Lübnan Cumburbaşkanlığı seçimi Lübnan Kuvvetleri ve Ketaib’i yakınlaştırdı

Lübnan Kuvvetleri Partisi Genel Başkanı Samir Caca (Lübnan Kuvvetleri Partisi)
Lübnan Kuvvetleri Partisi Genel Başkanı Samir Caca (Lübnan Kuvvetleri Partisi)
TT

Lübnan Cumburbaşkanlığı seçimi Lübnan Kuvvetleri ve Ketaib’i yakınlaştırdı

Lübnan Kuvvetleri Partisi Genel Başkanı Samir Caca (Lübnan Kuvvetleri Partisi)
Lübnan Kuvvetleri Partisi Genel Başkanı Samir Caca (Lübnan Kuvvetleri Partisi)

Samir Caca başkanlığındaki Lübnan Kuvvetleri Partisi (LKP) ile Sami el-Cemayel liderliğindeki Ketaib Partisi arasında cumhurbaşkanlığı seçimi üzerindeki fikir birliği, 2016 yılında Mişel Avn’ın cumhurbaşkanı olarak seçilmesiyle sonuçlanan siyasi uzlaşıdan beri soğuk bir ilişkileri olan iki Maruni Hristiyan partinin arasını yumuşatmaya yardımcı oldu. 2016 yılındaki seçimlerin sonuçları LKP’nin karargâhı Mirab tarafından kabul görürken Ketaib’in kalesi es-Sayfi tarafından reddedilmişti.
Aslında iki partinin kökeni tek bir partiye yani Lübnan Ketaib Partisi’ne dayanmasına rağmen, aralarındaki ilişki o zamandan itibaren kötü bir hal haldı ve iç savaştan bu yana birlikte birçok siyasi ve saha savaşına giren liderler ve partililer arasında doğrudan ve keskin tartışmalara tanık oldu.
Geçen yazdan bu yana 8 Mart ve 14 Mart Cephelerinin cumhurbaşkanlığı dosyasındaki yaklaşımlarına ilişkin işaretlerin gelmesiyle birlikte bu ilişki düzelme sürecine girdi. Anayasanın yeni cumhurbaşkanın seçilmesi için verdiği sürenin başladığı eylül ayının başından beri muhalefet güçleri yani LKP, Ketaib ve (Dürzi) İlerici Sosyalist Parti (İSP) ile birlikte bir dizi bağımsız milletvekili Bağımsızlık Hareketi'nin lideri milletvekili Mişel Muavvad’ı      desteklerken, (Şii) Hizbullah ve müttefikleri, kabul edilmesi gereken aday konusunda aralarında uzun süredir devam eden anlaşmazlıklar sebebiyle oturumlarda geçersiz oy kullanıyorlar.
Aralarında hiçbir uzlaşı olmadan ya da Caca ve Cemayel arasında bir görüşme yapılmadan LKP ve Ketaib’in cumhurbaşkanlığı konusunda uzlaşması dikkati çekiyor.
LKP’den Meclis’teki Güçlü Cumhuriyet Bloğu’nun üyesi Melhem Riyaşi konuya ilişkin yaptığı açıklamada “Ketaib-LKP uzlaşmasına gerek yok. Görüş ayrılıkları normal ve haklı bir durumdur. Farklı alanlarda rekabete yol açar” ifadelerini kullandı. Şarku’l Avsat’a verdiği röportajında ‘milletvekilleri LKP Milletvekili George Advan ve Ketaib Milletvekili Selim es-Sayiğ’den oluşan sürdürülebilir nitelikteki bir iletişim komitesi olduğuna’ işaret etti.
Riyaşi “Üzerinde anlaşabileceğimiz birden fazla gündem maddesi var. Cumhurbaşkanlığı mücadelesine devam etmek için birlikte çalışıyoruz” dedi.
Öte yandan LKP ile koordinasyondan sorumlu Ketaib Milletvekili Selim es-Sayiğ, LKP ile aralarındaki ilişkiyi ‘devletin prestijini geri kazanma savaşındaki ortaklık ilişkisi’ olarak nitelendirdi. Şarku’l Avsat’a konuşan Sayiğ “Bugün iki tarafı bir araya getiren şey, konjonktürel bir siyasi süreçten ziyade Lübnan'ın kimliği, gidişatı ve oynaması gereken rolü hakkında somut bir boyut kazanan bir ilişkidir” dedi.
Hala LKP-Ketaib uzlaşısının ve Caca ile Cemayel arasında bir görüşme olmamasının sebebi hakkında Sayiğ “Şu anda ulusal bir olağanüstü durumun içindeyiz. Ani tehlike ve felaketin boyutu bizi kartlarımızı düzenlemek ve konumlandırmak için hızlı hareket etmeye itti. Lübnan'ın geleceği için tek bir vizyonumuz ve bir cumhurbaşkanının seçilmesi için siyasi olarak nasıl çalışılacağı konusunda ortak bir yaklaşımımız olduğu göz önüne alınırsa, uzlaşma kaçınılmaz. Hiç şüphe yok ki, LKP ile kurulan diyalog daha da derinleşerek geçmişin sorunlarını düzeltecek ve tüm meseleleri netleştirecektir. Bu, öncelikle güven atmosferinin yayılmasıyla yapılabilir” dedi.
Sayiğ “LKP ve diğer partilerle tek bir cumhurbaşkanı adayında -Mişel Muavvad- uzlaşılmasının önemi, şu mesajı taşımasından kaynaklanıyor: Ülkedeki dengeleri istikrara kavuşturabilir ve devletin prestijini yeniden kazanma sürecini başlatabiliriz. Bu da Lübnan'ın tüm dostlarına Lübnan’ı terk etmemeleri ve bırakmamaları için bir teşvik olur. Zira en nihayetinde amaç sadece bir cumhurbaşkanı çıkarmak değil, onun misyonuna ayak uydurmak ve kendisini seçmemizin nedeni olan hedeflere ulaşılmasını sağlamaktır” dedi.
Şarku’l Avsat’ın LKP-Ketaib ilişkisini takip eden uzmanlardan edindiği bilgilere göre ‘ilişkideki ilerlemenin yavaş yavaş olduğunu ve LKP ve Ketaib’in mevcut cumhurbaşkanlığı seçimini Lübnan’ın en nihayetinde ya bir kaos ülkesine ya da bir kanun devletine dönüşeceği kesinleşeceği için Taif Anlaşması’ndan beri belki de en önemli olaylardan biri olarak addetmesinden ötürü cumhurbaşkanlığı dosyası hakkında koordinasyonu sağlamaya odaklanıldığını’ düşünüyorlar. Bu kişiler ‘buna rağmen hem Caca hem de Cemayel’in hala muhalefete liderlik etme çabalarının ve hırslarının olduğunu ve bu yüzden iki taraf arasındaki ilişkilerin herhangi bir uzlaşı ve barışmaya şahit olmadığı göz önüne alınırsa, taraflar arasındaki işlerin her an başladığı noktaya dönme riskinin olduğunu’ söylüyorlar.



İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
TT

İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)

İsrail ordusu, Gazze Şeridi’nde Hamas’a karşı faaliyet gösteren 5 Filistinli milis grubun oluşturulmasıyla övünürken, iktidardaki sağ çevreler bu grupların rolü konusunda uyarılarda bulunuyor. Sağcı çevreler, bu tür yapılanmaların en iyi ihtimalle para hırsıyla hareket ettiğini, daha fazla ödeme yapan bir taraf bulmaları hâlinde İsrail’e karşı da dönebilecekleri görüşünü dile getiriyor.

Ordu bu eleştirilere verdiği yanıtta, söz konusu güçlerin yakından izlendiğini ve dikkatli davranıldığını vurguladı. Açıklamada, bu milislerin bugün “sarı hat” olarak adlandırılan bölgede Hamas hücrelerine karşı görevler yürüttüğü, bu görevlerin İsrail ordusu tarafından yapılması hâlinde askerlerin hayatının ciddi risk altına gireceği ifade edildi.

Ordu, bu grupların Hamas’a yönelik suikastlar gerçekleştirdiğini ve onları kamuoyu önünde küçük düşürdüğünü ileri sürdü.

Ancak sağ kanat bu değerlendirmelere temkinli yaklaşıyor. Bu milislerin kişisel çıkarlara, aşiretler arası çatışmalara ve suç çeteleri arasındaki rekabete dayandığını savunan sağcılar, bu yapılarla güvenli ilişkiler kurulamayacağını belirtiyor.

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

İsrailli kaynaklara göre Gazze’de hâlihazırda faaliyet gösteren 5 silahlı milis grubu bulunuyor: İlki kuzeyde Beyt Lahiya bölgesinde ve Eşref el-Mansi tarafından yönetiliyor. İkincisi Gazze kentinin kuzeyindeki Şucaiyye Mahallesi yakınlarında, lideri Rami Adnan Halis. Üçüncüsü orta kesimde Deyr el-Belah civarında ve Şevki Ebu Nasira tarafından yönetiliyor. Dördüncüsü Han Yunus’ta, lideri Husam el-Esdal. Beşinci milis ise Refah’ta faaliyet gösteriyordu ve Yasir Ebu Şebab tarafından yönetiliyordu; Şebab’ın öldürülmesinin ardından yerini Gassan ed-Dehini aldı. Gazze’de son dönemde ed-Dehini’nin bir suikast girişiminde yaralandığına dair söylentiler yayıldı.

Yediot Aharonot gazetesine konuşan güvenlik kaynakları, kuzey ve güneyde faaliyet gösteren milislerin aşiretlere dayandığını ve suç geçmişi olan kişiler tarafından kontrol edildiğini belirtirken, orta kesimdeki iki grubun liderlerinin geçmişte Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) ile bağlantılı isimler olduğunu belirtti. Bu nedenle söz konusu iki grubun ulusal saiklerle hareket ediyor olabileceği ve İsrail ordusunun aslında Filistin çıkarları doğrultusunda kullanılıyor olabileceği ihtimali dile getirildi.

Gazete, İsrail çevrelerinde bu silahların kontrolden çıkabileceği ve ister milis liderlerinin elinden çıksın isterse bölgedeki diğer tarafların eline geçsinler, işgal ordusuna karşı kullanılmaları olasılığı konusunda endişeler olduğunu belirtti.

Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)

Gazete ayrıca, işgal ile iş birliği yapan Gassan ed-Dehini’nin yayımladığı ve Hamas ile direniş güçlerini tehdit ettiği videoya da değindi. Videoda ed-Dehini’nin, Refah’ta İsrail hava desteği altında esir alınan Kassam Tugayları saha komutanı Edhem el-Aker’e hakaret ettiği görülüyor. Videoda ed-Dehini’nin, Gazze’de daha önce bulunmayan kamuflajlı askeri üniforma ve kurşun geçirmez yelek giydiği, nadir ve pahalı bir sigara içtiği, arka planda ise modern “pick-up” araçların ve yakın mesafede İsrail askeri mevzisi olduğu tahmin edilen bir binanın yer aldığı ifade edildi.

Öte yandan, CNN ve Wall Street Journal, İsrail kaynaklarına atıfta bulunarak, İsrail’in bu milisleri çok sayıda tüfek ve mühimmatla silahlandırdığını yazdı. Bu durum, Oslo Anlaşmaları döneminde İsrail’in Filistin Yönetimi’ne silah edinme izni vermesini ve sağ kesimin o dönemde dile getirdiği “Onlara silah vermeyin” sloganını hatırlattı.

Wall Street Journal, yedek subaylara dayandırdığı haberinde, İsrail’in Hamas’a karşı faaliyet gösteren bu milislere yaptığı yatırımları artırdığını, askeri teçhizat sağladığını, üyelerini İsrail’deki hastanelerde tedavi ettirdiğini ve ailelerine destek verdiğini belirtti. Gazete, bu kişilerin bazılarının Filistin Yönetimi ile bağlantılı olduğunu, özellikle Refah’taki bazı unsurların ise suç kayıtlarının bulunduğunu yazdı.

Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)

Haberde, İsrail’in bu gruplara yakıt, gıda, araç, hatta sigara sağladığı; onları İsrail askerlerine yakın “sarı hat” bölgesinde konuşlandırmaya yardımcı olduğu ve bu desteğin maliyetinin İsrail güvenlik bütçesinden on milyonlarca şekele ulaşabileceği ifade edildi.

Şarku’l Avsat’ın Yediot Aharonot'tan aktardığına göre İsrail güvenlik kurumları içinde bu milislerin desteklenmesi konusunda görüş ayrılığı bulunuyor. Destekleyenler, bu yaklaşımın Hamas’a karşı taktiksel fayda sağladığını ve askerler üzerindeki riski azalttığını savunurken; karşı çıkanlar, silahların başka ellere geçmesi ya da bazı unsurların Filistin toplumuna yeniden entegre olabilmek için İsrail’e karşı dönmesi ihtimaline dikkat çekiyorlar.

Gazete, bu milislerin Hamas ve askeri kanadıyla baş edebilecek birleşik örgütsel yapıya sahip olmadığını, fiilen sadece İsrail ordusu ve Şin Bet’in denetimi altında hareket ettiklerini vurguladı.

Sonuç bölümünde Yediot Aharonot, bu grupların kısa vadeli taktik çözüm sunabileceğini, özellikle geniş çaplı yıkım operasyonları öncesinde Hamas mensuplarını tünellerde veya enkaz altında aramak için kullanılabileceğini belirtti. Ancak, örgütsel çatıdan yoksun bu yapıların Hamas’ın yerine geçme şansının bulunmadığını, Hamas’ın ateşkes sürecinde gücünü yeniden toparladığını ve kontrolünü pekiştirdiğini kaydetti.

Gazeteye konuşan sağcı bir siyasi kaynak, bu milislerin İsrail’e Lübnan Savaşı’nı hatırlattığını belirtti. O dönemde İsrail’in Filistin Kurtuluş Örgütü’ne ve daha sonra Hizbullah’a karşı Lübnanlı milisleri devreye soktuğunu hatırlatan kaynak, bu milislerin Sabra ve Şatilla mülteci kamplarında katliamlar gerçekleştirdiğini ve bunun sorumluluğunun İsrail’e yüklendiğini belirtti. Bu nedenle aşırıya kaçılmaması ve bu tür gruplara bel bağlanmaması gerektiğini vurguladı.


Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
TT

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı Abdulfettah el-Burhan yaptığı açıklamada, devletin barışı veya ateşkesi reddetmediğini, ancak ateşkesin "düşmanı yeniden güçlendirmek için bir fırsat" olmaması gerektiğini söyleyerek, Hızlı Destek Kuvvetleri'ne (HDK) atıfta bulundu.

Egemenlik Konseyi tarafından dün yayınlanan açıklamada belirtildiği üzere, Burhan Cezire Eyaleti'ne yaptığı ziyarette, "silahlarını bırakıp barış yolunu benimseyen herkesi memnuniyetle karşıladığını" ifade etti. Ayrıca, "ülkeye ve orduya karşı kışkırtıcılık yapanların hesap vereceğini" vurguladı.

ABD Başkanı Donald Trump perşembe günü yaptığı açıklamada, ülkesinin Sudan'daki savaşı sona erdirmek için yoğun çaba sarf ettiğini ve buna çok yaklaştığını söyledi.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre Sudan ordusu ile HDK arasındaki savaş, sivil yönetime geçiş için seçimlere yol açması beklenen geçiş döneminde yaşanan iktidar mücadelesinin ardından 2023 Nisan ayının ortalarında patlak verdi.


Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
TT

Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)

Sudan Doktorlar Ağı'na göre Hızlı Destek Kuvvetlerinin (HDK yerinden edilmiş insanları taşıyan bir araca saldırısı sonucu, aralarında sekiz 8 çocuğun ve birkaç kadının da bulunduğu 24 kişi hayatını kaybetti.

Ağ, aracın Güney Kurdufan eyaletinden kaçan yerinden edilmiş insanları taşıdığını ve el-Rahad şehrine geldiğinde hedef alındığını, bunun sonucunda ikisi bebek olmak üzere 24 kişinin öldüğünü ve çok sayıda kişinin de tedavi için şehrin hastanelerine kaldırıldığını belirtti.

Doktorlar Ağı, bölgenin ciddi tıbbi kaynak sıkıntısı çektiği, bu durumun yaralı ve yerinden edilmiş kişilerin acılarını daha da artırdığı son derece karmaşık sağlık ve insani koşullar altında saldırının gerçekleştiğini ifade etti.