir ruh hali sağlamak için etraflarında olup biteni görmezden gelmeyi amaçlayan psikolojik bir ilk yardım niteliği taşıdığını düşünüyor.

Savaşı geçici olarak görmezden gelmek

Gerçekten de Rua, hafızası zayıf olan çocuklarda savaş durumunun geçici olarak unutulmasına neden olmayı başardı.

İsrail savaş uçakları, müzisyenin verdiği kısa konserin yakınına bomba attı ancak hiçbiri büyük patlama sesine aldırış etmedi, şarkı devam ederken alkışlamaya ve şarkı söylemeye devam ettiler.

Rua, dişlerinin göründüğü geniş bir gülümsemeyle "Ritmi duyuyoruz" dedi.

Sonra tekrar çalmaya başladı, müziğin ritmine göre başını sallıyordu ve çocuklar da onun yaptığını taklit ediyorlardı.

Rua ve arkadaşları çocuklara ud çalmayı öğretmeye çalışıyor (Meryem Ebu Dakka-Independent Arabia)
Rua ve arkadaşları çocuklara ud çalmayı öğretmeye çalışıyor (Meryem Ebu Dakka-Independent Arabia)

Müzisyen, en azından araçla korku içinde yaşayan çocuklara yardım edebildiğini anlattı.

Müziğin onları rahatlatabildiğini ve psikolojilerini olumlu yönde değiştirebildiğini belirtti.

Rua, ud tınılarıyla ve güzel sesiyle şarkı söylemeye başladı:

Yurt dışına gidiyorsun ama ülken senin için daha iyi, korkarım ki gidip mülk sahibi olursun, başkalarıyla arkadaşlık edersin ve beni unutursun.

Rua, en az yaptığı konserin amacı kadar güzeldi.

Kurtarma çağrısı

Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu'nun (UNICEF) Gazzeli çocukları psikolojik felaketlerden kurtarmak amacıyla başlattığı insani yardım çağrısına yanıt veren Rua, her gün üç saatlik konser veriyor ve en fazla çocuğun olduğu birden fazla mülteci kampına gidiyor.

Hatta UNICEF sözcüsü James Elder, Gazze Şeridi'ni "çocuklar için dünyanın en tehlikeli yeri" olarak nitelendirerek, savaş nedeniyle her gün 120'ye yakın çocuğun öldürüldüğünü, çocukların tamamının ağır psikolojik rahatsızlıklar yaşadığını bildirdi.

Rua, hepsi ud kullanan on arkadaşıyla birlikte müzik çalarla rol değiştiriyor ve her birinin, çocukları mini konserde yaşamaya ve savaşı görmezden gelmeye motive edecek özel bir melodisi var.

Müzik dersi ve çalma deneyimi

Rua çalmayı bıraktı ve Malik udunu ondan aldı ve çocuklara müzik enstrümanını anlatmaya başladı, onlara nasıl çalınacağını öğretti ve çocukların onu kendi başına çalmayı denemeleri için ellerine verdi ve bu da çocukları teşvik etti.

Küçüklerin hepsi ud tutmayı denemek istedikleri için konsere katılmaya karar verdiler.

Malik şöyle konuştu:

Amaç çocuklara bu deneyimi yaşatmak ve onlara şarkı söylettirmek. Bu çok güzel bir şey, stresi azaltıyor. Konser bitse bile çocuklar ailelerinin yanına gidip onlara duyduklarını, yaşadıklarını anlatıyorlar, o konserin etkisi günler sürebiliyor ama kesinlikle yeterli değil.

Filistinli çocuklar, İsrail'in sürekli bombardımanı nedeniyle ağır psikolojik etkiler yaşıyor (Meryem Ebu Dakka-Independent Arabia)
Filistinli çocuklar, İsrail'in sürekli bombardımanı nedeniyle ağır psikolojik etkiler yaşıyor (Meryem Ebu Dakka-Independent Arabia)

Malik, ud çalma mekanizmasını anlatmaya başladı ancak çocukların bu dersleri bir oturuşta anlamaları zor olduğundan kısa bir dersle yetindi.

Buna rağmen içlerinden biri udun taşınmasına yardım etti ve biraz ud çaldı.

Konserin arka planında İsrail keşif uçağı yüksek bir vızıltı sesi çıkarıyordu ancak ud tellerinin sesi, motor sesinden daha yüksekti.

Malik, elleriyle onlarca drone'un uçtuğu gökyüzünü işaret etti ve ekledi:

Dikkat edin, drone'un korkutucu sesine kimse dikkat etmiyor Hepsi uğultuyu görmezden gelip udun sesini duymak için dikkatle dinliyorlar. Ben de bunu yapmayı planlıyordum ve nitekim başardım.

Independent Arabia - Independent Türkçe



İran'ın değişen rolü konusunda Lübnan içinde görüş ayrılığı

Dün Lübnan’ın güneyindeki Nebatiye’de yıkılmış evinin enkazına geri dönen bir adam zafer işareti yapıyor (AP)
Dün Lübnan’ın güneyindeki Nebatiye’de yıkılmış evinin enkazına geri dönen bir adam zafer işareti yapıyor (AP)
TT

İran'ın değişen rolü konusunda Lübnan içinde görüş ayrılığı

Dün Lübnan’ın güneyindeki Nebatiye’de yıkılmış evinin enkazına geri dönen bir adam zafer işareti yapıyor (AP)
Dün Lübnan’ın güneyindeki Nebatiye’de yıkılmış evinin enkazına geri dönen bir adam zafer işareti yapıyor (AP)

İsrail ile Hizbullah arasındaki ateşkes anlaşmasının ardından İran'ın değişen rolü Lübnan içinde derin bir görüş ayrılığına yol açtı. Lübnanlı siyasi güçler, Tahran'ın İsrail ordusunun Lübnan topraklarından tamamen çekilmesini sağlama kapasitesini sorguladı. Bu durum, Hizbullah Genel Sekreteri Naim Kasım'ın İran'a ‘İsrail'i askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak durdurulmasına bağlamak’ gerekçesiyle teşekkür etmesiyle taban tabana zıt bir tablo oluşturdu.

Şarkul Avsat'a konuşan siyasi kaynaklar, Tahran'ın Hizbullah'a İsrail Lübnan’ın güneyinden tamamen çekilmeden Washington ile nükleer anlaşma imzalamayacağını bildirdiğini aktardı.

Öte yandan Lübnan Kuvvetleri Partisi, ‘ABD-İran anlaşmasındaki ateşkesin genel nitelik taşıdığını ve Orta Doğu bölgesiyle ilgili olduğunu, Lübnan'daki savaşanın İran değil İsrail olduğu için bu ateşkesin Lübnan üzerinde pratik bir yansımasının bulunmadığını’ açıkladı. Parti aynı zamanda Tahran'ı ‘Hizbullah'a hedeflerine ulaşmak için savaşı sürdürmesi amacıyla sözlü destek vermekle’ suçladı.

Ketaib Partisi ise Lübnan'ın ‘Washington'da resmi müzakere yetkisiyle verilen taraflarca devlet kurumları ve meşru organları aracılığıyla katıldığı anlaşmalar dışında hiçbir anlaşmaya ilgilenmediğini’ vurguladı.


Lübnan'ın İsrail ile Hizbullah arasındaki son savaşta nasıl bir bedel ödedi?

Lübnan'ın güneyinde yer alan Tulin köyünde iş makinesiyle yıkılmış bir binanın enkazı altındaki kayıpları arayan geri dönen köy sakinleri, 16 Haziran 2026'da. (EPA)
Lübnan'ın güneyinde yer alan Tulin köyünde iş makinesiyle yıkılmış bir binanın enkazı altındaki kayıpları arayan geri dönen köy sakinleri, 16 Haziran 2026'da. (EPA)
TT

Lübnan'ın İsrail ile Hizbullah arasındaki son savaşta nasıl bir bedel ödedi?

Lübnan'ın güneyinde yer alan Tulin köyünde iş makinesiyle yıkılmış bir binanın enkazı altındaki kayıpları arayan geri dönen köy sakinleri, 16 Haziran 2026'da. (EPA)
Lübnan'ın güneyinde yer alan Tulin köyünde iş makinesiyle yıkılmış bir binanın enkazı altındaki kayıpları arayan geri dönen köy sakinleri, 16 Haziran 2026'da. (EPA)

Lübnan, üç ayı aşkın bir süredir devam eden ve Washington ile Tahran'ın bir anlaşmaya varmasıyla sona ermesi beklenen ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarıyla başlayan Orta Doğu savaşının en ağır can kayıplarını yaşayan ülke oldu.

Savaş, İran'a destek amacıyla İran destekli Hizbullah'ın İsrail'e saldırılar düzenlediği 2 Mart'ta Lübnan'a sıçradı ve ülkeyi İsrail'in hava ve kara harekâtının hedefi haline getirdi.

Aşağıda Reuters haber ajansının haberine dayanan Lübnan'ın ödediği başlıca bedeller yer alıyor.

Can kayıpları

Lübnan Sağlık Bakanlığı verilerine göre 2 Mart'tan, ABD ile İran’ın anlaşmaya vardığının açıklandığı 14 Haziran gecesine kadar en az 3 bin 783 kişi hayatını kaybetti, 11 bin 699 kişi yaralandı. Hayatını kaybedenlerin 247’si çocuk, 363’ü kadın ve 133’ü sağlık çalışanıydı. Bakanlığın açıkladığı rakamlar siviller ile silahlı unsurları kapsarken Hizbullah, kayıplarının sayısını açıklamadı.

Bu kayıplar, ABD ile İran arasında geçtiğimiz nisan ayı sonu itibarıyla ateşkes sağlandığında İran'daki 3 bin 468 ölü sayısını geçiyor. Aynı zamanda 7 Ekim 2023'ten 2024 yılının kasım ayına kadar süren önceki İsrail-Hizbullah çatışmasında Bakanlığın açıkladığı rakamları da aşıyor. Söz konusu çatışmada büyük çoğunluğu İsrail'in 2024 yılının eylül ayında başlattığı saldırının ardından olmak üzere 3 bin 768 kişi hayatını kaybetmişti.

Reuters'ın İsrail ordusu verilerine dayanarak derlediği istatistiklere göre en son saldırılarda Lübnan'da en az 28 İsrail askeri ile Hizbullah'ın saldırılarında 4 sivil hayatını kaybetti. Bu rakamlar, 2023-2024 savaşında hayatını kaybeden 73 İsrailli asker ve İsrail'in kuzeyinde öldürülen 45 sivil ile karşılaştırılabilir.

Yıkım

İsrail’in Lübnan genelinde düzenlediği hava saldırıları pek çok binaya hasar verdi. Bir kısmını tamamen yerle bir etti. Yıkımın büyük bölümü güneyde yoğunlaşırken başkent Beyrut ve güney banliyösündeki binalar zarar gördü.

Güneyin bir bölümünü işgal altında tutan İsrail güçleri, bölgedeki onlarca köyü de tahrip etti. İsrail, bu uygulamanın amacının sivil bölgelerde konuşlanan Hizbullah militanlarının saldırılarından kuzey sakinlerini korumak olduğunu öne sürdü.

Savaşın ilk ayında güneyde hasar gören binalar arasında hastaneler, elektrik santralleri ve su pompalama istasyonları yer aldı. Lübnan Ulusal Bilimsel Araştırma Konseyi'nin 2 Mart - 17 Mayıs dönemini kapsayan son verilerine göre ülke genelinde 68 binden fazla konut ya hasar gördü ya da tamamen yıkıldı. Bu konutların yaklaşık 30 bini Lübnan'ın en güneyindeki üç bölgede, 8 binden fazlası ise Beyrut ve güney banliyösünde yer alıyor.

Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı bu ay yayımladığı raporda yalnızca Beyrut ve güney banliyösündeki hasarın 365 milyon dolar değerinde olduğunu açıkladı. ABD Başkanı Donald Trump, İsrail'in binaları tahrip etmesini ve can kayıplarına yol açmasını eleştirdi. Trump, Fransa'daki G7 Zirvesi’nde gazetecilere yaptığı açıklamada, “Birini aradığınız her seferinde konut binalarını yıkmak zorunda değilsiniz. O binalarda çok sayıda insan var ve hepsi Hizbullah üyesi değil, bunu size garanti ediyorum” ifadelerini kullandı.

Yerinden edilme

Lübnan yetkilileri, 2 Mart'tan bu yana İsrail hava saldırıları ve tahliye uyarıları nedeniyle ülke genelinde 1,2 milyondan fazla kişinin yerinden edildiğini belirtiyor.

Bu rakamın içinde, İsrail ordusunun bu savaşta ilk kez tamamen tahliye edilmesini emrettiği Beyrut'un güney banliyösünden kaçan yüz binlerce kişi yer alıyor. ABD ile İran arasındaki anlaşmanın ilanının ardından dahi yerinden edilmiş kişilerin büyük bölümü henüz evlerine dönmedi. Bunun nedeni ya dönecek ev kalmaması ya da Lübnan'daki ateşkesin sürekliliğine olan güvensizlik.

Ekonomik etki

Lübnan yetkilileri savaşın ekonomik etkisinin tam boyutunu henüz değerlendirmedi; ancak bu etkinin 2023-2024 savaşı, 2020 Beyrut liman patlaması ve 2019 mali çöküşü gibi art arda yaşanan krizlerin ardından ülkenin toparlanma sürecini sekteye uğrattığını vurguladı.

Maliye Bakanı Yasın Cabir mayıs ayında Reuters'a yaptığı açıklamada, savaşın Lübnan ekonomisini bu yıl en az yüzde 7 oranında küçültebileceğini söyledi.

Dünya Bankası ise 2024 savaşının Lübnan'a maddi hasar ve ekonomik kayıp olarak en az 8,5 milyar dolara mal olduğunu açıkladı. Banka, Lübnan'ın reel gayrisafi yurt içi hasılasının (GSYİH) 2024'te yüzde 7,1 oranında daraldığını ve 2019'dan bu yana GSYİH'de birikimli düşüşün yaklaşık yüzde 40'a ulaştığını da ortaya koydu.


Washington, Irak'taki grupların "tamamen silahsızlandırılmasını" istiyor

Irak Başbakanı Ali el-Zaidi, 16 Haziran 2026'da Bağdat'ta ABD Büyükelçisi Tom Barrack ile yaptığı görüşmede, (Reuters)
Irak Başbakanı Ali el-Zaidi, 16 Haziran 2026'da Bağdat'ta ABD Büyükelçisi Tom Barrack ile yaptığı görüşmede, (Reuters)
TT

Washington, Irak'taki grupların "tamamen silahsızlandırılmasını" istiyor

Irak Başbakanı Ali el-Zaidi, 16 Haziran 2026'da Bağdat'ta ABD Büyükelçisi Tom Barrack ile yaptığı görüşmede, (Reuters)
Irak Başbakanı Ali el-Zaidi, 16 Haziran 2026'da Bağdat'ta ABD Büyükelçisi Tom Barrack ile yaptığı görüşmede, (Reuters)

ABD, Irak’taki devlet dışı bütün silahlı grupların “tamamen silahsızlandırılmasını” sağlama konusunda kararlılığını vurguladı.

Bu tutum, ABD’nin başkanlık elçisi Tom Barrack ile Irak Başbakanı Ali Zeydi arasında dün Bağdat’ta yapılan görüşmenin ardından “ortak bir taahhüt” olarak açıklandı. ABD-Irak ortak bildirisinde, Zeydi ve Barrack’ın, Irak’ın devlet otoritesi dışında faaliyet gösteren bütün silahlı grupların dağıtılmasına ve silahın yalnızca devletin elinde toplanmasına yönelik planların uygulanmasını ele aldığı, ayrıca tam egemenliğin tesis edilmesinin ve bu grupların lağvedilmesinin hedeflendiği belirtildi.

Taraflar ayrıca, Irak’ın bölgesel çatışmalardan uzak tutulması ve hiçbir tarafın ülke topraklarını bölgesel barışı tehdit etmek için kullanmaması konusunda mutabık kaldı. Açıklamada, anayasal kurumlara dayalı güçlü bir Irak’ın desteklenmesinin önemine vurgu yapıldı.

Barrack, ayrıca ABD Başkanı Donald Trump’ın, Başbakan Zeydi’yi temmuz ortasında Washington’a davet ettiğini ve Beyaz Saray’da ağırlanacağını, görüşmede ikili ilişkilerin ele alınacağını ifade etti.