LUO, Libya’da ateşkese olan bağlılığını yineledi

Tacura’daki Ömer Muhtar kampında eğitim gören UMH’ye bağlı unsurlar. (AFP)
Tacura’daki Ömer Muhtar kampında eğitim gören UMH’ye bağlı unsurlar. (AFP)
TT

LUO, Libya’da ateşkese olan bağlılığını yineledi

Tacura’daki Ömer Muhtar kampında eğitim gören UMH’ye bağlı unsurlar. (AFP)
Tacura’daki Ömer Muhtar kampında eğitim gören UMH’ye bağlı unsurlar. (AFP)

Mareşal Halife Hafter önderliğindeki Libya Ulusal Ordusu (LUO), kuvvetlerinin ateşkese bağlılığını yineleyerek yeni bir savaş başlatma niyetinde oldukları yönündeki haberleri yalanladı.
LUO’ya bağlı Ahlaki Rehberlik İdaresi Başkanı Tuğgeneral Halid el-Mahcub, kuvvetlerinin Cenevre Anlaşması’na, düzenlemelerine ve 5+5 toplantılarının sonuçlarına bağlı olduğunu ve Müslüman Kardeşler’in iddialarının geçerliliği olmadığını’ belirtti.
Mahcub, geçen çarşamba akşamı yaptığı açıklamada şunları söyledi:
 “Müslüman Kardeşler’in Libya’nın geleceğinde yer bulamayan milislerin ve kalıcı ateşkes anlaşmalarını engellemeye çalışanların ortaya atacağı hiçbir gerekçe yok. Uluslararası ve yerel olarak arananlar, yağma ve kaçakçılıktan geçimini sağlayanlar, organize suçları yönetenler karşılarında kendilerini bekleyen hukuku ve yargıyı bulacaklar. Devam eden mevcudiyetlerine karşı olan Libya halkına yaptıklarının  sonucu olarak onlar da yargılanacaklar.”
Diğer yandan Fayiz es-Serrac başkanlığındaki Ulusal Mutabakat Hükümeti’ne (UMH) bağlı Savunma Bakanı Salah en-Nemruş, geçen çarşamba akşamı kendilerine bağlı askeri liderlerle yaptıkları görüşmede askeri kuruluşların ihtiyaçları üzerinde durulduğunu bildirdi. Nimruş, görüşmede ülkenin batısında, Misrata şehrindeki Hava Kuvvetleri Akademisi’nde faaliyetleri harekete geçirecek bazı zorlukların aşılmasının tartışıldığı bilgisini verdi.
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri'nin Libya Özel Temsilci Vekili Stephanie Williams, Libya’daki durumun halen kırılgan ve tehlikeli olduğunu, yaşamsal standartlarda bozulmaların yaşandığını kaydetti. Williams, ülkenin ‘hizmet eksikliğinden, ekonomik gerilemeden, ciddi bankacılık krizinden, egemen ve mali kurumlarda bölünmelerden’ mustarip olduğunu ifade etti. Tüm bunların, çok sayıda insani yardıma muhtaç hale gelen sıradan Libya vatandaşlarını doğrudan etkilediğinin altını çizen Williams, geçen çarşamba akşamı Libya Çatışması Taraflarının Sanal Forumu’nun ikinci oturumunun sonunda yaptığı kapanış konuşmasında, ‘adaylık ve seçim mekanizmalarında dijital oylama yöntemlerinin kullanımına ilişkin katılımcıların dile getirdiği endişelere ve zorluklara’ değindi. Williams, diyalog sürecinde ilerlemenin gerekliliğine dikkati çekerken diyalogun katılımcılarına da ‘misyonun, birleşik yürütme otoritesi için aday gösterme ve seçme mekanizmasına ilişkin tartışmaları sonuçlandırarak şeffaflık ve gizliliği sağlayacak pratik bir çözüm sunma’ çağrısı yaptı.
Williams, askeri süreçte az da olsa ilerleme kaydedildiğini söylerken 5+5 Ortak Askeri Komite’nin Libya topraklarının tamamında ateşkese dair bir anlaşmaya varıldığına dikkat çekti. Yetkili, yoğun görüşmeler gerçekleştirdiği, 5+5 komitesine katılan subayların temel taleplerinden birinin de ‘siyasi diyalogun başarısı ve Libya kurumlarının birleştirilmesi’ olduğunu ifade etti.
 Stephanie Williams, ülkedeki mevcut durumla ilgili ise kötümserdi. “Ülkede yaşam standardı, hizmet eksikliği, ekonomik gerileme, şiddetli bankacılık krizi, Libya vatandaşlarını doğrudan etkileyen egemen ve mali kurumlardaki bölünmeler ile ilgili bir kriz yaşıyoruz” ifadesini kullandı.
Williams açıklamasında BM’nin 2021’de 1,3 milyon Libyalının yardıma muhtaç olmasını beklediğini ve ‘yardıma muhtaç olan Libyalıların sayısında önemli bir artışın görüldüğünü’ vurguladı. “Pratik adımların gerekli olduğu konusunda alarm verilmelidir” diyen Williams, Libya’nın güneyindeki insani krizin en şiddetli dönemini yaşadığını belirterek Tunus’taki foruma katılanlara da ‘ülkeyi kişisel çıkarlarının önüne koyma’ çağrısı yaptı.
Libya Temsilciler Meclisi Başkanı Akile Salih’in Moskova ziyareti devam ediyor. Salih, geçen çarşamba akşamı Devlet Duması Birinci Başkan Yardımcısı Alexander Zhukov, Uluslararası İlişkiler Komitesi Başkanı Leonid Slutsky ve bazı konsey üyeleriyle Libya ve bölgedeki koşulları, iki ülke arasındaki ikili ilişkileri ve iki meclis arasındaki ortak parlamento iş birliğini görüştüklerini açıkladı.
Zhukov, Libya’daki durumun istikrara kavuşmasıyla, Rusya- Libya desteğinin ve iş birliğinin parlamento düzeyinden pratik bir aşamaya taşınması yönündeki umutlarını dile getirdi. Salih’in savaşan tarafları birbirlerine yakınlaştırarak Libya’nın iç krizini çözme çabalarına da övgüde bulunan Zhukov, “Toplantıda, ülkede kan dökülmesine tamamen son verilmesinin gerekliliği ele alındı” dedi. Yetkili, siyasi diyalogun alternatifi olmadığına da dikkat çekti.
Libya Temsilciler Meclisi tarafından yapılan açıklamada, “Seçilmiş Libya Parlamentosu’nu destekliyoruz ve koronavirüs salgınıyla mücadele de dahil olmak üzere çatışmanın sona ermesinden sonra ülkedeki durumun istikrarını desteklemek için parlamento düzeyinde yardım sağlamaya hazırız” ifadeleri kullanıldı. Meclis, Devlet Duması’nın Libya konulu Berlin Konferansı sonuçlarına ve BM’nin 2510 sayılı ve 2020 tarihli kararına bağlılığını yineledi.



Refah Sınır Kapısı’nın yeniden açıldığı ilk günde Gazze’den 12 kişi Mısır’a geçti

Gazze Şeridi ile Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında, tıbbi tedavi görmek üzere Mısır’a geçen Filistinlileri taşıyan ambulanslar, dün sınır hattında ilerledi. (AFP)
Gazze Şeridi ile Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında, tıbbi tedavi görmek üzere Mısır’a geçen Filistinlileri taşıyan ambulanslar, dün sınır hattında ilerledi. (AFP)
TT

Refah Sınır Kapısı’nın yeniden açıldığı ilk günde Gazze’den 12 kişi Mısır’a geçti

Gazze Şeridi ile Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında, tıbbi tedavi görmek üzere Mısır’a geçen Filistinlileri taşıyan ambulanslar, dün sınır hattında ilerledi. (AFP)
Gazze Şeridi ile Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında, tıbbi tedavi görmek üzere Mısır’a geçen Filistinlileri taşıyan ambulanslar, dün sınır hattında ilerledi. (AFP)

Gazze Şeridi’nden 12 kişi, yaklaşık iki yıllık kapanmanın ardından Refah Sınır Kapısı’nın yeniden faaliyete geçmesinin ilk gününde, Mısır’a giriş yaptı. Sınırdaki kaynaklar, bugün (Salı) Fransız Haber Ajansı AFP’ye yaptığı açıklamada, geçiş yapanların yaralılar ve refakatçilerden oluştuğunu bildirdi.

Beş yaralı ve yedi refakatçinin sınır kapısından Mısır’a geçtiğini belirten kaynaklar Gazze’den Mısır’a kabul edilecek hasta sayısının günlük en fazla 50 kişi olarak belirlendiğini, her hastaya iki refakatçi eşlik edebileceğini aktardı.

Mısır medyası, pazartesi günü Gazze Şeridi’nden gelen Filistinli yaralıların Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında kabul edilmeye başlandığını duyurmuştu. El-Kahire el-İhbariye televizyon kanalı, Sağlık Bakanlığı’na dayandırdığı haberinde, Kahire yönetiminin Gazze’den gelecek hastalar için 150 hastane, 300 ambulans, 12 bin doktor ve 30 hızlı müdahale ekibi hazırladığını bildirdi.

Gazze’deki en büyük sağlık kuruluşu olan Şifa Tıp Kompleksi’nin Müdürü Muhammed Ebu Selmiye ise yaklaşık 20 bin hastanın, bunların 4 bin 500’ünün çocuk olduğunu ve acil tıbbi bakıma ihtiyaç duyduğunu söyledi.

Refah Sınır Kapısı üzerinden Gazze’ye geri dönenlerin sayısına ilişkin ise henüz resmî bir açıklama yapılmadı.

“Bir umut penceresi”

Mısır ile Gazze Şeridi arasındaki sınırda yer alan Refah Sınır Kapısı, nüfusu iki milyonu aşan Gazze halkı için neredeyse dünyaya açılan tek çıkış noktası olma özelliğini taşıyor. Kapı, savaşın başlamasından bu yana uzun süre kapalı kalmıştı.

Kapının yeniden açılması, ABD’nin arabuluculuğunda sağlanan ve Ekim ayında yürürlüğe giren ateşkes anlaşmasının ilk aşamasında öngörülen temel adımlardan biri olarak değerlendiriliyor.


Sudan ordusu, stratejik Kadugli kentindeki kuşatmayı kırdı

Sudan ordusuna bağlı unsurlar (Arşiv – Reuters)
Sudan ordusuna bağlı unsurlar (Arşiv – Reuters)
TT

Sudan ordusu, stratejik Kadugli kentindeki kuşatmayı kırdı

Sudan ordusuna bağlı unsurlar (Arşiv – Reuters)
Sudan ordusuna bağlı unsurlar (Arşiv – Reuters)

Sudan ordusu bugün (Salı), Güney Kordofan Eyaleti’nin başkenti olan stratejik Kadugli kentinde, Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) tarafından uygulanan kuşatmayı kırmayı başardığını açıkladı.

Kimliğinin açıklanmaması kaydıyla Fransız Haber Ajansı AFP’ye konuşan bir kaynak, “Güçlerimiz Kadugli’ye girdi ve kuşatmayı kaldırdı” dedi.

İnsani koşulların ağırlaştığı ve kıtlık tehdidiyle karşı karşıya bulunan Kadugli, Nisan 2023’ten bu yana Sudan ordusu ile Hızlı Destek Kuvvetleri arasında süren savaş kapsamında, HDK ve yerel müttefikleri tarafından uzun süredir kuşatma altında tutuluyordu.


Refah Sınır Kapısı, Gazze sakinlerinin giriş ve çıkışına açıldı

TT

Refah Sınır Kapısı, Gazze sakinlerinin giriş ve çıkışına açıldı

Refah Sınır Kapısı, Gazze sakinlerinin giriş ve çıkışına açıldı

İsrail dün Gazze Şeridi ile Mısır arasındaki Refah Sınır Kapısı’nı sivil geçişlerine yeniden açtı. Bu adımın, Filistinlilerin Gazze Şeridi’nden ayrılmasına ve İsrail’in yürüttüğü savaştan kaçarak bölge dışına çıkanların geri dönmesine imkân tanıyacağı belirtildi. Şarku’l Avsat’ın Reuters’tan aktardığına göre İsrail, Refah Sınır Kapısı’ndan giriş ve çıkış yapan Filistinlilerin güvenlik kontrolünden geçirilmesini talep ediyor.

İsrail, Gazze Şeridi’ne yönelik savaşın başlamasından yaklaşık dokuz ay sonra, Mayıs 2024’te sınır kapısının kontrolünü ele geçirmişti. Savaş, ABD Başkanı Donald Trump’ın arabuluculuğunda ekim ayında yürürlüğe giren ateşkesle kırılgan bir şekilde durmuştu. Refah Sınır Kapısı’nın yeniden açılması, Trump’ın İsrail ile Hamas arasındaki çatışmaları durdurmaya yönelik daha geniş kapsamlı planının ilk aşamasında yer alan önemli şartlardan biri olarak görülüyor.

cdfgt
Filistinli hastalar, Han Yunus'taki Kızılay Hastanesi'nin avlusunda tekerlekli sandalyelerinde oturarak, yurtdışında tedavi görmek üzere Refah Sınır Kapısı’ndan tahliye edilmeyi bekliyor. (AFP)

Şarku’l Avsat’ın AFP’den aktardığına göre, İsrailli bir güvenlik yetkilisi, “Avrupa Birliği (AB) adına sınır desteği sağlamak üzere AB Refah Sınır Yardım Misyonu (EUBAM) ekiplerinin gelmesinin ardından, Refah Sınır Kapısı, giriş ve çıkışlar için halkın kullanımına açılmıştır” dedi. İsrail Kamu Yayın Kuruluşu KAN’ın bildirdiğine göre, Gazze Şeridi’nden 150 kişinin ayrılması bekleniyor; bunların 50’si hasta. Karşılık olarak, 50 kişinin Gazze Şeridi’ne girişine izin verilecek.

Yabancı gazetecilerin Gazze Şeridi'ne girişi yasaklandı

Genel olarak Filistinliler, 7 Ekim 2023’teki saldırının ardından patlak veren İsrail’in Gazze operasyonlarının ilk dokuz ayında Refah Sınır Kapısı üzerinden Mısır’a geçebiliyordu.

cdfgrt
İnsani yardım malzemesi taşıyan kamyonlar dün Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'a ulaştı. (DPA)

Filistinli yetkililer, savaşın başlamasından bu yana yaklaşık 100 bin Filistinlinin Gazze Şeridi’nden ayrıldığını, bunların çoğunun ilk dokuz ay içinde çıkış yaptığını belirtiyor.

Uluslararası sesler

Refah Sınır Kapısı’nın yeniden açılmasına yönelik uluslararası sesler gelmeye devam etti; açıklamalar arasında adımı memnuniyetle karşılayanlar ve daha fazla yardımın Gazze Şeridi’ne ulaştırılması talebinde bulunanlar oldu.

AB Komisyonu’nun Akdeniz’den Sorumlu Üyesi Dubravka Suica dün, Refah Sınır Kapısı’nın açılmasının ardından Gazze Şeridi’ne daha fazla insani yardımın girişine izin verilmesi çağrısında bulundu.

sfr
Mısır ambulansları Refah Sınır Kapısı önünde bekliyor. (Reuters)

Suica, X platformundaki paylaşımında, “Yaklaşık iki yıl aradan sonra, Gazze Şeridi ile Mısır arasındaki Refah Sınır Kapısı, sivil geçişleri için yeniden açıldı. Bu adım, uzun süredir beklenen bir barış planı aşamasını temsil ediyor ve birçok kişi için bir nebze rahatlama ve umut getirecek” ifadelerini kullandı.

Suica, “Şimdi daha fazla yardımın girişine izin verilmesi şart; halk hâlâ acı çekiyor ve kayıpların sayısı kabul edilemeyecek kadar yüksek” dedi.

Birleşik Krallık Dışişleri Bakanı Yvette Cooper da dün, Gazze Şeridi’ndeki ana sınır kapısı Refah’ın yeniden açılmasını memnuniyetle karşıladığını açıkladı. Cooper, kapının Filistinlilerin her iki yönde yaya olarak geçişine imkân tanıdığını belirtirken, daha fazla çaba gösterilmesi gerektiğini vurguladı.

Cooper, X platformundaki paylaşımında, “Refah Sınır Kapısı’nın yeniden açılmasını, insanların her iki yönde yaya olarak geçiş yapabilmesi açısından memnuniyetle karşılıyorum. Bu, bazı ciddi şekilde yardıma muhtaç kişilerin Mısır’da tıbbi hizmet almasına olanak tanıyor. Ancak hâlâ yapılması gereken çok şey var. Yardımlar akmalı, temel ihtiyaç malzemelerine uygulanan kısıtlamalar hafifletilmeli ve yardım çalışanlarının görev yapmasına izin verilmeli” ifadelerini kullandı.

İsrail, güçlerinin bölgeyi işgal etmesinin ardından Refah Sınır Kapısı’nı kapatmış, ayrıca Gazze Şeridi ile Mısır arasındaki Philadelphia Koridoru’nu da kapalı tutmuştu.

Bu adım, yaralı ve hastalıklı Filistinlilerin bölgeden çıkarak tedavi görmesine imkân tanıyan hayati bir geçidi işlevsiz hale getirmişti. Geçen yıl, birkaç bin kişinin üçüncü ülkelerde tedavi görmesine izin verilirken, Birleşmiş Milletler’e (BM) göre hâlâ binlerce kişi yurt dışında sağlık hizmetine ihtiyaç duyuyor.

Refah Sınır Kapısı’nın yeniden açılmasına rağmen, İsrail yabancı gazetecilerin Gazze Şeridi’ne girişine izin vermeyi hâlâ reddediyor. Gazeteciler, savaşın başından bu yana bölgeye girişleri yasaklanan ve savaşın yol açtığı geniş yıkımla karşı karşıya kalan Gazze Şeridi’ndeki durumu aktaramıyor.

Gazze Şeridi’nde yaklaşık iki milyon Filistinli, yıkılmış şehirlerinin enkazı arasında geçici çadırlarda ve hasarlı evlerde yaşamını sürdürüyor.

İsrail Yüksek Mahkemesi, yabancı gazetecilerin İsrail üzerinden Gazze Şeridi’ne girişine izin verilmesi talebiyle Yabancı Gazeteciler Derneği tarafından açılan davayı inceliyor. Hükümetin avukatları, gazetecilerin girişinin İsrail askerleri için risk oluşturabileceğini öne sürerek, olası tehlikelere dikkat çekiyor.

Dernek ise bu iddiaları reddediyor ve halkın bağımsız, hayati bir bilgi kaynağından mahrum bırakıldığını vurguluyor. Dernek ayrıca, savaşın başından itibaren birçok BM ve yardım görevlisinin Gazze Şeridi’ne girişine izin verildiğine işaret ediyor.

Trump’ın Gazze planı, ikinci aşamasına girerken, yönetimin Filistinli teknokratlardan oluşan bir komiteye devredilmesini, Hamas’ın silah bırakmasını ve İsrail güçlerinin bölgeden çekilmesini öngörüyor; ardından yeniden imar çalışmaları yapılması planlanıyor.

İsrail, Hamas’ın silah bırakma olasılığı konusunda şüphelerini koruyor ve bazı yetkililer, ordunun yeniden savaşa hazırlık yaptığını belirtiyor. Gazze Şeridi’ndeki sağlık yetkilileri, ekim ayında yapılan ateşkes anlaşmasından bu yana İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik saldırılarında 500’den fazla Filistinlinin hayatını kaybettiğini, İsrail tarafında ise 4 askerin öldüğünü aktardı.

Geçtiğimiz cumartesi günü, İsrail ateşkesten bu yana gerçekleştirdiği en şiddetli hava saldırılarından birini düzenledi. Saldırılarda en az 30 kişi hayatını kaybederken, İsrail bunu, Hamas’ın cuma günü ateşkesi ihlal etmesine karşı bir yanıt olarak nitelendirdi.