Zayed Al Nahyan-Bennett görüşmesinde ilişkilerin güçlendirilmesi ele alındı

Şeyh Muhammed bin Zayed ve İsrail Başbakanı dün Abu Dabi'de bir araya geldiler. (AFP)

Birleşik Arap Emirlikleri'ne (BAE) resmi ziyarette bulunan İsrail Başbakanı Naftali Bennett, Abu Dabi Veliaht Prensi Şeyh Muhammed bin Zayed Al Nahyan ile görüştü.  Görüşmede başta tarım, gıda güvenliği, yenilenebilir enerji, ileri teknoloji ve sağlık alanlarında olmak üzere ikili yatırım, ekonomi, ticaret ve kalkınma başlıklarına iş birliği geliştirme yolları ve fırsatları ele alındı.
BAE haber ajansı WAM’ın haberine göre görüşmelerde iki ülkenin geçen yıl imzaladığı İbrahim Barış Anlaşması çerçevesinde daha geniş iş birliği ve verimli ortak çalışma arzusunu gerçekleştirme yönünde karşılıklı öneme sahip bir dizi hayati sektöre ilişkin görüş alışverişinde bulunuldu.
Abu Dabi Veliaht Prensi Muhammed bin Zayed Al Nahyan, İsrail Başbakanı Naftali Bennet ile Abu Dabi'de düzenlenen toplantının başında yaptığı açıklamada, söz konusu ziyaretin iş birliği ilişkilerinin iki ülkede ve bölgedeki halkların yararına olacak şekilde daha olumlu adımlarla ilerletilmesine katkıda bulunacağı yönündeki umudunu dile getirdi.
Toplantıda aynı zamanda Expo 2020 Dubai'nin özellikle Ortadoğu'daki ülkeler için yarattığı fırsatlarına, ülkeler tarafından sunulan modern sürdürülebilirlik çözümlerine ve keşiflere değinildi.
Kuruluşundan bu yana BAE'nin dış ilişkilerine yaklaşımının karşılıklı saygı ve iş birliği ilkelerine, halkların arzularını gerçekleştirmenin en iyi yolu olarak bir arada yaşama ve barış değerlerine dayandığını vurgulayan Veliaht Prens Muhammed bin Zayed Al Nahyan, Ortadoğu'da istikrarın hakim olacağı yönündeki umudunu dile getirdi. Aynı zamanda bu bölgenin barış diyarı, iyilik ve sevgi çağrısıyla tüm dünyayı aydınlatan tek tanrılı dinlerin beşiği olduğunun altını çizdi.
BAE’ye ilk ziyaretinde Şeyh Muhammed bin Zayed Al Nahyan ile bir araya gelmekten duyduğu mutluluğu dile getiren İsrail Başbakanı da iki ülke arasındaki iş birliği düzeyine ve imzalanan İbrahim Anlaşması doğrultunda attıkları adımlara övgüde bulundu.
Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgilere göre taraflar görüşmenin sonunda karşılıklı çıkarlarını geliştirecek, bölgede istikrar, güvenlik ve kalkınmanın pekiştirilmesine katkıda bulunacak ikili iş birliğine ve ortak eyleme verdikleri desteği sürdüreceklerini vurguladı. Aynı zamanda hem iki ülke hem de bir bütün olarak bölgede sürdürülebilir kalkınmanın önceliklerine hizmet eden yatırım ve ekonomi alanlarında niteliksel ortaklıkların artırılmasının önemine işaret ettiler.
İbrahim Anlaşması’nın bölgede bölge toplumlarının refahını sağlayan iş birliğine dayalı diplomatik, ekonomik ve kültürel ilişkiler için yeni, derin ve sağlam bir yapı oluşturduğuna değinen İsrail Başbakanı, “İsrail ve BAE hükümetleri olarak bölge halklarına refah getirecek iş birliğini inşa etme yönünde çalışıyoruz” dedi.
BAE ziyareti sırasında WAM’a konuşan Bennett, “Bence barışın değeri ve bölgenin tanık olduğu yeni gerçeklik budur. Çocuklarımıza daha iyi bir gelecek sağlamak için birlikte çalışıyoruz” ifadesini kullandı.
İbrahim Anlaşması’nın getirilerine değinen Bennett sözlerini şöyle sürdürdü:
 “İki ülke arasındaki ilişkiler her alanda güçlenmiş durumda ve bundan çok memnunum. Ticaret, araştırma ve geliştirme, siber, sağlık, eğitim, havacılık gibi alanlarda birçok iş birliği anlaşması imzalandı. İlişkilerin sürekli gelişmesi ve pekiştirilmesini dört gözle bekliyorum. Bizi BAE’ye bağlayan ilişkiler, mümkün olan her alanı kapsıyor.”
Çok sayıda şirket ve iş insanının yanı sıra iki ülkedeki bakanlıkların birbirleriyle çalıştıklarına, her iki taraftan heyetlerin karşılıklı ziyaretler yaptığına dikkati çeken Bennett, “İlişkilerimizin özellikle ekonomik alanda olumlu yönde ilerleyeceği umudu taşıyorum. Bence sağlık ve gıda güvenliği alanındaki iş birliği, aramızdaki ortaklığın önemli bir bölümünü teşkil edecek” dedi.
Bennet iki ülke arasındaki ticaret hacmiyle ilgili de şunları söyledi:
“Aramızdaki ticaret hacmi birkaç ay içinde çok hızlı bir şekilde arttı. Bu yöndeki potansiyelin sınırsız olduğu düşüncesindeyiz. İsrail de BAE gibi bölgesel bir ticaret merkezi sayılıyor. Bir araya gelişimiz yalnızca bizim için değil, daha fazla ülke için de eşi görülmemiş ekonomik fırsatlar sağlıyor. Bu, bölge istikrarı ve refahını artırma yönünde başka bir bileşen sayılıyor.”
İsrail’in “Yarına Doğru” sloganı ile Expo 2020 Dubai’ye katılı gösterdiğine işaret eden Bennett şu ifadeleri kullandı:
“Dubai'deki Expo 2020'de yer alan İsrail pavyonu, yarına yönelik iyimser bakış açısını, onu daha iyi hale getirme yönündeki bitmek bilmeyen arayışı sadece bizim için değil, dünyanın dört bir yanından dostlarımız ve müttefiklerimiz için de her alanda somut hale getiriyor. Bu, Yahudi dininin temel değerlerindendir. BAE liderleri ve vatandaşlarına göndermek istediğim mesaj, aramızdaki ortaklık ve dostluğun doğal nitelikte olduğudur. Biz hem komşu hem de kuzeniz. Biz İbrahim'in torunlarıyız. İbrahim Anlaşması'nın imzalanmasının ardından geçen süre bunun en güzel kanıtıdır. Zira aramızdaki ilişkilerin sağlamlaşması hem bizim ve tüm bölge açısından oldukça değerli bir hazinedir.”
Araştırma ve geliştirme yönünde ortak bir fon oluşturarak ticari ve ekonomik ilişkileri geliştirmek için önemli iş birliği alanlarını destekleme konusundaki ortak arzularını dile getiren BAE ve İsrail bu fonun Ortak İş Konseyi’ne ek olarak iki ülkedeki ekonomik ve teknolojik beyinleri harekete geçireceği görüşündeler. Taraflar temiz enerji ve modern tarımın yanı sıra iklim değişikliği ve çölleşme gibi zorluklara da çözüm bulunacağını vurguluyorlar.
Söz konusu ziyaretin sonunda iki ülkenin yayınladığı ortak bildiride, Bennett'ın bu başarılı ziyaretinin iki ülke arasındaki güçlü ilişkilerin ve ortaklığın geliştirilmesinde bir dönüm noktası olduğu belirtildi. Geçtiğimiz yıl önemli ilerlemelerin kaydedildiği çeşitli ekonomik, altyapı, lojistik ve akıllı şehir hususlarını ele alan iki ülke, araştırma ve geliştirme, teknoloji, gıda güvenliği, iklim, su ve enerji, çevre, sağlık ve turizme ek olarak kamu ve özel sektör arasında iş birliğinin önemine dikkat çekti.
BAE ve İsrail, sadece ikili ticareti ve yeniliği teşvik etmek değil, aynı zamanda Ortadoğu, Bağımsız Devletler Topluluğu, Doğu Asya ve Afrika'daki piyasalarda teknolojileri ve iş fırsatlarını bir araya getirmek için iş dünyalarındaki güçlü yönlerden ve stratejik ilişkilerinden yararlanmaya çalışıyorlar.
Söz konusu ortak açıklamada, görüşmelerde ekonomi ve altyapı alanında iş birliği yoluyla kapsamlı bir ekonomik ortaklık anlaşmasına varma, iklim iş birliğini ve karşılıklı bölgesel bağımlılığı geliştirme yönündeki çabalarının ele alındığına dikkat çekildi.
Aynı zamanda Kovid-19 salgınıyla mücadelede ortak çabalara, laboratuvar testleri ve tedavi alanlarında araştırma ve geliştirmedeki iş birliğinin önemine atıfta bulunulan açıklamada her iki ülkedeki yüksek aşı oranlarından övgüyle bahsedildi.
BAE ve İsrail’in dinler arası hoşgörü değerlerini teşvik etmeye ve halklar arasındaki ilişkileri geliştirmeye devam edeceği vurgulandı.