El-Malikiye alayından yeni bir askeri üs alan ABD, Suriye’nin kuzeydoğusundaki faaliyetlerini yoğunlaştırıyor

Bir ABD askeri aracı, Suriye’nin kuzeydoğusundaki Haseke kırsalında bulunan Tel Tamer’e doğru yola çıktı (Şarku’l Avsat)
Bir ABD askeri aracı, Suriye’nin kuzeydoğusundaki Haseke kırsalında bulunan Tel Tamer’e doğru yola çıktı (Şarku’l Avsat)
TT

El-Malikiye alayından yeni bir askeri üs alan ABD, Suriye’nin kuzeydoğusundaki faaliyetlerini yoğunlaştırıyor

Bir ABD askeri aracı, Suriye’nin kuzeydoğusundaki Haseke kırsalında bulunan Tel Tamer’e doğru yola çıktı (Şarku’l Avsat)
Bir ABD askeri aracı, Suriye’nin kuzeydoğusundaki Haseke kırsalında bulunan Tel Tamer’e doğru yola çıktı (Şarku’l Avsat)

ABD kuvvetleri, Suriye’nin kuzeydoğusundaki Haseke kırsalında bulunan el-Malikiye bölgesinde askeri devriye gerçekleştirdi. Öte yandan Kürt lider İlham Ahmed ise Özerk Yönetim ve Suriye Demokratik Konseyi yetkililerin Rusya’nın Ayn el-Arab (Kobani) şehrine Esed rejimine bağlı 3 bin asker gönderme önerisini reddettiğini açıkladı.
4 askeri zırhlı araçtan oluşan ABD askeri devriyesi, ABD kuvvetlerinin uçak pisti içeren üs olarak kullandığı ‘Rubarya Havaalanı’ndan havalanırken, hava koruma olmadan devriye gezerek el-Malikiye bölgesine yöneldi. Bu durum, bu ayki üçüncü devriye oldu. ABD güçleri, 13 Kasım Cumartesi günü bölgede benzer bir devriye daha gerçekleştirdi.
Öte yandan Rus askeri polisi ve Türk güçleri, Haseke’nin kuzeyinde, Türkiye sınırı boyunca yer alan Derbesiye kırsalında ortak askeri devriye gerçekleştirerek, batı ve güneydeki köyleri gezdi. İki Rus helikopterinin bölge semalarında yaptığı uçuşa 9 askeri araç katıldı. Türk silahlı kuvvetleri (TSK) ve TSK’ya bağlı Suriyeli grupların bölgelerini ayıran el-Kasrat bölgesi yakınındaki temas sınırına kadar ulaştı. Suriyeli gruplar batı tarafını kontrol ederken, doğu tarafı ise Arap - Kürt Suriye Demokratik Güçleri’nin (SDG) kontrolü altında.
Ahmed, geçen salı günü Suriye’nin kuzeyindeki Rakka şehrinde düzenlenen halka açık bir seminerde, SDK yetkilisine ve Özerk Yönetim liderlerine sunulan yeni Rus önerileri hakkında açıklama yaptı. İlham Ahmed, Özerk Yönetim liderlerinin ve SDK’nın bu şehirde Dera senaryosunun tekrarını önlemek için Ayn el-Arab (Kobani) şehrine 3 bin hükümet kuvvetinin girmesine yönelik Rus önerisini reddettiğini belirtti.
Türkiye’nin bölgeye yönelik askeri operasyon tehdidiyle bağlantılı olarak uygulanan medya savaşının, ‘bu tür asılsız söylentilerin yayılmasında rol oynadığına’ dikkati çeken Ahmed, “Suriye çıkmazı, insani durumun kötüleşmesi ve sığınmacı sayısındaki artış, ciddi çözümler gerektiriyor. Şu ana kadar yaşananlar, rejimin Suriye kriziyle uğraştığı zihniyet nedeniyle diyalog veya müzakere olarak sınıflandırılamaz” dedi. İlham Ahmed, Şam’ın güvenlik ve askeri seçeneğe bağlı kalarak elde ettiğine inandığı ‘zafer mantığının’, otoritenin 2011 öncesine dönmenin imkânsız olduğunu kabul etmesine rağmen, ciddi çözümlere yol açamayacağını vurguladı.
Türkiye’nin Özerk Yönetim’in ve SDG’nin nüfuz alanlarına karşı askeri operasyon başlatma tehditleri hakkında ise Kürt liderliği, bunu ciddiye aldıklarını söyledi. Kürt liderler, “Ancak bu tehditler, ilgili uluslararası taraflar ve başta Washington ve Moskova olmak üzere ‘daha fazla gerginlik ve kontrol haritasında değişiklik istemeyen’ Suriye’deki aktif ülkeler arasında imzalanan ateşkes anlaşmalarıyla çelişiyor” dedi.
Yerel olarak Suriye’nin kuzeydoğusundaki Haseke vilayeti, kasabanın batısında yer alan ‘Musab bin Umeyr’ okuluna 40 kişilik ABD ordusu ve 5 zırhlı araçtan oluşan bir askeri konvoyun konuşlandırılmasının ardından askeri hareketliliğe tanık oldu. Aynı şekilde Türk ordusu ve sadık Suriyeli gruplar seferber olurken, Rasulayn ve kırsalındaki Barış Pınarı Harekâtı alanlarındaki mevziileri güçlendirildi. Ayrıca ABD askerleri, yürüyerek dolaşırken, Tel Tamer’in batı girişine yöneldi ve uluslararası ‘M4’ otoyolunu inceledi. Haseke’nin kuzey kırsalı da Türkiye’nin SDG mevzilerine askeri saldırı başlatma tehdidinin artmasıyla birlikte ABD hamlelerine tanık oldu. SDG’den bir askeri lidere ve sivil kaynaklara göre Washington, el-Kasrak ve Tel Beydar köylerindeki üslerin yanı sıra bu bölgede üçüncü bir üs kurmayı planlıyor.
Aynı şekilde ABD kuvvetleri, Haseke şehrinin yaklaşık 15 kilometre güneyinde bulunan el-Malikiye alayından yeni bir askeri üs aldı. Bu alay, 2011’den önce Esed yanlısı hükümet güçleri tarafından askeri bir alay olarak kullanılıyordu. Ancak bugün Washington tarafından desteklenen SDG’ye tabi. Uluslararası koalisyonun ve ABD güçlerinin çeşitli üsleri Haseke’nin güneyine yayılmış durumda. Üsler, Deyr-i Zor’un kuzey ve doğu kırsalındaki ikmal hatları üzerinde bulunuyor.



İsrail ordusu, Suriye’nin Kuneytra ilindeki birkaç köyü işgal etti

İsrail ordusuna ait tanklar ve buldozerler, 19 Mart'ta Suriye'nin Kuneytra kentinin güneyindeki Ebu Diyab Askeri Üssü’nden geçerken (AFP)
İsrail ordusuna ait tanklar ve buldozerler, 19 Mart'ta Suriye'nin Kuneytra kentinin güneyindeki Ebu Diyab Askeri Üssü’nden geçerken (AFP)
TT

İsrail ordusu, Suriye’nin Kuneytra ilindeki birkaç köyü işgal etti

İsrail ordusuna ait tanklar ve buldozerler, 19 Mart'ta Suriye'nin Kuneytra kentinin güneyindeki Ebu Diyab Askeri Üssü’nden geçerken (AFP)
İsrail ordusuna ait tanklar ve buldozerler, 19 Mart'ta Suriye'nin Kuneytra kentinin güneyindeki Ebu Diyab Askeri Üssü’nden geçerken (AFP)

Suriye ve İsrail'in Paris'te, askeri gerilimi azaltmak ve diplomasiye girişmek için ABD gözetiminde ortak bir iletişim mekanizması kurma konusunda anlaşmaya varmış olmalarına rağmen, İsrail Suriye topraklarını ihlal etmeye devam etti. İsrail ordusu dün, Suriye'nin Golan Tepeleri'ndeki Kuneytra ilinde birkaç köye girdi, es-Samedaniye eş-Şarkiye köyünde askeri kontrol noktası kurdu ve yoldan geçenlerin üstünü aradı.

Yerel kaynaklara göre iki Hilux ve Hummer aracından oluşan bir İsrail gücü, Berika köyü yönünde Bir Acim beldesine girdi, Bir el-Kabbas'ta yaklaşık on dakika durdu ve ardından bölgeden çekildi. Bu arada Suriye'nin resmi yayın kuruluşu El-İhbariyye, İsrail güçlerinin ‘Kuneytra kırsalındaki es-Samedaniye eş-Şarkiye köyünde üç araçtan oluşan bir askeri kontrol noktası kurduğunu ve yoldan geçenleri aradığını’ bildirdi.

Bu olay, İsrail ordusunun Kuneytra'nın doğusundaki el-Ahmer tepesinde mevzilenip İsrail bayrağını göndere çekerek, eski rejimin düşüşüne kadar Suriye'nin kontrolünde olan gözetleme noktaları ve siperler içeren ileri çatışma merkezleri olarak kabul edilen batı ve doğu el-Ahmar tepelerinin kontrolünü ele geçirmesinden birkaç gün sonra meydana geldi.

İsrail basını dün, ABD'nin himayesinde Paris'te düzenlenen Suriye-İsrail müzakerelerinin, ‘ABD'nin etkin katılımıyla sahada çatışmaları önlemeye yönelik bir koordinasyon mekanizması kurulması konusunda sınırlı bir mutabakat’ ile sonuçsuz kaldığını bildirdi. O tarihten bu yana önemli bir ilerleme kaydedilmedi.

İsrail gazetesi Ma'ariv, üst düzey bir İsrailli yetkilinin, İsrail'in pozisyonunun net ve tartışmaya kapalı olduğunu, Hermon (Şeyh) Dağı'ndan çekilmeyeceklerini söylediğini aktardı.

Yetkili, Suriye'nin güvenlik anlaşmasını İsrail'in çekilmesiyle ilişkilendirme talebinin, müzakerelerin teknik koordinasyon aşamasından öteye geçememesinin nedeni olduğunu vurguladı.

dfgrty
Kuneytra'nın batısındaki Tel el-Ahmer'deki İsrail askeri üssü (Facebook)

Araştırmacı ve siyasi analist Muhammed es-Süleyman, Şarku’l Avsat’a yaptığı değerlendirmede, Paris'te yapılan son müzakere turunun, iki taraf arasındaki gerilimi azaltmayı ve İran destekli milislerin sınırdan geri dönmesini engelleyerek bölgedeki istikrara katkıda bulunacak bilgilerin paylaşılmasını amaçladığını söyledi.

Süleyman, müzakerelerin tıkanmasının nedeninin, İsrail'in Suriye topraklarında ihlallerinin yanı sıra Suriye’nin güneyi ve el-Cezire bölgesindeki devlet dışı aktörlere desteğini sürdürmesi olduğunu vurguladı.

Süleyman’a göre İsrail'in bu politikaları müzakerelerde baskı aracı olarak izlediğini, ancak bunun müzakerelerin başlaması konusunda anlaşma olasılığını zayıflatıyor.

İsrail ayrıca 8 Aralık 2024 tarihinden sonra işgal ettiği bölgelerden çekilmeyi reddediyor. Bu durum, ‘İsrail'in 8 Aralık öncesi sınırlarına tamamen çekilmesini’ ısrarla talep eden ve ‘bu sınırlar içinde bir tampon bölge kurulmasını ulusal egemenliğin ihlali’ olarak nitelendirerek reddeden Şam için kabul edilemez.

Suriyeli araştırmacı Süleyman, Şam'ın ‘bölgedeki gerilimi azaltmanın ve ihlalleri durdurmak amacıyla sınırlı bir güvenlik anlaşması yapmanın yanı sıra İsrail ile Suriye'nin güneyindeki ve Suriye'nin El-Cezire bölgesindeki devlet dışı aktörler arasındaki iletişimi durdurmak istediğini söyledi.

İsrail'in bu bağlantıları, Suriye devletinin istikrarını bozan aktörleri desteklemek için kullandığı göz önüne alındığında bu talebin doğal olduğuna işaret eden Süleyman, İsrail'in, ‘gerçek bir caydırıcı unsur olmaksızın’ ihlallerine devam etmek için ABD'nin desteğini kullandığının altını çizdi.

dfrgty
Hermon (Şeyh) Dağı'ndaki bir kontrol noktasının yanında duran bir İsrail askeri, 8 Ocak 2025 (AFP)

İsrail ordusu bir yılı aşkın bir süredir, neredeyse her gün Suriye topraklarını işgal etmeye devam ediyor. Özellikle Kuneytra vilayetinin kırsal kesiminde sınır hattı üzerinde bulunan köylerde kontrol noktaları kuruyor, yoldan geçenleri tutuklayıp sorguluyor, tarım arazilerini buldozerlerle yıkıyor ve ekinleri tahrip ediyorlar.

6 Ocak'ta, bilgi alışverişini koordine etmek, askeri gerilimi azaltmak ve diplomasi ve ticaret fırsatlarını değerlendirmek için ABD gözetiminde ortak bir iletişim mekanizması oluşturulması konusunda anlaşmaya varılmasına rağmen, İsrail'in uygulamaları azalmadı. Geçtiğimiz hafta Fransa'nın başkenti Paris’te Suriye, İsrail ve ABD temsilcilerinin katıldığı iki günlük yoğun görüşmelerin ardından yayınlanan üçlü bildiride böyle belirtildi.

Araştırmacı Muhammed Süleyman'a göre İsrail'in askeri kuleler ve karakollar inşa etmesi, bölgenin parçalanmasına katkıda bulunrken sınırların kontrolünü kolaylaştırıyor ve bölgeyi tek taraflı bir askeri bölgeye dönüştürüyor. Süleyman, İsrail'in sivillere ve Suriye'nin egemenliğine yönelik uygulamalarının şüphesiz ‘orta ve uzun vadede genişleme ve yerleşim korkularını artırdığını’ belirtti.

Öte yandan Suriye hükümetinden bir kaynak, bu ayın 5'inde İsrail ile müzakerelerin yeniden başlamasının ‘Suriye'nin müzakere edilemez ulusal haklarını geri kazanma konusundaki sarsılmaz kararlılığını teyit ettiğini’ açıkladı.

fgthyu
Suriye'nin güneyinde, İsrail sınırına yakın Kuneytra şehrindeki bir gözlem noktasında Birleşmiş Milletler Ateşkes Gözlemci Gücü (UNDOF) mensubu bir asker (AFP)

Görüşmelerde Suriye, İsrail ile arasında 1974'te imzalanan ‘Kuvvetlerin Ayrıştırılması Anlaşmasının’ yeniden yürürlüğe konmasını talep etti. Böylece Suriye'nin egemenliğini diğer tüm hususların üzerinde tutan ve Suriye'nin iç işlerine herhangi bir müdahalenin önlenmesini garanti eden adil bir güvenlik anlaşması çerçevesinde İsrail güçlerinin 8 Aralık 2024 tarihinden önceki konumlarına çekilmesi garanti edilecekti.

Suriye yetkilileri, Beşşar Esed rejiminin düşmesinden bu yana, ABD'nin arabuluculuğunda İsrailli yetkililerle bazı müzakereler gerçekleştirdi, ancak herhangi bir ilerleme kaydedilemedi. İsrail, Suriye topraklarında silahsız bir tampon bölge kurulmasında ısrar ederken, Şam bunu reddediyor.


Uluslararası toplum Lübnan'ın silahların devlet kontrolünde olması için başlattığı girişimi destekliyor

Bağlılık yemini eden Hizbullah üyeleri. (AP /Huseyin Malla)
Bağlılık yemini eden Hizbullah üyeleri. (AP /Huseyin Malla)
TT

Uluslararası toplum Lübnan'ın silahların devlet kontrolünde olması için başlattığı girişimi destekliyor

Bağlılık yemini eden Hizbullah üyeleri. (AP /Huseyin Malla)
Bağlılık yemini eden Hizbullah üyeleri. (AP /Huseyin Malla)

Fransa'nın başkenti Paris'te 5 Mart'ta Lübnan ordusunu desteklemek için bir konferansın düzenleneceğinin duyurulması, meşru kurumların silahların devletle sınırlandırılması kararını uygulamaya koyma yönündeki uluslararası iradeyi yansıtıyordu.

Dün yapılan duyuru, Suudi Arabistan, ABD, Fransa, Mısır ve Katar temsilcilerinden oluşan beşli grubun desteğiyle uluslararası bir ivme kazandı. Bu adım, ordunun görevlerini, özellikle de Hizbullah'ın silahsızlandırılmasını tamamlamasını sağlamak için atılan bir adım olarak görüldü.

Konferans öncesinde, ihtiyaç ve gereklilikleri belirlemek üzere Lübnan ordusu komuta kademesi ile bağışçı ülkeler arasında toplantılar düzenlenmesi planlanıyor.

Buna karşın Hizbullah iç savaşla tehdit etti. Hizbullah Siyasi Konseyi Başkan Yardımcısı Mahmud Kamati yaptığı açıklamada, yetkililerin Litani Nehri’nin kuzeyi hakkındaki açıklamalarının ‘hükümetin kaos ve istikrarsızlığa, kimsenin memnun olmayacağı bir iç duruma ve belki de iç savaşa doğru gittiği anlamına geldiğini’ söyledi.


Şara: SDG, Halep'te bize saldırdı ve kurtuluş mücadelesini engellemeye çalıştı

Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş Şara (Arşiv- Reuters)
Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş Şara (Arşiv- Reuters)
TT

Şara: SDG, Halep'te bize saldırdı ve kurtuluş mücadelesini engellemeye çalıştı

Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş Şara (Arşiv- Reuters)
Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş Şara (Arşiv- Reuters)

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara dün yaptığı açıklamada, “SDG (Suriye Demokratik Güçleri) Halep'te bize saldırdı ve kurtuluş savaşını engellemeye çalıştı, ardından şehrin stratejik bölgelerine yayıldı” dedi.

Eş-Şara, haber kanallarında yayınlanan bir televizyon röportajında, "Kürt unsuru Suriye'deki durumla bütünleşmiş durumda ve Kürtlerin orduda, güvenlikte ve parlamentoda yer almasını istiyoruz, ancak PKK (Kürdistan İşçi Partisi) onları kalkınma fırsatlarından mahrum bırakmak istiyor" ifadelerini kullandı.

Suriye Devlet Başkanı, “SDG örgütünün sorunu, birden fazla lideri olması ve askeri kararlarının PKK örgütüyle bağlantılı olmasıdır” diyerek, “(SDG) Halep'te sivil ve ekonomik hayatı engelledi ve Nisan anlaşmasının şartlarına uymadı” şeklinde konuştu.