Birleşmiş Milletler, Cezayir'de insan hakları konusunda "artan endişeyi" dile getirdi

Cezayir'de güvenlik güçleri başkentte güç kullanarak barışçıl gösterileri dağıttı (AP)
Cezayir'de güvenlik güçleri başkentte güç kullanarak barışçıl gösterileri dağıttı (AP)
TT

Birleşmiş Milletler, Cezayir'de insan hakları konusunda "artan endişeyi" dile getirdi

Cezayir'de güvenlik güçleri başkentte güç kullanarak barışçıl gösterileri dağıttı (AP)
Cezayir'de güvenlik güçleri başkentte güç kullanarak barışçıl gösterileri dağıttı (AP)

Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Yüksek Komiserliği, Cezayir'deki hak ve özgürlüklerin durumuna ilişkin "artan endişeyi" dile getirirken, ülkenin başkentinde dün düzenlenen Hirak gösterilerinde güvenlik güçleri aralarında Sınır Tanımayan Gazeteciler Örgütü (RSF) Muhabiri Halid Dararni'nin de bulunduğu altı gazeteciyi tutukladı.
AFP’nin haberine göre, BM İnsan Hakları Yüksek Komiserliği (OHCHR) Sözcüsü Rupert Colville, dün Cenevre'de düzenlediği bir basın toplantısında şunları söyledi: “BM, "düşünce özgürlüğü ve barışçıl toplanma hakkı gibi birçok temel hakkın hâlâ saldırı altında olduğu" Cezayir'deki durumla ilgili artan endişesini dile getiriyor.”
Cezayir'de haftalık olarak düzenlenen rejim karşıtı Hirak gösterilerinin 13 Şubat'ta yeniden başlamasından bu yana, BM’nin "barışçıl göstericilere karşı aşırı güç kullanımı ve tutuklamalara devam edildiğine" dair raporlar aldığını açıklayan Colville, “Cezayirli yetkililer "barışçıl gösterileri dağıtmak için şiddet kullanmayı bırakıp, düşünce, ifade ve barışçıl toplanma haklarını kullanan kişilerin keyfi olarak tutuklanmasına ve gözaltına alınmasına son vermeli. Nisan ve Mayıs aylarında dört kez öğrenci yürüyüşleri yasaklandı ve yetkililer gösterilerin toplanma noktalarına erişimini engellemeye devam etti. Geçtiğimiz iki ay içinde aktivistler, insan hakları savunucuları, öğrenciler, gazeteciler, blog yazarları ve sıradan vatandaşlara karşı kovuşturmalar devam etti. Hirak aktivistleri, bu yılın Şubat ayında ilan edilen Cumhurbaşkanlığı affından sonra dahi çok geniş yasalar temelinde yargılanıyor. Yetkililer insan hakları ihlallerine ilişkin tüm iddialara yönelik hızlı, tarafsız ve etkili soruşturmalar yürütmeli ve mağdurların tazminat almalarını sağlamalı" şeklinde konuştu.
Bu bağlamda aktivistler dün, polisin 11 aylık tutukluluğunun ardından geçen Şubat ayında hapisten çıkan Sınır Tanımayan Gazeteciler Örgütü (RSF) Muhabiri Halid Dararni'yi tutukladığını söylediler. Ayrıca "El-Haber" gazetesinden Mustafa Bustami, "El-Vatan" gazetesinden Sami Harum ve "Interlini" haber sitesinden Feryal Buziz ve "Road News" haber sitesinden Hekim Hamiş de tutuklanan gazeteciler arasında yer aldılar.
Güvenlik güçleri, öğrencileri başkentteki "Şehitler Meydanı’nda” toplandıkları anda dağıtmak için güç kullandı ve birçoğunu gözaltına aldı. Gösterilerde yer alan Dil Fakültesi öğrencisi Mervan Razik, Şarku’l Avsat'a şunları söyledi: “Şiddet içermeyen siyasi sloganlar atan veya yasalarca suç sayılan herhangi bir şeye imza atmayan barışçıl öğrencilere karşı bu şiddetin nedenini açıkçası anlamıyoruz. Cumhurbaşkanı gösterilerin kendisini rahatsız etmediğini söylemedi mi?”
Tizi Ouzou ve Bejaia eyaletlerindeki (başkentin doğusundaki Kabiliye bölgesi) gazeteciler, güvenlik güçlerinin öğrenci gösterilerini alışılmadık bir şekilde engellediğini belirttiler. Çünkü, polis bu iki valilikteki düzenlenen gösterilerde aktivistlerle genellikle müdahalede bulunmadılar. Gözlemciler, son haftalarda protestolarda gözlenen "hatanın" hükümetin, önümüzdeki hafta başlayacak parlamento seçim kampanyası öncesinde bu gösterileri sona erdirmesine neden olabileceğini belirtiyor.
İçişleri Bakanlığı, Cuma günkü Hirak gösterilerinin düzenlenmesine izin vermeyeceği yönünde güçlü bir izlenim bıraktı. Pazar günü, "haftalık yürüyüşlerle ilgili tehlikeli karışıklıklar" konusunda uyaran Bakanlık, göstericilere gösteri izni için başvuruda bulunmalarını şart koştu.



Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
TT

Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)

Birleşmiş Milletler Uluslararası Göç Örgütü (IOM), dün yaptığı açıklamada, ülkenin bazı bölgelerinde devam eden şiddetli çatışmalara rağmen üç milyondan fazla yerinden edilmiş Sudanlının evlerine döndüğünü bildirdi.

Sudan, Nisan 2023'ten bu yana ordu ve Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında yıkıcı bir savaşın içine sürüklenmiş durumda; bu savaş on binlerce insanın ölümüne ve ciddi bir insani krize yol açtı.

Çatışmalar, yaklaşık 14 milyon insanı ülke içindeki veya dışındaki bölgelere kaçmaya zorladı.

Örgüt, bir raporda, Kasım 2025 sonu itibarıyla yaklaşık 3,3 milyon Sudanlının evlerine döndüğünü tahmininde bulundu.

Geri dönenlerin sayısı, 2024 yılının sonlarında ülkenin merkezinde HDK’ne karşı düzenlenen büyük çaplı ordu saldırısının ardından arttı. Bu saldırı, Hartum'un Mart 2025'te geri alınmasını sağladı ve birçok ailenin geri dönmesine neden oldu.

dfrgt
Çad'ın doğusundaki el Faşir'den Sudanlı mülteci çocuklar, 22 Kasım 2025'te yerinden edilmiş kişiler için kurulan geçici bir kampta yemek yiyorlar (Reuters)

IOM, geri dönenlerin dörtte üçünden fazlasının ülke içinde yerinden edilmiş kişiler olduğunu bildirdi. Şarku’l Avsat’ı IOM’dan aktardığına göre Hartum, yaklaşık 1,4 milyon kişi ile en yüksek geri dönüş sayısını kaydetti, onu yaklaşık 1,1 milyon kişinin geri döndüğü el Cezire eyaleti izledi.

Bu ayın başlarında, ordu destekli hükümet, yaklaşık üç yıl boyunca doğudaki Port Sudan kentinden faaliyet gösterdikten sonra başkente dönme niyetini açıkladı.4

Hartum ve ülkenin orta ve doğusunda ordunun kontrolündeki diğer şehirlerde nispeten sakin bir ortam hakim olsa da HDK özellikle altyapıyı hedef alan insansız hava aracı (İHA) saldırılarına ara sıra devam ederken, diğer bölgelerde çatışmalar sürüyor.


ABD'nin Teksas eyaletinin valisi, çalışanlarının Çinli şirketlerden gelen ürünleri kullanmasını yasakladı

Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)
Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)
TT

ABD'nin Teksas eyaletinin valisi, çalışanlarının Çinli şirketlerden gelen ürünleri kullanmasını yasakladı

Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)
Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)

Teksas Valisi dün yaptığı açıklamada, eyaletin çalışanlarının Shein, Alibaba ve TP-Link gibi şirketlerin ürünlerini kullanmasını yasaklayacağını ve bu kararın Teksas sakinlerinin mahremiyetini Çin hükümetinden korumak için alındığını belirtti.

Reuters'a göre, Teksas Valisi Greg Abbott tarafından yapılan açıklamada, listeye e-ticaret platformu Temu ve pil şirketi Cattle'ın da dahil olduğu ifade edildi.

Abbott'ın yasağı, çalışanların devlet cihazlarında ve ağlarında bu şirketlerin “cihazlarını, yapay zekasını ve yazılımlarını” kullanmasını engelliyor.

Abbott'un yasağı, Çinli drone üreticisi UETech ve Çinli yapay zeka şirketi iFlytek'in ürünlerini de kapsamaktadır.

Amerika Birleşik Devletleri ve Çin, uzun süredir devam eden ticaret ve teknoloji savaşında ekim ayında bir atılım gerçekleştirdi.


Suriye Kürt Ulusal Konseyi: Şam ile savaş felaketle sonuçlanacak bir seçenek ve biz bunu desteklemeyeceğiz

Suriye Demokratik Güçleri (SDG) birlikleri, Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke bölgesine çekilme işlemlerini tamamladı. (Reuters)
Suriye Demokratik Güçleri (SDG) birlikleri, Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke bölgesine çekilme işlemlerini tamamladı. (Reuters)
TT

Suriye Kürt Ulusal Konseyi: Şam ile savaş felaketle sonuçlanacak bir seçenek ve biz bunu desteklemeyeceğiz

Suriye Demokratik Güçleri (SDG) birlikleri, Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke bölgesine çekilme işlemlerini tamamladı. (Reuters)
Suriye Demokratik Güçleri (SDG) birlikleri, Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke bölgesine çekilme işlemlerini tamamladı. (Reuters)

Suriye TV’ye konuşan bilgi sahibi bir kaynak, Suriye Kürt Ulusal Konseyi’nin (ENKS), Suriye Demokratik Güçleri (SDG) lideri Mazlum Abdi’yi Suriye hükümetiyle askeri çatışma yoluna gitmemesi konusunda uyardığını ve bu seçeneğin Suriyeli Kürtler açısından ‘felaket’ olacağını vurguladığını açıkladı.

Kaynak, ENKS’nin bu seçeneği desteklemediğini SDG liderine açıkça ilettiğini, taraflar arasında pazar günü Haseke’de yapılan toplantıda son siyasi gelişmelerin ele alındığını belirtti.

Toplantıda ENKS, Suriye hükümetiyle askeri çatışmaya başvurulmasını reddettiğini yineleyerek, 18 Ocak 2026 tarihli anlaşmanın başarıya ulaşması için yerel, bölgesel ve uluslararası tüm çabaların SDG tarafından desteklenmesi ve anlaşmazlıkların müzakere ve diyalog yoluyla çözülmesi gerektiğini vurguladı.

Kaynağa göre ENKS, ülkedeki doğu bölgelerinde gelinen noktadan SDG ile PYD’yi sorumlu tutarak, Kürtleri ilgilendiren hayati kararların bu iki yapı tarafından tek taraflı alınmasının mevcut duruma yol açtığını ifade etti.

xscdfvgh
Kamışlı'da Suriye Demokratik Güçleri (SDG) milislerinin resmedildiği duvar resminin önünden geçen bir adam (Arşiv – AFP)

Kaynak, Mazlum Abdi’nin toplantı sırasında Şam ile varılan anlaşmanın başarıya ulaşmasını desteklediğini, anlaşmazlıkların diyalog yoluyla çözülmesi amacıyla Washington, Paris ve Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nin (IKBY) çabalarına destek verdiğini söyledi.

Diğer yandan Abdi’ye göre, ateşkesin korunması ve anlaşma maddelerinin uygulanmasında ilerleme sağlanması amacıyla Şam ile günün her saatinde temas sürdürülüyor.

Abdi, anlaşmanın bazı ayrıntılarının netleştirilmesi ve doğru şekilde anlaşılmasına ihtiyaç olduğunu belirterek, bunun Suriye’deki Kürt bölgelerinde SDG’nin elde ettiği kazanımların korunmasını güvence altına alacağını ifade etti. Kaynağa göre bu bölgeler Afrin ve Ayn el-Arab’dan (Kobani) Haseke’ye kadar uzanıyor.

Abdi dün Kürtçe yayın yapan Ronahi televizyonuna verdiği röportajda, Suriye hükümetiyle varılan ateşkes anlaşmasının ABD himayesinde gerçekleştiğini belirterek, Şam ile diyaloğun sürdüğünü ve başka ayrıntıların da görüşüleceğini söyledi.

Abdi, bu sürenin sona ermesinin ardından entegrasyon yönünde ciddi adımlar atılacağını ve anlaşma kapsamında Suriye ordusunun bölgeye girmeyeceğini dile getirdi.

Tüm tarafların askerileşmeden uzak, siyasi çözümler istediğini belirten Abdi, uluslararası gözetim altında Suriye hükümetiyle diyalog ve müzakere kanallarının halen açık olduğunu kaydetti.

Öte yandan Suriye Savunma Bakanlığı cumartesi günü, geçtiğimiz salı günü ilan edilen ve Suriye hükümeti ile SDG arasında yeni mutabakatlara varılmasının ardından yürürlüğe giren kuzeydoğu Suriye’deki ateşkesin süresinin uzatıldığını duyurdu. SDG, söz konusu mutabakatlara bağlı kalacağını açıklamıştı.

Bakanlık, resmi hesapları üzerinden yaptığı açıklamada, Suriye ordusunun tüm operasyon bölgelerinde ateşkesin 24 Ocak tarihinden itibaren 15 gün süreyle uzatılacağını bildirdi.