DEAŞ liderlerinden biri Bağdat’ta yakalandı

Bu ayın başlarında Kerkük’te bir güvenlik noktasını hedef alan bomba yüklü araçtan kalanlar.(Reuters)
Bu ayın başlarında Kerkük’te bir güvenlik noktasını hedef alan bomba yüklü araçtan kalanlar.(Reuters)
TT

DEAŞ liderlerinden biri Bağdat’ta yakalandı

Bu ayın başlarında Kerkük’te bir güvenlik noktasını hedef alan bomba yüklü araçtan kalanlar.(Reuters)
Bu ayın başlarında Kerkük’te bir güvenlik noktasını hedef alan bomba yüklü araçtan kalanlar.(Reuters)

DEAŞ terör örgütünde yeni bir pozisyon üstlenmeye hazırlanan bir terörist liderin yakalanması için Irak’ın başkenti Bağdat’ın merkezinde pusu kuruldu.  Yetkililer tarafından dün yapılan açıklamada şu ifadeler kullanıldı:
“Irak Ulusal İstihbarat Servisi (INIS), istihbarat bilgilerinden ve başkentin mahallelerinden birinde (DEAŞ) terörist çetelerin önemli bir unsurunun bulunduğu yerin sürekli izlenmesinden hareketle önemli bir operasyon gerçekleştirdi.”
Irak Güvenlik Medya Hücresi’nin yaptığı açıklamada şu bilgiler verildi:
“Bağdat Güvenlik Departmanı üyeleri pusular kurmaya başlamıştı. Bunun sonucunda ‘Irak Vilayeti/Güney Bölgesi’ liderlerinden biri tutuklandı. Lider, (DEAŞ) terörist çetelerin içerisindeki askeri bir pozisyonu devralmak üzere kuzey valiliklerinden döndüğü sırada yakalandı. Terörist, Erbain ziyaretinde (İmam Hüseyin’in şehadetinin 40'ıncı günü) vatandaşları hedef alacak eylemler için hazırlık yapıyordu. DEAŞ militanı, kurallara uygun bir şekilde sözleri kayıt altına alındığı sırada, kurtuluş sürecinde Kerkük vilayetinde güvenlik güçlerine karşı yapılan savaşları yönettiğini itiraf etti. Tutuklama operasyonu adli emirlere göre yürütüldü.”
Açıklamada DEAŞ örgütünün içerisinde keskin nişancı olarak adlandırılan bir diğer şahsın  da Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’ne (IKBY) bağlı Süleymaniye ilinde güvenlik güçleri ile ortaklaşa gerçekleştirilen bir operasyonda yakalandığı duyuruldu.
Uluslararası Koalisyon güçlerinin DEAŞ’a yönelik hava saldırıları da devam ediyor.
Irak Ortak Operasyonlar Komutanlığı Sözcüsü Tuğgeneral Tahsin el-Hafaci yaptığı açıklamada “Uluslararası Koalisyon güçleri ile iş birliği içerisinde yürütülen hava saldırıları hız kazanıyor. Keşif uçakları (DEAŞ) terörist çetelere karşı çeşitli istikametlerde çalışmalarını sürdürüyor” dedi.
Hafaci açıklamasını şöyle sürdürdü:
“Koalisyon güçlerinin çalışmaları, hava saldırıları alanında Irak güvenlik güçleri ile koordinasyon sağlamaları ve bize istihbarat ve keşif bilgilerini vermeleri açısından önemli. Uluslararası Koalisyon tarafından yapılan hava saldırıları güvenlik güçlerimizi desteklemek ve izlemek açısından oldukça önemli. Uluslararası toplum, Irak hükümetinin talebi üzerine, tüm dünyayı etkisi altına alan radikal düşüncelere sahip bu kök salmış çeteleri bitirmek için 2014 yılından bu yana Irak ile birlikte çalışıyor. Uluslararası Koalisyon güçleri birçok kişiyi eğitti ve artık kendimize güvenebileceğimiz bir şekilde bizi silahlandırdı ve hazırladı. Uluslararası Koalisyon güçleri, eskiden yönettikleri noktaları devralarak Irak güvenlik güçlerinin çalışmalarına güveniyor. Uluslararası Koalisyon güçleri, terörist çeteler (DEAŞ) ile mücadelede kapsamında yürüttüğümüz çalışmalarımızda öneli bir ortak konumunda.”
DEAŞ’a karşı yapılan bu hava saldırılarına ve önde gelen liderlerinin tutuklanmasına rağmen örgüt, Irak’ın çeşitli bölgelerinde faaliyetlerini halen sürdürüyor ve bu bölgelerde yaşayan insanları tehdit ediyor. Diyala ilindeki (Bağdat’ın 65 km doğusunda) Vakf Havzası sakinleri, aylarca süren bir sakinlik ve istikrardan sonra DEAŞ hücrelerinin tekrar faaliyete geçmesi sebebiyle yeni bir göç dalgası gerçekleşebileceği konusunda uyarıda bulundu.
Vakf Havzası’nın en büyük köyü olan Ebu Kurme köyünün (Bakuba’nın 25 km kuzeydoğusunda) Muhtarı Kasım Cuma er-Rabii “DEAŞ hücreleri son zamanlarda dikkat çekici bir şekilde faaliyetlerine yeniden başladı. Köylerin çevresindeki ordu ve polislerin güvenlik noktalarını hedef almaya başladılar. Bu da zayiata sebep oluyor” dedi.
Rabii sözlerine şöyle devam etti:
“Aralarında Ebu Kurme köyünün de bulunduğu bölge sakinleri, tekrarlanan güvenlik ihlalleri ile birlikte istikrarlı olmayan bir çevrede yaşadıkları için oldukça endişeliler. Her an yeni bir göç hareketi başlayabilir. Çünkü zaman zaman çok sayıda can kaybının yaşandığı güvenlik noktalarının hedef alınmasına bir son verilmesi açısından durum açık ve net bir güvenlik tedbirine ihtiyaç duyuyor. Vakf'taki çiftçilerin bir çoğu, el yapımı patlayıcılar ya da teröristler olduğunu düşündükleri için bağlarına gidemiyorlar. Buradaki insanlar zor şartlar altında yaşıyor ve güvenlik koşullarının tekrar sağlanması için bağlardaki savaşın sona ermesi, bölgenin EYP’lerden ve savaş mermilerinden arındırılması ve bazı yerlerde DEAŞ terör örgütünden geriye kalanların temizlenmesi gerek.”.
Şarku’l Avsat’a konuşan Cumhuriyet Siyasi Araştırmalar Merkezi Başkanı Dr. Mutez Muhyiddin, DEAŞ’ın Irak’ın güvenliğini tehdit edecek derecede yayılma gücüne sahip olup olmadığına ilişkin şu değerlendirmelerde bulundu:
“DEAŞ özellikle mali şebekesini hazır hale getirmeye ve kamplarda yeni unsurları silah altına almaya çalışırken, kuvvetlerini yeniden bir araya getirmek ve çetelerin savaşı üzerinden saldırılar düzenlemek için durmaksızın çalışıyor. Bu bilgiler ABD istihbarat raporları aracılığıyla ortaya çıkarıldı.”
Muhyiddin sözlerini şöyle sürdürdü:
“Örgüt, Uluslararası Koalisyon güçleri ve Irak kuvvetleri ile savaşırken modern teknolojiyi kullanmaya çalışıyor. Bu da özellikle daha önce Irak güçlerinin kurtardığı ve 2017 yılında DEAŞ unsurlarını tamamen çıkardığı bölgeleri tekrar ele geçirmesi açısından zafer kazanmalarına olanak sağlayan bir durumdur.”



Trump'ın girişimi ve Rönesans Barajı: Son derece istikrarsız bir jeopolitik ortamda Mısır'ı desteklemek

ABD Başkanı Donald Trump, Dünya Ekonomik Forumu sırasında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile görüştü (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump, Dünya Ekonomik Forumu sırasında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile görüştü (Reuters)
TT

Trump'ın girişimi ve Rönesans Barajı: Son derece istikrarsız bir jeopolitik ortamda Mısır'ı desteklemek

ABD Başkanı Donald Trump, Dünya Ekonomik Forumu sırasında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile görüştü (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump, Dünya Ekonomik Forumu sırasında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile görüştü (Reuters)

Amr İmam

ABD Başkanı Donald Trump, Mısır ve Etiyopya arasında Nil sularının paylaşımı konusunda uzun süredir devam eden anlaşmazlık konusunda arabuluculuk teklifinde bulundu; bu, ilk bakışta Kahire'ye yönelik olumlu bir jest gibi görünebilir. Nitekim Mısır, İsrail ile imzaladığı barışı onlarca yıldır korudu, hayati önem taşıyan Süveyş Kanalı'nı güvence altına aldı, güvenlik, istihbarat ve askeri iş birliği alanlarında Washington için önemli bir ortak olmaya devam etti ve kırılgan ancak devam eden Gazze ateşkesine ulaşılmasında önemli bir rol oynadı.

Ayrıca, dünya liderlerinin Barış Konseyi’nin yetkilerinin genişlemesi ve karar alma mekanizmalarının şeffaf olmaması konusunda endişelerini dile getirdiği bir dönemde, Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi'nin, etrafında dönen tartışmalara rağmen, yeni kurulan Barış Konseyi'ne katılma konusunda Trump'ın davetini kabul etmesi, bu oluşuma çok ihtiyaç duyduğu uluslararası meşruiyeti kazandırdı

Bununla birlikte, ABD'nin arabuluculuk teklifi, bölgede, Kızıldeniz kıyısında ve Afrika Boynuzu'nda jeopolitik dönüşümlerin hızlandığı, ittifakların değiştiği ve güç dengesinin yeniden şekillendiği bir anda geldi. Bu zamanlama, girişimin gerçekten on yıldan fazla süren bir anlaşmazlığı çözmeyi mi amaçladığı yoksa başka stratejik çıkarlara mı hizmet ettiğini sorgulamayı gerektiriyor.

Mısır-Etiyopya anlaşmazlığının merkezinde, Mısır'ın tatlı su kaynağı olan Nil Nehri'nin ana kolu olan Mavi Nil üzerinde inşa edilen Etiyopya’nın Büyük Rönesans Barajı yer alıyor. İnşaatına on yıldan fazla bir süre önce başlanmasından bu yana, milyarlarca dolarlık bu hidroelektrik projesi, bölgesel bir altyapı girişiminden Kahire'deki karar vericiler için sürekli bir endişe kaynağına ve zaten ciddi bir su kriziyle karşı karşıya olan 110 milyon Mısırlı için ufukta duran bir tehdide dönüştü.

Ağustos 2025'te tam kapasite faaliyete geçen baraj, Mısır'ın su güvenliğine doğrudan ve uzun vadeli bir tehdit oluşturuyor. Mısır, tatlı su ihtiyacı için neredeyse tamamen Nil Nehri'ne bağımlı ve mevcut uluslararası anlaşmalara göre uluslararası alanda kabul gören  55,5 milyar metreküp su payına sahip.

Ancak, barajın devasa rezervuarı, su akışında önemli aksamalara neden olabiliyor. Yıllar boyunca yapılan dolum sırasında Etiyopya, Mısır'a akacak olan muazzam miktarda suyu tuttu. Elektrik üretimine başlandıktan sonra bile, baraj Mısır'ın yıllık su payının önemli bir bölümünün akışını engellemeye veya kontrol etmeye devam ediyor.

Şarku’k Avsat’ın Al Majalla’dan aktardığı analize göre Mısır Su Kaynakları ve Sulama Bakanı, mecliste yaptığı son konuşmada, devletin, su akışındaki azalmanın doğrudan etkilerinden vatandaşlarını korumak amacıyla, atık su arıtma tesislerinin genişletilmesinden deniz suyu arıtma kapasitesinin artırılmasına ve su tasarrufu projelerine yatırım yapılmasına kadar, krizi hafifletecek önlemler için on milyarlarca Mısır lirası harcadığını açıkladı.

Bu maliyetli önlemler şimdiye kadar şoku hafifletmeye yardımcı oldu, ancak Mısır uzun vadede çok daha büyük kayıplar ile yüzleşmeye hazırlanıyor. Normal hidrolojik koşullar altında, baraj mevcut su akışının azalmasına yol açtı. Kuraklık veya uzun süreli kıtlık dönemlerindeyse, ekonomide geniş çaplı bir aksama, tarım sektörünün çöküşü ve zaten dünyanın en çok su sıkıntısı çeken ülkelerinden biri olan Mısır'da ciddi su kıtlığı gibi yıkıcı sonuçları olabilir.

fgthy
Rönesans Barajı'nın açılış töreninde barajın önünde dalgalanan Etiyopya bayrağı, 9 Eylül 2025 (AFP)

Mısır, Eylül ve Ekim 2025'te, yağmur mevsiminde büyük miktarda suyun planlanmamış bir şekilde serbest bırakılması sonucu Nil Vadisi'nin geniş alanlarının, tarım arazilerinin ve köylerin sular altında kalması ile birlikte barajın kötü yönetiminin tehlikelerine dair erken bir uyarı almış oldu. Bundan kaynaklanan zarar ve kayıplar, devam eden iç savaşın devletin bu tür ani sellere hazırlanma veya bunları kontrol altına alma kapasitesini engellediği Sudan'da daha da şiddetliydi.

Değişen jeopolitik

Yıllardır Cumhurbaşkanı Abdulfettah Sisi, Rönesans Barajı üzerindeki anlaşmazlığı Mısır devleti için varoluşsal bir tehdit olarak tanımladı. Kahire'nin krizi çözmek için harcadığı yoğun diplomatik çabalara rağmen, ABD Başkanı Donald Trump'ın arabuluculuk teklifi, bölgesel jeopolitik sahnede derin dönüşümlerin yaşandığı bir anda geldi; bu dönüşümler, Mısır'ın dizginleri ele geçirme eğiliminin giderek arttığını yansıtıyor.

Son on yılda Mısır, Addis Ababa'ya barajın işletilmesi konusunda bağlayıcı bir anlaşmaya varılması için baskı yapmak da dahil olmak üzere, mevcut tüm siyasi ve diplomatik yolları denedi. Bu yollar tükendiğinde, Kahire, Nil sularındaki hayati payını korumak ve Etiyopya'nın barajı siyasi bir şantaj aracı olarak kullanmasını önlemek için proaktif önlemler almaya başladı.

Etiyopya bu tür niyetlere sahip olmadığını defalarca belirtmesine rağmen, ülkenin elektrik ihtiyacını veya komşularına elektrik ihracatı kapasitesini çok aşan baraj, Afrika Boynuzu'nda ve belki de ötesinde su gücü politikasında yeni bir dönemi başlatmak üzere tasarlanmış gibi görünüyor.

Bu meydan okumaya karşılık olarak Mısır, Eritre ve Somali'den Cibuti, Kenya ve Uganda'ya kadar Etiyopya'ya komşu ülkelerle askeri iş birliği ve ortak savunma anlaşmaları ağı kurdu. Haritalar, Kahire'nin benimsediği bir çevreleme stratejisini açıkça gösteriyor ve bu Addis Ababa'ya, Mısır'ın can damarı olan Nil'in akışına herhangi bir müdahalenin Etiyopya'yı Kahire'nin askeri ve stratejik eylem alanına dahil edeceği mesajını veriyor.

Bu hamleler ayrıca Etiyopya'nın denizcilik emellerini dizginlemeyi ve tek taraflı deklare edilen Somaliland Cumhuriyeti'nde bir deniz üssü kurarak Kızıldeniz'e erişme girişimini engellemeyi de amaçlıyor. Buna paralel olarak Somali, Kızıldeniz ve Afrika Boynuzu'ndaki güç dengesini yeniden şekillendirmek için Suudi Arabistan ile bir ittifak kurmak istiyor.

Bu ittifak eğer kurulursa, Mogadişu'daki merkezi hükümeti destekleyerek Somali devletinin dağılmasını önleyecek, federasyonun tüm toprakları üzerindeki otoritesini güçlendirecek, bölgesel güçlerin Kızıldeniz ve Aden Körfezi'ne açılan güney kapısında stratejik kazanımlar elde etmek için Somali kıyılarını kullanma girişimlerine karşı koyacaktır. Sonuç olarak, daha güçlü bir Somali, Etiyopya'nın denize yönelik emellerini sınırlayacak ve jeopolitik istikrarsızlıkla dolu bir arenada Mısır'ın konumunu güçlendirecektir.


Selam: Biz silahların münhasırlığı ilkesine ve Taif Anlaşması'na bağlıyız

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, cuma günü Elysee Sarayı'nda Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam'ı kabul etti (AFP)
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, cuma günü Elysee Sarayı'nda Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam'ı kabul etti (AFP)
TT

Selam: Biz silahların münhasırlığı ilkesine ve Taif Anlaşması'na bağlıyız

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, cuma günü Elysee Sarayı'nda Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam'ı kabul etti (AFP)
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, cuma günü Elysee Sarayı'nda Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam'ı kabul etti (AFP)

Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam, "devletin güç kullanımındaki tekelinden geri adım atmayacağız" diyerek, devletin "Litani Nehri'nin güneyindeki bölge üzerinde tam operasyonel kontrol sağladığını ve orada paralel bir askeri güç oluşturulamayacağını" belirtti.

Selam, Lübnan'ın "devlet otoritesini genişletmeyi ve savaş ve barışla ilgili karar alma gücünü geri kazandırmayı içeren Taif Anlaşması'nı uygulamaya kararlı olduğunu" vurgulayarak, "Litani Nehri'nin kuzeyi ve güneyi arasında hiçbir fark olmadığını; kanunun herkese uygulanacağını" ifade etti.

Selam'ın açıklaması, Fransa ziyaretinin sona ermesinin ardından dün Paris'teki Lübnan Büyükelçiliği'nden geldi. Salam, cuma akşamı Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile bir araya gelmişti.

Büyükelçilikteki görüşme sırasında Selam, "Lübnan'a yatırım akışı, güvenliğin sağlanmasına ve bankacılık sektörünün reformuna bağlıdır" dedi. Ayrıca, "Başkan Macron'a mali açığı kapatma yasasının detaylarını sundum ve Uluslararası Para Fonu ile ilişkiler kurmada yeni bir aşamaya giriyoruz" ifadesini kullandı.


Suriye hükümeti, daha önce SDG’nin  kontrolünde olan bir hapishaneden 126 çocuğu serbest bıraktı

TT

Suriye hükümeti, daha önce SDG’nin  kontrolünde olan bir hapishaneden 126 çocuğu serbest bıraktı

Suriye hükümeti, daha önce SDG’nin  kontrolünde olan bir hapishaneden 126 çocuğu serbest bıraktı

Resmi medyaya göre, Suriye hükümeti dün, iki taraf arasında varılan bir anlaşmanın parçası olarak Suriye Demokratik Güçleri’nden (SDG) kontrolü ele geçirdikten sonra, ülkenin kuzeyindeki Rakka'da bulunan el-Aktan hapishanesinde tutulan en az 126 çocuğu serbest bıraktı.

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre devlet televizyonunda yayınlanan görüntülerde serbest bırakılan küçükler için büyük bir karşılama töreni düzenlendiği görülürken, resmi haber ajansı SANA da hapishanede hayatta kalanların isimlerini yayınlayarak internette aranabilir hale getirdi.

Televizyon kanalı, DEAŞ üyelerinin tutulduğu el-Aktan hapishanesinden "18 yaşın altındaki 126 tutuklunun" serbest bırakıldığını bildirdi.

SDG, bu haberlerle ilgili yorum taleplerine yanıt vermedi.

SDG, son günlerde bu bölgelerde ilerleyen hükümet güçleriyle yaşanan çatışmaların ardından ülkenin kuzey ve doğusundaki geniş alanlardan çekildi.

Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara, bugün SDG ile ateşkesi ve üyelerinin hükümet güçlerinin saflarına entegrasyonunu içeren bir anlaşmaya varıldığını duyurdu.

Bu anlaşma, çatışma yıllarında kurdukları özerk yönetimin kazanımlarını korumayı uman Kürtlere ağır bir darbe indirdi. Bu kazanımlar arasında, Suriye'nin kuzey ve doğusundaki geniş alanları yöneten örgütlü ve eğitimli sivil ve askeri kurumlar da yer alıyordu. Anlaşma ayrıca, Şam'daki yetkililerle yapılan müzakereler sırasında ısrar ettikleri merkezi olmayan yönetim modeline de son verdi.

Cuma günü, Kürt savaşçıların El-Aktan hapishanesinden, Halep kırsalında Kürtlerin kontrolündeki Ain el-Arab (Kobani olarak da bilinir) şehrine nakli, "iki taraf arasında varılan güvenlik düzenlemeleri" kapsamında başladı.

SANA'nın orduya dayandırdığı habere göre el-Aktan mahkumlarının nakli, "İçişleri Bakanlığı'nın hapishaneyi devralıp yönetimini üstleneceği 18 Ocak anlaşmasının uygulanmasında atılan ilk adımdır."

SANA haber ajansı orduya dayandırdığı haberinde, El-Aktan cezaevindeki mahkumların naklinin, "İçişleri Bakanlığı'nın cezaevini devralıp yönetmesini öngören 18 Ocak anlaşmasının uygulanmasına yönelik ilk adım" olduğunu belirtti.