عربي English Türkçe اردو فارسى
Logo
Son Haberler
ARAP DÜNYASI

Lideri öldürülen DEAŞ’ı neler bekliyor?

DEAŞ, anlaşmazlıkların patlak vermesini önlemek için hızlı hareket edip Ebu el-Hüseyin el-Hüseyni el-Kureyşi’yi yeni lideri olarak duyurdu

Lideri öldürülen DEAŞ’ı neler bekliyor?
TT
TT

Lideri öldürülen DEAŞ’ı neler bekliyor?

Lideri öldürülen DEAŞ’ı neler bekliyor?

Terör örgütü DEAŞ’ın lideri Ebu el-Hasan el-Haşimi el-Kureyşi’nin öldürüldüğünü ve yerine başka bir ismin getirildiğini duyurmasından sonra “Şimdi DEAŞ’ı neler bekliyor?” sorusu gündemde. Köktendinci hareketler konusunda uzman gözlemciler, örgütün, yeni lider kadrosu çevresinde ortaya çıkabilecek bir takım anlaşmazlıkları ya da bölünmeleri önlemek amacıyla hızlı hareket edip yeni liderin adını açıkladığını düşünüyorlar.
DEAŞ lideri Ebu el-Hasan el-Haşimi el-Kureyşi hakkında geçtiğimiz aylarda pek çok haber duyuldu. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, geçtiğimiz Eylül ayında Türk Silahlı Kuvvetleri’nin (TSK) örgütün lideri olduğuna inanılan bir DEAŞ’lıyı tutukladığını açıkladı. Geçtiğimiz Mayıs ayı sonunda Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın açıklamasından önce ise İstanbul'da gerçekleştirilen bir operasyonda ‘Ebu el-Hasan el-Kureyşi’nin yakalandığı’ yönünde bir haber basında yer aldı.
Ebu el-Hasan el-Haşimi el-Kureyşi’nin, geçtiğimiz Şubat ayında Suriye'nin batısındaki İdlib ilinin kuzeyinde düzenlenen bir hava saldırısında DEAŞ’ın eski lideri Ebu İbrahim el-Kureyşi’nin öldürülmesinin ardından örgütün liderliğini üstlenmesinden bu yana herhangi bir ses kaydında ya da videoda yer almaması dikkati çekti. Bu da en başından beri örgütün liderliğini üstlenmemiş olabileceği ihtimalini gündeme getirdi.
DEAŞ Sözcüsü Ebu Ömer el-Muhacir, bir ses kaydıyla Ebu el-Hasan el-Kureyşi’nin öldüğünü ve yerine Ebu Hüseyin el-Hüseyni el-Kureyşi’nin getirildiğini duyurdu. Muhacir, Telegram platformundaki DEAŞ hesapları tarafından yayınlanan ses kaydında, Ebu el-Hasan el-Kureyşi’nin çatışmalar sırasında öldürüldüğünü açıklarken DEAŞ liderinin nerede ve ne zaman öldüğü konusunda detay vermedi. Gözlemcilere göre DEAŞ Sözcüsü Muhacir yeni lider ile ilgili ayrıntı vermeyi de ihmal etti.
Öte yandan Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi Stratejik İletişim Koordinatörü John Kirby, yaptığı açıklamada, “Bir diğer DEAŞ liderinin daha yeryüzünde daha fazla yürüyemeyeceğini duyurmaktan memnuniyet duyuyoruz” ifadelerini kullandı.
Ebu el-Hasan el-Haşimi el-Kureyşi, DEAŞ’ın eski lideri Ebu İbrahim el-Kureyşi'nin Suriye'nin batısında yer alan İdlib ilinin kuzeyindeki bir hava saldırısında öldürülmesinin ardından örgütün liderliğini devraldı. Ebu İbrahim el-Kureyşi ise ABD’nin 2019 yılının Ekim ayında Suriye'nin kuzeybatısındaki İdlib'de düzenlediği bir operasyonda öldürülen eski lider Ebu Bekir el-Bağdadi'nin yerine gelmişti.
Bazı çevreler Ebu el-Hasan el-Haşimi el-Kureyşi’nin ya da gerçek adıyla Zeyd el-Iraki’nin daha önce DEAŞ’ın Maarif Divanı Emirliği'nden sorumlu olduğunu belirtirken bazı çevreler, Şura Konseyi Başkanlığı yaptığını söylüyor. Ancak genellikle DEAŞ’ın eski lideri Bağdadi'nin yakın arkadaşı ve şerii meselelerdeki danışmanı olarak biliniyordu.
DEAŞ, önce 2017 yılında Irak'ta ardından iki yıl sonra Suriye'de askeri olarak yenilgiye uğratılsa da örgütün ‘uyuyan hücreleri’ her iki ülkede de terör eylemlerini sürdürüyor.
Mısır'daki köktendinci hareketler araştırmacısı Amr Abdulmunim, konuya ilişkin Şarku’l Avsat’a yaptığı değerlendirmede, DEAŞ’ın, liderinin öldürülmesi ile yeni liderin ismini aynı anda açıklaması örgüt içinde bir boşluk oluşmamasını amaçladığını söyledi. Abdulmunim “Yeni liderin adının duyurulması, örgüt içinde olası bir bölünme ya da anlaşmazlığı önlemeyi amaçlıyor. Örgütün, aylar önce öldürüldüğüne dair haberlerin yapıldığı liderinin öldürüldüğünü duyurmayı geciktirmesi, özellikle kuruluş yıllarındaki başlıca liderlerinden birçoğunun öldürülmesinin ardından bir bölünmenin yaşanmaması için aylarca beklediğini gösteriyor” yorumunda bulundu.
Abdulmunim, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Örgütün, yeni halife belirlenene kadar liderinin ölümünü duyurmaması ve ardından yeni lidere biat edilmeye başlandığını ilan etmesi, örgütün alt yapısında bir eksiklik olduğunun teyidi niteliğinde.”
Gözlemcilere göre örgüt, daha önce hava saldırılarında çok sayıda liderini kaybetti. Bunların arasında Ebu Bekir el-Bağdadi, örgütün dış operasyonlar ve medya faaliyetlerinden sorumlu Ebu Muhammed el-Adnani, Ebu Müslim el-Türkmani ve örgütün Afganistan ve Pakistan bölge liderlerinden Hafız Said Han da bulunuyor.
Liderlerin öldürülmesinin örgüt üzerinde etkileri olacağını vurgulayan gözlemciler, bunun nedeninin tıpkı daha önce Bağdadi'nin öldürülmesinden sonra olduğu gibi yeni lider seçildikten sonra DEAŞ’ın yeni örgütsel yapısını oluşturmakla meşgul olmasından kaynaklandığını vurguladılar. Ebu el-Hüseyin el-Hüseyni el-Kureyşi hakkında çok fazla bilgi olmadığının altını çizen gözlemciler, örgütün onu güçlü bir savaşçı olarak nitelendirdiğini, fakat daha fazla detay vermediğini belirttiler.
Gözlemcilerden biri olan Abdulmunim, Ebu el-Hüseyin el-Hüseyni el-Kureyşi’nin Ebu el-Hasan el-Kureyşi’nin Şura Konseyi grubundan olduğunu söyledi.

Daha fazlasını oku

 
 
ARAP DÜNYASI

Libya’da öğretmen grevi giderek büyüyor

Trablus’taki Eğitim ve Öğretim Bakanlığı binasında dün düzenlenen protesto gösterisi. (Libya Öğretmenler Hareketi)
Trablus’taki Eğitim ve Öğretim Bakanlığı binasında dün düzenlenen protesto gösterisi. (Libya Öğretmenler Hareketi)
TT
TT

Libya’da öğretmen grevi giderek büyüyor

Trablus’taki Eğitim ve Öğretim Bakanlığı binasında dün düzenlenen protesto gösterisi. (Libya Öğretmenler Hareketi)
Trablus’taki Eğitim ve Öğretim Bakanlığı binasında dün düzenlenen protesto gösterisi. (Libya Öğretmenler Hareketi)

Libya’da öğretmenlerin 13 Eylül’den beri sürdürdüğü grevi sona erdirmek amacıyla son günlerde hükümet tarafından yürütülen girişimler, uzlaşma çabaları ve arabuluculuk faaliyetleri sonuç vermedi.

Eğitim müfettişliklerinin derslerin yeniden başladığını duyurmasına karşın sendikalar ve yerel öğretmen hareketleri grev ve oturma eylemlerini sürdürme konusunda ısrarcı oldu. Böylece taraflar arasındaki görüş ayrılığı devam etti. Protestoların Trablus’taki Eğitim ve Öğretim Bakanlığı binasının yanı sıra birçok kentte düzenlenen saha eylemlerine taşındığı görüldü.

cvfbghy
Libya Ulusal Birlik Hükümeti Eğitim ve Öğretim Bakanlığı tarafından dün derslerin yeniden başladığını göstermek amacıyla dağıtılan fotoğraf.

Libya Ulusal Birlik Geçici Hükümeti Maliye Bakanlığı dün yaptığı açıklamada, geçen aya ait maaşların Libya Merkez Bankasına aktarıldığını, mevcut eğitim-öğretim yılına ilişkin ders saati ek ödeneklerinin de gerekli işlemlerin tamamlanması amacıyla Eğitim ve Öğretim Bakanlığına gönderildiğini duyurdu. Aktarılan toplam tutarın 719 milyon dinar olduğu belirtildi. (Dolar, resmî piyasada 6,40 dinar, serbest piyasada ise 9,92 dinar seviyesinde işlem görüyor.)

Öte yandan Libya Merkez Bankası, maaş ödeme talimatlarını teslim aldığını ve “Maaşın Anlık” adlı elektronik sistem üzerinden transfer işlemlerini tamamlamaya başladığını açıkladı.

Buna rağmen dün Libya'nın birçok kentinde öğretmenlerin protesto eylemleri devam etti. Misrata, Tacura, Ragdalin ve Kasr el-Ahyar kentlerinde düzenlenen gösterilerin yanı sıra Trablus’taki Eğitim ve Öğretim Bakanlığı binasında da protestolar gerçekleştirildi.

Tacura’da yerel sendika, grevin devam edeceğini ve protesto gösterisi düzenleneceğini açıkladı. Beni Velid Öğretmen Hareketi ise talepleri karşılanmadan derslere dönmeyi reddetti.

Misrata’da da yerel sendika, Eğitim ve Öğretim Müdürlüğünün derslerin yeniden başladığını duyurmasına rağmen grevin süreceğini bildirdi. Suk el-Cuma, Sabrata ve diğer bölgelerdeki sendikalar da oturma eylemlerini sürdürme kararı aldı. Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre  sendikalar, eylemlerin sona erdirilmesi kararının idari makamlara değil, öğretmenlere ve bağlı oldukları sendikalara ait olduğunu belirtti.

Genel Öğretmenler Sendikası, cumartesi akşamı Temsilciler Meclisi Başkanı Salihin Abdünnebi ile gerçekleştirdiği toplantının sonuçlarını açıkladı. Libya Kalkınma ve Yeniden İmar Fonu Genel Müdürü Kasım Hafter ile Doğu Bölgesi'ndeki bazı eğitim müdürlerinin de katıldığı toplantıda, “ders saati ek ödeneği” için ayrılan 719 milyon dinarın geçen ekim ayına ait maaşlarla birlikte serbest bırakılması ve diğer taleplerin görüşülmesi amacıyla yeni bir toplantı yapılması konusunda anlaşmaya varıldığı bildirilmişti. Ancak sendika, talepler yerine getirilene kadar oturma eyleminin devam edeceğini vurgulamıştı.

Krizin daha da karmaşık hâle gelmesine yol açan bir diğer gelişmede ise Öğretmenler Hareketi Başkanı Eşref el-Hadi, daha önce dün derslere yeniden başlanması yönünde açıkladığı tutumundan geri adım attı. Yerel basına göre el-Hadi, genel grev kararına geri dönüldüğünü duyurdu. Maliye Bakanı'nın mali farkların ödenmesindeki güçlüklerle ilgili açıklamalarının, önceki uzlaşmaların uygulanmasına yönelik yeterli güvencelerin bulunmadığını ortaya koyduğunu ifade etti.

zascdvgh
Trablus’un doğusundaki Zliten kentinde dün düzenlenen öğretmen grevi. (Genel Öğretmenler Sendikası)

Öğretmenlerin talepleri yalnızca ders saati ek ödeneğiyle sınırlı değil. Talepler arasında 2018 tarihli 4 sayılı yasa kapsamında birikmiş mali farkların ödenmesi, bütün öğretmenleri kapsayan ortak bir maaş cetvelinin kabul edilmesi, ücretlerin artırılması, sağlık sigortasının sağlanması, idari personelin alacaklarının ödenmesi ve okul müdürleri ile yardımcılarına yönelik ödeneklerin verilmesi de bulunuyor.

Ulusal Birlik Hükümeti Maliye Bakanı Raşid Ebu Guffe daha önce yaptığı açıklamada, öğretmenlerin birikmiş mali farklarının yaklaşık 24 milyar dinara ulaştığını açıklamıştı. Bakan, bu tutarın mevcut mali imkânları aştığını ifade ederek, ortak maaş cetveli taslağının yasal sürecin tamamlanması için Temsilciler Meclisine gönderildiğini bildirmişti.

Öğretmenlerin protestoları, 13 Eylül’de yeni eğitim-öğretim yılının başlamasıyla birlikte ortaya çıktı. Ayın sonuna doğru geniş çaplı greve dönüşen eylemler, çok sayıda devlet okulunun kapanmasına neden oldu.

Geçen ayın 6’sında Genel Öğretmenler Sendikası, Ulusal Birlik Hükümeti Başbakanı Abdülhamid Dibeybe ile gerçekleştirilen toplantının ardından oturma eylemini sona erdirdiğini duyurdu. Dibeybe, maaş cetveli, ders saati ek ödeneği, okul müdürlerinin ek ödemeleri ve sağlık sigortası konusunda gerekli adımların atılacağına dair taahhütte bulunmuştu. Ancak bu karar, eğitim faaliyetlerinin düzenli ve ülke genelinde yeniden başlamasını sağlayamadı. Bazı sendikalar ve yerel öğretmen hareketleri, talepler yerine getirilmeden işbaşı yapmayı reddetti.

Hükümet, mali ödeneklerin aktarılması ve ortak maaş cetveli taslağının Temsilciler Meclisine gönderilmesi yoluyla krizi aşmayı hedefliyor. Ancak son gelişmeler, mali kaynakların aktarılmasının grevi sona erdirmek için tek başına yeterli olmadığını gösteriyor. Eğitim faaliyetlerinin yeniden başlaması, diğer taleplerin karşılanmasına ve sendikalar, yerel öğretmen hareketleri ile eğitim müdürlükleri arasındaki görüş ayrılıklarının giderilmesine bağlı görünüyor.

ARAP DÜNYASI

Zeydi’den Irak’taki silahlı grupların varlığına son verme kararlılığı

Zeydi, cumartesiyi pazara bağlayan gece Sadr Şehri’nde. (Irak Haber Ajansı)
Zeydi, cumartesiyi pazara bağlayan gece Sadr Şehri’nde. (Irak Haber Ajansı)
TT
TT

Zeydi’den Irak’taki silahlı grupların varlığına son verme kararlılığı

Zeydi, cumartesiyi pazara bağlayan gece Sadr Şehri’nde. (Irak Haber Ajansı)
Zeydi, cumartesiyi pazara bağlayan gece Sadr Şehri’nde. (Irak Haber Ajansı)

Irak Başbakanı Ali Zeydi, Bağdat’taki gözlemcilerin “silahlı gruplara karşı açık mücadele” olarak nitelendirdiği süreci başlattı. Zeydi, silahlı grupların varlığını sona erdireceğine dair söz vererek, “Onların varlığını sürdürmesine kesinlikle izin vermeyeceğim” ifadelerini kullandı.

Zeydi, cumartesi akşamı Sadr Şehri’ne gerçekleştirdiği ziyaret sırasında yaptığı açıklamada, “Silah taşıyanları asla görevde bırakmayacağım” dedi. Zeydi ayrıca, “Başkaları onları görevde tuttuysa bunun nedeni onlardan çıkar sağlamalarıydı” diye konuştu.

Zeydi’nin bu açıklamaları, Musul Havalimanı’nda silahlı gruplarla bağlantılı oldukları gerekçesiyle üç şirketin sözleşmesinin iptal edilmesi talimatını vermesinin ardından yapıldı. Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre söz konusu kararın ardından Hizbullah Tugayları (Ketaib Hizbullah), cumartesi günü Zeydi ve kardeşini sert ifadelerle hedef alan bir açıklama yayımladı.

Öte yandan, Tahran’ın müttefiki Bedir Örgütü, Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin’in İran ile kara sınır kapılarının yalnızca iki kapı açık kalacak şekilde kapatılmasına ilişkin açıklamalarına tepki göstererek “öfkesini” dile getirdi. Hüseyin, bu kararın ABD’nin resmî talebi üzerine alındığını belirtmişti.

Bedir Örgütü, “Kapatılan sınır kapılarının derhal açılmasını” talep ederken, “Halkımız ve ulusal güçlerimiz bu duruma seyirci kalmayacaktır” tehdidinde bulundu.

ARAP DÜNYASI

Yemen ordusu, cephelerde yeni kazanımlar elde ettiğini ve 875 operasyon gerçekleştirdiğini açıkladı

Lahic’te “Devler Tugayları”, Husilere ait bir silahı imha etti. (Askerî medya)
Lahic’te “Devler Tugayları”, Husilere ait bir silahı imha etti. (Askerî medya)
TT
TT

Yemen ordusu, cephelerde yeni kazanımlar elde ettiğini ve 875 operasyon gerçekleştirdiğini açıkladı

Lahic’te “Devler Tugayları”, Husilere ait bir silahı imha etti. (Askerî medya)
Lahic’te “Devler Tugayları”, Husilere ait bir silahı imha etti. (Askerî medya)

Yemen’de son saatlerde birden fazla cephede eş zamanlı askerî gerilim yaşandı. Ülkenin güneybatısındaki Lahic ve Taiz vilayetlerinden kuzeydeki Marib ve Cevf’e kadar uzanan çatışmalar, Husilerin Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad ile Doğu ve Güney bölgelerini hedef alan füze ve İHA saldırılarıyla eş zamanlı olarak gerçeleşti. Yemen hükümet güçlerinin askerî operasyonlarını sürdürdüğü süreçte yaşanan gelişmeler, çatışmaların kapsamının genişlediğini gösteriyor.

Yemenli askerî kaynaklar Şarku’l Avsat’a, Yemen savaş uçaklarının Lahic vilayetinin kuzeyindeki Mukatera ilçesinde Husilere bağlı üst düzey saha komutanlarının toplantısını hedef alan hassas bir hava saldırısı düzenlediğini bildirdi. Saldırının, bölgedeki hareketliliğin izlenmesi ve toplantının konumuna ilişkin istihbarat bilgilerinin elde edilmesinin ardından gerçekleştirildiği belirtildi.

Saldırıda meydana gelen can kaybı ve yaralanmalara ilişkin kesin veriler ile hedef alınan noktada bulunan komutanların kimlikleri henüz netlik kazanmadı.

Söz konusu saldırı, Lahic cephelerinde, özellikle Mukatera, Mudâribe ve Tur el-Baha ilçeleri çevresinde askerî operasyonların yoğunlaştığı bir dönemde gerçekleşti. Bu bölgelerde son günlerde karşılıklı saldırılar ve çatışmalar yaşanırken, Husilerin Lahic ile Taiz vilayetlerini birbirine bağlayan stratejik mevzilere ve ikmal yollarına ilerleme girişimlerinde bulunduğu bildirildi.

Taiz’de Husilere karşı makineli tüfek kullanan Yemen ordusundan bir asker. (AFP)
Taiz’de Husilere karşı makineli tüfek kullanan Yemen ordusundan bir asker. (AFP)

Yemen hükümet güçleri daha önce Mudâribe cephesindeki stratejik mevzileri, Husilerle yaşanan şiddetli çatışmaların ardından geri aldıklarını açıklamıştı. Çatışmalar sırasında Husilerin askerî mevzilere yoğun saldırılar düzenlediği, ancak hükümet güçlerinin bu saldırıları püskürterek militanları geri çekilmeye zorladığı belirtilmişti.

Marib ve Cevf cephelerinde gelişmeler

Yemen ordusu cumartesi günü yaptığı genel değerlendirmede, Husilere karşı topçu saldırıları, pusu operasyonları, mevzi ve askerî yığınakların hedef alınması ile takviye birliklerine yönelik saldırıları kapsayan 875 farklı askerî operasyon gerçekleştirdiğini duyurdu.

Açıklamada, Husi unsurlarından 130 kişinin etkisiz hâle getirildiği, aralarında füze fırlatma rampalarının da bulunduğu yaklaşık 50 askerî araç ve ekipmanın imha edildiği veya hasara uğratıldığı belirtildi.

Yemen ordusu Askerî Sözcüsü Albay Macid en-Nüzeyli, operasyonların birden fazla cephede gerçekleştirildiğini, Husilerin mevzileri, takviye birlikleri ve askerî kapasitelerinin hedef alındığını söyledi. Operasyonlara kara birliklerinin yanı sıra hava ve topçu desteğinin de katıldığını belirten Nüzeyli, hükümet güçlerinin devam eden çatışmalar kapsamında Cevf vilayeti ve diğer bölgelerde askerî mevzileri geri almak ve kurtarılan bölgelerin güvenliğini sağlamak amacıyla operasyonlarını sürdürdüğünü kaydetti.

Askerî gerilim Marib cephelerine de yayıldı. Hükümet güçleri, vilayetin bir bölgesinde Husilere ait keşif amaçlı bir İHA'nın düşürüldüğünü açıkladı. Bu gelişmeyle eş zamanlı olarak Husilerin Taiz ve Lahic vilayetlerindeki askerî mevzilere yönelik koordineli kara saldırılarının püskürtüldüğü bildirildi.

Yemen ordusunun topçu birlikleri, Marib'in kuzey cephesinde Husilere ait araçları ve askerî barınakları hedef aldı. Bu operasyonlar öncesinde Mas cephesinde bir başka İHA'nın daha düşürüldüğü belirtildi. Askerî kaynaklara göre operasyonların amacı, Husilerin keşif ve gözetleme kapasitesini, ayrıca hükümet güçlerinin hareketlerini takip etme imkânlarını sınırlandırmak.

Cevf vilayetinde ise hükümet güçleri, Husilerle yaşanan şiddetli çatışmaların ardından yeni bir saha ilerlemesi kaydettiklerini, Kurun Duhayda çevresindeki yüksek noktaları ve stratejik dağ silsilelerini kontrol altına aldıklarını duyurdu. Çatışmalarda Husilerden ölen ve yaralananların olduğu, askerî araç ve ekipmanların imha edildiği, silah ve mühimmat ele geçirildiği bildirildi.

Yemen ordusu, Husilere karşı çeşitli cephelerde 875 askerî operasyon gerçekleştirdiğini açıkladı. (AFP)
Yemen ordusu, Husilere karşı çeşitli cephelerde 875 askerî operasyon gerçekleştirdiğini açıkladı. (AFP)

Bu gelişmeler, Cevf vilayetinin doğu kesimlerindeki yüksek bölgelerde daha önce gerçekleştirilen askerî operasyonların devamı niteliğinde. Hükümet güçleri, bu operasyonlarda önemli güzergâhlara ve stratejik bölgelere hâkim mevzileri ele geçirmiş, Husilerin kontrolündeki vilayet merkezi Hazm kentini çevreleyen savunma hatlarına yaklaşmıştı.

Askerî kaynaklar, yüksek bölgelerin kontrol altına alınmasının hükümet güçlerine hareket alanlarını genişletme, Husi mevzileri üzerindeki baskıyı artırma ve bölgedeki ikmal hatlarını hedef alma imkânı sağladığı değerlendirmesinde bulunuyor.