​Arap dünyası ve uluslararası toplumdan, Irak Hükümetine göstericilere yönelik şiddete son verme baskısı

Irak'taki gösterilerden bir kare (AFP)

Iraklı yetkili makamlar, ülkedeki protesto dalgasının etkisini kırma ve göstericileri sivil itaatsizlikten vazgeçirerek evlerine dönmelerini sağlamak hedefiyle acil ve hızlı birtakım önlemler alsa da, bu durum Arap dünyası ve uluslararası toplumun Irak hükümetine karşı baskılarını sürdürmesi ve artırmasına engel olamadı.
Göstericiler hükümetin düşmesi talebiyle dün de sokaklara çıkarken, Irak'ta Şiilerin en büyük dini otoritesi Ayetullah Ali es-Sistani’den gösterilere destek ve hükümetin tutumuna tepki mesajları geldi. Diğer taraftan uluslararası toplum, göstericilerin kanlarının dökülmesine son verilmesi ve ülkede erken seçim çağrısında bulundu.
Gösterilerin başlangıcından bu yana bir aydan fazla süren sessizliğini bozan ABD, Irak Hükümetine seçim reformu ve erken seçim çağrısında bulunarak, İran’ı ve bağlı milislerini Irak’ın kaynaklarını ‘kurutmak’ ve göstericileri bastırmakla suçladı. Beyaz Saray’dan yapılan açıklamada, göstericilere ve sivil aktivistlere karşı devam eden saldırılar ile internetin kısıtlanmasından derin endişe duyulduğu belirtildi. Açıklamada, İran rejiminin, Irak'ın kaynaklarını kuruturken ve barışçıl gösterileri durdurmak için silahlı gruplar kullanırken, Iraklıların buna sessiz kalmayacağı vurgulandı.
Japonya da gösterilerin başından bu yana ilk kez tepkisini dile getiren ülke oldu. Japonya Dışişleri Bakanlığı’nın açıklamasında, “Bağdat'ta ve ülkenin orta ve güney kesimlerinde gerçekleşen büyük çaplı gösteriler sırasında verilen kurban sayısının büyüklüğü karşısında endişe duyuyoruz” ifadelerine yer verildi. Açıklamada, daha fazla kurban verilmesini engellemek adına tüm taraflara azami sağduyu çağrısında bulunuldu. Açıklamada ayrıca, Irak Hükümetinin, halkın hâlihazırda gösterilerde dile getirdiği taleplere yanıt vermesi, halkın güvenini büyük ölçüde kazanacak bir yolla reformları hızlıca hayata geçirmesi ve ülkede istikrar ile kalkınmayı gerçekleştirmesi beklentisi dile getirildi.
İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW) önceki gün Irak’taki protestolarla ilgili BM’ye hitaben yazdığı mektupta, Irak'ın insan hakları kayıtlarını incelerken gösterici cinayetlerine odaklanma çağrısında bulundu.
HRW’nin mektubunda, “Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Konseyi bugün (dün), Irak'taki insan hakları kayıtlarını incelemek için Evrensel Periyodik Gözden Geçirme oturumunu düzenliyor. Geçen ay Irak güvenlik güçleri eliyle artan gösterici cinayetleri, tavsiye mektubu yazarken diplomatların kaygılarının zirvesinde olmalı” ifadeleri kullanıldı.
Öte yandan Arap Birliği Genel Sekreteri Ahmed Ebu Gayt, Irak’taki siyasi liderlerin, mevcut karmaşa durumu ve buna eşlik eden şiddetten çıkış yolunu hızlandırabileceklerini umduğunu belirterek, gösteriler sırasında hayatını kaybedenler için üzüntü duyduğunu, yaralılar için de acil şifa dileklerini sunduğunu belirtti.
Arap Birliği Genel Sekreterliği’nden bir kaynak, bugün yapılan basın açıklamasında, Ebu Gayt’ın Irak devletinin güvenlik ve kaosun önlenmesi konusunda endişesini anladığını, ancak bununla birlikte kan dökülmesini durdurmak için net bir ufkun olmamasının endişeleri arttırdığına vurgu yaptığını belirtti. Kaynak açıklamasında, kabul edilemez dış müdahaleler ve baskılar karşısında Irak’ın daha fazla kargaşaya gitmemesi gerektiğini ifade etti.
Kaynak Irak’ın ulusal çıkarlarına ulaşmanın, halkın taleplerini karşılamanın, bağımsız ve müreffeh bir toplum elde etmek için tek yolun göstericiler ve Iraklı siyasi liderlerin ulusal birlik çatısı altında toplanması olduğunu söyledi.
Bu zorlu süreçte Arap Birliği’nin Irak’ın yanında olduğunu vurgulayan kaynak, Irak’ın daha güçlü ve istikrarlı bir şekilde bu sürecin üstesinden geleceğini ve Birlik’in bu konuda yardımcı olmaya hazır olduğunu belirtti.