Sudan'da çaycılar, genç nüfusun Ramazan gecelerindeki merkezi haline geldi

Sudan'da çaycılar, genç nüfusun Ramazan gecelerindeki merkezi haline geldi
TT

Sudan'da çaycılar, genç nüfusun Ramazan gecelerindeki merkezi haline geldi

Sudan'da çaycılar, genç nüfusun Ramazan gecelerindeki merkezi haline geldi

Hartum'da gençler geleneksel bir atmosferde, meydanlardaki plastik sandalyelerde çaycıların etrafında toplanarak Ramazan gecelerini siyaset, ekonomi, sanat ve ülkenin mevcut durumu hakkında sohbet ederek geçiriyor. Geceleri serinleyen havayla birlikte açık havada çay ve kahve içiyorlar.
23 yaşındaki Amr Ahmed, çaycıların, gençlerin Ramazan gecelerini arkadaşlarıyla geçirdikleri ve mübarek ayda akşam ondan sabah saatlerine kadar uzanan zaman diliminde boş zamanları geçirmek için bir sığınak haline geldiğini söylüyor.
20 yaşındaki Muhammed Seif de gençlerin, bir fincan kahvenin fiyatının astronomik rakamlara ulaştığı lüks kafe ve restoranlarda oturmak yerine çaycıları tercih etmesinde ekonomik koşulların bariz rol oynadığını vurguluyor.
Muhammed Seif, çay hazırlamak için basit ekipmanlar kullanan çaycıların sadelikleri dolayısıyla oluşturdukları atmosferin, gençlere daha samimi bir aile ortamı hissettirdiğini ve uzun vadede bu mekanlara bir sadakat oluştuğunu kaydediyor.
Hayat Abdullah adlı çaycı, çaycıların çoğunun genç müşterilerinin karakterlerini ve psikolojisini anlamaya başladığını, aralarında gençlerin özel günlerini paylaşacak kadar doğrudan bir etkileşim oluştuğunu ve artık gençlerin onların birer evlatları gibi olduğunu söylüyor.
Mühendis Osman Ahmed de Hartum’da hava sıcaklıklarının benzeri görülmemiş bir şekilde arttığı günlerde, zor geçen bir günün ve uzun saatler süren orucun ardından Ramazan Ayı’nın akşam saatlerini dinlenmek için çaycılarda geçirmeden gününü tamamlayamadığını kaydediyor.
Osman Ahmed, çaycıların artık sadece gençlerin ilgisini çekmediğini belirterek, çok sayıda ailenin teravih namazından sonra çay ve kahve içmek, lokma yemek için bu mekanlara geldiğini belirtiyor.
Gençlerin bir kısmı çay kahve içerken bir kısmı da akıllı telefonlarındaki kart oyunlarını oynuyor. Oyunda galip gelenlerin kahkahaları ve kaybedenlerin sitemleri arasında bir tür rekabete tanıklık eden ortamda gençler birbirleriyle yarışıyor.
22 yaşındaki Makki Abdurrahman ve arkadaşları çaycıyı kitap ve şiir okuyacakları ve  tartışacakları bir kültürel forum ortamına dönüştürmeyi başardılar.
Makki'ye göre bu forum, geçen Ramazan'da başladı ve çok sayıda genç aydının ilgisini çekti. Çaycının burada etrafında toplanan, çevrelerine ve kültürlerine değer veren gençleri cesaretlendirmede, fikirlerine saygı duymada ve destek vermedeki rolü ise yadsınamaz.
Hartum'da yapılan araştırmalara göre şehirdeki çaycı sayısı yaklaşık 14 bine ulaşmış durumda. Araştırmaya göre bu sektörde çalışan kadınların yaşları da 18-45 arasında.
Kadınların büyük çoğunluğu ekonomik koşullar ve ailelerini geçindirmek için çaycılık yapıyor. Bununla birlikte bazı genç kızların üniversite eğitimi almış olmalarına rağmen Sudan'daki yüksek işsizlik nedeniyle çay satmaya başladıkları kaydediliyor.



Financial Times: İsrail, ABD ile yeni bir güvenlik anlaşması imzalamak istiyor

ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)
TT

Financial Times: İsrail, ABD ile yeni bir güvenlik anlaşması imzalamak istiyor

ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)

Financial Times bugün yayımladığı haberde, İsrail’in ABD Başkanı Donald Trump yönetimiyle yeni bir 10 yıllık güvenlik anlaşması görüşmelerine hazırlanmakta olduğunu bildirdi. Amaç, İsrail’in milyarlarca dolarlık nakit yardımlar olmadan da Amerikan askeri desteğini sürdürmesini sağlamak olarak aktarılıyor.

İsrail Savunma Bakanlığı’nda mali danışman olarak görev yaparken istifa eden Gil Pinhas Financial Times’a verdiği demeçte, önümüzdeki haftalarda yapılması beklenen görüşmelerde İsrail’in nakit yardımlar yerine ortak savunma projelerini önceliklendirmeyi planladığını belirtti. Pinhas, “Bu bağlamda ortaklık, sadece finansman meselesinden daha önemli… Parayla ölçülemeyecek birçok husus var. Konuya daha geniş bir bakış açısıyla yaklaşılmalı” dedi.

Pinhas, İsrail’in Amerikan silahlarını satın almak için kullanabileceği yıllık yaklaşık 3,3 milyar dolarlık doğrudan mali desteğin ‘müzakere edilebilecek ve kademeli olarak azaltılabilecek bir unsur’ olduğunu ifade etti. ABD ve İsrail hükümetleri, 2016 yılında imzalanan 10 yıllık bir mutabakat zaptıyla 38 milyar dolarlık askeri yardım taahhüdünde bulunmuştu; bunun 33 milyar doları askeri teçhizat alımı için hibe, 5 milyar doları ise füze savunma sistemleri için ayrılmıştı. Bu anlaşmanın süresi Eylül 2028’de sona eriyor.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, iki hafta önce Reuters’a yaptığı açıklamada, önümüzdeki on yıl içinde İsrail’in Amerikan askeri yardımlarına olan bağımlılığını ‘kademeli olarak azaltmayı’ umduğunu söylemişti. Netanyahu, ülkesinin yabancı askeri yardımlara bağımlı olmaması gerektiğini vurgularken, tam bağımsızlık için net bir takvim açıklamadı.

Economist dergisine verdiği bir röportajda ise Netanyahu, “Önümüzdeki on yıl içinde askeri yardımları kademeli olarak azaltmak istiyorum” dedi ve söz konusu azaltımın sıfıra inip inmeyeceği sorusuna “Evet” yanıtını verdi.

gtyh
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu (Reuters)

Netanyahu, ABD’ye yaptığı son ziyarette Başkan Donald Trump’a İsrail’in “Washington’un yıllar boyunca sağladığı askeri yardımları büyük ölçüde takdir ettiğini, ancak artık güçlü bir ülke haline geldiğini ve olağanüstü yetenekler geliştirdiğini” söylediğini açıkladı.

Geçtiğimiz aralık ayında Netanyahu, İsrail’in diğer ülkelere bağımlılığı azaltmak amacıyla bağımsız bir silah endüstrisi geliştirmek için 350 milyar şekel (110 milyar dolar) harcayacağını duyurmuştu.


Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
TT

Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)

Birleşmiş Milletler Uluslararası Göç Örgütü (IOM), dün yaptığı açıklamada, ülkenin bazı bölgelerinde devam eden şiddetli çatışmalara rağmen üç milyondan fazla yerinden edilmiş Sudanlının evlerine döndüğünü bildirdi.

Sudan, Nisan 2023'ten bu yana ordu ve Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında yıkıcı bir savaşın içine sürüklenmiş durumda; bu savaş on binlerce insanın ölümüne ve ciddi bir insani krize yol açtı.

Çatışmalar, yaklaşık 14 milyon insanı ülke içindeki veya dışındaki bölgelere kaçmaya zorladı.

Örgüt, bir raporda, Kasım 2025 sonu itibarıyla yaklaşık 3,3 milyon Sudanlının evlerine döndüğünü tahmininde bulundu.

Geri dönenlerin sayısı, 2024 yılının sonlarında ülkenin merkezinde HDK’ne karşı düzenlenen büyük çaplı ordu saldırısının ardından arttı. Bu saldırı, Hartum'un Mart 2025'te geri alınmasını sağladı ve birçok ailenin geri dönmesine neden oldu.

dfrgt
Çad'ın doğusundaki el Faşir'den Sudanlı mülteci çocuklar, 22 Kasım 2025'te yerinden edilmiş kişiler için kurulan geçici bir kampta yemek yiyorlar (Reuters)

IOM, geri dönenlerin dörtte üçünden fazlasının ülke içinde yerinden edilmiş kişiler olduğunu bildirdi. Şarku’l Avsat’ı IOM’dan aktardığına göre Hartum, yaklaşık 1,4 milyon kişi ile en yüksek geri dönüş sayısını kaydetti, onu yaklaşık 1,1 milyon kişinin geri döndüğü el Cezire eyaleti izledi.

Bu ayın başlarında, ordu destekli hükümet, yaklaşık üç yıl boyunca doğudaki Port Sudan kentinden faaliyet gösterdikten sonra başkente dönme niyetini açıkladı.4

Hartum ve ülkenin orta ve doğusunda ordunun kontrolündeki diğer şehirlerde nispeten sakin bir ortam hakim olsa da HDK özellikle altyapıyı hedef alan insansız hava aracı (İHA) saldırılarına ara sıra devam ederken, diğer bölgelerde çatışmalar sürüyor.


ABD'nin Teksas eyaletinin valisi, çalışanlarının Çinli şirketlerden gelen ürünleri kullanmasını yasakladı

Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)
Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)
TT

ABD'nin Teksas eyaletinin valisi, çalışanlarının Çinli şirketlerden gelen ürünleri kullanmasını yasakladı

Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)
Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)

Teksas Valisi dün yaptığı açıklamada, eyaletin çalışanlarının Shein, Alibaba ve TP-Link gibi şirketlerin ürünlerini kullanmasını yasaklayacağını ve bu kararın Teksas sakinlerinin mahremiyetini Çin hükümetinden korumak için alındığını belirtti.

Reuters'a göre, Teksas Valisi Greg Abbott tarafından yapılan açıklamada, listeye e-ticaret platformu Temu ve pil şirketi Cattle'ın da dahil olduğu ifade edildi.

Abbott'ın yasağı, çalışanların devlet cihazlarında ve ağlarında bu şirketlerin “cihazlarını, yapay zekasını ve yazılımlarını” kullanmasını engelliyor.

Abbott'un yasağı, Çinli drone üreticisi UETech ve Çinli yapay zeka şirketi iFlytek'in ürünlerini de kapsamaktadır.

Amerika Birleşik Devletleri ve Çin, uzun süredir devam eden ticaret ve teknoloji savaşında ekim ayında bir atılım gerçekleştirdi.