Irak Cumhurbaşkanı terörle mücadele için uluslararası iş birliği çağrısında bulundu

Salahaddin ilinde DEAŞ üyelerinin yakalanmasına yönelik operasyon başlatıldı

Dün ülkenin güneyindeki Nasriye şehrinde bulunan el-Hut Cezaevi önünde açılan ve terör suçundan hüküm giyen mahkumların infazlarının talep edildiği bir pankart (AFP)
Dün ülkenin güneyindeki Nasriye şehrinde bulunan el-Hut Cezaevi önünde açılan ve terör suçundan hüküm giyen mahkumların infazlarının talep edildiği bir pankart (AFP)
TT

Irak Cumhurbaşkanı terörle mücadele için uluslararası iş birliği çağrısında bulundu

Dün ülkenin güneyindeki Nasriye şehrinde bulunan el-Hut Cezaevi önünde açılan ve terör suçundan hüküm giyen mahkumların infazlarının talep edildiği bir pankart (AFP)
Dün ülkenin güneyindeki Nasriye şehrinde bulunan el-Hut Cezaevi önünde açılan ve terör suçundan hüküm giyen mahkumların infazlarının talep edildiği bir pankart (AFP)

Irak Cumhurbaşkanı Berhem Salih, dünyanın ve özellikle bölgenin, terörizm, radikalizm ve dünyadaki gerilimlerin daha da artması gibi bir takım zorluklarla karşı karşıya olduğunu vurguladı.
Cumhurbaşkanlığı tarafından yazılı olarak yapılan açıklamaya göre Salih, Pakistan Savunma Üretim Bakanı Zübeyde Celal ve beraberindeki heyet ile yaptığı görüşme sırasında şunları söyledi:
“İki ülke arasında savunma alanındaki iş birliğini güçlendirmek, hem askeri kurumların uzmanlığından yararlanmak hem de Irak Silahlı Kuvvetleri’nin yeteneklerini geliştirmek için önemli.”
Dünyanın ve özellikle bölgenin, terörizm, radikalizm ve dünyanın güveliğini ve istikrarını etkileyen gerilimlerin daha da artması gibi bir takım zorluklarla karşı karşıya olduğunu belirten Salih, bu zorlukların üstesinden gelmek ve küresel güvenlik ve istikrarı sürdürmek için uluslararası iş birliğine ihtiyaç olduğunu ifade etti.
Öte yandan Pakistanlı Bakan Celal, ülkesinin Irak’ı destekleme, ikili ilişkileri güçlendirme ve Irak güvenlik güçlerinin geliştirilmesi ve eğitimi alanında askeri iş birliğini destekleme sözünü bir kez daha yineledi.  
Irak, geçtiğimiz hafta DEAŞ’ın iki büyük saldırısına maruz kaldı. Bunlardan biri başkent Bağdat'ın merkezinde onlarca insanın ölümüne, yüzlerce insanın ise yaralanmasına neden olan bir intihar saldırısıydı. İkincisi ise Salahaddin ilinde Haşdi Şabi birliklerinden birine yönelik silahlı saldırıydı. İkinci saldırıda onlarca kişinin ölümüne ve yaralanmasına neden oldu. İki saldırı da Arap ülkelerinin yanı sıra bölgesel ve uluslararası taraflarca kınandı. Başbakan Mustafa el-Kazımi'nin güvenlik ve askeri alanlarda bir dizi büyük değişiklikler yapmasıyla Irak hükümeti, bu yeni zorluğun üstesinden gelmek için planlar yapmaya başladı.
Irak hükümeti de saldırıların ardından Irak’la dayanışma mesajı yayınlayan ülkelere teşekkür etti. Irak Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ahmed es-Sahhaf, dün yaptığı açıklamada, “Irak hükümeti, dost ve kardeş ülkelerin ve uluslararası kuruluşların ülkeyi derinden etkileyen terör eylemlerine ilişkin tutumlarından ötürü teşekkürlerini sundu. Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin’e, mevkidaşlarından terör eylemlerini kınayan ve Irak'ın yanında olduklarını vurgulayan çok sayıda telefon edildi” ifadelerini kullandı.
Öte yandan Irak güvenlik güçleri Salahaddin ilindeki DEAŞ hücrelerine karşı bir güvenlik operasyonu başlattı. Haşdi Şabi Heyeti’nden yapılan açıklamada, “Selahaddin'nin doğusundaki el-Eys bölgesinde düzenlenen hain terör saldırısından günler sonra, Haşdi Şabi’ye bağlı 9. Tugay, bölgede ve komşu köylerde terör hücrelerine yönelik bir güvenlik operasyonu başlattı” denildi.
Opersyon sırasında, DEAŞ’ın uyuyan hücrelerine ait bazı noktaların tespit edilmesidiği ve yollara yerleştirilen bir dizi el yapımı patlayıcı cihazın etkisiz hale getirildiği belirtilen açıklamada, ayrıca teröristler için sığınak görevi gören bir tünelin de ortaya çıkarıldığı kaydedildi.
Öte yandan Enbar İl Meclisi Güvenlik Komitesi Başkanı Naim el-Kuud, bazı tarafların DEAŞ’ın ilde artan eylemleriyle ilgili endişelerini hafife alarak, “Mesele gerçekte bir medya abartmasından başka bir şey değildir. Çünkü Enbar halkı, DEAŞ’ın herhangi bir isim veya bahane altında geri dönmesinin mümkün olmadığını biliyor” ifadelerini kullandı.
Kuud, il sınırları içerisindeki geniş çöl bölgelerinde terör çetelerinin bulunduğunu, ancak güvenlik güçleri ve aşiretlerin onları takip ettiğini belirterek, güvenlik birimlerinin birçok terör eylemini engellediğinin altını çizdi.
Konuya ilişkin Şarku'l Avsat'a değerlendirmelerde bulunan Cumhuriyetçi Stratejik Araştırmalar Merkezi Başkanı Dr. Mutaz Muhyiddin, “DEAŞ’la mücadele, yalnızca Irak’ın sorumluluğu değildir. Bu konu uluslararası iş birliğine ihtiyaç duymaktadır. Çünkü bu örgütün dış uzantıları var” şeklinde konuştu.
Örgütün her zaman hafife alınamayacak ciddi bir güvenlik tehdidi olan uyuyan hücrelere sahip olduğunun altını çizen Dr. Muhyiddin, “Sorun şu ki, Irak güvenlik birimleri, DEAŞ’a karşı elde edilen askeri zaferden sonra yaşanan gelişmelere hiç aldırış etmedi. DEAŞ’ın sonunu getirdiğini varsaymaya devam etti. Artık bir tehlike arz edemeyeceğini düşündü. Ancak durum öyle değildi. Biz de - uzmanlar olarak -  DEAŞ tehlikesinin halen var olduğu ve bir takım eylemlerde bulunabileceği konusunda çok kez uyarıda bulunduk” dedi.



Lahbib: İsrail'in Gazze'de uluslararası insani yardım kuruluşlarını yasaklama planları, yardımların engellenmesi anlamına geliyor

İnsani yardım malzemesi yüklü tırlar Kerem Şalom Sınır Kapısı’ndan Gazze Şeridi'ne giriyor. (DPA)
İnsani yardım malzemesi yüklü tırlar Kerem Şalom Sınır Kapısı’ndan Gazze Şeridi'ne giriyor. (DPA)
TT

Lahbib: İsrail'in Gazze'de uluslararası insani yardım kuruluşlarını yasaklama planları, yardımların engellenmesi anlamına geliyor

İnsani yardım malzemesi yüklü tırlar Kerem Şalom Sınır Kapısı’ndan Gazze Şeridi'ne giriyor. (DPA)
İnsani yardım malzemesi yüklü tırlar Kerem Şalom Sınır Kapısı’ndan Gazze Şeridi'ne giriyor. (DPA)

Avrupa Komisyonu Eşitlik, Hazırlık ve Kriz Yönetimi Komiseri Hadja Lahbib bugün yaptığı açıklamada, İsrail’in Gazze Şeridi’nde uluslararası insani yardım kuruluşlarını yasaklama planlarının, hayat kurtaran yardımların bölgeye ulaşmasını engelleyeceğini belirtti.

Lahbib, X platformundaki hesabından yaptığı paylaşımda, Avrupa Birliği’nin (AB) tutumunun net olduğunu vurgulayarak, “Sivil toplum kuruluşlarının mevcut haliyle kayıt altına alınması yasasının uygulanması mümkün değil” dedi.

Lahbib, insani yardımların önündeki tüm engellerin kaldırılması gerektiğini vurguladı ve “Uluslararası insancıl hukuk, herhangi bir belirsizliğe yer bırakmıyor; yardımlar ihtiyaç sahiplerine ulaştırılmalı” ifadesini kullandı.

İsrail medyası, hükümetin dün yaptığı açıklamaya dayanarak, Sınır Tanımayan Doktorlar, ActionAid ve Oxfam gibi onlarca insani yardım örgütünün lisanslarının iptal edileceğini ve bunların ‘terörle bağlantılı’ olduğu gerekçesiyle kapatılabileceğini duyurmuştu.

Bazı uluslararası yardım kuruluşları, kayıtlarının iptal edilmesi riskiyle karşı karşıya bulunuyor. Eğer 31 Aralık’a kadar İsrail makamlarının belirlediği yeni kriterlere uyum sağlamazlarsa, 60 gün içinde faaliyetlerini durdurmak veya Gazze Şeridi ve Batı Şeria’daki çalışmalarına kısıtlama getirmek zorunda kalabilirler.


Süveyda’da el bombası patladı: 1 ölü, 2 yaralı

Geçen temmuz ayında Süveyda’daki çatışmalar nedeniyle yükselen duman (Arşiv – DPA)
Geçen temmuz ayında Süveyda’daki çatışmalar nedeniyle yükselen duman (Arşiv – DPA)
TT

Süveyda’da el bombası patladı: 1 ölü, 2 yaralı

Geçen temmuz ayında Süveyda’daki çatışmalar nedeniyle yükselen duman (Arşiv – DPA)
Geçen temmuz ayında Süveyda’daki çatışmalar nedeniyle yükselen duman (Arşiv – DPA)

Şarku’l Avsat Suriye devlet televizyonu El-İhbariyye'den aktardığı habere göre bugün (Çarşamba) Süveyda kentinde meydana gelen el bombası patlamasında bir kişi hayatını kaybetti, iki kişi yaralandı.


Sinvar'a yakınlığı bulunan ve serbest bırakılan bir mahkum, Gazze'deki Hamas içinde bir isyana öncülük ediyor ve bu durum bazı Hamas liderlerini öfkelendiriyor

Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan Kassam Tugayları üyeleri (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan Kassam Tugayları üyeleri (Arşiv- Reuters)
TT

Sinvar'a yakınlığı bulunan ve serbest bırakılan bir mahkum, Gazze'deki Hamas içinde bir isyana öncülük ediyor ve bu durum bazı Hamas liderlerini öfkelendiriyor

Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan Kassam Tugayları üyeleri (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan Kassam Tugayları üyeleri (Arşiv- Reuters)

Gazze Şeridi'ndeki Hamas hareketi, iki yıl süren İsrail savaşı sırasında liderlerinin suikastlara kurban gitmesinin ardından bir dizi liderlik değişikliği yaşıyor. Bu durum, hareketin eski lideri olan ve Ekim 2024'te Refah'ta İsrail güçleriyle çıkan çatışmalarda beklenmedik bir şekilde öldürülen Yahya Sinvar'a yakın kişilerin daha fazla öne çıkmasına neden oldu.

Şarku’l Avsat'a konuşan Hamas kaynaklarına göre, serbest bırakılan mahkum Ali el-Amudi, siyasi büro üyesi ve savaş öncesinde hareketin medya departmanından sorumlu olan serbest bırakılan mahkum Ali el-Amudi, kendisi ve Sinvar'a yakın bir dizi kişinin Gazze Şeridi'ndeki hareketi yönetmekle görevlendirilmesinin ardından, Gazze Şeridi'ndeki siyasi bürosunun başına geçti. Bu kişilerin çoğu, Şeridin güneyindeki Han Yunus'ta yaşıyor.

Hamas lideri Yahya Sinvar ve İsmail Haniye'in 2017'de Gazze'de çekilmiş fotoğrafı (Arşiv- Reuters)Hamas lideri Yahya Sinvar ve İsmail Haniye'in 2017'de Gazze'de çekilmiş fotoğrafı (Arşiv- Reuters)

2011 Gilad Şalit esir takasıyla serbest bırakılan eski bir mahkum olan el-Amudi, Gazze Şeridi yönetiminin merkez figürü haline geldi. İsrail hapishanelerinde kaldıkları süre boyunca ve serbest bırakıldıktan sonra Sinvar'a çok yakındı ve sık sık toplantılarına ve diğer etkinliklerine eşlik etti.

Bazı kaynaklar, Gazze Şeridi'nde siyasi büro için gerçek bir seçim yapılmadığını, bunun yerine sürecin atama, onaylama ve istişare yoluyla yürütüldüğünü söylüyor.

Bazı kaynaklar operasyonun “iç yönetmelikleri ihlal ederek” gerçekleştirildiğini söylerken, diğerleri amacın “iç eksiklikleri gidermek” olduğunu ve “seçilenlerin hepsinin Tevfik Ebu Naim, Salah Ebu Şarik ve diğerleri gibi Sinvar'a yakın kişiler olduğunu” açıkladı.

Kaynaklar, el-Amudi'nin şu anda Gazze'deki Hamas içinde “devrim” olarak nitelendirilebilecek bir harekete öncülük ettiğini söylüyor. Özellikle İsrail saldırılarında yaralanan ilçe idari organlarının başındaki bazı yerel liderleri görevden aldı ve yerlerine atamalar yaptı. Savaş sırasında sorumluluklarının bir kısmından vazgeçen diğer kişiler için de aynı şeyi yaptı. Suikasta uğrayan, başka nedenlerle görevden alınan veya farklı görevlere atanan eski liderlerin yerine geçecek kişileri aramaya devam ediyor.

Bazı kaynaklara göre, bu adımlar Gazze Şeridi içindeki yerel Hamas liderlerinin yanı sıra yurtdışındaki liderler arasında da öfkeye yol açtı. Şeridin dışındaki siyasi büro üyelerinden bazıları yerel liderlere, "Olanlar kabul edilemez ve iç hukuka aykırıdır; önümüzdeki günlerde hareketin liderinin seçilmesini beklemeliyiz ki, bir yıl sonra yapılacak genel seçimlere kadar bazı bölgelerin liderliğindeki boşlukların geçici olarak doldurulması konusunda bir anlaşmaya varılabilsin" şeklinde bilgi verdi.

İzzeddin el-Haddad (Fotoğraf el-Kassam tarafından yayınlandı)İzzeddin el-Haddad (Fotoğraf el-Kassam tarafından yayınlandı)

Kaynaklar, Gazze Şeridi'ndeki Hamas içinde siyasi düzeyde hüküm süren "kaosun" aksine, askeri kanadında istikrarlı bir durumun söz konusu olduğunu ve yeniden yapılanmanın sorunsuz ve sistematik bir şekilde devam ettiğini belirtiyor. İzzeddin Kassam Tugayları'nın yeni Genelkurmay Başkanı İzzeddin Haddad'ın savaş sırasında suikasta kurban giden veya öldürülenlerin yerine yeni atamalar yapmak üzere bir dizi toplantı düzenlediğini ve çeşitli kararlar aldığını ifade ediyorlar. Ayrıca, tüm taraflarla sürekli iletişim kurarak siyasi düzeydeki farklılıkların veya anlaşmazlıkların üstesinden gelmeye ve böylece her düzeyde istikrarı sağlamaya çalışıyor.

Kaynaklara göre Haddad, bazı bölgelerdeki tugay komutanları da dahil olmak üzere çeşitli liderlik pozisyonlarındaki boşlukları doldurmak için çalışırken, asıl komutanlarının suikast sonucu öldürülmesinin ardından bu tugayları yönetmek üzere atanmış diğer kişileri de görevde tutuyor.

Savaş sırasında İsrail, Gazze Şeridi'ndeki (Kuzey, Merkez, Han Yunus ve Refah) tugay komutanlarının çoğunu, İzzeddin Haddad'ın komuta ettiği Gazze Şehri Tugayı hariç, suikast sonucu öldürdü. Yerine Muhanned Receb atandı.

Savaş sırasında İsrail, Gazze Şeridi'ndeki (Kuzey, Merkez, Han Yunus ve Refah) tugay komutanlarının çoğunu suikastla öldürdü. Bunun istisnası, Muhannad Receb'ın yerine geçen İzzeddin el-Haddad'ın komutasındaki “Gazze Şehri Tugayı”ydı.

Gazze'deki Hamas savaşçıları (Arşiv-Reuters)Gazze'deki Hamas savaşçıları (Arşiv-Reuters)

Çeşitli kanatları ve kademeleriyle Hamas, İsrail'in çeşitli kaynaklarını hedef alması sonucu mali krizden muzdarip olmuş durumda. Bununla birlikte, savaş sırasında veya sonrasında, farklı oranlarda ve zamanlarda da olsa, maaş ve ödenekleri tamamen kesmedi.

Gerçekte Hamas, 7 Ekim 2023 saldırısının ardından, 1987'deki kuruluşundan bu yana eşi benzeri görülmemiş son derece karmaşık bir dönemle karşı karşıya. Hareketin gözlemcilerine göre, Gazze Şeridi'ne sınır komşusu İsrail tesislerine ve kasabalarına yönelik saldırılarla başlayan bu saldırı, İsrail'i uzun süreli bir savaşa sürükledi.

Yazar ve siyasi analist Mustafa İbrahim, hareketin “askeri yenilginin, örgütsel tükenmişliğin, siyasi karmaşanın ve geleceği ile rolü hakkındaki varoluşsal kaygının iç içe geçtiği bir aşamaya girdiği” değerlendirmesinde bulunuyor.

İbrahim, İsrail savaşının, Hamas'ın siyasi büro üyelerinin ve Gazze Şeridi'ni yıllarca yöneten idari komitelerin başkanlarının çoğunu kaybetmesinin ardından, liderlik ve karar alma yapısını vurduğunu açıkladı. Bu durum, doldurulması kolay olmayan derin bir liderlik boşluğu yarattı ve hareket içinde geleceği ve bir sonraki aşama hakkında anlaşmazlıkları ortaya çıkardı: Bu bir yönetim aşaması mı, örgütsel hayatta kalma aşaması mı yoksa sadece uzun süreli bir krizi yönetme aşaması mı olacak?

Hamas'tan birkaç kaynak Şarku’l Avsat'a şunları söyledi: "İşlerin iyi ve sorunsuz gittiğini söylemek mümkün değil. Birçok zorluk var ve yaşananlar, hiçbir şey bırakmayan ve hareketin liderlerinin çoğunun suikastına neden olan yıkıcı bir savaşın ışığında normal. Geniş bir liderliğe ve Filistin içinde ve dışında geniş bir halk tabanına sahip bir hareket için liderlik boşluğu normaldir ve bir yıl sonra kapsamlı seçimler yapılana kadar mevcut farklılıklar da normaldir."