ABD’de derin bir mağaranın içinde insan eli değmemiş mavi bir gölet bulundu

ABD’nin New Mexico eyaletinde keşfedilen ve “olağanüstü” olarak nitelenen mavi gölet.
ABD’nin New Mexico eyaletinde keşfedilen ve “olağanüstü” olarak nitelenen mavi gölet.
TT

ABD’de derin bir mağaranın içinde insan eli değmemiş mavi bir gölet bulundu

ABD’nin New Mexico eyaletinde keşfedilen ve “olağanüstü” olarak nitelenen mavi gölet.
ABD’nin New Mexico eyaletinde keşfedilen ve “olağanüstü” olarak nitelenen mavi gölet.

ABD’deki bir ulusal parktaki derin bir mağaranın içinde mavi bir kuyu keşfedildi. ABD’nin New Mexico eyaletindeki Carlsbad Mağaraları Ulusal Parkı’ndaki mağaraların derinliklerinde daha önce hiç kimsenin görmediği ve “harika” olarak nitelenen mavi gölün eşsiz görüntüleri fotoğraflara da yansıdı.
The Kansas City Star Gazetesi’nin haberine göre uzaydan çekilen görüntülere oldukça benzeyen kuyudaki zümrüt ve süt rengini andıran sıvı doku buzlu beyaz kayalarla çevrili. İngiliz The Mirror gazetesine göre mağaranın binlerce yılda oluştuğuna ve daha önce insan ayağı basılmadığına inanılıyor
Carlsbad Caverns Ulusal Parkı Doğal ve Kültürel Kaynaklar Departmanı Müdürü Rodney Horrocks, “Kuyu yüz binlerce yıl önce izole olmuş ve o günden bu gün yüzüne çıkmamış” dedi.
Gölet, dünyanın en uzun mağaralarından biri olarak kabul edilen Lechuguilla’nın girişinden 700 metre derinlikte keşfedildi. Mağara 1993 yılında keşfedilmiş olmasına rağmen daha önce girilmeyen yerlerine ilk kez Ekim 2019’da girildi.
Yerbilimci Max Wisshak söz konusu keşifle ilgili Facebook hesabında yayınladığı mesajda şu ifadelere yer verdi:
“Mağara keşifleri bazen mucizevi manzaraların ortaya çıkmasını sağlar. Lechuguilla mağarasındaki havuzun tertemiz olduğu görülüyor. Bu göletin alt kenarlarında havuz parmakları gibi görünen kısımlar insan etkisinden tamamen uzakta gelişen bakteri kolonilerini barındırıyor olabilir.”
Wisshak’ın öncülüğündeki keşif planı, 1,3 kilometrelik mağara galerilerinin haritalandırılmasını da kapsıyor. Ancak söz konusu mağara ağının oluşum tarihi halen bilinmezliğini koruyor.



Yeni dizi yayına girmeden rekor kırdı: 7 günde 190 milyon izlenme

Yeni dizi yayına girmeden rekor kırdı: 7 günde 190 milyon izlenme
TT

Yeni dizi yayına girmeden rekor kırdı: 7 günde 190 milyon izlenme

Yeni dizi yayına girmeden rekor kırdı: 7 günde 190 milyon izlenme

Ryan Murphy'nin FX için hazırladığı yeni dizi The Beauty, bu ayki prömiyeri öncesinde şimdiden merak uyandırdı.

Disney'in paylaştığı verilere göre bir buçuk dakikalık tanıtım, sosyal medyada 7 günde yaklaşık 190 milyon izlenmeye ulaşarak, FX'in en çok seyredilen fragmanı oldu. Ancak önceki rekorun hangi yapımda olduğu belirtilmedi.

"Mükemmellik uğruna neleri feda edersiniz?"

Beden korkusu (body horror) türündeki dizinin 5 Ocak'ta yayımlanan fragmanında, Ashton Kutcher'ın canlandırdığı karakter, "sizi zahmetsizce güzel yapacak" bir ilacı pazarlıyor ancak bunun korkunç sonuçlara yol açtığı anlaşılıyor.

The Beauty, ilk üç bölümüyle 21 Ocak'ta ABD'de yayına girecek. Dizi Türkiye'deyse 22 Ocak'tan itibaren Disney+'tan izlenebilecek. 

Toplam 11 bölümden oluşan sezonun yeni bölümleri her çarşamba gelecek. Sezonun son iki haftasında ise ikişer bölüm yayımlanacak.

Murphy, diziyi Matthew Hodgson'la birlikte, Jeremy Haun ve Jason A. Hurley imzalı çizgi roman serisinden uyarladı. 

Hikayede, uluslararası süper modellerin vahşi ve gizemli şekillerde ölmeye başlamasıyla moda dünyası karanlık bir yöne savruluyor. FBI ajanları Cooper Madsen (Evan Peters) ve Jordan Bennett (Rebecca Hall) gerçeği ortaya çıkarmak için Paris'e gönderiliyor.

Dizi, "Mükemmellik uğruna neleri feda edersiniz?" sorusunu ortaya atan küresel bir gerilim olarak tanıtılıyor.

Konuk oyuncular arasında Amelia Gray Hamlin, Ari Graynor, Bella Hadid, Ben Platt, Isabella Rossellini, Jaquel Spivey, Jessica Alexander, Jon Jon Briones, Lux Pascal, Nicola Peltz Beckham, Peter Gallagher ve Vincent D'Onofrio gibi ünlü isimler yer alıyor.
Independent Türkçe, Deadline, ScreenRant


Matthew McConaughey'den yapay zekaya karşı hamle

1976'da Teksas'ın ufak bir kasabasında geçen, Richard Linklater imzalı Genç ve Heyecanlı'da Matthew McConaughey, lise öğrencileriyle takılan David Wooderson karakterine hayat vermişti (Universal Pictures / Gramercy Pictures)
1976'da Teksas'ın ufak bir kasabasında geçen, Richard Linklater imzalı Genç ve Heyecanlı'da Matthew McConaughey, lise öğrencileriyle takılan David Wooderson karakterine hayat vermişti (Universal Pictures / Gramercy Pictures)
TT

Matthew McConaughey'den yapay zekaya karşı hamle

1976'da Teksas'ın ufak bir kasabasında geçen, Richard Linklater imzalı Genç ve Heyecanlı'da Matthew McConaughey, lise öğrencileriyle takılan David Wooderson karakterine hayat vermişti (Universal Pictures / Gramercy Pictures)
1976'da Teksas'ın ufak bir kasabasında geçen, Richard Linklater imzalı Genç ve Heyecanlı'da Matthew McConaughey, lise öğrencileriyle takılan David Wooderson karakterine hayat vermişti (Universal Pictures / Gramercy Pictures)

Matthew McConaughey, izinsiz yapay zeka taklitleriyle mücadelede sıradışı bir hukuki yola başvuruyor: Kendisini marka olarak tescil ettirmek.

Son aylarda Yıldızlararası (Interstellar) ve Striptiz Kulübü (Magic Mike) yıldızının, kameraya bakarken, gülümserken ve konuşurken görüldüğü görselleri içeren 8 marka tescil başvurusu, ABD Patent ve Marka Ofisi (USPTO) tarafından onaylandı. 

Oyuncunun avukatları, bu tescillerin McConaughey'nin sesi ya da görünümünün, izin alınmadan yapay zeka uygulamaları veya kullanıcılar tarafından taklit edilmesini engellemeyi hedeflediğini söylüyor. Bu, performans dünyasında giderek yaygınlaşan bir endişe.

Onaylanan başvurulara göre tesciller arasında Oscarlı oyuncunun bir verandada ayakta durduğu 7 saniyelik bir video, Noel ağacının önünde oturduğu üç saniyelik bir video ve 1993 yapımı Genç ve Heyecanlı'daki (Dazed and Confused) meşhur repliği "Tamam, tamam, tamam"ı (Alright, alright, alright) söylediği bir ses kaydı da bulunuyor.

McConaughey, e-posta yoluyla yaptığı açıklamada, "Ekibimle birlikte, sesimin ya da görüntümün ne zaman kullanıldığı konusunda bunun ancak benim onayım ve imzamla mümkün olmasını istiyoruz" dedi. Oyuncu, "Yapay zeka çağında rıza ve atfın standart olmasını istiyoruz, mülkiyete dair net bir sınır çiziyoruz" ifadelerini kullandı.

McConaughey'nin avukatları, oyuncunun görüntüsünün yapay zekayla manipüle edildiğine dair somut bir örnek bilmediklerini; buna rağmen tescillerin, izinsiz kopyalamalara karşı geniş kapsamlı bir "caydırıcılık" sağlayabileceğini söylüyor.

McConaughey'nin avukatlarından Jonathan Pollack, "Herkesin yapay zeka suiistimali konusunda ne yapılacağını bulmaya çalıştığı bir dünyada, artık elimizde birini daha en başından durdurabilecek ya da federal mahkemeye taşıyabilecek bir araç var" dedi.

Yapay zeka üretimi sahte video, ses ve görsellerle internet ortamında mücadele etmek zorunda kalan çok sayıda oyuncu ve müzisyen var; bunlar arasında Tom Hanks ve Taylor Swift de yer alıyor.

Avukatlar, kendisi için bu ölçekte geniş bir marka tescili alan başka bir oyuncudan haberdar olmadıklarını da ekliyor. Öte yandan bir taraf McConaughey'nin marka iddialarına itiraz ederse sonucun nasıl şekilleneceği belirsiz.

McConaughey'nin avukatı Kevin Yorn, "Sonunda mahkeme ne der bilemiyorum. Ama en azından bunu denemek zorundayız" dedi. 

Yorn, Scarlett Johansson ve Zoe Saldaña dahil pek çok ünlü oyuncuyu da temsil ediyor.

Sanatçıların yapay zeka endişesi yeni değil: 2023'te 148 gün süren grevin ardından Hollywood senaristleri, üretken yapay zekanın kullanımına ilişkin önemli koruma maddeleri elde etmişti

Yaklaşık 5 ay süren iş bırakma boyunca Amerika Yazarlar Birliği'nin ilk etapta ikincil görülen taleplerinden biri olan bu konu, zamanla mesleğin geleceğine dair varoluşsal bir seferberlik çağrısına dönüşmüştü.

Independent Türkçe, Wall Street Journal, FirstPost


Çinli bilim insanları kontakt lens şeklinde VR cihazı geliştirdi

Özel bir kontakt lens, gözlüklere takılan sensörler ve bir mikrobilgisayar kullanan sistem, bataryaya ihtiyaç duymadan göz hareketlerini takip ediyor (Cell Reports Physical Science)
Özel bir kontakt lens, gözlüklere takılan sensörler ve bir mikrobilgisayar kullanan sistem, bataryaya ihtiyaç duymadan göz hareketlerini takip ediyor (Cell Reports Physical Science)
TT

Çinli bilim insanları kontakt lens şeklinde VR cihazı geliştirdi

Özel bir kontakt lens, gözlüklere takılan sensörler ve bir mikrobilgisayar kullanan sistem, bataryaya ihtiyaç duymadan göz hareketlerini takip ediyor (Cell Reports Physical Science)
Özel bir kontakt lens, gözlüklere takılan sensörler ve bir mikrobilgisayar kullanan sistem, bataryaya ihtiyaç duymadan göz hareketlerini takip ediyor (Cell Reports Physical Science)

Bilim insanları kontakt lens şeklinde sanal gerçeklik (VR) cihazı geliştirdi. Göz kırpma sırasında üretilen enerjiyi kullanan teknolojinin, fiziksel engeli olan kişilere yardım etmesi bekleniyor.

Göz hareketlerini takip ederek çalışan sistemler son yıllarda gittikçe yaygınlaşıyor. Bu cihazlar özellikle vücutlarını hareket ettiremeyen kişilerin tekerlekli sandalyelerini yönetmesine veya internette gezinmesine olanak tanıyor.

Öte yandan boyut, ağırlık ve enerji ihtiyaçları gibi nedenler bu araçların yaygınlaşmasını zorlaştırıyor.

Çinli bilim insanları, dışarıdan enerji kaynağına ihtiyaç duymadan göz kırpmasıyla çalışan bir cihaz geliştirerek bu sorunun çözümünde önemli bir adım attı.

Giyilebilir sistem, göz hareketlerini izleyerek bunları anlamlı komutlara dönüştürüyor. Örneğin bilgisayar ekranında mleci sola kaydırmak için gözün o yöne çevrilmesi yeterli. 

Ayrıca VR ortamında gezinmeyi veya tekerlekli sandalyenin hareketini kontrol etmeyi de mümkün kılıyor.

Sistem esasen mekanik hareketi statik elektrik kullanarak elektriğe dönüştüren cihazları ifade eden triboelektrik nanojeneratör (TENG) mekanizmasına dayanıyor.

Hakemli dergi Cell Reports Physical Science'ta yayımlanan makalede anlatılan cihazın temel parçası, kontakt lens gibi göze takılan ince ve esnek bir plastik tabaka. Kullanıcının bunun yanı sıra  camları şeffaf sensörlerle kaplanmış özel bir gözlük de takması gerekiyor.

Kullanıcı gözünü kırptığında göz kapağının kontakt lense sürtünmesiyle, lens yüzeyinde yüksek miktarda negatif yüklü statik elektrik   birikiyor ve depolanıyor. Kullanıcı gözünü hareket ettirdiğinde, depolanan statik yük de göz küresiyle birlikte yer değiştiriyor.

Enerji yüklü lens, gözlük üzerindeki sensörlere yaklaştıkça bu sensörlerin içindeki elektronları itiyor ve çekiyor. Elektronların bu hareketi, küçük bir elektrik darbesi meydana getiriyor. 

Sensörler bir ızgara şeklinde düzenlendiği için sistem hangi sensörün elektrik darbesini "algıladığına" göre gözün tam olarak hangi yöne baktığını belirleyebiliyor.

Küçük bir sinyal işleme sistemine bağlı olan gözlükler, gürültüyü filtreliyor, sinyali yükseltiyor ve bunları "sola dön" veya "imleci yukarı hareket ettir" gibi komutlara çeviriyor.

Ayrıca sistem, tek bir göz kırpmasıyla oluşan yükü 10 dakikaya kadar koruyabiliyor; kullanıcı gözünü hareket ettirdikçe bu sinyal işlenip komutlara çevriliyor.

Araştırmacılar sistemi canlı bir tavşan ve mekanik göz küreleriyle test etti.

Analiz, cihazın yalnızca iki derecelik göz hareketlerini bile başarıyla tespit edebildiğini gösterdi. 

Qingdao Üniversitesi'nden çalışmanın ortak yazarı Yun-Ze Long, "Sürtünme tabakasının bir tavşanın gözü gibi biyolojik bir ortamda şarjını bu kadar iyi korumasına çok şaşırdık" diyerek ekliyor:

Sistemin gürültülü elektromanyetik ortamlarda bile yüksek doğruluk seviyesini koruyabilme yeteneğinden de etkilendik.

Cihaz henüz piyasaya sürülmeye hazır değil ancak bilim insanları bunun, motor becerilerini önemli ölçüde etkileyen amyotrofik lateral sklerozdan (ALS) muzdarip kişilerin hayatını kolaylaştırabileceğini düşünüyor.

Araştırmacılar tıbbi kullanımın yanı sıra teknolojinin, akıllı sürüş ve uzay araştırmalarına da fayda sağlayabileceğini söylüyor.

Long, "Sistem karanlıkta çalışıyor, harici bir güç kaynağı gerektirmiyor ve günlük gözlük ve kontakt lens kadar hafif ve rahat" diyor.

Independent Türkçe, New Atlas, Debrief, Cell Reports Physical Science