Fas’ta gençler arasındaki işsizlik oranı yüzde 31,8’e ulaştı

Fotoğraf (EPA)

Fas’ta işsizlik, özellikle genç nüfusta artmaya devam ediyor. Ülkede 15 ila 24 yaş grubu gençler arasındaki işsizlik oranı yüzde 31,8'e ulaştı.
Bu yaş grubunda 5,9 milyon (ülkenin toplam nüfusu 36 milyon) genç bulunuyor. Söz konusu gençlerden yüzde 16,3’ünün (962 bin kişi) çalıştığı, yüzde 7,6’sının (448 bin) işsiz olduğu, yüzde 76,1’inin (478 bin) iş piyasası haricinde kaldığı ifade ediliyor. Nitekim gençlerin dörtte üçünün (yüzde 75,5) iş piyasası dışında bulunduğu ve aralarında yüzde 21,1’inin de ev hanımı olduğu öngörülüyor.
Fas Planlama Yüksek Komiserliği’nin (istatistik ile ilgilenen kamu kurumu) Uluslararası Gençlik Günü vesilesiyle dün yayınladığı verilere bakıldığında, işsizlik oranı 25 ila 44 yaş grubu arasında yüzde 13,7’ye, 45 yaş ve üzerinde ise yüzde 3,8’e ulaşıyor. Dolayısıyla her 10 gençten 3’ünün (yüzde 29,7) işsiz olduğu, işsiz gençlerin yaklaşık dörtte üçünün (yüzde 75,8) şehir merkezlerinde yaşadığı tahmin ediliyor. Bu oranın yüzde 67,3’ünün erkek, yüzde 90,1’inin de diploma sahibi olduğu kaydediliyor.
İşsizlik oranı, özellikle şehirlerde yaşayan genç kadınlar arasında oldukça fazla. Bu oran kentsel kesimde yüzde 46,7'ye, kırsal kesimde ise yüzde 15,9’a ulaşıyor. Bu oran genç kadınlarda, erkeklere oranla daha yüksek (yüzde 28,4'e karşılık yüzde 41,9).  Son yıllarda gençler arasındaki işsizlik oranı yükselmiş durumda. İşsizlik oranının 2019 ila 2021 yılları arasında 6,9 oranında arttığı, toplam çalışan kesimde de 3,1 puan artış yaşandığı belirtiliyor.
Veriler, işsiz gençlerin yüzde 70,4'ünün en az bir yıldır iş aradığına, şu an işsiz gençlerin yaklaşık dörtte üçünün (yüzde 73,4) daha önce hiç çalışmadığına işaret ediyor. Gençlerin iş piyasasına katılımının düşük olduğu, faaliyet oranlarının yüzde 23,9’da seyrettiği, toplam nüfus üzerinden hesaplandığında ise bunun yüzde 45,3 oranında kaydedildiği görülüyor. Bu oranın kırsal kesimde yüzde 28,9, kentsel kesimde ise yüzde 20,6 olduğu, genç erkeklerin yüzde 35,4, kadınların ise 12,2 oranında çalıştığı kaydediliyor.  Faaliyet oranı son beş yıl içerisinde gençler arasında 4,3 puan düşüş gösterirken 15 yaş ve üzeri toplam nüfus üzerinde ise 1,4 puan düşüş gösteriyor.
Gençlerin en çok yüzde 43,6 oran ile tarım, hayvancılık ve balıkçılık sektöründe, ardından yüzde 32,8 ile hizmet sektöründe ve yüzde 12,9 ile sanayi sektöründe çalıştığı ifade ediliyor. Çalışan gençlerin yüzde 48,6’sının kiracı olduğu da edinilen bilgiler arasında. Sabit maaş karşılığında çalışma kentlerdeki gençler arasında yüzde 86, erkekler arasında ise yüzde 65,2 oranında kaydediliyor. Serbest meslekte çalışan gençlerin oranı ise yüzde 9,6.
Planlama Yüksek Komiserliği’nin bildirdiğine göre çalışan her 10 gençten 4’üne (yüzde 41,9) düzenli ödeme yapılmıyor. Bu olgunun kırsal kesimde yüzde 58,8, kentsel kesimde ise yüzde 16,9, kadınlarda yüzde 49,9, erkeklerde ise yüzde 39,7 oranında olduğu vurgulanıyor. Aynı zamanda çalışan gençlerden yüzde 14’ünün (kadınlarda yüzde 5, erkeklerde ise yüzde 16,7) mevsimlik işçi olduğu tahmin ediliyor. Her 10 genç kiracıdan en az 7'sinin (yüzde 73,2) kendilerine işverenler ile ilişkilerini düzenleyen bir iş sözleşmesinin bulunmadığı, yüzde 13,2’sinin sınırlı süre için geçerli sözleşme, yüzde 6,5’inin ise süresiz sözleşme imzaladığı, yüzde 7,1’inin sözlü sözleşmesinin bulunduğu ifade ediliyor. Ayrıca iş sözleşmesi bulunmayan kiracı oranının erkeklerde yüzde 79,3, kadınlarda ise yüzde 48,3 oranlarında seyrettiği kaydediliyor.