Suudi Arabistan - Suriye ilişkilerine dönüş tarihi yaklaşıyor mu?

Şam'daki Riyad Büyükelçiliği’nde bakım yapılması, bu yöndeki umutları yeşertti. Ancak gözlemciler söz konusu bakımın periyodik olarak yürütülen bir prosedür olduğu görüşünde.

Gözlemciler, Suriye'nin bu yıl sonundan önce Arap Birliği'ndeki koltuğuna geri dönmesini bekliyor (AFP)
Gözlemciler, Suriye'nin bu yıl sonundan önce Arap Birliği'ndeki koltuğuna geri dönmesini bekliyor (AFP)
TT

Suudi Arabistan - Suriye ilişkilerine dönüş tarihi yaklaşıyor mu?

Gözlemciler, Suriye'nin bu yıl sonundan önce Arap Birliği'ndeki koltuğuna geri dönmesini bekliyor (AFP)
Gözlemciler, Suriye'nin bu yıl sonundan önce Arap Birliği'ndeki koltuğuna geri dönmesini bekliyor (AFP)

Mustafa Rüstem
Şam’da Arap diplomatların çalışmalarına geri dönecekleri, 11 yıllık aranın ardından büyükelçiliklerin kapılarını yeniden açacaklarına dair haberlerin sayısı arttı. Haberlerde en fazla öne çıkan başlık ise Şam’daki Riyad Büyükelçiliği’nin açılacağıydı.
Büyükelçilikte belirli aralıklarla yapılan bakımlar ve üst düzey isimler arasında düzenlenen toplantılar, son dönemde gergin ilişkilerdeki çatlağı giderme yönünde cesaret verici işaretler olarak gösterildi. Bu iddianın desteklenmesi için kullanıldı.
Ancak gözlemciler, yapılan bu bakımların yalnızca periyodik olarak yürütülen prosedürler olduğunu savunuyor.
Şarku’l Avsat’ın Independent Arabia’dan aktardığı araştırmada, 22 Ocak 2012'de faaliyetlerine son verilmesinden bu yana büyükelçiliğe ilişkin herhangi bir gelişme yaşanıp yaşanmadığı mercek altına alındı.

Arap Birliği’ne dönüş
Diplomatik gözlemciler, Şam'ın Kasım 2011'de üyeliğinin dondurulduğu Arap Birliği'ndeki koltuğuna bu yıl sonu gelmeden geri döneceği görüşünde. Aynı zamanda tüm diplomatik misyonların açılacağı, Şam'ın Arap Birliği’nin bir sonraki konsey toplantısına katılacağı yönünde de beklentiler mevcut.
Diğer yandan son zamanlarda düzenlenen bazı resmi toplantılar, Suriye diplomasisinin yaşadığı toparlanmayı ortaya koyar nitelikte. Bunlardan en önemlisinde, Suriye Dışişleri Bakanı Faysal Mikdad ve Mısırlı mevkidaşı Samih Şukri geçen 10 yılın ardından ilk defa 76. Genel Kurul görüşmeleri kapsamında New York'ta bir araya geldi. Görüşmede Mısırlı Bakan, Suriye meselesinin çözülmesi gerektiğini ima etti.
Suriye Halk Meclisi Arap ve Dış İlişkiler Komitesi Başkanı Boutros Marjana, Independent Arabia’ya şu demeci verdi:
“Suriye'nin Arap Birliği’ndeki koltuğuna dönüşü yakın değil;. Ancak en nihayetinde bu gerçekleşecek. Zira Arap ülkeleri arasındaki yakınlaşma hem Araplar hem de tüm taraflar için iyidir; uyumsuzluk ise zayıflığa yol açar. İlk başta her zamanki temsil düzeyinde olmayan ofisler veya maslahatgüzarlarla sınırlı olsa dahi diplomatik misyonların dönüşü konusunda iyimserim.”
Mikdad’ın New York’taki görüşmelerinin Arap yakınlaşmasının çıkarına olduğunun altını çizen Marjana, gayri resmi toplantıların da önemli olduğunu vurguladı. Suriye dosyasına yeni, daha olumlu bir yaklaşımla göz atılabileceğini kaydetti.

Beklentiler
Diğer yandan siyasi arenada diplomatik düzeyde ekonomik atılımlara yol açacak bir atılım bekliyor. Zira ülke, Avrupa ve ABD’nin uyguladığı yaptırımların ve Kongre tarafından Aralık 2019'da onaylanan Sezar (Caesar) Suriye Sivil Koruma Yasası gibi oldukça katı yasaların uygulanmasın ardından büyük bir çöküş yaşadı.
Suriye muhalefeti söz konusu yasayı, 2015 tarihli Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin (BMGK) 2254 sayılı kararına dayanarak Şam hükümetine baskı yapılması ve siyasi bir çözüm dayatılması için gerekli görüyor. 2254 sayılı karar, Suriye liderliğindeki bir sürecin temeli olarak, terörle mücadele stratejisiyle birlikte siyasi görüşmeler yürütülmesine, bir takvimin belirlenmesine, yeni anayasanın hazırlanma sürecine ve seçimlere odaklanıyor.
Bahreyn gibi birçok Arap ve Körfez büyükelçiliği Şam’daki çalışmalarını sürdürüyor. Abu Dabi 2018 yılında büyükelçiliğini açtığından bu yana Suriye, Suudi Arabistan Büyükelçiliği’nin de kapılarını açmasını, Umman ile Şam arasındaki dostluğun kurulmasını, ayrılığın sona erdirilmesini ve kara geçişlerinin açılarak uçuşlara da başlanmasını bekliyor.
Suriyeli yetkililerin Arap Gazeteciler Birliği'nin Riyad'daki toplantısının oturum aralarında bir basın heyeti ile bir araya gelmesi ve Suriye Turizm Bakanı Rami Martini'nin 25 Mayıs'ta bir Arap toplantısına katılmak üzere Suudi Krallığı’na yaptığı ziyaret ilişkilerin yeniden tesis edilmesinin önünü açtı.
Diğer yandan siyasi arenada Riyad ile Tahran arasındaki müzakerelerin sonuçlarına ilişkin de bir beklenti de mevcut. Nitekim iki ülke arasındaki gerilimi azaltma yönündeki görüşmelerin dördüncü turu 21 Eylül'de sona ermişti. Suriye’de yaşanan sürece de yansıyacak olan bu gelişmenin, ülke topraklarında savaşan İranlı gruplar ve onların barışçıl bir çözüme katılımları ile ilgili birçok sorunu çözebileceği öne sürülüyor.



Suudi Arabistan Savunma Bakanı ile ABD Merkez Kuvvetler Komutanı savunma iş birliğini görüştü

Suudi Arabistan Savunma Bakanı Prens Halid bin Selman (Şarku’l Avsat)
Suudi Arabistan Savunma Bakanı Prens Halid bin Selman (Şarku’l Avsat)
TT

Suudi Arabistan Savunma Bakanı ile ABD Merkez Kuvvetler Komutanı savunma iş birliğini görüştü

Suudi Arabistan Savunma Bakanı Prens Halid bin Selman (Şarku’l Avsat)
Suudi Arabistan Savunma Bakanı Prens Halid bin Selman (Şarku’l Avsat)

Suudi Arabistan Savunma Bakanı Prens Halid bin Selman, dün Riyad'da ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Orgeneral Brad Cooper ile bir araya geldi.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre görüşmede, iki dost ülke arasındaki savunma iş birliğinin geliştirilmesine yönelik imkânlar, bölgede güvenlik, istikrar ve barışın sağlanmasına yönelik çabalar ile ortak ilgi alanına giren konular ele alındı.


Suudi Arabistan Veliaht Prensi, ABD Merkez Kuvvetler Komutanı ile bölgesel gelişmeleri görüştü

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman (SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman (SPA)
TT

Suudi Arabistan Veliaht Prensi, ABD Merkez Kuvvetler Komutanı ile bölgesel gelişmeleri görüştü

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman (SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman (SPA)

Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Muhammed bin Selman, bugün başkent Riyad'da ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Oramiral Brad Cooper ve beraberindeki heyeti kabul etti.

Görüşmede, iki ülke arasındaki ikili ilişkilerin özellikle askerî alandaki boyutları ele alınırken, bölgesel gelişmeler hakkında da görüş alışverişinde bulunuldu.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre kabulde, Suudi Arabistan Savunma Bakanı Prens Halid bin Selman, Devlet Bakanı, Bakanlar Kurulu Üyesi ve Ulusal Güvenlik Danışmanı Dr. Musaid el-Ayban ile Genelkurmay Başkanı ve vekâleten Müşterek Kuvvetler Komutanı Orgeneral Fayyad er-Ruveyli de hazır bulundu.


İran'ın Bahreyn ve Kuveyt'e yönelik saldırıları, diplomatik arabuluculuk girişimlerinin önüne geçiyor

İran'ın Bahreyn ve Kuveyt'e yönelik saldırıları, diplomatik arabuluculuk girişimlerinin önüne geçiyor
TT

İran'ın Bahreyn ve Kuveyt'e yönelik saldırıları, diplomatik arabuluculuk girişimlerinin önüne geçiyor

İran'ın Bahreyn ve Kuveyt'e yönelik saldırıları, diplomatik arabuluculuk girişimlerinin önüne geçiyor

Kuveyt hava savunma sistemleri, gece geç saatlerde düşman insansız hava araçlarıyla düzenlenen saldırıları engelledi. Müdahale, ABD'nin Hürmüz Boğazı'ndaki İran'a ait Keşm Adası'na yönelik saldırılarının ardından gelirken, İran Devrim Muhafızları da cuma gününden bu yana üçüncü kez Bahreyn'deki ABD askeri teçhizatını hedef aldığını açıkladı.

Ortadoğu savaşında gerilimin yeniden tırmandığı bir dönemde ABD Başkanı Donald Trump, Tahran yönetiminin Washington'daki yetkilileri hedef almaya yönelik olası bir saldırı planladığına ilişkin haberleri ciddiye aldığını söyledi.

ABD'li bir yetkili, saldırıların gerçekleştirildiğini doğruladı. Yetkili, ABD savaş uçaklarının, kendini savunma amacıyla İran Devrim Muhafızları'na ait bir füze fırlatma noktasını hedef almak üzere hassas güdümlü mühimmat kullandığını belirtti. Saldırının, ABD personelini ve varlıklarını hedef alan saldırganlığa karşılık gerçekleştirildiğini kaydetti.

Şarku’l Avsat’n İran resmi haber ajansı IRNA’dan aktardığı habere göre Keşm Adası'nda beş ila altı patlama sesi duyulduğ. Ajansa konuşan Hürmüzgan Vali Yardımcısı Ahmed Nefisi, adadaki çeşitli noktalara düzenlenen ABD saldırılarının yerleşim ve ticari alanlarda ya da altyapıda herhangi bir hasara yol açmadığını söyledi.

Katar Dışişleri Bakanlığı, Doha'da yaptığı açıklamada, Washington ile Tahran arasındaki krizin çözümüne yönelik arabuluculuk girişimlerinin sürdüğünü bildirdi. Bakanlık, arabuluculuk çabaları ve taraflar arasındaki görüş ayrılıklarının giderilmesi kapsamında bugün İran tarafıyla bir görüşme gerçekleştirileceğini de duyurdu.

Diplomatik temaslar kapsamında Umman Sultanı Heysem bin Tarık Al Said, salı günü Maskat'taki El Alem Sarayı'nda İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi'yi kabul etti.

Görüşmede bölgedeki son gelişmeler ile gerilimin düşürülmesine yönelik diplomatik çabalar ele alındı. Krizin barışçıl yollarla sona erdirilmesi için gerekli koşulların oluşturulması ve böylece bölgenin daha fazla gerilime sürüklenmesinin önlenmesi konuları da değerlendirildi. Görüşmede, herkes için güvenlik ve barışın sağlanmasının önemi vurgulandı.