Mısır, Nahda Barajı müzakereleri aksarken, kuyu sistemini modernize edecek

Mısır Sulama Bakanı ve Yeni Vadi Valisi’nin dün Kahire’den bir fotoğrafı (Mısır Hükümeti)
Mısır Sulama Bakanı ve Yeni Vadi Valisi’nin dün Kahire’den bir fotoğrafı (Mısır Hükümeti)
TT

Mısır, Nahda Barajı müzakereleri aksarken, kuyu sistemini modernize edecek

Mısır Sulama Bakanı ve Yeni Vadi Valisi’nin dün Kahire’den bir fotoğrafı (Mısır Hükümeti)
Mısır Sulama Bakanı ve Yeni Vadi Valisi’nin dün Kahire’den bir fotoğrafı (Mısır Hükümeti)

Nahda Barajı müzakereleri aksamaya devam ederken, Mısır hükümetinin su kullanım kaynaklarını güçlendirmeye yönelik çalışmaları kapsamında, Mısır Su Kaynakları ve Sulama Bakanı Muhammed Abdulati ve Yeni Vadi Valisi Muhammed el-Zumlut dün, valilik kapsamında su projelerinin konumu ve yeraltı su kuyuları yönetim sistemlerinin güncellenmesi konularında görüştü.
Mısır yıllardır, vatandaşlarının artan ihtiyaçlarına bağlı olarak su kıtlığı yönelik bir krizi öngörüyor. Yetkililerin krize yönelik yaptığı uyarılar, Etiyopya’nın inşa etmekte olduğu, Kahire ve Hartum’un yönetim koşulları ile ilgili olarak bağlayıcı bir anlaşma talep ettiği, Nahda Barajı’nın doldurulması ve işletilmesi ile ilgili endişelerle birlikte daha da artıyor.
Mısır Su Kaynakları ve Sulama Bakanı Muhammed Abdulati, Muhammed el-Zumlut ile yaptığı görüşmede, Yeni Vadi’deki yeraltı sularının kullanımına yönelik kontrolleri, yeraltı sularını izleme ve yönetme konularını ele aldı. Bakan görüşmede, yeraltı suyunun kullanımına yönelik tüm kontrollerin ve gereksinimlerin uygulanmasına bağlı kalınmasını vurgularken, bunun özellikle Mısır'daki derin yeraltı suyunun yenilenemez olması nedeniyle, su kaynaklarının en iyi şekilde yönetilmesi ve yeraltı suyunun verimli bir şekilde kullanılmasını sağlayacağını belirtti.
Abdulati, salma sulama yöntemi yerine modern yöntemlere geçilmesi ile birlikte, emisyonların azaltılması ve akiferden çekme oranlarının kontrol altına alınmasına yönelik adımlar çerçevesinde yeraltı suları kuyuların işletilmesinde güneş enerjisi kullanımının yaygınlaştırılmasının, su kullanımlarının düzenlenmesine ve yeraltı suyunun yönetiminin sağlanmasını sağlayacağını belirtti.
Mısır hükümetinden yapılan açıklamada, 19 kuyuya izleme ve kontrol cihazları kurulacağı, merkezi bir operasyon odasında uzaktan otomatik olarak izleneceği ve işletileceği belirtildi. Açıklamaya göre, bu cihazlar, kuyulardan güvenli miktarda çekimi takip etme, her bir kuyu için tüketim oranlarını hesaplama ve gerekli aşılmasına engel olacak. Ayrıca bu mekanizma, su kaynaklarının korunması, kullanımlarının düzenlenmesi ve su kaynaklarının en uygun şekilde kullanımının sağlanması için, karar verici yetkililere sunulmak üzere en yüksek doğruluk oranı ve maksimum hız ile bilgi ve veri toplanmasını da sağlayacak.
Mısır geçtiğimiz haftalarda, Etiyopya’daki Nahda Barajı konusunda, Etiyopya ve Sudan arasında yaşanan güvenlik ve siyasi kargaşa nedeniyle durgunluk döneminde olan müzakerelere yönelik uluslararası ivmeyi yeniden sağlamaya çalıştı. Mısırlı yetkililer, Kahire’nin varoluşsal bir konu olduğunu nitelendirdiği Nahda Barajı hakkında son gelişmeleri görüşmek ve yasal bir anlaşmaya varmak amacıyla ABD ve Batılı diplomatlarla bir araya geldi.
Mısır Dışişleri Bakanı Samih Şukri yaklaşık bir hafta önce, Avrupa Birliği'nin Afrika Boynuzu Özel Elçisi Annette Weber ile Bahreyndeki Manama Diyalog Forumu’nun oturum aralarında görüştü. Söz konusu görüşmede, Nahda Barajı’na yönelik gelişmeler, Sudan’daki durum, bölgedeki güvenlik ve istikrarın temellerini destekleme yolları ve Afrika Boynuzu’ndaki son gelişmelere odaklanıldı.
Weber ile gerçekleştirilen görüşmeden bir gün önce ise, Mısır Sulama Bakanı Kahire’de ABD'li su uzmanı Matthew Parks ve ABD'nin Kahire Büyükelçi Yardımcısı Nicole Champagne ile bir toplantı gerçekleştirmişti. Toplantıda Nil Nehri’nin ana kolu üzerinde Addis Ababa hükümeti tarafından inşa edilen Nahda barajın yol açtığı zorluklar ele alınmıştı.
Nahda Barajı müzakerelerinin son oturumu, Nisan ayında Afrika Birliği’nin himayesinde gerçekleştirildi. Oturum sonrasında yapılan açıklamalarda, konu ile ilgili olarak Güvenlik Konseyi’ne gitme çağrısında bulunan Mısır ve Sudan’ın yeni bir atılım başlatmayı başaramadığı belirtildi.



İsrail, "7 Ekim" olaylarına katılan Gazzelileri hedef alıyor

Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ta İslami Cihad lideri Ali el-Razayna'nın cenaze töreninde Filistinli bir kadın oldukça duygulanmış halde görüntülendi (Reuters)
Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ta İslami Cihad lideri Ali el-Razayna'nın cenaze töreninde Filistinli bir kadın oldukça duygulanmış halde görüntülendi (Reuters)
TT

İsrail, "7 Ekim" olaylarına katılan Gazzelileri hedef alıyor

Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ta İslami Cihad lideri Ali el-Razayna'nın cenaze töreninde Filistinli bir kadın oldukça duygulanmış halde görüntülendi (Reuters)
Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ta İslami Cihad lideri Ali el-Razayna'nın cenaze töreninde Filistinli bir kadın oldukça duygulanmış halde görüntülendi (Reuters)

İsrail, 7 Ekim 2023 saldırısına katılan ve Filistinliler tarafından intikam eylemi olarak nitelendirilen operasyonlarda İsrailli rehinelerin (canlı veya ölü) ele geçirilmesinde rol oynayan Gazze Şeridi'ndeki önde gelen aktivistleri takip etmeye devam ediyor. Şarku'l Avsat'ın aldığı bilgiye göre bu durum, daha önce birkaç kez olduğu gibi, olaya karışanların ailelerine karşı da gerçekleşti.

İsrail ordusu çarşamba günü, Hamas ve İslami Cihad'ın silahlı kanatlarındaki önde gelen aktivistleri hedef aldığını ve saldırıya karışmakla suçladığını açıklayan bir dizi bildiri yayınladı.

Öte yandan, İsrail Savcılığı, Tel Aviv Bölge Mahkemesi'ne bazı savunma tanıklarını sorgulamaktan vazgeçtiğini ve böylece İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun üç yolsuzluk davasındaki yargılama süresinin kısaltıldığını bildirdi. Bu durum, savcılığın artık onu mahkum etmek için yeterli kanıta sahip olduğu anlamına mı geldiği, yoksa affın bir öncüsü mü olduğu konusunda soruları gündeme getirdi. Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre Savcılık, sorgulamayı on dört oturum yerine dört veya beş oturumda tamamlayacağını vurguladı; bu da davanın yıl sonundan önce bitebileceği anlamına geliyor.


İsrail ordusu: Gazze Şeridi’ne kaçak mal sokulması sorunu güvenliğimiz için büyük bir tehdit

 İsrail iç istihbarat teşkilatı Şin-Bet Başkanı David Zini’nin kardeşi Bezalel Zini (İsrail medyası)
İsrail iç istihbarat teşkilatı Şin-Bet Başkanı David Zini’nin kardeşi Bezalel Zini (İsrail medyası)
TT

İsrail ordusu: Gazze Şeridi’ne kaçak mal sokulması sorunu güvenliğimiz için büyük bir tehdit

 İsrail iç istihbarat teşkilatı Şin-Bet Başkanı David Zini’nin kardeşi Bezalel Zini (İsrail medyası)
İsrail iç istihbarat teşkilatı Şin-Bet Başkanı David Zini’nin kardeşi Bezalel Zini (İsrail medyası)

İsrail ordusu, Gazze Şeridi’ne mal kaçakçılığı dosyasına ilişkin bir açıklama yayımladı. Söz konusu dosyada, İsrail iç istihbarat teşkilatı Şin-Bet (Şabak) Başkanı’nın kardeşi ile birlikte 14 kişinin daha şüpheli olarak yer aldığı bildirildi.

Şarku’l Avsat’ın Times of Israel’den aktardığına göre, ordu tarafından dün yapılan açıklamada, “İsrail ordusu, Gazze Şeridi’ne yönelik kaçakçılık olgusunu devletin güvenliği açısından büyük bir tehdit olarak son derece ciddiyetle ele almaktadır. Bu faaliyetlere düzenli ya da yedek askerlerin karışması durumunda mesele daha da tehlikeli bir hal almaktadır” ifadelerine yer verildi.

İsrail savcılığı ise Şin-Bet Başkanı’nın kardeşi hakkında, Gazze Şeridi’ne sigara kaçırdığı iddiasıyla ‘savaş zamanında düşmana yardım etmek’ suçlamasıyla dava açtı.

İddianamede, Zini’nin askerî istihbarata bağlı Birim 8200’de tanıdıkları bulunduğu ve bu kişilerin ‘bilgilerin sistemde görünmemesini sağlamaya yardımcı olabileceği’ öne sürüldü.

Ordu tarafından yapılan açıklamanın devamında, “Merkez Mahkeme’ye sunulan iddianamede Birim 8200’den bir kişinin şüpheli olarak yer aldığına dair iddialar üzerine, ordunun söz konusu olaydan bilgisi olmadığını bir kez daha teyit ederiz” denildi.

 İsrail iç istihbarat teşkilatı Şin-Bet Başkanı David Zini (İsrail Ordu Radyosu)İsrail iç istihbarat teşkilatı Şin-Bet Başkanı David Zini (İsrail Ordu Radyosu)

Dün yayımlanan iddianameye göre, Bezalel Zini’nin, Hamas’ın sigara ve tütün ürünlerini fahiş fiyatlarla yeniden satarak kâr elde edebileceğinin farkında olduğu öne sürüldü.

50 yaşındaki Zini’nin, toplam 365 bin şekel (yaklaşık 117 bin dolar) karşılığında 14 koli sigara kaçırdığı iddia edildi. Şin-Bet’in kısa süre önce göreve atanan Başkanı David Zini’nin ise dosya kapsamında herhangi bir usulsüzlüğe karıştığından şüphelenilmediği belirtildi.

Söz konusu suçlamaların, Gazze’ye lüks iPhone modelleri, otomobil yedek parçaları ve diğer elektronik ürünler de dahil olmak üzere çeşitli malların kaçakçılığını yaptığı öne sürülen, 20’den fazla kişiyi kapsayan daha geniş bir iddianameler dizisinin parçası olduğu kaydedildi.


Birleşmiş Milletler: Batı Şeria'da geçen ay yerleşimci saldırıları nedeniyle en yüksek yerinden edilme oranı görüldü

İsrailli yerleşimciler, işgal altındaki Batı Şeria'da bulunan Hebron'da 31 Ocak 2026'da haftalık devriye sırasında nöbetteki İsrail askerlerini izliyor (Reuters)
İsrailli yerleşimciler, işgal altındaki Batı Şeria'da bulunan Hebron'da 31 Ocak 2026'da haftalık devriye sırasında nöbetteki İsrail askerlerini izliyor (Reuters)
TT

Birleşmiş Milletler: Batı Şeria'da geçen ay yerleşimci saldırıları nedeniyle en yüksek yerinden edilme oranı görüldü

İsrailli yerleşimciler, işgal altındaki Batı Şeria'da bulunan Hebron'da 31 Ocak 2026'da haftalık devriye sırasında nöbetteki İsrail askerlerini izliyor (Reuters)
İsrailli yerleşimciler, işgal altındaki Batı Şeria'da bulunan Hebron'da 31 Ocak 2026'da haftalık devriye sırasında nöbetteki İsrail askerlerini izliyor (Reuters)

Birleşmiş Milletler dün yaptığı açıklamada, işgal altındaki Batı Şeria’da İsrailli yerleşimcilerin saldırıları ve tacizleri nedeniyle ocak ayında yaklaşık 700 Filistinlinin yerinden edildiğini bildirdi. Bu rakam, Gazze’deki savaşın iki yıldan fazla süre önce başlamasından bu yana kaydedilen en yüksek aylık seviye oldu.

Birleşmiş Milletler İnsani İşler Koordinasyon Ofisi’nin (OCHA) çeşitli BM kuruluşları tarafından toplanan verilere dayandırdığı rakamlara göre, geçen ay en az 694 Filistinli evlerinden zorla çıkarıldı.

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Ofisi, ocak ayının sonlarına doğru yerleşimci şiddetinin Batı Şeria’daki zorla yerinden edilmelerde başlıca etken haline geldiğini belirtti.

Ocak ayında yerinden edilme vakalarında özellikle belirgin bir artış yaşandı. Bunun başlıca nedeni, Ürdün Vadisi’nde bulunan Ras Ayn el-Auca topluluğunun tamamen boşaltılması oldu. Aylar süren tacizlerin ardından 130 aile evlerini terk etmek zorunda kaldı. 

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre Bedevi topluluğu sakinlerinden Ferhan el-Cehalin yaptığı açıklamada, “Bugün yaşananlar, son iki yıldır gece gündüz süren yerleşimci saldırıları nedeniyle topluluğun tamamen çöküşüdür” ifadelerini kullandı.

İsrailli sivil toplum kuruluşu Barış Şimdi (Peace Now) tarafından 2025 yılında yayımlanan bir rapora göre, İsrail’in 1967’den bu yana işgal altında tuttuğu Batı Şeria’da yerleşimciler, Filistinli toplulukların kullandığı tarım arazilerinde fiilî hâkimiyet kurmak amacıyla hayvancılığı bir araç olarak kullanıyor ve Filistinlilerin bu alanlara erişimini kademeli olarak engelliyor.

Raporda, Filistinlileri bölgeden ayrılmaya zorlamak için yerleşimcilerin taciz, yıldırma ve şiddete başvurduğu; bunun ise “İsrail hükümeti ve ordusunun desteğiyle” gerçekleştiği belirtildi.

İsrail güçleri, 2 Şubat 2026'da Batı Şeria'daki Nablus'un kuzeybatısında bulunan Filistin köyü Burka'da askeri bir operasyon sırasında, (EPA)İsrail güçleri, 2 Şubat 2026'da Batı Şeria'daki Nablus'un kuzeybatısında bulunan Filistin köyü Burka'da askeri bir operasyon sırasında, (EPA)

Batı Şeria’yı koruma amacıyla faaliyet yürüten ve yerinden edilme riski altındaki Filistinli topluluklara destek veren sivil toplum kuruluşlarının oluşturduğu Batı Şeria Koruma Koalisyonu'nun Direktörü Allegra Pacheco AFP’ye yaptığı açıklamada, “Filistin denildiğinde tüm gözler Gazze’ye çevriliyor; oysa Batı Şeria’da süregelen bir etnik temizlik yaşanıyor” değerlendirmesinde bulundu.

Batı Şeria’daki Filistinliler, İsrail ordusunun ruhsatsız inşa edildiğini öne sürdüğü ev ve yapıları yıkması nedeniyle de yerinden ediliyor.

OCHA verilerine göre ocak ayında 182 Filistinli, evlerinin yıkılması nedeniyle göç etmek zorunda kaldı.

İsrail’in ilhak ettiği Doğu Kudüs hariç tutulduğunda, Batı Şeria’da uluslararası hukuka göre yasa dışı kabul edilen yerleşimler ve karakollarda yarım milyondan fazla İsrailli yaşarken, bölgede yaklaşık üç milyon Filistinli bulunuyor.

Birleşmiş Milletler, yalnızca ekim ayında Filistinlilere yönelik yerleşimci saldırılarında rekor düzeyde 260 vaka kaydetti.

İşgal altındaki Batı Şeria’da şiddet, Hamas’ın 7 Ekim 2023’te İsrail’in güneyine düzenlediği saldırının ardından Gazze’de başlayan savaşla birlikte belirgin biçimde arttı.

Bu tarihten beri, Filistin Sağlık Bakanlığı verilerine göre, aralarında silahlı kişilerinin de bulunduğu en az bin 35 Filistinli, İsrail ordusu ya da yerleşimciler tarafından öldürüldü.

Aynı dönemde, İsrail’in resmî verilerine göre aralarında askerlerin de bulunduğu en az 45 İsrailli, Filistinlilerin düzenlediği saldırılarda ya da İsrail askerî operasyonları sırasında hayatını kaybetti.