Şili: Bir itfaiyeci ve bir çalışan 137 kişinin ölümüne neden olan orman yangınlarını başlatmakla suçlanıyor

Şili'nin Viña del Mar kentinde çıkan yangında araçlar ve evler yandı (Arşiv- AFP)
Şili'nin Viña del Mar kentinde çıkan yangında araçlar ve evler yandı (Arşiv- AFP)
TT

Şili: Bir itfaiyeci ve bir çalışan 137 kişinin ölümüne neden olan orman yangınlarını başlatmakla suçlanıyor

Şili'nin Viña del Mar kentinde çıkan yangında araçlar ve evler yandı (Arşiv- AFP)
Şili'nin Viña del Mar kentinde çıkan yangında araçlar ve evler yandı (Arşiv- AFP)

Şili'de yetkililer, şubat ayında turistik Viña del Mar kasabasında 137 kişinin ölümüne neden olan ve ülkeyi sarsan yangınları başlattıkları şüphesiyle bir itfaiyeci ve bir orman işçisi olmak üzere iki kişiyi tutukladı.

Polis şefi Eduardo Serna düzenlediği basın toplantısı sırasında, "Ülkenin merkezindeki Valparaiso bölgesinde şubat ayında çıkan yangınları başlatan kişi için (Cuma günü) gözaltına alma emri çıkarıldığını" belirtti.

Bu açıklamadan kısa bir süre önce Valparaiso savcılığı, yangınlarla mücadele ve milli parkların yönetiminden sorumlu Ulusal Ormancılık Kurumu çalışanı bir kişinin daha itfaiyeciye yardım ettiği şüphesiyle gözaltına alındığını açıkladı.

Şüphelilerin bugün ölüme sebebiyet veren kundaklama suçlamasıyla tutuklanmaları bekleniyor.

Görsel kaldırıldı. Şili,Viña del Mar'da süren orman yangınından kaçan bir bölge sakini (Arşiv - AP)

Savcılığa göre olaylar 2 Şubat'ta Şili'nin orta kesimindeki Viña del Mar ve Valparaiso turistik kasabalarına yakın Peñuelas Gölü yakınlarında eş zamanlı olarak çıkan küçük yangınlarla başladı ve sıcak hava ve güçlü rüzgarların etkisiyle yangınlar hızla yayıldı.

Bu yangın dalgası 137 kişinin ölümüne yol açtı ve 16.000 kişiyi etkiledi.

Yerel basına göre, 22 yaşındaki itfaiyeci Şili'nin tamamı gönüllülerden oluşan itfaiye teşkilatına bir buçuk yıl önce katıldı.

Görsel kaldırıldı.

Şili'nin Valparaiso bölgesinde çıkan orman yangını sonrasında çocuğuyla birlikte yanan araçların yanında yürüyen kadın, 4 Şubat 2024 (Arşiv- AFP)

Çevre ihlallerini soruşturmakla görevli birimin komutanı Ivan Navarro'ya göre, müfettişler açığa alınan itfaiyecinin yangınlardan önce, yangınlar sırasında ve sonrasında neler yaptığına dair tam bir resim çizebildiler.

Navarro ,"Yangınların başladığı yeri tam olarak tespit ettik ve yangınlara neden olan cihazı bulduk" dedi ve gözaltına alınan çalışanın itfaiyeciye "bu ekipmanı yapmak için gereken bilgiyi sağladığını, ayrıca mümkün olduğunca fazla hasar vermek için tam olarak ne zaman harekete geçmesi gerektiğini söylediğini" belirtti.

Yetkililer başlangıçta planlı bir suç eyleminden söz etti. Belediye Başkanı Macarena Ripamonti şunları söyledi: "Viña del Mar'ın tüm sakinleri bunun kasıtlı bir eylem olduğunu biliyordu. Artık bundan emin olabiliriz.

Görsel kaldırıldı.

Yangınlar nedeniyle yok olan evlerin yukarıdan görünümü (AFP)

İtfaiye ekipleri, yangınların yol bağlantısı olmayan yerlerde çıkması veya kent içinde dar geçiş alanlarında sıkışıp kalmaları nedeniyle söndüremedi.

Savcı Osvaldo Osandon, " Yangının birbirinden eşit uzaklıkta yaklaşık dört noktada çıktığını” açıkladı.

Şüphelinin evinde yangını başlatmak için kullanılan malzemeler bulundu ve daha önceki yangınlara karışıp karışmadığını belirlemek için soruşturma başlatıldı.

İçişleri Bakanı Karolina Toha, şüphelilerin tutuklanmasının " Yangında hayatını kaybedenler için, aileleri için ve sahip oldukları her şeyi, işlerini kaybeden ve bugün hala acı çekenler için adaletin yerini bulması " olduğunu belirtti.

Valparaiso'nun 13. İtfaiye Birim Komutanı Vicente Maggiolo yaşadığı şoku dile getirerek; “Bu tamamen münferit bir olay. Valparaiso’ya 170 yıldır hizmet ediyoruz, böyle şeylere izin veremeyiz" dedi.



Avrupa Birliği, planın tam olarak uygulanmasını talep ediyor ve Trump'ın Gazze planının ikinci aşamasının başlatılmasını memnuniyetle karşılıyor

İsrail'in Gazze Şeridi'nin merkezindeki bir evi hedef alan hava saldırısının ardından oluşan yıkım (Reuters)
İsrail'in Gazze Şeridi'nin merkezindeki bir evi hedef alan hava saldırısının ardından oluşan yıkım (Reuters)
TT

Avrupa Birliği, planın tam olarak uygulanmasını talep ediyor ve Trump'ın Gazze planının ikinci aşamasının başlatılmasını memnuniyetle karşılıyor

İsrail'in Gazze Şeridi'nin merkezindeki bir evi hedef alan hava saldırısının ardından oluşan yıkım (Reuters)
İsrail'in Gazze Şeridi'nin merkezindeki bir evi hedef alan hava saldırısının ardından oluşan yıkım (Reuters)

Avrupa Birliği, bugün, ABD Başkanı Donald Trump'ın Gazze Şeridi için hazırladığı barış planının ikinci aşamasının başlatılacağının duyurulmasını memnuniyetle karşıladı. AB, diplomatik, insani ve güvenlik araçlarıyla Gazze Şeridi'ndeki barış çabalarını desteklemeye devam etmeye hazır olduğunu teyit etti.

AB sözcüsü yaptığı açıklamada, “BM Güvenlik Konseyi'nin 2803 sayılı kararıyla onaylanan, Gazze'deki çatışmayı sona erdirmek için hazırlanan 20 maddelik ABD planının ikinci aşamasının başlatılmasının duyurulmasını memnuniyetle karşılıyoruz, özellikle de Filistin Yönetimi'nin desteğiyle Gazze'yi yönetmek üzere bir Filistin ulusal komitesinin atanmasını” ifadelerini kullandı.

Sözcü, “Hamas'ın silahsızlandırılması, kapsamlı insani yardım sağlanması ve Gazze'nin yeniden inşası da dahil olmak üzere barış planının tam olarak uygulanmasını sabırsızlıkla bekliyoruz” diye ekledi.

Trump'ın özel elçisi Steve Witkoff dün, Gazze planının ikinci aşamasının başlatıldığını duyurdu. Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre bu aşama, ateşkesin ardından Hamas'ın silahsızlandırılması, teknokrat bir yönetim ve yeniden inşa aşamalarını içeriyor.

X'te yayınladığı bir gönderide Witkoff, 20 maddelik planın ikinci aşamasının, Gazze'de “Gazze Yönetimi Ulusal Komitesi” adı altında geçici bir Filistin teknokrat yönetiminin kurulmasını içerdiğini ve bu yönetimin Gazze Şeridi'nin tamamen silahsızlandırılması ve yeniden inşası sürecini başlatacağını belirtti.


İsrail ordusunun Suriye’nin güneyine 22 askeri araçla girmesinin ardından 3 kişi gözaltına alındı

Suriye’de Kuneytra kentinin genel görünümü (Arşiv – Reuters)
Suriye’de Kuneytra kentinin genel görünümü (Arşiv – Reuters)
TT

İsrail ordusunun Suriye’nin güneyine 22 askeri araçla girmesinin ardından 3 kişi gözaltına alındı

Suriye’de Kuneytra kentinin genel görünümü (Arşiv – Reuters)
Suriye’de Kuneytra kentinin genel görünümü (Arşiv – Reuters)

İsrail ordusuna bağlı bir birlik, bugün (perşembe) Suriye’nin güneyinde, Kuneytra’nın güney kırsalındaki Sayda el-Hanût köyüne girdi.

Şarku'l Avsat'ın Suriye televizyonundan aktardığı habere göre 22 askeri araçtan oluşan işgal gücünün köye girerek aralarında iki kardeşin de bulunduğu üç genci gözaltına aldı.

Haberde, bu askeri hareketliliğin Kuneytra kırsalında İsrail güçleri tarafından gerçekleştirilen tekrarlanan ihlaller zincirinin bir parçası olduğu belirtildi.

Öte yandan İsrail ordusu, ultra-Ortodoks (Haredi) askerlerden oluşan “Haşmonaim” Tugayı’na bağlı birliklerin Suriye’nin güneyindeki güvenlik bölgesine konuşlandırıldığını duyurdu. Bu adım, söz konusu tugayın bölgede ilk kez konuşlandırılması olarak değerlendiriliyor.


ABD Grönland'ı ‘Altın Kubbe’ için mi istiyor?

Grönland'ın başkenti Nuuk'un merkezinde bir caddede yürüyen insanlar (AP)
Grönland'ın başkenti Nuuk'un merkezinde bir caddede yürüyen insanlar (AP)
TT

ABD Grönland'ı ‘Altın Kubbe’ için mi istiyor?

Grönland'ın başkenti Nuuk'un merkezinde bir caddede yürüyen insanlar (AP)
Grönland'ın başkenti Nuuk'un merkezinde bir caddede yürüyen insanlar (AP)

Grönland, ABD’nin füze savunması için gerçekten önemli bir yer, ama Washington’ın füze kalkanı ya da diğer adıyla ‘Altın Kubbe’yi kurmak için başka seçenekleri de var. ABD aslında Başkan Donald Trump'ın ülkesinin güvenliği için ‘hayati’ olduğunu söylediği bu kutup adasını ele geçirmek zorunda değil.

ABD füze savunma sistemi hangi özelliklere sahip?

ABD balistik füze savunma sistemi, füzeleri tespit etmek ve izlemek için uydular ve erken uyarı radar ağından oluşur.

Bu sistemler (Pasifik Okyanusu’ndaki) Mariana Adaları, Alaska, Büyük Britanya ve Grönland gibi yerlerde bulunuyor.

ABD ayrıca Aegis Savaş Sistemi ile donatılmış savaş gemilerine güvenebilir ve Romanya'nın Deveselu ile Polonya'nın Redzikowo kentlerinde bulunan radarlarını kullanabilir.

Tüm bunların yanında Washington, Kaliforniya ve Alaska'da konuşlandırılmış 44 Yer Taban Önleyici (GBI) füzesi dahil olmak üzere çeşitli türlerde önleyici füzelere sahip.

Stratejik Araştırmalar Vakfı (Fondation pour la Recherche Stratégique/FRS) araştırmacısı Etienne Marcuz’a göre ABD bu füzeleri konuşlandırarak ‘Asya kıtasından gelebilecek her türlü tehdidi bertaraf etmeyi’ amaçlıyor. Ayrıca, GBI silolarının Rusya'dan gelen herhangi bir tehdidi önlemek için uygun konumda olmadığını da belirten

Şarku’l Avsat’ın Fransız Haber Ajansı AFP’den aktardığı değerlendirmede Markuz, GBI füzelerinin doğudan gelen bir tehdidi önlemesinin olası olmadığını, çünkü bu füzelerin ABD'nin kuzeydoğusunda konuşlandırılabileceğini söyledi.

Trump'ın amacının radarları ve önleyici füzeleri ‘doğru yere’ yerleştirmek olduğunu düşünerek, Grönland'ı ilhak etmenin belirtilen nedeninin ‘bahaneden’ ibaret olduğunu savunan Markuz, “Bu füzelerin bir kısmı Polonya ve Romanya'da da bulunuyor. Dolayısıyla bu argüman ikna edici değil” ifadelerini kullandı.

Ayrıca, ABD’nin Aegis muhriplerinde SM-3 füzeleri bulunduğuna dikkati çeken Markuz, Polonya ve Romanya'da, füzelerden ayrılır ayrılmaz uzayda nükleer savaş başlıklarını önlemek için tasarlanmış SM-3 füzelerinin olduğunu, ABD'nin THAAD füze savunma sisteminin ise üst atmosferdeki son aşamada savaş başlıklarını önleyebildiğini kaydetti.

Altın Kubbe projesi nedir?

Göreve başladıktan kısa bir süre sonra, Başkan Trump, ABD topraklarını her türlü füze saldırısından korumayı amaçlayan Altın Kubbe projesini duyurdu.

ABD Başkanı, görev süresinin sonuna kadar 175 milyar dolarlık bir bütçe ayırarak operasyonel bir sistem kurmayı planlıyor, ancak birçok uzman bu hedefin bu süre içinde gerçekleştirilmesinin gerçekçi olmadığını düşünüyor.

American Enterprise Institute'tan (AEI) Todd Harrison'ın tahminlerine göre projenin maliyeti 20 yıl içinde yaklaşık 1 trilyon dolar olacak ve daha etkili bir kalkan için 3,6 trilyon dolara kadar çıkacak.

Düşük Dünya yörüngesinde, yörüngesinden ayrılıp hedef alınan füzeyle çarpışmak üzere tasarlanmış bir önleme uydusu filosunun konuşlandırılması başlıca yenilik olarak planlanıyor.

Etienne Marcuz, bununla ilgili olarak ‘başarısızlık durumunda başka fırlatma seçenekleri de olması gerektiğini’ söyledi. Marcuz Ayrıca, “ABD de kara ve denizdeki füze ve önleme yeteneklerini geliştirecek” diye ekledi.

Peki, neden Grönland?

ABD’ye fırlatılan kıtalararası balistik füzelerin Kuzey Kutbu üzerinden geçeceğini açıklayan Markuz, radar algılama ve önleme yeteneklerine duyulan ihtiyaca dikkat çekti.

ABD ordusu şu anda Grönland'ın kuzeybatısındaki Pituffik Uzay Üssü’ne radar sistemlerine sahiptir.

Gözetleme operasyonları ile ilgili olarak Markuz, uzaydaki füzeleri izlemek için Grönland'da radarların bulunmasının her zaman yararlı olduğunu, ancak bunların öneminin giderek azalacağını belirtti.

MArkuz, ABD'nin şu anda düşük Dünya yörüngesine Hipersonik ve Balistik Takip Alanı Sensörü (Hypersonic and Ballistic Tracking Space Sensor/HBTSS) uyduları konuşlandırdığını ve bunun özellikle atmosferin dışında uçan füzeleri izlemek için olduğunu açıkladı.

Ayrıca, ABD, Grönland ve Danimarka arasında mevcut savunma anlaşmaları Washington'ın birçok şeyi yapmasına imkan tanıyor.

AFP’ye konuşan Hidrojen jeopolitiği, küresel pazarlar ve stratejiler konusunda Kıdemli Araştırmacı Mika Blugion Merid, ABD'nin Grönland'da teknik, maddi ve insan kaynaklarını kısıtlama olmaksızın kullanabileceğini, isterse nükleer kaynaklarını bile yeniden konuşlandırabileceğini söyledi.

Ancak Danimarka ve Grönland yetkililerinin bilgilendirilmesi ve danışılması gerekiyor.

Merid, şunları ekledi:

“Danimarkalılar, kendilerine danışıldıktan sonra bir projeyi reddederse ve ABD bunu tek taraflı olarak uygularsa, bu Danimarka'nın egemenliğinin ihlali olarak yorumlanabilir ve diplomatik ve siyasi gerginliğe yol açabilir. Bu yüzden Danimarka yasal anlamda veto hakkına sahip olmasa da gerçekte ABD'nin Grönland'da yaptığı her şey için siyasi bir anlaşmaya varılması gerekiyor.”