Mısır ve Hindistan’dan, "terörizme" karşı güvenlik işbirliğini geliştirme anlaşması

Sisi, Modi ile ortak basın toplantısında (Mısır Cumhurbaşkanlığı)
Sisi, Modi ile ortak basın toplantısında (Mısır Cumhurbaşkanlığı)
TT

Mısır ve Hindistan’dan, "terörizme" karşı güvenlik işbirliğini geliştirme anlaşması

Sisi, Modi ile ortak basın toplantısında (Mısır Cumhurbaşkanlığı)
Sisi, Modi ile ortak basın toplantısında (Mısır Cumhurbaşkanlığı)

Mısır ve Hindistan, "güvenlik alanında terör ve şiddete karşı işbirliğini güçlendirme ve daha fazla koordinasyona ivme kazandırma" konusunda anlaştı. İki ülke güvenlik istikrarı olmadan gelişme kaydedilmeyeceğine vurgu yaptı.
Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile Hindistan Başbakanı Narendra Modi arasındaki görüşme dün (Çarşamba) gerçekleşti. İki liderin görüşmesinde "küresel krizin yansımaları, ikili ilişkiler, bölgesel ve uluslararası meselelerdeki gelişmeler" ele alındı.
Sisi, "Savunma alanında işbirliği, iki ülke arasında stratejik bir ilişki başlatma yönündeki ortak iradenin en iyi kanıtıdır" dedi.
Mısır Cumhurbaşkanı, sürekli koordinasyon, ortak eğitim ve deneyim alışverişi ve ortak imalat da dahil olmak üzere askeri işbirliğini derinleştirmek için ek ufuklar keşfetmek üzere çalışmak konusuna da vurgu yaptı.
Sisi, Modi’nin daveti üzerine Cumhuriyet Bayramı'nın yıl dönümü kutlamalarına onur konuğu olarak katılmak üzere Hindistan’a ziyaret gerçekleştirdi. Hindistan Anayasası'nın 26 Ocak 1950 tarihinde kabulünden itibaren ülkede Cumhuriyet Bayramı kutlanılıyor.
Mısır Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Bessam Radi'nin yaptığı açıklamaya göre, Mısır Cumhurbaşkanı ile Hindistan Başbakanı arasındaki görüşmede ikili ilişkileri çeşitli düzeylerde güçlendirmenin yolları ve bölgesel ve uluslararası ortak kaygılara ilişkin gelişmeler ele alındı.
Hindistan Başbakanı, terörizm, aşırılık yanlısı ideoloji ile mücadele, diğerini kabul etme, seçme özgürlüğü ve hoşgörü ilke ve değerlerini yerleştirme çabalarının yanı sıra bölgesel ortamında mevcut tüm krizlerin siyasi çözümüne yönelik çalışmada Mısır'ın oynadığı olumlu rolü övdü. Hindistan Başbakanı ayrıca, "ülkesinin birçok sektörde karşılıklı yatırımları ve iki dost ülke arasındaki ticaret hacmini artırma arzusuna" dikkat çekti.
İki ülkenin sahip olduğu ve işbirliği için çeşitli umut verici fırsatlar sunan büyük potansiyeller ışığında, Hindistan tarafıyla çeşitli alanlarda işbirliğinin maksimize edilmesini memnuniyetle karşılayan Sisi, iki ülke arasında özellikle askeri, ekonomik, ticari, turizm ve kültürel işbirliğinin sağlandığına dikkat çekti. Sisi ayrıca iletişim ve bilgi teknolojisi, ilaç ve aşı üretimi sektörlerinde de işbirliğine varıldığını kaydetti.
Sisi, Modi ile dün (Çarşamba) düzenlediği ortak basın toplantısında şu ifadeleri kullandı: “Görüşmede iki ülke arasındaki ticaret ve yatırım alanlarındaki ilişkilerin durumunu gözden geçirdik.”
Sisi ayrıca Modi ile görüşmesinde Mısır ve Hint halklarının ekonomik ve sosyal önceliklerine cevap verebilmek için iki ülkenin ticaret hacmini artırmak ve üretim ve ihracat yeteneklerinden ve avantajlarından sağlanan ortak faydayı en üst düzeye çıkarmak için çalışmaya devam edilmesine vurgu yapıldığını ifade etti.
Ülkesinin Mısır'daki Hindistan yatırımlarını başta Süveyş Kanalı ekonomik bölgesi olmak üzere çeşitli alanlarda artırma arzusunu dile getiren Sisi, yeni ve yenilenebilir enerji alanında işbirliği de dahil olmak üzere yeni alanlarda ortaklıklar kurulduğuna işaret etti. Özellikle yeşil hidrojen üretimi ve birkaç başka alanda stratejik iş birliğini güçlendirme anlaşmasına varıldığını söyleyen Mısır Cumhurbaşkanı, bunların başında tarım, yüksek öğretim, kimya, gübre ve ilaç endüstrileri, bilgi ve iletişim teknolojisi ve siber güvenliğin geldiğini kaydetti.
Sisi, “Görüşmelerde bölgesel ve uluslararası düzeyde ortak çıkarların olduğu konular ele alındı. Bunların başında küresel ekonomik kriz ve bu krizin özellikle gelişmekte olan ülkeler üzerindeki yansımaları gelmektedir. Uluslararası etkiye sahip krizler ardı ardına geldi. Bu krizlerden kaynaklanan zorluklarla yüzleşmek için yetenekleri geliştirmek adına dost ülkelerin ortak hareket etmesinin büyük değeri bir kez daha görüldü” dedi.
Hindistan Başbakanı ile yaptığı görüşmenin ardından açıklamalarda bulunan Mısır Cumhurbaşkanı, “Hindistan ile işbirliği, şiddeti ortadan kaldırmaya yardımcı olacaktır; çünkü şiddetin, terörizmin ve aşırılık yanlısı ideolojinin yayılması sadece Mısır ve Hindistan için değil, dünyadaki tüm ülkeler için gerçek bir tehdit oluşturuyor. Güvenlik alanında işbirliğini güçlendirmenin ve bu hayati alanda daha fazla koordinasyona ivme kazandırmanın önemi konusunda mutabakata varıldı. Güvenlik istikrarı olmadan gelişme olmaz” şeklinde konuştu.
Mısır Cumhurbaşkanı, Hindistan Devlet Başkanı Draupadi Mormo ile birlikte araya geldi ve merhum Hindistan lideri Mahatma Gandi'nin kabrini ziyaret etti. Sisi, Gandi’nin ve mezarına çelenk bıraktı. Mısır Cumhurbaşkanı, Çarşamba günü Hindistan’dan ki büyük şirketlerin yöneticileri ve işadamlarının yer aldığı genişletilmiş bir toplantıya da katıldı.
Mısır Cumhurbaşkanlığı Sözcüsünün açıklamasına göre, Sisi ülkesinin Hintli şirketlerle ekonomik ve ticari işbirliği ilişkilerini daha da geliştirmeye istekli olduğunu teyit etti. Mısır'daki ekonomik kalkınma sürecini desteklemek için ortak yatırımların geliştirilmesi gerektiğine vurgu yapan Sisi, iki ülke arasındaki seçkin dostluğun, çeşitli ekonomik alanlarda ortak iş birliğini geliştirme çabalarını desteklemede gerçek bir şemsiye görevi gördüğüne dikkat çekti.



Refah Sınır Kapısı’nın açılışı beklenirken, işleyişiyle ilgili belirsizlikler devam ediyor

Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında bekleyen yakıt tankerleri ve insani yardım malzemesi yüklü tırlar (AFP)
Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında bekleyen yakıt tankerleri ve insani yardım malzemesi yüklü tırlar (AFP)
TT

Refah Sınır Kapısı’nın açılışı beklenirken, işleyişiyle ilgili belirsizlikler devam ediyor

Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında bekleyen yakıt tankerleri ve insani yardım malzemesi yüklü tırlar (AFP)
Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında bekleyen yakıt tankerleri ve insani yardım malzemesi yüklü tırlar (AFP)

Mısır ile Gazze Şeridi arasındaki Refah Sınır Kapısı’nın açılmasının önündeki engel, İsrail’in son cesedin kalıntılarını bulmasının ardından aşıldı. Ancak kapının çalışma mekanizmasına ilişkin Mısır ile İsrail arasında istişareler sürüyor. Kapının yarın (cuma) ya da en geç pazar günü yeniden faaliyete geçmesi bekleniyor.

Mısırlı ve Filistinli iki bilgi sahibi kaynak, dün Şarku’l Avsat’a yaptıkları açıklamada, sınır kapısının yakın zamanda açılmasına yönelik dikkat çekici bir beklenti olduğunu, nihai çalışma usullerinin ise önümüzdeki saatlerde Mısır-İsrail arasındaki mutabakatlarla belirleneceğini ifade etti.

Mısırlı kaynak, sınır kapısının işleyiş mekanizmasına dair Mısır, ABD ve İsrail arasında istişareler yürütüldüğünü belirterek, İsrail’in özellikle Gazze Şeridi’ne giriş mekanizması konusunda engeller koymasının beklendiğini, zira Tel Aviv’in yalnızca tehcir seçeneğini istediğini, buna karşılık Mısır’ın yaralıları ve ailelerini acil ve geçici olarak kabul etmeye hazır olduğunu söyledi.

Aynı kaynak, İsrail’in güvenlik gerekçeleriyle sınır kapısında karmaşık ve sıkı prosedürler uygulamasının da beklendiğini, kapının yalnızca bireylerin geçişine tahsis edileceğini kaydetti. Kahire’nin tutumunun ise sahadaki fiili duruma ve İsrail tarafından engellerle karşılaşılıp karşılaşılmayacağına göre şekilleneceğini belirtti.

Filistinli kaynak da sınır kapısının açılma tarihinin artık yakın olduğunu ifade ederek, bu konuda bir görüş ayrılığı bulunmadığını, özellikle Mısır ile İsrail arasında süren düzenleme ve mutabakatların beklendiğini söyledi. Kaynak, çalışma mekanizmasının ise henüz netlik kazanmadığını, ancak kapının 2005 Anlaşması uyarınca Avrupa denetiminde ve Filistin Yönetimi’nin katılımıyla işletileceğinin bilindiğini kaydetti.

Kaynak, belirsizliğin nedenini, geçmişte sınır kapısından Hamas’a bağlı İçişleri biriminin sorumlu olmasına bağlayarak, İsrail’in şu aşamada isim listelerini önceden teslim alıp incelemede ısrar ettiğini, Gazze Şeridi’nden çıkışlarda görece esneklik, bölgeye girişlerde ise sıkı denetimler uygulanmasını istediğini aktardı. Kahire’nin Washington ve Tel Aviv ile mutabakata varması halinde dahi, asıl belirleyici unsurun sahadaki uygulama olacağını vurgulayan kaynak, İsrail’in olası sıkılaştırmaları ve engellerine yönelik endişelere dikkat çekti.

Öte yandan, Refah Sınır Kapısı’nın açılma tarihi ve çalışma usulleri İsrail medyasında da kesinlik kazanmış görünmüyor. İsrail’in Haaretz gazetesi, güvenlik kaynaklarına dayandırdığı haberinde, İsrail ordusunun Refah Sınır Kapısı’nın yeniden açılması için hazırlıklarını tamamladığını bildirdi. Gazete, Avrupalı bir diplomata atıfla, Refah’tan geçişine izin verilecek Filistinlilerin sayısının hâlâ İsrail ile Mısır arasında müzakere edildiğini aktardı. İsrail merkezli Walla haber sitesi ise sınır kapısının pazar günü açılmasının mümkün olabileceğini yazdı.

defrgty6
Han Yunus'ta İsrail ordusu tarafından yıkılan binaların enkazı arasında top oynayan Filistinli bir kız çocuğu (AFP)

İsrail Ordu Radyosu, Refah Sınır Kapısı’nda uygulanması planlanan yeni çalışma mekanizmasına ilişkin olarak, Gazze Şeridi’ne giriş ve çıkışların öncelikle Mısır’ın onayını gerektireceğini, ardından isim listelerinin İsrail’e iletilerek onay alınacağını bildirdi.

Haberde, sınır kapısı içinde bir İsrailli güvenlik görevlisinin, Gazze Şeridi’nden Mısır topraklarına geçiş yapanları gözetlemekle görevli olacağı, bölgeden çıkan kişilerin doğrudan fiziki aramaya tabi tutulmayacağı ancak güvenlik denetimi altında geçiş yapacakları ifade edildi.

Geçiş mekanizmasına ilişkin rakamlar ise çelişkili. Şarku’l Avsat’ın İsrail medyasından aktardığına göre, Gazze Şeridi’ne günlük yaklaşık 150 kişinin girişine izin verilmesi, daha fazla sayıda kişinin ise bölgeden çıkış yapabilmesi öngörülüyor. Diğer sızıntılarda ise İsrail’in, sınır kapısının açılmasının ilk aşamasında Gazze Şeridi’ne döneceklerin sayısını günlük 50 kişiyle sınırlamayı planladığı belirtiliyor. Bu konunun, bugün İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun üst düzey güvenlik yetkilileriyle yapacağı ve Gazze’deki yeni düzenlemelerin ele alınacağı güvenlik toplantısında netleşmesi bekleniyor.

Netanyahu’nun ofisi, geçtiğimiz pazar günü yaptığı açıklamada, Gazze Şeridi’nde kalan son İsrailli rehinenin cesedinin yerinin tespit edilmesine yönelik operasyonun tamamlanmasının ardından, Refah Sınır Kapısı’nın yalnızca bireylerin geçişi için yeniden açılacağını duyurmuştu. İsrail ordusu, açıklamadan saatler sonra söz konusu cesede ulaşıldığını bildirmişti.

Netanyahu dün, pazartesi günü cesedi İsrail’e getirilen Ran Gvili’nin cenaze törenine katılanlara hitaben yaptığı konuşmada, “Görevlerimizi tamamlamaya kararlıyız: Hamas’ı silahsızlandırmak ve Gazze Şeridi’ni silahsız bir bölge haline getirmek. Bunu başaracağız. Düşmanlarımız bilsin ki İsrail’e el kaldıran herkes çok ağır bir bedel ödeyecektir” dedi.

Filistinli siyaset analisti Dr. Eymen er-Rakab ise Netanyahu’nun meydan okuyan söylemlerinin ötesinde, Mayıs 2024’ten bu yana kontrolü altında tuttuğu Refah Sınır Kapısı’nı açmaktan başka bir seçeneği bulunmadığını savundu. Rakab, Şarku’l Avsat’a yaptığı değerlendirmede, Hamas’ın silahsızlandırılmasına ilişkin son açıklamaların ve benzeri çıkışların, sınır kapısının açılmasının uygulanmasını bekleyen tabloyu karmaşıklaştırmaya yönelik olduğunu belirtti. Rakab, söz konusu açılışın, 10 Ekim’de yürürlüğe giren ateşkes anlaşmasının ilk aşamasında hayata geçirilmesi gerektiğini vurguladı.


Şara ve Putin ikili ilişkileri güçlendirecek

Moskova'da dün Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara arasında gerçekleşen görüşmeden (EPA)
Moskova'da dün Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara arasında gerçekleşen görüşmeden (EPA)
TT

Şara ve Putin ikili ilişkileri güçlendirecek

Moskova'da dün Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara arasında gerçekleşen görüşmeden (EPA)
Moskova'da dün Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara arasında gerçekleşen görüşmeden (EPA)

Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin arasında dün Moskova'da gerçekleşen, üç ay içinde ikinci kez yapılan görüşme, iki ülke arasındaki ilişkileri yeniden kurma arzusunu yansıtıyor.

Putin, iki ülke arasındaki ilişkilerin "Başkan Şara'nın kişisel çabaları sayesinde somut ilerleme kaydettiğini" söyledi. Putin Şara'ya hitaben, "Yeniden yapılanma ve rehabilitasyon konusunda yapılacak çok iş olduğunu biliyorum... ve inşaat sektörü de dahil olmak üzere ekonomik kurumlarımız bu ortak çabaya tamamen hazır" dedi.

El-Şara ise Suriye'nin "geçtiğimiz yıl birçok aşama ve engeli aştığını, bunların en sonuncusunun da Suriye topraklarının birleştirilmesi sorunu olduğunu" söyledi. "Şam, bölgedeki yıkım halinden istikrar ve barışa geçişe bel bağlıyor" ifadesini kullandı.

İki cumhurbaşkanı yeniden yapılanma ve Suriye'nin kuzeydoğusundaki durumu görüşürken, görüşmenin açık bölümünde potansiyel olarak tartışmalı olabilecek noktalara değinmekten kaçındılar. Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre bu noktalar arasında Suriye'deki Rus askeri üslerinin akıbeti veya Suriye kıyılarındaki durum yer alıyor; zira Rus topraklarında bulunan eski rejimin bazı kalıntılarının bölgedeki durumu alevlendirmeye çalıştığı yönünde suçlamalar da mevcut.


Batı Şeria'da "savaş suçu"

Batı Şeria'da "savaş suçu"
TT

Batı Şeria'da "savaş suçu"

Batı Şeria'da "savaş suçu"

İsrail dün Batı Şeria'daki saldırılarını artırarak, iki yıl boyunca kuzeye yoğunlaştırdığı saldırılarını Batı Şeria'nın orta ve güney kesimlerine de genişletti.

BM İnsan Hakları Ofisi dün, yerleşimcilerin, İsrail güvenlik güçlerinin desteği ve katılımıyla Filistinlilerin geniş bölgelerden zorla göç ettirilmesine yol açtığını ve bunun "savaş suçu teşkil ettiğini" belirterek uyarıda bulundu.

Birleşmiş Milletler İşgal Altındaki Filistin Toprakları İnsan Hakları Yüksek Komiserliği Ofisi Direktörü Ajith Sunghay, “İşgal altındaki Batı Şeria'da Filistinlilerin zorla yerinden edilmesi bir savaş suçudur ve insanlığa karşı suç teşkil edebilir” dedi.

Bu arada, Hamas kaynakları Şarku’l Avsat'a, ABD de dahil olmak üzere arabulucular aracılığıyla Refah sınır kapısının bu hafta içinde açılacağına dair güvenceler aldıklarını ve bugünün (Perşembe) en muhtemel tarih olduğunu vurguladı.

Ancak İsrail'deki haberler açılış tarihi konusunda çelişkili; İsrail Yayın Kurumu bugün açılacağını doğrularken, Walla web sitesi açılışın önümüzdeki pazar günü gerçekleşeceğini belirtti.