‘İkili ötanazi’ Hollanda’da giderek büyüyen bir olgu haline mi geliyor?

Hollanda’da Eski Başbakan ve eşi, ötanazi hakkını kullanmıştı

Eski Hollanda Başbakanı Dries van Agt, eşi Eugenie ile birlikte (Telegram)
Eski Hollanda Başbakanı Dries van Agt, eşi Eugenie ile birlikte (Telegram)
TT

‘İkili ötanazi’ Hollanda’da giderek büyüyen bir olgu haline mi geliyor?

Eski Hollanda Başbakanı Dries van Agt, eşi Eugenie ile birlikte (Telegram)
Eski Hollanda Başbakanı Dries van Agt, eşi Eugenie ile birlikte (Telegram)

İkisi de 93 yaşında olan Eski Hollanda Başbakanı Dries van Agt’ın eşi Eugenie ile el ele ölmesinin ardından ‘ikili ötanazi’, Hollanda’da dikkat çeken bir olgu haline geldi.

Agt ve eşi Eugenie Krekelberg birlikte hayata veda etti. Çift 70 yıldan fazla bir süredir birlikteydi. Geçtiğimiz pazartesi günü gerçekleşen ötanazi, Hollanda’da çiftlere yönelik ‘ikili ötanaziye’ yönelik artan eğilimin bir parçası olarak görülüyor.

Van Agt’ın sağlık durumu 2019’da felç geçirmesinin ardından kötüydü. Hristiyan Demokrat Van Agt, birkaç yıl Adalet Bakanlığı görevini yürüttükten sonra 1977-1982 yılları arasında Hollanda Başbakanı olarak görev yapmıştı.

Eski Başbakan, birkaç yılını Filistinlilerin hakları için kampanya yürüterek geçirdi. Bu nedenle ‘Hak Forumu’nu kurdu ve 2021’de partiden ayrıldı. Son yıllarında partisinin İsrail politikasını şiddetle eleştirdi.

Ötanazi, Hollanda’da belirli koşullar altında yasa dışı sayılır. İngiliz gazetesi The Telegraph'ın haberine göre, çiftlere yönelik ötanazi, ilk kez 2020 yılında tüm vakaların incelenmesinin ardından 26 kişiye partnerleriyle aynı anda uygulandığında kaydedildi.

Toplam 9 bin ötenazi vakasında sayılar bir sonraki yıl 32’ye, 2022’de ise 58’e yükseldi.

Hollanda’da yılda yaklaşık bin kişinin ötenazi dileklerini yerine getiren Ötenazi Uzman Merkezi’nin sözcüsü Elke Swart, herhangi bir çiftin yardımlı ötenazi başvurularının birlikte değil, bireysel olarak katı şartlara göre incelendiğini söyledi.

Swart, “Bu konuya ilgi artıyor ancak hala nadir görülüyor” ifadelerini kullandı.

The Guardian gazetesinin araştırmasına göre, “İki kişinin aynı anda hiçbir kurtuluş umudu olmadan dayanılmaz acılar çekmesi sadece bir tesadüf... İkisi de ötanazi yapılmasını istiyor” ifadelerine yer verdi.

Ötanazi ve tıbbi yardımlı intihar, Hollanda’da 2002’den beri dayanılmaz acılar, kurtuluş umudunun olmaması ve bağımsız, uzun vadeli ölme arzusu da dahil olmak üzere 6 koşulun olması durumunda yasal sayılıyor.

Ülke yasaları, ötanazi isteğinin doğrulanması için ikinci bir uzmanın onayını gerektiriyor. Ötanazilerin çoğu, evde bir aile doktoru tarafından gerçekleştiriliyor.

Ötanaziye bağlı ölümlerin küçük bir yüzdesini çiftler oluştursa da uygulamayı destekleyen NVVE Vakfı'nın başkanı Fransien van ter Beek, birçok kişinin bu isteğini dile getirdiğini söyleyerek, “Fakat bu pek sık olmuyor çünkü bu kolay bir yol değil” ifadelerini kullandı.

Ötenazi Uzmanları Merkezi’nden Constance de Vries ise Hollanda gazetesi De Volkskrant’a verdiği röportajda, “Birçok insan, özellikle 80’li yaşlara ulaştıklarında ve artık yeterli esnekliğe sahip olmadıklarında, hayata tek başına devam etmek zorunda kalma olasılığından korkuyor” değerlendirmesinde bulundu.  



Türkiye, İran'a üç tır dolusu insani yardım gönderdi

Tahran'da bir konut binasına düzenlenen hava saldırısının ardından enkaz arasında tahrip olmuş bir araç (Reuters)
Tahran'da bir konut binasına düzenlenen hava saldırısının ardından enkaz arasında tahrip olmuş bir araç (Reuters)
TT

Türkiye, İran'a üç tır dolusu insani yardım gönderdi

Tahran'da bir konut binasına düzenlenen hava saldırısının ardından enkaz arasında tahrip olmuş bir araç (Reuters)
Tahran'da bir konut binasına düzenlenen hava saldırısının ardından enkaz arasında tahrip olmuş bir araç (Reuters)

Türkiye Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, insani yardım malzemeleriyle dolu üç tırın dün Türkiye üzerinden İran'a gireceğini duyurdu.

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre Bakan, “X” platformunda şunları yazdı: “Tıbbi malzeme ve ekipman yüklü tırlarımız komşumuz İran'a doğru yola çıktı” diyerek, Türkiye’nin “ezilenlerin yaralarını sarmak” arzusunu vurguladı. Sağlık Bakanlığı sözcüsü AFP'ye yaptığı açıklamada, üç tırın Türkiye-İran sınırını yerel saatle 14:30'da geçmesinin planlandığını belirtti.

Bakanlık, Washington ve Tahran arasındaki ateşkes göz önüne alındığında, önümüzdeki günlerde İran'a başka yardım tırlarının gönderilip gönderilmeyeceği konusunda açıklama yapmadı.


İsrail ordusu, Lübnan'ın güneyinde bir askerin öldüğünü duyurdu

Güney Lübnan'dan İsrail'e doğru giden zırhlı bir aracın içindeki İsrail askeri (Reuters)
Güney Lübnan'dan İsrail'e doğru giden zırhlı bir aracın içindeki İsrail askeri (Reuters)
TT

İsrail ordusu, Lübnan'ın güneyinde bir askerin öldüğünü duyurdu

Güney Lübnan'dan İsrail'e doğru giden zırhlı bir aracın içindeki İsrail askeri (Reuters)
Güney Lübnan'dan İsrail'e doğru giden zırhlı bir aracın içindeki İsrail askeri (Reuters)

İsrail ordusu dün yaptığı açıklamada, bir önceki gün Güney Lübnan'da bir askerinin öldüğünü ve kara operasyonlarının başlangıcından bu yana bölgedeki ölü sayısının 12'ye yükseldiğini duyurdu.

Ordu, Güney Lübnan'daki çatışmalarda öldürülen askerin Golani Tugayı'ndan 30 yaşındaki Başçavuş Tofel Yosef Lifshitz olduğunu açıkladı. Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre aynı olayda 5 askerin de yaralandığı bildirildi.

İsrail güçleri, Hizbullah'ın 2 Mart'ta İran ile yaşanan çatışmaya dahil olması ve İsrail'e roket fırlatmasıyla birlikte Lübnan'da Hizbullah ile çatışıyor.

İsrail, ABD ve İran arasında varılan ateşkes anlaşmasının ardından Hizbullah'ın kuzey İsrail ve Lübnan'daki İsrail güçlerine yönelik saldırılarını durdurmasına rağmen, dün Lübnan'a geçen ay çatışmanın başlamasından sonra en yoğun hava saldırılarını gerçekleştirdi.

İsrail ordusu, savaşın en büyük koordineli saldırısını gerçekleştirdiğini iddia ederken, Beyrut'ta bir dizi güçlü patlama meydana geldi ve gökyüzüne duman bulutları yükseldi. Açıklamada, Beyrut, Bekaa Vadisi ve Güney Lübnan'da 100'den fazla Hizbullah komuta merkezi ve askeri tesisinin hedef alındığı belirtildi.

Lübnan Sivil Savunması, İsrail saldırılarında Lübnan genelinde ölü sayısının 254'e yükseldiğini açıkladı.


Bilinen en eski ahtapotun aslında ahtapot olmadığı tespit edildi

Pohlsepia mazonensis aslında bugün okyanuslarda yaşayan kabuklu canlılar olan notilusların akrabasıymış (Reading Üniversitesi)
Pohlsepia mazonensis aslında bugün okyanuslarda yaşayan kabuklu canlılar olan notilusların akrabasıymış (Reading Üniversitesi)
TT

Bilinen en eski ahtapotun aslında ahtapot olmadığı tespit edildi

Pohlsepia mazonensis aslında bugün okyanuslarda yaşayan kabuklu canlılar olan notilusların akrabasıymış (Reading Üniversitesi)
Pohlsepia mazonensis aslında bugün okyanuslarda yaşayan kabuklu canlılar olan notilusların akrabasıymış (Reading Üniversitesi)

Dünyanın en eski ahtapotu kabul edilen 300 milyon yıllık fosilin aslında ahtapot olmadığı ortaya çıktı.

ABD'nin Illinois eyaletindeki Mazon Creek fosil yatağında 2000'de yapılan çalışmalarda yumuşak çamurda korunmuş bir fosil keşfedilmişti.

8 kol ve bacağı, iki gözü ve mürekkep kesesi olduğu anlaşılan fosilleşmiş canlının ahtapotların atası olduğu öne sürülmüştü. 300 milyon yıllık örnek, bu canlıların sanılandan 150 milyon yıl önce ortaya çıktığına işaret ediyordu.

Pohlsepia mazonensis adı verilen bu tür, bilinen en eski ahtapot unvanıyla Guinness Rekorlar Kitabı'na da girmişti.

Ancak Birleşik Krallık'taki Reading Üniversitesi'nden Thomas Clements ve ekibi, yeni görüntüleme tekniklerini kullanarak bu türün aslında ahtapot değil, bugünkü notilusların eski bir akrabası olduğunu tespit etti.

Bilim insanları hayvanın fosilleşmeden önceki birkaç haftada çürüdüğünü ve bu nedenle yanlış tanımlandığını düşünüyor.

Fosilin kötü bir şekilde korunması, 26 yıl önce onu inceleyen araştırmacıların çalışmasını kısıtlamıştı.

Ancak fosilleri parçalamadan içlerini görmeyi sağlayan yeni teknolojiler Pohlsepia mazonensis'in sırlarını açığa çıkardı.

Güneşten daha parlak ışık demetleri kullanan modern bir teknik olan senkrotron görüntülemeden yararlanan ekip, hepsi yan yana dizilmiş 11 küçük diş benzeri yapıyla karşılaştı. Bilim insanları bunun, dişçiklerle kaplı dil benzeri organı ifade eden radula olduğunu düşünüyor.

Öte yandan ahtapotların radulasında genellikle bir sırada 7-9 dişçik bulunurken, notilusların yakın akrabası nautiloidlerde 13 adet oluyor.

Araştırmacılar ellerindeki örneği, bölgede daha önce bulunan nautiloid türü Paleocadmus pohli'yle karşılaştırınca iki canlının radulasının birbirine benzediğini gördü.

Ekip ayrıca mürekkep kesesinin de gerçekten mürekkep kesesi olduğuna dair yeterince kanıt bulamadı. 

Bulguları hakemli dergi Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences'ta bugün (8 Nisan) yayımlanan çalışmaya göre Pohlsepia mazonensis aslında ayrı bir ahtapot türü değildi.

Clements "Dünyanın en ünlü ahtapot fosilinin aslında hiç de ahtapot olmadığı ortaya çıktı" diyerek ekliyor: 

Haftalarca çürüdükten sonra gömülen ve daha sonra kayada korunan bir notilus akrabasıymış ve bu çürüme nedeniyle bu kadar inandırıcı bir şekilde ahtapota benzemiş.

Bulgular ahtapotların tarihini 150 milyon yıl kısaltırken, nautiloidlerin de sanılandan 220 milyon yıl daha eski olduğunu gösteriyor. Yani ahtapotlar Jura döneminde, sanılandan çok daha sonra ortaya çıkmış.

Clements "Şimdiye kadar bulunan, nautiloidlere ait en eski yumuşak doku kanıtına ve ahtapotların ilk ne zaman ortaya çıktığına dair çok daha net bir tabloya sahibiz" ifadelerini kullanıyor:

Bazen tartışmalı fosilleri yeni tekniklerle tekrar incelemek, gerçekten heyecan verici keşiflere yol açan küçük ipuçlarını ortaya çıkarıyor.

Independent Türkçe, Science Alert, BBC, Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences