عربي English Türkçe اردو فارسى
Logo
Son Haberler
ARAP DÜNYASI

Suriye'de DEAŞ'lılar tutuldukları hapishanenin yarısının kontrolünü ele geçirdi, 12 mahkum kaçtı

YPG'ye yakınlığıyla bilinen bir haber kaynağı, isyana dair güvenlik kamerası görüntülerini paylaşırken, cezaevinin yarısının kontrolünü mahkumların ele geçirdiğini belirtti
YPG'ye yakınlığıyla bilinen bir haber kaynağı, isyana dair güvenlik kamerası görüntülerini paylaşırken, cezaevinin yarısının kontrolünü mahkumların ele geçirdiğini belirtti
    İstanbul/Şarku'l Avsat
TT
TT

Suriye'de DEAŞ'lılar tutuldukları hapishanenin yarısının kontrolünü ele geçirdi, 12 mahkum kaçtı

YPG'ye yakınlığıyla bilinen bir haber kaynağı, isyana dair güvenlik kamerası görüntülerini paylaşırken, cezaevinin yarısının kontrolünü mahkumların ele geçirdiğini belirtti
YPG'ye yakınlığıyla bilinen bir haber kaynağı, isyana dair güvenlik kamerası görüntülerini paylaşırken, cezaevinin yarısının kontrolünü mahkumların ele geçirdiğini belirtti

Bir grup DEAŞ'lı mahkum, çatı yapısını Türkiye'nin terör örgütü olarak kabul ettiği YPG'nin oluşturduğu Suriye Demokratik Güçleri (SDG) hakimiyetindeki hapishaneden kaçtı. Suriye devlet televizyonu, ayaklanmayla birlikte en az 12 kişinin kaçtığını duyurdu.
Bölgede yaşayanlar, DEAŞ'lıların hapishanenin yarısını ele geçirdiği ayaklanmada bazı mahkumların öldüğünü öne sürse de, bu iddia henüz doğrulanamadı.
İlk olarak Şam yanlısı Al Masdar News’ün sosyal medyadaki kaynaklara dayandırarak duyurduğu habere göre, Suriye’nin kuzeydoğusundaki Haseke kentinde yer alan Ghuweiran Hapishanesi’nde Pazar akşam saatlerinde isyan çıkaran DEAŞ'lı tutuklular cezaevinden kaçmayı başardı. 
Lübnan merkezli Al Masdar’ın haberinde, ABD öncülüğündeki koalisyon güçlerinin DEAŞ'lıları yakalamak ya da etkisiz hale getirmek için harekete geçtiği, Haseke üzerinde alçak uçuş yapan ABD jetlerinin DEAŞ'lıları tespit etmek için geceyi aydınlatan “ışık bombaları” attığı iddia edildi.
Daha sonra Twitter hesabından açıklama yapan ABD öncülüğündeki DEAŞ karşıtı koalisyon sözcüsü Myles B. Caggins III, "Suriye Demokratik Güçleri'ndeki ortaklarımız Haseke'deki ayaklanmayı bastırırken, koalisyon da havadan gözetlemeyle yardımcı oluyor" dedi. 
YPG’ye yakın Twitter hesapları da cezaevinin güvenliğinden sorumlu olduğu söylenen silahlı, kar maskeli bir grubun cezaevi önündeki açıklamasının görüntülerini paylaştı. Kürtçe yapılan açıklamada, DEAŞ'lıların isyan çıkararak cezaevlerinden kaçtığı belirtilerek şu bilgiler verildi; 
Mahkumlar ana girişteki güvenlik kameralarını kırdılar duvarları yıkarak hapishanenin bir bölümünün kontrolünü ele geçirdiler. Bu esnada bir grup mahkum kaçmayı başardı. Kaç kişi olduklarını bilmiyoruz. Yarına kadar olağanüstü hal ilan ediyoruz. Bu sürede kaçan mahkumları bulmaya çalışacağız. Cezaevinin alt katı halen mahkumların kontrolünde ve fırsat bulduklarında kaçmaya çalışacaklar. 
Independent Türkçe'de yer alan habere göre, YPG'ye yakın bazı hesaplar da cezaevinde isyanın sürdüğünü; bazı mahkumların kaçmak istediğini, bazılarınınsa cezaevi şartlarının iyileştirilmesi, adil yargılama gibi talepler ileri sürdüğünü yazdı. Çoğu bir ila bir buçuk yıl arasında tutuklu olan mahkumların koalisyon ve Kızıl Haç yetkilileriyle görüşmek istediği fakat bu yetkililerin henüz cevap vermediği de aynı hesaplar tarafından bildirildi.
DEAŞ'lı mahkumlar Haseke’deki hapishaneden daha önce de kaçmış ancak birkaç gün içinde hepsi yakalanmıştı. 
Haseke'deki hapishanede kaç kişi olduğu kesin olarak belli değil fakat SDG 5 bin tutuklunun olduğunu ifade ediyor.
ABD merkezli İnsan Hakları İzleme Örgütü (Human Rights Watch - HRW) yaklaşık 50 ülkeden 2 bin ile 4 bin arasında yabancı mahkumun SDG'nin elinde olduğunu tahmin ediyor. HRW'ye göre, SDG'nin elinde IŞİD'le bağlantılı olduğu belirtilen ve aralarında çocukların da yer aldığı yaklaşık 12 bin erkek var. 
SDG, DEAŞ'lı militanların ailesi olduğundan şüphelendiği yaklaşık 100 bin kişiyi de bakımsız kamplarda tutuyor. 
Tutukluların yakınlarının çoğu, SDG'nin kontrol ettiği bölgelerde dikte etmeye çalıştığı kurallara uymadıkları için çocukların dahi temelsiz suçlamalarla tutuklandıklarını ifade ederken, aralarında HRW'nun da olduğu insan hakları örgütleri SDG kontrolündeki hapishanelerde insanlık dışı koşulların olduğunu bildiriyor.

Daha fazlasını oku

 
 
ARAP DÜNYASI

Savaş, Hamas’ın yeni bir lider seçimi sürecini aksatıyor

Batı Şeria'nın Ramallah kentinde Filistinli tutukluların karşılanması sırasında Hamas bayraklarını sallayan Filistinliler, Kasım 2023 (AFP)
Batı Şeria'nın Ramallah kentinde Filistinli tutukluların karşılanması sırasında Hamas bayraklarını sallayan Filistinliler, Kasım 2023 (AFP)
TT
TT

Savaş, Hamas’ın yeni bir lider seçimi sürecini aksatıyor

Batı Şeria'nın Ramallah kentinde Filistinli tutukluların karşılanması sırasında Hamas bayraklarını sallayan Filistinliler, Kasım 2023 (AFP)
Batı Şeria'nın Ramallah kentinde Filistinli tutukluların karşılanması sırasında Hamas bayraklarını sallayan Filistinliler, Kasım 2023 (AFP)

ABD ve İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü savaş, Hamas'ın yeni lider seçimi sürecini altüst etti. Kaynaklar, çeşitli karmaşıklıklar ve ‘bölgedeki güvenlik ve siyasi değişiklikler’ nedeniyle sürecin dondurulmasının planlandığını bildirdi.

Yaklaşık bir buçuk yıldır Hamas'ın işlerini bir ‘liderlik konseyi’ yönetiyor. Son iki aydır hareketi yönetecek yeni bir lider seçmek için bir süreç başlatıldı. Şarku’l Avsat'a konuşan Gazze’nin içinden ve dışından Hamaslı dört bilgili kaynak, bölgedeki mevcut durum nedeniyle hareketin başkanlık seçimini geçici olarak askıya alma eğilimi olduğunu aktardı.

Hamas’ın liderliği için rekabet, hareketin yurtdışındaki Siyasi Büro Başkanı Halid Meşal ile Gazze Şeridi'ndeki muadili ve ateşkes müzakere ekibi başkanı Halil Hayye arasında sürüyor. Hem Meşal, hem de Hayye, Hamas’ın liderlik konseyinde yer alıyor.

Hamas’tan biri Gazze Şeridi içinde, diğeri dışındaki iki kaynak, önümüzdeki günlerde seçimlerin iptal edilmesi ve siyasi büro seçimlerinin bu yılın sonunda yapmayı planlandığını teyit etti.

ARAP DÜNYASI

Irak Başbakanı Sudani, silahlı gruplarla diyaloğu kesecek mi?

Sudani, bombaların hedefi olan istihbarat merkezini incelerken (X)
Sudani, bombaların hedefi olan istihbarat merkezini incelerken (X)
TT
TT

Irak Başbakanı Sudani, silahlı gruplarla diyaloğu kesecek mi?

Sudani, bombaların hedefi olan istihbarat merkezini incelerken (X)
Sudani, bombaların hedefi olan istihbarat merkezini incelerken (X)

Irak Başbakanı Muhammed Şiya es-Sudani, Irak istihbarat teşkilatının merkezini hedef alan silahlı grupla ‘diyalog kurma’ olasılığını reddetti ve onu ‘korkak bir grup’ olarak nitelendirdi.

Başbakan Sudani dün, bir subayın hayatını kaybetmesine ve çok sayıda personelin yaralanmasına neden olan insansız hava aracı (İHA) ile saldırı düzenlenen kurumun merkezini ziyaret etti. Sudani, siyasi güçleri, resmi kurumlara yönelik saldırılara karşı ‘açık ve net’ bir tutum sergilemeye çağırdı. Bu çağrı, ABD’nin Bağdat Büyükelçiliği'ne yönelik saldırılardan elçiliğe bağlı diplomatik lojistik destek üssüne ve Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nin (IKBY) başkenti Erbil'deki ABD konsolosluğuna kadar silahlı grupların gerçekleştirdiği saldırılar konusunda net bir tutum sergilemeyen bazı Şii Koordinasyon Çerçevesi güçlerine yönelikti.

Sudani, ziyaretin kenarında yaptığı açıklamalarda, ‘saldırının’ koşullarına ilişkin titiz soruşturmanın sürdürülmesini, sonuçların açıklanmasını ve bu ‘utanç verici terör eylemin’ arkasında kimin olduğunun kamuoyuna duyurulmasını istedi.

ARAP DÜNYASI

Husilerin söylemleri, Kızıldeniz kartını kullanma tehdidinde bulunan İran açıklamalarıyla uyumlu

Husi liderinin çağrısıyla Sana’da İran’a destek mitinginde toplanan Husiler (EPA)
Husi liderinin çağrısıyla Sana’da İran’a destek mitinginde toplanan Husiler (EPA)
TT
TT

Husilerin söylemleri, Kızıldeniz kartını kullanma tehdidinde bulunan İran açıklamalarıyla uyumlu

Husi liderinin çağrısıyla Sana’da İran’a destek mitinginde toplanan Husiler (EPA)
Husi liderinin çağrısıyla Sana’da İran’a destek mitinginde toplanan Husiler (EPA)

ABD-İsrail ile İran ve ona bağlı Lübnanlı ve Iraklı unsurlar arasında süren doğrudan askeri gerilim ortamında, Yemen’deki Husiler söylem düzeyinde tansiyonu yükseltmeyi sürdürüyor. Örgüt, sessiz kalmayacağını vurgulasa da şu ana kadar Tahran’ın yanında doğrudan askeri müdahaleye geçmedi.

22 Mart itibarıyla, yani savaşın başlamasından yaklaşık üç hafta sonra, İran’a yakınlığıyla bilinen Husiler uyarı ve sert tonlu açıklamalarla yetinerek ‘her türlü gelişmeye hazır olduklarını’ dile getirdi. Bu söylemler, İran’ın Kızıldeniz ve Babu’l Mendeb Boğazı gibi stratejik deniz geçişlerinde gerilimi genişletebileceği yönündeki tehditleriyle örtüşüyor.

Husilerin son açıklaması, kendi kurdukları yönetimin dışişleri makamına atfedilen bir bildiriyle geldi. Açıklamada, Hürmüz Boğazı’na ilişkin uluslararası girişimlere karşı çıkılırken, ABD’nin politikalarıyla ‘bölgeyi stratejik bir çıkmaza sürüklediği’ öne sürüldü.

Aynı açıklamada, bölge ülkeleri olası bir tırmanışa dahil olmamaları konusunda uyarıldı; ABD politikalarına ‘bağımlılık’ eleştirilirken, dış müdahalenin geniş çaplı olumsuz sonuçlar doğuracağı iddia edildi.

fgb
Husiler, Ali Hamaney’in öldürülmesinin ardından Sana sokaklarına onun devasa posterlerini astı. (EPA)

Açıklamada, çatışmanın genişlemesinin yaratabileceği risklere dikkat çekilerek bunun küresel tedarik zincirleri ve enerji fiyatları üzerinde etkiler doğurabileceği vurgulandı. Husiler ise ‘elleri bağlı durmayacaklarını’ belirterek, savaşa dahil olma ihtimaline işaret etti.

Bu tutum, İran’dan gelen son açıklamalarla örtüşüyor. Tahran yönetimi, ABD’nin Harg Adası’na yönelik olası bir saldırısı durumunda, Kızıldeniz ve Babu’l Mendeb’de güvenliği sarsmak için Husileri devreye sokabileceği mesajını verdi ve bunu ‘direniş ekseninin seçenekleri’ arasında gösterdi.

Atılacak adımın ertelenmesi

Husilerin lideri Abdulmelik el-Husi, 28 Şubat’ta savaşın başlamasından bu yana İran’a siyasi ve ideolojik destek açıklamalarıyla, doğrudan askeri müdahaleden kaçınmayı bir arada yürüten bir çizgi izliyor.

Abdulmelik el-Husi, grubunun Tahran’ın yanında olduğunu vurgulayarak çatışmayı ‘İslam’a karşı bir savaş’ olarak nitelendirdi. Tüm senaryolara hazır olduklarını dile getiren el-Husi, destek amacıyla kitlesel gösteriler düzenlenmesi çağrısında bulundu.

Ancak Husiler, şu ana kadar İran’a yönelik savaşla doğrudan bağlantılı herhangi bir adım atmış değil. Daha önce değerlendirmelerde bulunan uzmanlara göre bu temkinli tutum, başta ABD ve İsrail’den gelebilecek geniş çaplı askeri saldırılara maruz kalma endişesi olmak üzere bir dizi karmaşık hesapla bağlantılı. Özellikle Kızıldeniz ve Babu’l Mendeb hattının küresel ticaret açısından taşıdığı kritik önem, bu çekingenliğin başlıca nedenleri arasında gösteriliyor.

Son iki yılda Kızıldeniz’de gemileri hedef alarak ve İsrail’e yönelik saldırılar düzenleyerek gerilimi artıran grup, mevcut koşullarda bu tırmanma kartını erken tüketmek yerine ilerleyen döneme saklamayı tercih ediyor olabilir.

Bu yaklaşım, Husilere hem askeri hem de siyasi düzeyde daha geniş bir manevra alanı sağlarken, İran öncülüğündeki ‘direniş ekseni’ içindeki konumlarını da esnek biçimde sürdürmelerine imkân tanıyor.

Önceki karşılaşma

Bu tutum, Husilerin 2023 yılı sonlarından itibaren başlattığı tırmanışın devamı niteliğinde görülüyor. Grup, Gazze Şeridi’ndeki Filistinlilere destek gerekçesiyle Kızıldeniz’de gemilere yönelik saldırılar düzenlemeye başlamıştı. Yaklaşık iki yıl içinde balistik füzeler, insansız hava araçları (İHA) ve patlayıcı yüklü botlarla yüzlerce saldırı üstlenen örgüt, bazı gemilerin batmasına ve onlarcasının hasar görmesine yol açtı.

rggrt4g
Sana’da Husiler tarafından kurulan bir mezarlık (EPA)

Söz konusu eylemler, geniş çaplı güvenlik ve ekonomik sonuçlar doğurdu. Bu gelişmeler üzerine ABD ve Birleşik Krallık, Husilere ait hedeflere yönelik yüzlerce hava ve deniz saldırısı içeren bir askeri operasyon başlattı; operasyonlar daha sonra bölgesel arabuluculukla durduruldu.

İsrail de saldırılara karşılık olarak, Husilerin kontrolündeki bölgelerde limanlar, elektrik santralleri, çimento fabrikaları ve Sana Havalimanı gibi altyapı tesislerini hedef aldı. Ayrıca düzenlenen operasyonlarda örgütün üst düzey yöneticileri hedef alınarak genelkurmay başkanı ve hükümet başkanıyla birlikte dokuz bakanın öldürüldüğü bildirildi.