Sudan’dan Nahda Barajı çağrısı

Nahda (Hedasi-Rönesans) Barajı

Sudan, Etiyopya ile yaşadığı Nahda (Hedasi-Rönesans) Barajı krizine yönelik adımlarına hız verdi. Birleşmiş Milletler (BM), Afrika Birliği (AfB), Avrupa Birliği (AB) ve ABD de dahil olmak üzere uluslararası tarafları arabuluculuk sürecine dahil etme çağrısında bulundu. Etiyopya ise geçen yıl 6 Kasım’dan bu yana devam eden iki ülke arasındaki sınır anlaşmazlığını sona erdirmek için herhangi bir müzakereye girmeden önce Sudan'ın askerlerini iki ülke arasındaki sınıra yakın olan ve kontrolünü yeniden kazandığı bölgelerden çekmesi yönündeki tutumunu yineledi.
Sudan hükümeti, Etiyopya'nın 25 yıldan uzun süredir kontrol ettiği ve ardından geri aldığı Sudan toprakları üzerindeki egemenlik hakkına yönelik tutumunu vurguladı. Etiyopya'nın geri çekilme talebini ve sınırda gerçekleştirilen saldırı iddialarına karşı çıktı. Sudan kuvvetlerinin sınırları içinde yeniden konuşlandırıldığını vurgulayan askeri liderler topraklarından "bir adım bile geri çekilmeyeceğini" bildirdiler.
Sudan sürekli olarak Etiyopya ile arasındaki sınırların uluslararası anlaşmalara göre çizildiğini vurgulayarak yapılacak tek şeyin kaldırılan sınır işaretlerini yeniden koyulması ve her işaret arasındaki mesafenin çıplak gözle görülebilecek şekilde birbirine yaklaştırılması olduğunu savunuyor. Sudan, bu nedenle Etiyopya ile sınırlarla ilgili herhangi bir yeni müzakereye girmeyi reddediyor.
Etiyopya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Dina Mufti dün yaptığı açıklamada, ülkesinin Sudan kuvvetlerinin 6 Kasım öncesindeki duruma geri dönmesi konusundaki tutumunda kararlı olduğunu vurguladı. Mufti, Sudan ile olan sınır anlaşmazlığını çözmek için diyalogun en uygun yol olduğu kanaatinde olmasına rağmen bunun, herhangi bir diyaloga girmeden önce gerçekleşmesi gerektiğini belirtti.
Sudan Dışişleri Bakanlığı tarafından bu haftanın başında yayınlanan ve sert ifadelerin yer aldığı açıklamada, Etiyopya'dan “aslı olmayan iddialarına” son vermesi istendi. Açıklamada “Etiyopya ve güçleri sınırlar üzerinden güvenlik ve barışı tehdit ederken, Sudan bölgede barışın tesis edilmesine yardımcı olma konusunda Etiyopya’ya ve güçlerine güvenemez” ifadeleri yer aldı.
Bu açıklamayla Etiyopyalı askerlerden oluşan Birleşmiş Milletler Abyei Geçici Güvenlik Gücü'nün (UNISFA) Sudan ve Güney Sudan arasındaki tartışmalı Abyei bölgesinin korunmasını denetlemesine işaret edildi.
Sudan Dışişleri Bakanlığı, Şarku’l Avsat’ın aktardığı açıklamasında “Etiyopya Dışişleri Bakanlığı’nın Sudan’ı küçük düşüren ve iki ülke arasındaki ilişkilerin tarihine ihanet eden açıklamasından duyduğu üzüntüyü” dile getirmişti.
Diğer yandan Sudan Sulama ve Su Kaynakları Bakanı Yasir Abbas, Nahda Barajı’nın Sudan, Etiyopya ve Mısır arasındaki siyasi çatışmanın odağı haline getirilmesi yerine bölgesel iş birliği için bir araç olması çağrısında bulundu. 
Sudan resmi haber ajansının (SUNA), önceki akşam aktardığı açıklamalara göre Yasir Abbas, Etiyopya'nın barajı ikinci kez doldurma işleminin gelecek temmuz ayında başlayacağını duyurmasının Sudan’ın barajı işletmesini doğrudan tehdit ettiğini bildirdi. Ayrıca Etiyopya sınırından Sudan’ın kuzeyindeki Atbara şehrine kadar uzanan Mavi Nil'deki içme suyu istasyonlarını ve sulama projelerini ne etkileyeceğini söyledi. 
Abbas, barajın tek taraflı olarak doldurulmasının yaklaşık 20 milyon Sudanlıyı tehdit eden büyük tehlikeleri konusunda uyarıda bulunduğu açıklamasında "Sudan ulusal güvenliğine ciddi bir tehdit olması nedeniyle ikinci doldurmadan önce bir anlaşmaya varmayı umuyoruz" dedi. Abbas ayrıca Sudan Sulama ve Su Kaynakları Bakanlığı’nın Nahda Barajı'nın doldurulması ve taşınmasıyla mücadele için teknik ve diplomatik önlemler aldığını vurguladı. Abbas, ülkesinin şu an AfB’nin arabuluculuğunu güçlendirmek ve BM, AB ve ABD’nin Nahda Barajı krizinde arabulucu sıfatıyla rol oynamaları için aktif bir şekilde çalıştığını söyledi.
Sudan, Nahda Barajı’nın üçlü bir anlaşmaya varmadan önce tek taraflı doldurulmasına karşı çıkıyor. Etiyopya’nın geri adım atmaması ise Sudan’ın 10 Ocak’ta yapılan üçlü müzakereleri boykot etmesine neden oldu.
Sudan söz konusu müzakerelerde oturumlara uzman olarak katılan AfB uzmanlarını Nahda Barajı konusunda bir anlaşma formüle etmek için tartışmalı konulara çözüm sunmaya çağırdı. Ancak Mısır ve Etiyopya bu öneriye çekinceyle yaklaştı.