Sudan Egemenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Hamideti: Tehdit ediliyorum

Muhammed Hamdan Daklu (Hamideti)
Muhammed Hamdan Daklu (Hamideti)
TT

Sudan Egemenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Hamideti: Tehdit ediliyorum

Muhammed Hamdan Daklu (Hamideti)
Muhammed Hamdan Daklu (Hamideti)

Sudan Egemenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Muhammed Hamdan Daklu (Hamideti), isimsiz tarafların kendisini tehdit ettiğini, tasfiyesinin gerçekleşeceği yönde söz verdiklerini öne sürdü. Aynı zamanda, kendi deyimiyle altın kaçakçısı ‘mafyası’ ve ülkenin ekonomisini bozmaya çalışan gruplar hakkında uyarıda bulundu.
İki ton altın ihracatı ve Sudan Altın Borsası açılışı töreninde söz alan Hamideti, Sudan ekonomisinin ilerleyişini bozmaya çalışan tarafların olduğunu, ülkenin kalkınması yönündeki çabaları baltaladıklarını öne sürdü. Bu tarafları Sudan lirası değerini düşürmek ve yabancı para satın almak için çalışan ‘mafya’ şeklinde adlandıran Hamideti, “Ülke, çok büyük bir çete niteliğindeki bir mafya tarafından kontrol ediliyor. Bununla savaşmalıyız, aksi taktirde ülke ilerlemeyecek” ifadelerinde bulundu.
General Hamideti, geçtiğimiz Mart ayında kurulan ve Başbakan Abdullah Hamduk’un alternatif başkanı olduğu Ekonomik Acil Durum Komitesi'ne başkanlık ediyor. Ancak, Hamideti’nin ülke ekonomisini düzeltmek ve ekonomik dengesizlikleri ele alma yolunda acil ve kararlı önlemler almak ile görevli komiteye başkanlık etmesi politikacılar ve aktivistler tarafından eleştiriliyor. Bu durum, Hamideti’nin yeniden geri dönmeden önce başkanlıktan istifa etmesine yol açmıştı.
Kendisini tasfiye etme tehditleri savuran grupların varlığı hakkında uyarıda bulunan Hamideti, bunların ülkeyi yerle bir etmek, sosyal dokusunu ve birliğini parçalamak için çabaladığını belirtti. Bu gruplarla her şey pahasına mücadele etme sözü veren Hamideti, “Bu insanlar ülkeyi yok etmek için savaşıyor. Ancak yemin ederim ki bir gün pişman olacaklar ve gerçekler oraya çıkacak. Onların bu tehditlerini gerçekleştirmelerine izin vermeyeceğiz. Suikastları ve tehditlerinden haberdarız. Ancak şunu söylemek gerekir ki kader ancak Allah’ın emrindedir” ifadelerini kullandı. Söz konusu ‘mafya ve çetelerle’ mücadeleye çağıran Hamideti, ülke ekonomisinin sabote edilmesini engellemek için ulusal safların sıklaştırılması talebinde bulundu.
Komitenin başkanlığında oluşunu eleştiren, bu görevin Hamideti’nin uzmanlık alanına girmediğini söyleyenlere saldıran Hamideti, bu kişileri ‘baltalayıcı ve engelleyici’ olarak tanımladı. Aynı zamanda, “Bunun bizim işimiz olmadığını söylüyorlar, ben de onlara yardım etmeye geldim. Yönetime hevesli olan kim? Bizlere küfreden kimler? Veya liranın döviz kurunu yükseltmek için çalışıp hükümetin düşmesini istemeyenler kimler? Partileri veya bir tarafları destekleme niyetinde değiliz. Niyetimiz ülkeyi çökmekten kurtarmaktır” dedi.
Yolsuzlukla mücadele çağrısında bulunan Hamideti, “El ele verip yolsuzlukla mücadele edelim. Açık bir yolsuzluk var” diyerek altın madenciliğinde faaliyet gösteren ancak vergi ödemeyip ekonomiyi desteklemeyen şirketleri eleştirdi. Ardından şu sözlerle devam etti:
“Eski Başbakan ve Maliye Bakanı’ndan madencilik şirketlerini incelemelerini, verginin ödenmediği altın ihracatı gelirlerinin nereye gittiğini öğrenmelerini ve medyaya ifşa etmelerini istedim. Tüm işgüzarlıkları el-Cenid’e (kendi sahibi olduğu maden şirketi), ancak bu bir sorun değil. Sorun sırlarının bilindiğinin farkında olan mafyada.”
Sahtekarlık ve altın kaçakçılığını önlemek için katı politikalar içeren adımları açıklayan Hamideti, bu politika kapsamında öncelikle muhasebe ilkesinin aktive edileceğini, altın üretimi ve ihracatı ile ilgili yasa ve mevzuatların, yabancı imtiyaz şirketlerinin lisanslarının gözden geçirileceğini belirtti. Aynı zamanda “İmtiyaz şirketlerinin haftalık çıkardığı 300 kilogram altının toplam altın üretimine hiçbir katkısı bulunmuyor” ifadelerini kullanarak komitenin ekonomik portföy, altın ticaret borsası ve tek bir ekonomik pencere oluşturmak için çalıştığını söyledi.
Bürokratik idari yöntemleri ve ülkenin içinde bulunduğu ekonomik vaziyet şiddetle eleştiren Hamideti, “Altına sahip adamlar dileniyor. Kızgınız ancak hastalığımızın ne olduğunu bilmiyoruz.  Altın rezervleri olan bankalar var. Peki biz neden altın rezervi kurduk? Bizimle dalga geçiyorlar” dedi. Aynı zamanda gençlik sloganını yaşatmaya ve ülkeye önem verme çağrısında bulundu.



Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
TT

Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)

Birleşmiş Milletler Uluslararası Göç Örgütü (IOM), dün yaptığı açıklamada, ülkenin bazı bölgelerinde devam eden şiddetli çatışmalara rağmen üç milyondan fazla yerinden edilmiş Sudanlının evlerine döndüğünü bildirdi.

Sudan, Nisan 2023'ten bu yana ordu ve Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında yıkıcı bir savaşın içine sürüklenmiş durumda; bu savaş on binlerce insanın ölümüne ve ciddi bir insani krize yol açtı.

Çatışmalar, yaklaşık 14 milyon insanı ülke içindeki veya dışındaki bölgelere kaçmaya zorladı.

Örgüt, bir raporda, Kasım 2025 sonu itibarıyla yaklaşık 3,3 milyon Sudanlının evlerine döndüğünü tahmininde bulundu.

Geri dönenlerin sayısı, 2024 yılının sonlarında ülkenin merkezinde HDK’ne karşı düzenlenen büyük çaplı ordu saldırısının ardından arttı. Bu saldırı, Hartum'un Mart 2025'te geri alınmasını sağladı ve birçok ailenin geri dönmesine neden oldu.

dfrgt
Çad'ın doğusundaki el Faşir'den Sudanlı mülteci çocuklar, 22 Kasım 2025'te yerinden edilmiş kişiler için kurulan geçici bir kampta yemek yiyorlar (Reuters)

IOM, geri dönenlerin dörtte üçünden fazlasının ülke içinde yerinden edilmiş kişiler olduğunu bildirdi. Şarku’l Avsat’ı IOM’dan aktardığına göre Hartum, yaklaşık 1,4 milyon kişi ile en yüksek geri dönüş sayısını kaydetti, onu yaklaşık 1,1 milyon kişinin geri döndüğü el Cezire eyaleti izledi.

Bu ayın başlarında, ordu destekli hükümet, yaklaşık üç yıl boyunca doğudaki Port Sudan kentinden faaliyet gösterdikten sonra başkente dönme niyetini açıkladı.4

Hartum ve ülkenin orta ve doğusunda ordunun kontrolündeki diğer şehirlerde nispeten sakin bir ortam hakim olsa da HDK özellikle altyapıyı hedef alan insansız hava aracı (İHA) saldırılarına ara sıra devam ederken, diğer bölgelerde çatışmalar sürüyor.


ABD'nin Teksas eyaletinin valisi, çalışanlarının Çinli şirketlerden gelen ürünleri kullanmasını yasakladı

Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)
Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)
TT

ABD'nin Teksas eyaletinin valisi, çalışanlarının Çinli şirketlerden gelen ürünleri kullanmasını yasakladı

Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)
Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)

Teksas Valisi dün yaptığı açıklamada, eyaletin çalışanlarının Shein, Alibaba ve TP-Link gibi şirketlerin ürünlerini kullanmasını yasaklayacağını ve bu kararın Teksas sakinlerinin mahremiyetini Çin hükümetinden korumak için alındığını belirtti.

Reuters'a göre, Teksas Valisi Greg Abbott tarafından yapılan açıklamada, listeye e-ticaret platformu Temu ve pil şirketi Cattle'ın da dahil olduğu ifade edildi.

Abbott'ın yasağı, çalışanların devlet cihazlarında ve ağlarında bu şirketlerin “cihazlarını, yapay zekasını ve yazılımlarını” kullanmasını engelliyor.

Abbott'un yasağı, Çinli drone üreticisi UETech ve Çinli yapay zeka şirketi iFlytek'in ürünlerini de kapsamaktadır.

Amerika Birleşik Devletleri ve Çin, uzun süredir devam eden ticaret ve teknoloji savaşında ekim ayında bir atılım gerçekleştirdi.


Suriye Kürt Ulusal Konseyi: Şam ile savaş felaketle sonuçlanacak bir seçenek ve biz bunu desteklemeyeceğiz

Suriye Demokratik Güçleri (SDG) birlikleri, Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke bölgesine çekilme işlemlerini tamamladı. (Reuters)
Suriye Demokratik Güçleri (SDG) birlikleri, Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke bölgesine çekilme işlemlerini tamamladı. (Reuters)
TT

Suriye Kürt Ulusal Konseyi: Şam ile savaş felaketle sonuçlanacak bir seçenek ve biz bunu desteklemeyeceğiz

Suriye Demokratik Güçleri (SDG) birlikleri, Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke bölgesine çekilme işlemlerini tamamladı. (Reuters)
Suriye Demokratik Güçleri (SDG) birlikleri, Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke bölgesine çekilme işlemlerini tamamladı. (Reuters)

Suriye TV’ye konuşan bilgi sahibi bir kaynak, Suriye Kürt Ulusal Konseyi’nin (ENKS), Suriye Demokratik Güçleri (SDG) lideri Mazlum Abdi’yi Suriye hükümetiyle askeri çatışma yoluna gitmemesi konusunda uyardığını ve bu seçeneğin Suriyeli Kürtler açısından ‘felaket’ olacağını vurguladığını açıkladı.

Kaynak, ENKS’nin bu seçeneği desteklemediğini SDG liderine açıkça ilettiğini, taraflar arasında pazar günü Haseke’de yapılan toplantıda son siyasi gelişmelerin ele alındığını belirtti.

Toplantıda ENKS, Suriye hükümetiyle askeri çatışmaya başvurulmasını reddettiğini yineleyerek, 18 Ocak 2026 tarihli anlaşmanın başarıya ulaşması için yerel, bölgesel ve uluslararası tüm çabaların SDG tarafından desteklenmesi ve anlaşmazlıkların müzakere ve diyalog yoluyla çözülmesi gerektiğini vurguladı.

Kaynağa göre ENKS, ülkedeki doğu bölgelerinde gelinen noktadan SDG ile PYD’yi sorumlu tutarak, Kürtleri ilgilendiren hayati kararların bu iki yapı tarafından tek taraflı alınmasının mevcut duruma yol açtığını ifade etti.

xscdfvgh
Kamışlı'da Suriye Demokratik Güçleri (SDG) milislerinin resmedildiği duvar resminin önünden geçen bir adam (Arşiv – AFP)

Kaynak, Mazlum Abdi’nin toplantı sırasında Şam ile varılan anlaşmanın başarıya ulaşmasını desteklediğini, anlaşmazlıkların diyalog yoluyla çözülmesi amacıyla Washington, Paris ve Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nin (IKBY) çabalarına destek verdiğini söyledi.

Diğer yandan Abdi’ye göre, ateşkesin korunması ve anlaşma maddelerinin uygulanmasında ilerleme sağlanması amacıyla Şam ile günün her saatinde temas sürdürülüyor.

Abdi, anlaşmanın bazı ayrıntılarının netleştirilmesi ve doğru şekilde anlaşılmasına ihtiyaç olduğunu belirterek, bunun Suriye’deki Kürt bölgelerinde SDG’nin elde ettiği kazanımların korunmasını güvence altına alacağını ifade etti. Kaynağa göre bu bölgeler Afrin ve Ayn el-Arab’dan (Kobani) Haseke’ye kadar uzanıyor.

Abdi dün Kürtçe yayın yapan Ronahi televizyonuna verdiği röportajda, Suriye hükümetiyle varılan ateşkes anlaşmasının ABD himayesinde gerçekleştiğini belirterek, Şam ile diyaloğun sürdüğünü ve başka ayrıntıların da görüşüleceğini söyledi.

Abdi, bu sürenin sona ermesinin ardından entegrasyon yönünde ciddi adımlar atılacağını ve anlaşma kapsamında Suriye ordusunun bölgeye girmeyeceğini dile getirdi.

Tüm tarafların askerileşmeden uzak, siyasi çözümler istediğini belirten Abdi, uluslararası gözetim altında Suriye hükümetiyle diyalog ve müzakere kanallarının halen açık olduğunu kaydetti.

Öte yandan Suriye Savunma Bakanlığı cumartesi günü, geçtiğimiz salı günü ilan edilen ve Suriye hükümeti ile SDG arasında yeni mutabakatlara varılmasının ardından yürürlüğe giren kuzeydoğu Suriye’deki ateşkesin süresinin uzatıldığını duyurdu. SDG, söz konusu mutabakatlara bağlı kalacağını açıklamıştı.

Bakanlık, resmi hesapları üzerinden yaptığı açıklamada, Suriye ordusunun tüm operasyon bölgelerinde ateşkesin 24 Ocak tarihinden itibaren 15 gün süreyle uzatılacağını bildirdi.