Irak güçleri, 12 yıl sonra Curf es-Sahr'da konuşlanmaya başladı

Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi, 20 Kasım 2026'da Bağdat'tan telsiz aracılığıyla Curf es-Sahr'da konuşlanan Irak güvenlik güçlerine hitap ediyor (Reuters)
Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi, 20 Kasım 2026'da Bağdat'tan telsiz aracılığıyla Curf es-Sahr'da konuşlanan Irak güvenlik güçlerine hitap ediyor (Reuters)
TT

Irak güçleri, 12 yıl sonra Curf es-Sahr'da konuşlanmaya başladı

Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi, 20 Kasım 2026'da Bağdat'tan telsiz aracılığıyla Curf es-Sahr'da konuşlanan Irak güvenlik güçlerine hitap ediyor (Reuters)
Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi, 20 Kasım 2026'da Bağdat'tan telsiz aracılığıyla Curf es-Sahr'da konuşlanan Irak güvenlik güçlerine hitap ediyor (Reuters)

Irak güvenlik güçleri, Hizbullah Tugayları'nın (Ketâib Hizbullah) yaklaşık 12 yıldır kontrolünde tuttuğu Bağdat'ın güneyindeki Curf es-Sahr bölgesinde konuşlanmaya başladı. Hükümetin hazırladığı yeni düzenlemeler kapsamında başlatılan konuşlanmayla güvenlik sorumluluklarının yeniden yapılandırılması ve bölgenin, silahlı kuvvetler başkomutanına bağlı bir askerî karargâhın yönetimine alınması hedefleniyor.

Başbakan Ali ez-Zeydi, dün (Cuma) bölgedeki birliklere hitap ederek devlet otoritesinin Irak topraklarının tamamında tesis edilmesine yönelik sürecin Curf es-Sahr'dan başladığını söyledi. Zeydi, hükümetin bu konudaki tutumunun değişmediğini vurgulayarak, “Devletin otoritesi dışında silah olmayacak, Irak'ın silahından başka silah bulunmayacak ve Irak bayrağının üzerinde hiçbir bayrak dalgalanmayacak” dedi.

Zeydi'nin ofisinden yapılan açıklamada, başbakanın Babil vilayetindeki Curf en-Nasr bölgesinde görev yapan askerî birliklerin değiştirilmesine yönelik operasyonları ve hareketliliği, Silahlı Kuvvetler Başkomutanlığı Ofisi'nden takip ettiği belirtildi.

Hizbullah Tugayları çekiliyor mu?

Hükümet, bölgede güvenlik güçlerinin konuşlandığını ve devlet otoritesinin tesis edildiğini açıklarken Hizbullah Tugayları bölgeden çekildiği yönündeki haberleri yalanladı.

Bağdat'tan bir siyasi kaynak, tarafların kendi kamuoylarına yönelik açıklamalarının yaşananları farklı biçimlerde yansıttığını belirtti. Kaynağa göre sahadaki duruma en yakın değerlendirme, Hizbullah Tugayları'na bağlı sınırlı sayıda gücün önem verdikleri bazı noktalarda kalmaya devam etmesi, buna karşılık bölgenin genel sorumluluğunun askerî karargâha devredilmesi.

Buna rağmen güvenlik ve askerî kaynaklar, Hizbullah Tugayları'na bağlı üç tugayın Curf es-Sahr'daki mevzilerinden ayrılarak Bağdat'ın güneyi ve batısındaki noktalara geçtiğini bildirdi.

Üst düzey bir Iraklı güvenlik ve siyaset yetkilisi, Şarku’l Avsat'a yaptığı açıklamada yaşananları bölgedeki kontrol dengelerinde değişim olarak nitelendirdi. Yetkili, “Bu bölgede dengeler değişti. Irak'ın her yerinde devlet otoritesini sağlamlaştırmak amacıyla başka adımlar da atılacak” dedi.

scdvfg
Irak güvenlik güçleri, 20 Kasım 2026'da Curf es-Sahr'da yürütülen güvenlik konuşlanmasına katılıyor (Reuters)

Yetkili, devlet kurumları ile karşı taraf arasında, ülke içinden ve bölgesel aktörlerin arabuluculuğuyla varılan mutabakatın, Hizbullah Tugayları mensuplarının kademeli olarak gruplar halinde çekilmesini öngördüğünü söyledi. Buna göre cuma günü, yani güvenlik güçlerinin bölgeye girişinin ilk gününden itibaren her gün iki grubun çekilmesi planlandı. Bölgenin tamamen güvenli hale getirilmesi amacıyla sürecin bir ay sürmesi bekleniyor.

Ancak söz konusu mutabakatın ayrıntıları ve açıklanan takvimin uygulanıp uygulanmadığı bağımsız olarak doğrulanamadı.

Güvenlik güçleri cuma sabahı bölgede konuşlanmaya başlarken, güvenlik ve askerî operasyonların yönetimini üstlenecek askerî karargâh da faaliyete açıldı.

Bölge sakinlerinin kayıtları incelenecek

Iraklı bir güvenlik kaynağı, Şarku’l Avsat'a yaptığı açıklamada karargâhın lojistik ve hizmet düzenlemelerini de yürüteceğini, bölgede yaşayan kişilerin bilgilerinin inceleneceğini ve yerinden edilmiş sakinlerin kayıtlarının gözden geçirileceğini söyledi. Bu çalışmalarla adli makamlarca aranan kişiler ile evlerini zorla terk etmek zorunda kalan sivillerin birbirinden ayrılması amaçlanıyor.

Kaynak, hükümetin planının yerinden edilenlerin geri dönüşü için gerekli koşulların hazırlanmasını da içerdiğini belirtti. Bu kapsamda oturulabilir durumdaki evlerin yanı sıra su ve elektrik hizmetlerinin sağlanması öngörülüyor. Ancak kaynak, çalışmaların tamamlanmasının zaman alacağını, henüz kesin bir takvim bulunmadığını kaydetti.

Kaynak, hükümet güçlerinin bölgeye girişini kasıtlı olarak engelleyen herhangi bir durum olmadığını da söyledi. Konuşlanmanın yavaş ilerlemesini ise çok sayıda güvenlik biriminin sürece katılmasına, bazı tali yolların henüz hazır olmamasına ve yolların bir bölümünün hasar görmesine bağladı.

Plan kapsamında ana kavşaklara güvenlik kontrol noktaları kurulması, bölgenin çevresiyle bağlantısının yeniden sağlanması ve Müseyyib-Bahbahanî-Fazıliye Kavşağı-Amiriye Felluce güzergâhının trafiğe açılması yer alıyor. Ayrıca Garnizon Kampı'nda bulunan terörle mücadele taburunun, acil durumlarda kullanılmak üzere başkomutanın emrinde yedek güç olarak tutulması kararlaştırıldı.

 xcfbrgn
Irak güvenlik güçleri, 20 Kasım 2026'da Babil vilayetindeki Curf es-Sahr'da konuşlanma çalışmaları sırasında (AFP)

Başbakan Ali ez-Zeydi de daha önce Curf es-Sahr'da kapalı yolların açılması talimatı vermiş, ordunun ve güvenlik güçlerinin anayasa ve yasalar çerçevesinde ülkenin her yerinde devlet otoritesini tesis edeceğini vurgulamıştı.

Uzun yıllara yayılan yerinden edilme

Son gelişmeler, nüfusunun çoğunluğu Sünnilerden oluşan Curf es-Sahr'daki durumu yeniden gündeme taşıdı. Bölge, 2014'te terör örgütü DEAŞ'a karşı yürütülen askerî operasyonların ardından silahlı grupların kontrolüne geçmişti.

Daha önce güvenlik teşkilatında görev yapmış Sünni bir Iraklı siyasetçi, hükümetin silahlı grupların bölgedeki hâkimiyetini sona erdirmeye yönelik adımlarının ciddi göründüğünü söyledi. Siyasetçi, geniş çaplı nüfus göçünün yanı sıra bölgede silahlı grupların güvenlik ve askerî nüfuzunun da değiştiğini; bu grupların silah, füze ve insansız hava araçlarına sahip olduğunu belirtti.

Siyasetçi, meselenin çözümünde bölge sakinlerinin yaşananlardan sorumlu tutulması yerine güvenlik soruşturmalarının yürütülmesi ve terör eylemlerine karışanların takibinin esas alınması gerektiğini ifade etti.

El-Uveysat da yeni düzenlemelere dahil edildi

Öte yandan Enbar vilayetine bağlı Amiriye Felluce ilçesindeki El-Uveysat köyüne de polis birlikleri konuşlanmaya başladı. Curf es-Sahr'a komşu olan köy, 2014'ün sonlarından bu yana Hizbullah Tugayları'nın nüfuzu altındaydı.

İdari açıdan Enbar vilayetine bağlı köyün güvenliğinden vilayet polis komutanlığı sorumlu.

Bölge sakinlerinden biri, Şarku’l Avsat'a yaptığı açıklamada köyün yakınlarında askerî üretimle bağlantılı tesislerin yanı sıra ABD güçlerinin silahlı gruplara karşı yürüttüğü operasyonlar sırasında inşa ettiği bir helikopter pistinin bulunduğunu söyledi.

zcdvfbg
Haşdi Şabi mensubu bir güvenlik görevlisi (sağda), 20 Kasım 2026'da Babil vilayetindeki Curf es-Sahr'da Irak güvenlik güçlerinin konuşlanması sırasında nöbet tutuyor (AFP)

Sakin, bölgede önce El Kaide, ardından DEAŞ ile çatışmalar yaşandığını belirterek, köyün 2014'ün başlarında DEAŞ'ın kontrolüne geçtiğini ve Amiriye Felluce başta olmak üzere çevredeki bölgelere yönelik saldırılarda üs olarak kullanıldığını anlattı.

El-Uveysat'ta uygulanacak yeni güvenlik düzenlemelerinin ayrıntıları henüz netleşmedi. Köyde de Curf es-Sahr'daki modelin uygulanıp uygulanmayacağı bilinmiyor.

Siyasi ziyaretlere kısıtlama

Geçiş sürecinin düzenlenmesi kapsamında Iraklı bir kaynak, Zeydi'nin güvenlik güçlerinin konuşlanma, inceleme ve idari-lojistik düzenlemeleri tamamlayabilmesi için şimdilik siyasetçilerin Curf es-Sahr'a girişini yasakladığını bildirdi. Kararın, güvenlik çalışmalarının siyasi ve medya kaynaklı hareketlilikten uzak yürütülmesini amaçladığı belirtildi.

Şarku’l Avsat'ın edindiği bilgilere göre hükümet, Curf es-Sahr'daki durumu yeniden düzenlemek amacıyla başka dosyaları da gündemine almayı planlıyor. Bunlar arasında silahlı gruplarla bağlantılı finansman kaynaklarının ve ekonomik faaliyetlerin incelenmesi, petrol kaynaklarının kullanımı ile Irak içinde ve dışında ham petrol taşımacılığından elde edilen gelirlerin araştırılması bulunuyor.

Gündemdeki diğer konular arasında bölgede kripto para madenciliği yapan tesislerin çalıştırılması için elektrik enerjisinin kullanıldığına ilişkin geçmişte ortaya atılan iddialar da yer alıyor. Bu iddialara ilişkin soruşturmaların sonuçları henüz açıklanmadı.

xs dvfbg
Iraklı bir polis memuru, 20 Kasım 2026'da Babil vilayetindeki Curf es-Sahr'ın dış kesimlerinde yürütülen güvenlik konuşlanmasına katılıyor (Reuters)

Hükümetin ayrıca El Kaide ve DEAŞ'ın, ardından silahlı grupların bölgeyi kontrol ettiği dönemlerde yaşanan ihlalleri incelemeyi planladığı belirtiliyor. Bu kapsamda söz konusu dönemlerde kaybolan kişilerin akıbetinin araştırılması, 2016 ve 2019'daki protestolara katılan göstericilerin durumunun aydınlatılması da gündemde.

Aynı bilgilere göre incelemeye alınması beklenen diğer konular arasında kısa ve orta menzilli füze geliştirme atölyeleri ile insansız hava aracı üretim tesisleri de bulunuyor.

Ancak bu dosyalar, hükümetin değerlendirdiği olası adımlara ilişkin bilgilerden ibaret. Söz konusu konularda hangi işlemlerin yapılacağı ve soruşturmaları hangi kurumların yürüteceği henüz netlik kazanmadı.



Irak güçleri, 12 yıl sonra Curf es-Sahr'da konuşlanmaya başladı

Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi, 20 Kasım 2026'da Bağdat'tan telsiz aracılığıyla Curf es-Sahr'da konuşlanan Irak güvenlik güçlerine hitap ediyor (Reuters)
Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi, 20 Kasım 2026'da Bağdat'tan telsiz aracılığıyla Curf es-Sahr'da konuşlanan Irak güvenlik güçlerine hitap ediyor (Reuters)
TT

Irak güçleri, 12 yıl sonra Curf es-Sahr'da konuşlanmaya başladı

Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi, 20 Kasım 2026'da Bağdat'tan telsiz aracılığıyla Curf es-Sahr'da konuşlanan Irak güvenlik güçlerine hitap ediyor (Reuters)
Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi, 20 Kasım 2026'da Bağdat'tan telsiz aracılığıyla Curf es-Sahr'da konuşlanan Irak güvenlik güçlerine hitap ediyor (Reuters)

Irak güvenlik güçleri, Hizbullah Tugayları'nın (Ketâib Hizbullah) yaklaşık 12 yıldır kontrolünde tuttuğu Bağdat'ın güneyindeki Curf es-Sahr bölgesinde konuşlanmaya başladı. Hükümetin hazırladığı yeni düzenlemeler kapsamında başlatılan konuşlanmayla güvenlik sorumluluklarının yeniden yapılandırılması ve bölgenin, silahlı kuvvetler başkomutanına bağlı bir askerî karargâhın yönetimine alınması hedefleniyor.

Başbakan Ali ez-Zeydi, dün (Cuma) bölgedeki birliklere hitap ederek devlet otoritesinin Irak topraklarının tamamında tesis edilmesine yönelik sürecin Curf es-Sahr'dan başladığını söyledi. Zeydi, hükümetin bu konudaki tutumunun değişmediğini vurgulayarak, “Devletin otoritesi dışında silah olmayacak, Irak'ın silahından başka silah bulunmayacak ve Irak bayrağının üzerinde hiçbir bayrak dalgalanmayacak” dedi.

Zeydi'nin ofisinden yapılan açıklamada, başbakanın Babil vilayetindeki Curf en-Nasr bölgesinde görev yapan askerî birliklerin değiştirilmesine yönelik operasyonları ve hareketliliği, Silahlı Kuvvetler Başkomutanlığı Ofisi'nden takip ettiği belirtildi.

Hizbullah Tugayları çekiliyor mu?

Hükümet, bölgede güvenlik güçlerinin konuşlandığını ve devlet otoritesinin tesis edildiğini açıklarken Hizbullah Tugayları bölgeden çekildiği yönündeki haberleri yalanladı.

Bağdat'tan bir siyasi kaynak, tarafların kendi kamuoylarına yönelik açıklamalarının yaşananları farklı biçimlerde yansıttığını belirtti. Kaynağa göre sahadaki duruma en yakın değerlendirme, Hizbullah Tugayları'na bağlı sınırlı sayıda gücün önem verdikleri bazı noktalarda kalmaya devam etmesi, buna karşılık bölgenin genel sorumluluğunun askerî karargâha devredilmesi.

Buna rağmen güvenlik ve askerî kaynaklar, Hizbullah Tugayları'na bağlı üç tugayın Curf es-Sahr'daki mevzilerinden ayrılarak Bağdat'ın güneyi ve batısındaki noktalara geçtiğini bildirdi.

Üst düzey bir Iraklı güvenlik ve siyaset yetkilisi, Şarku’l Avsat'a yaptığı açıklamada yaşananları bölgedeki kontrol dengelerinde değişim olarak nitelendirdi. Yetkili, “Bu bölgede dengeler değişti. Irak'ın her yerinde devlet otoritesini sağlamlaştırmak amacıyla başka adımlar da atılacak” dedi.

scdvfg
Irak güvenlik güçleri, 20 Kasım 2026'da Curf es-Sahr'da yürütülen güvenlik konuşlanmasına katılıyor (Reuters)

Yetkili, devlet kurumları ile karşı taraf arasında, ülke içinden ve bölgesel aktörlerin arabuluculuğuyla varılan mutabakatın, Hizbullah Tugayları mensuplarının kademeli olarak gruplar halinde çekilmesini öngördüğünü söyledi. Buna göre cuma günü, yani güvenlik güçlerinin bölgeye girişinin ilk gününden itibaren her gün iki grubun çekilmesi planlandı. Bölgenin tamamen güvenli hale getirilmesi amacıyla sürecin bir ay sürmesi bekleniyor.

Ancak söz konusu mutabakatın ayrıntıları ve açıklanan takvimin uygulanıp uygulanmadığı bağımsız olarak doğrulanamadı.

Güvenlik güçleri cuma sabahı bölgede konuşlanmaya başlarken, güvenlik ve askerî operasyonların yönetimini üstlenecek askerî karargâh da faaliyete açıldı.

Bölge sakinlerinin kayıtları incelenecek

Iraklı bir güvenlik kaynağı, Şarku’l Avsat'a yaptığı açıklamada karargâhın lojistik ve hizmet düzenlemelerini de yürüteceğini, bölgede yaşayan kişilerin bilgilerinin inceleneceğini ve yerinden edilmiş sakinlerin kayıtlarının gözden geçirileceğini söyledi. Bu çalışmalarla adli makamlarca aranan kişiler ile evlerini zorla terk etmek zorunda kalan sivillerin birbirinden ayrılması amaçlanıyor.

Kaynak, hükümetin planının yerinden edilenlerin geri dönüşü için gerekli koşulların hazırlanmasını da içerdiğini belirtti. Bu kapsamda oturulabilir durumdaki evlerin yanı sıra su ve elektrik hizmetlerinin sağlanması öngörülüyor. Ancak kaynak, çalışmaların tamamlanmasının zaman alacağını, henüz kesin bir takvim bulunmadığını kaydetti.

Kaynak, hükümet güçlerinin bölgeye girişini kasıtlı olarak engelleyen herhangi bir durum olmadığını da söyledi. Konuşlanmanın yavaş ilerlemesini ise çok sayıda güvenlik biriminin sürece katılmasına, bazı tali yolların henüz hazır olmamasına ve yolların bir bölümünün hasar görmesine bağladı.

Plan kapsamında ana kavşaklara güvenlik kontrol noktaları kurulması, bölgenin çevresiyle bağlantısının yeniden sağlanması ve Müseyyib-Bahbahanî-Fazıliye Kavşağı-Amiriye Felluce güzergâhının trafiğe açılması yer alıyor. Ayrıca Garnizon Kampı'nda bulunan terörle mücadele taburunun, acil durumlarda kullanılmak üzere başkomutanın emrinde yedek güç olarak tutulması kararlaştırıldı.

 xcfbrgn
Irak güvenlik güçleri, 20 Kasım 2026'da Babil vilayetindeki Curf es-Sahr'da konuşlanma çalışmaları sırasında (AFP)

Başbakan Ali ez-Zeydi de daha önce Curf es-Sahr'da kapalı yolların açılması talimatı vermiş, ordunun ve güvenlik güçlerinin anayasa ve yasalar çerçevesinde ülkenin her yerinde devlet otoritesini tesis edeceğini vurgulamıştı.

Uzun yıllara yayılan yerinden edilme

Son gelişmeler, nüfusunun çoğunluğu Sünnilerden oluşan Curf es-Sahr'daki durumu yeniden gündeme taşıdı. Bölge, 2014'te terör örgütü DEAŞ'a karşı yürütülen askerî operasyonların ardından silahlı grupların kontrolüne geçmişti.

Daha önce güvenlik teşkilatında görev yapmış Sünni bir Iraklı siyasetçi, hükümetin silahlı grupların bölgedeki hâkimiyetini sona erdirmeye yönelik adımlarının ciddi göründüğünü söyledi. Siyasetçi, geniş çaplı nüfus göçünün yanı sıra bölgede silahlı grupların güvenlik ve askerî nüfuzunun da değiştiğini; bu grupların silah, füze ve insansız hava araçlarına sahip olduğunu belirtti.

Siyasetçi, meselenin çözümünde bölge sakinlerinin yaşananlardan sorumlu tutulması yerine güvenlik soruşturmalarının yürütülmesi ve terör eylemlerine karışanların takibinin esas alınması gerektiğini ifade etti.

El-Uveysat da yeni düzenlemelere dahil edildi

Öte yandan Enbar vilayetine bağlı Amiriye Felluce ilçesindeki El-Uveysat köyüne de polis birlikleri konuşlanmaya başladı. Curf es-Sahr'a komşu olan köy, 2014'ün sonlarından bu yana Hizbullah Tugayları'nın nüfuzu altındaydı.

İdari açıdan Enbar vilayetine bağlı köyün güvenliğinden vilayet polis komutanlığı sorumlu.

Bölge sakinlerinden biri, Şarku’l Avsat'a yaptığı açıklamada köyün yakınlarında askerî üretimle bağlantılı tesislerin yanı sıra ABD güçlerinin silahlı gruplara karşı yürüttüğü operasyonlar sırasında inşa ettiği bir helikopter pistinin bulunduğunu söyledi.

zcdvfbg
Haşdi Şabi mensubu bir güvenlik görevlisi (sağda), 20 Kasım 2026'da Babil vilayetindeki Curf es-Sahr'da Irak güvenlik güçlerinin konuşlanması sırasında nöbet tutuyor (AFP)

Sakin, bölgede önce El Kaide, ardından DEAŞ ile çatışmalar yaşandığını belirterek, köyün 2014'ün başlarında DEAŞ'ın kontrolüne geçtiğini ve Amiriye Felluce başta olmak üzere çevredeki bölgelere yönelik saldırılarda üs olarak kullanıldığını anlattı.

El-Uveysat'ta uygulanacak yeni güvenlik düzenlemelerinin ayrıntıları henüz netleşmedi. Köyde de Curf es-Sahr'daki modelin uygulanıp uygulanmayacağı bilinmiyor.

Siyasi ziyaretlere kısıtlama

Geçiş sürecinin düzenlenmesi kapsamında Iraklı bir kaynak, Zeydi'nin güvenlik güçlerinin konuşlanma, inceleme ve idari-lojistik düzenlemeleri tamamlayabilmesi için şimdilik siyasetçilerin Curf es-Sahr'a girişini yasakladığını bildirdi. Kararın, güvenlik çalışmalarının siyasi ve medya kaynaklı hareketlilikten uzak yürütülmesini amaçladığı belirtildi.

Şarku’l Avsat'ın edindiği bilgilere göre hükümet, Curf es-Sahr'daki durumu yeniden düzenlemek amacıyla başka dosyaları da gündemine almayı planlıyor. Bunlar arasında silahlı gruplarla bağlantılı finansman kaynaklarının ve ekonomik faaliyetlerin incelenmesi, petrol kaynaklarının kullanımı ile Irak içinde ve dışında ham petrol taşımacılığından elde edilen gelirlerin araştırılması bulunuyor.

Gündemdeki diğer konular arasında bölgede kripto para madenciliği yapan tesislerin çalıştırılması için elektrik enerjisinin kullanıldığına ilişkin geçmişte ortaya atılan iddialar da yer alıyor. Bu iddialara ilişkin soruşturmaların sonuçları henüz açıklanmadı.

xs dvfbg
Iraklı bir polis memuru, 20 Kasım 2026'da Babil vilayetindeki Curf es-Sahr'ın dış kesimlerinde yürütülen güvenlik konuşlanmasına katılıyor (Reuters)

Hükümetin ayrıca El Kaide ve DEAŞ'ın, ardından silahlı grupların bölgeyi kontrol ettiği dönemlerde yaşanan ihlalleri incelemeyi planladığı belirtiliyor. Bu kapsamda söz konusu dönemlerde kaybolan kişilerin akıbetinin araştırılması, 2016 ve 2019'daki protestolara katılan göstericilerin durumunun aydınlatılması da gündemde.

Aynı bilgilere göre incelemeye alınması beklenen diğer konular arasında kısa ve orta menzilli füze geliştirme atölyeleri ile insansız hava aracı üretim tesisleri de bulunuyor.

Ancak bu dosyalar, hükümetin değerlendirdiği olası adımlara ilişkin bilgilerden ibaret. Söz konusu konularda hangi işlemlerin yapılacağı ve soruşturmaları hangi kurumların yürüteceği henüz netlik kazanmadı.


Irak, Curf es-Sahr'da yeniden konuşlanmaya başladı... Yeni karargâha geniş yetkiler verildi

Irak polisi mensupları, 20 Kasım 2026'da Babil vilayetinin Curf es-Sahr bölgesi çevresinde yürütülen güvenlik konuşlanmasına katılıyor. (Reuters)
Irak polisi mensupları, 20 Kasım 2026'da Babil vilayetinin Curf es-Sahr bölgesi çevresinde yürütülen güvenlik konuşlanmasına katılıyor. (Reuters)
TT

Irak, Curf es-Sahr'da yeniden konuşlanmaya başladı... Yeni karargâha geniş yetkiler verildi

Irak polisi mensupları, 20 Kasım 2026'da Babil vilayetinin Curf es-Sahr bölgesi çevresinde yürütülen güvenlik konuşlanmasına katılıyor. (Reuters)
Irak polisi mensupları, 20 Kasım 2026'da Babil vilayetinin Curf es-Sahr bölgesi çevresinde yürütülen güvenlik konuşlanmasına katılıyor. (Reuters)

Irak güvenlik güçleri, başkent Bağdat'ın güneyinde bulunan Curf es-Sahr bölgesinde askerî birliklerin değiştirilmesi ve güvenlik sorumluluk alanlarının yeniden düzenlenmesi kapsamında cuma günü yeniden konuşlanmaya başladı. Operasyonla eş zamanlı olarak bölgede görev yapan güçlerin komutasını üstlenecek yeni bir koordinasyon karargâhı da faaliyete geçirildi. Hükümet, kapalı yolların açılması ve ailelerin evlerine dönmesi yönünde talimat verirken, bölgede 12 yıldır kontrolü elinde bulunduran Hizbullah Tugayları'nın (Ketâib Hizbullah) çekilme sürecinin operasyonla eş zamanlı başlayıp başlamadığı henüz netlik kazanmadı.

Irak Silahlı Kuvvetler Başkomutanı Sözcüsü Sabah en-Numan, Başbakan Ali ez-Zeydi'nin yeni koordinasyon karargâhına bölgede güvenliğin sağlanması ve hukukun uygulanması için tam yetki verdiğini açıkladı.

Numan, Curf es-Sahr'da düzenlediği basın toplantısında, güvenlik güçlerinin bölgeye konuşlandırılması ve sorumluluk alanlarının değiştirilmesi çalışmalarının bugün (Cuma) başladığını belirtti. Yeni karargâhın, bölgede görev yapan askerî birlikler ve güvenlik birimleri arasındaki koordinasyonu sağlayacağını söyledi.

Karargâh Komutanı Korgeneral Ahmed Hatim Hamid ise karargâhın yönetiminin Federal Polis Gücü tarafından yürütüleceğini bildirdi. Birliklerin değiştirilmesi işleminin Curf es-Sahr'ın tamamını kapsayacağını belirten Hamid, sürecin belirlenen takvim doğrultusunda ve doğrudan kendi gözetiminde gerçekleştirileceğini kaydetti.

Öte yandan bazı kaynaklar, Hizbullah Tugayları'nın bugünden (Cuma) itibaren bir ay içinde kademeli olarak bölgeden çekilmeye hazırlandığını aktardı. Ancak İran'a yakın silahlı grup, şu ana kadar böyle bir karar aldığını resmen açıklamadı.

cdfrgthy
Irak Güvenlik Medya Hücresi Başkanı Tümgeneral Saad Maan, 20 Kasım 2026'da Curf es-Sahr yakınlarında güvenlik yetkilileriyle birlikte düzenlediği basın toplantısında konuşuyor. (Reuters)

Tugaylar, dün (Perşembe) hükümetle yaşanan sorunların çözüme kavuşturulduğunu belirterek bölgedeki alarm durumunu kaldırmıştı. Grup yetkililerinden Ebu Hüseyin el-Hamidavi, Başbakan Ali ez-Zeydi'nin adını vermeden, "Yürütme erkinin başkanıyla yaşanan sorunlar özel kanallar aracılığıyla çözülecek" açıklamasında bulunmuştu. Hamidavi, grup mensuplarına da alarm öncesindeki görevlerine dönmeleri talimatını vermişti. Ayrıca İran Devrim Muhafızları Kudüs Gücü Komutanı İsmail Kaani'ye "tutumundan dolayı" teşekkür etmişti. Bu açıklama, ayrıntıları henüz bilinmeyen bir uzlaşmaya varıldığı şeklinde yorumlanmıştı.

Yeni karargâhın yapısı ve yetkileri

Zeydi'nin perşembe günü kuruluşunu ilan ettiği ve El-Müsaytır (Kontrol Merkezi) adını verdiği karargâhta ordu, Federal Polis Gücü, Haşdi Şabi ve Enerji Polisi'ne bağlı birlikler görev yapacak. Karargâh, kuruluşuna ilişkin yayımlanan başbakanlık kararnamesi uyarınca Federal Polis Gücü Komutanlığına bağlı olacak.

Karargâh ayrıca bölgenin idari sınırları içerisindeki güvenlik güçlerinin konuşlandırılmasını denetleyecek. Bu görev, Babil, Kerbela, Enbar ve Bağdat'taki güvenlik komutanlıklarıyla koordinasyon içinde yürütülecek.

Güvenlik Medya Hücresi Başkanı Saad Maan, Enerji Polisi'nin bölgedeki petrol boru hattının kontrolünü devralmaya başladığını bildirdi. Maan, güvenlik güçlerinin ilk aşamada sivillerin geçişini sağlamak amacıyla yolları açacağını, ardından ailelerin evlerine dönüşünü güvence altına alacak düzenlemelerin yapılacağını söyledi.

Numan ise hükümetin bölgenin kalkınmasını desteklemek amacıyla stratejik projeler hayata geçirmeyi planladığını belirtti. Ancak projelerin niteliği ve uygulama takvimine ilişkin ayrıntı vermedi.

scdrfg
Irak polisi mensupları, 20 Kasım 2026'da Babil vilayetinin Curf es-Sahr bölgesi çevresinde güvenlik konuşlanmasına katılıyor. (Reuters)

Söz konusu adımlar, hükümetin Hizbullah Tugayları'nın Curf es-Sahr'dan çekilmesine yönelik düzenlemelerin başlatılması için cuma gününü belirlemesinin ardından geldi. Bu girişim, uzun yıllardır silahlı grubun nüfuzu altında bulunan bölgede resmî güvenlik kurumlarının denetimini yeniden tesis etme çabalarının bir parçası olarak değerlendiriliyor.

Başbakan Zeydi daha önce bölgedeki kapalı yolların açılması talimatını vermiş ve Irak topraklarının tamamında güvenliğin sağlanmasının ordu ile resmî güvenlik güçlerinin sorumluluğunda olması gerektiğini vurgulamıştı. Haşdi Şabi Harekât Komutanlığı da perşembe günü, Curf es-Sahr'da konuşlu askerî birliklerin belirlenen askerî prosedürler çerçevesinde değiştirilmesi çalışmalarının başladığını duyurmuştu.

fvgthyj
Irak polisi mensubu, 20 Kasım 2026'da Babil vilayetindeki Curf es-Sahr yakınlarında yürütülen güvenlik konuşlanması sırasında görev yapıyor. (Reuters)

Bu gelişmelerle eş zamanlı olarak hükümet, Babil vilayetinde bazı yetkililer ve güvenlik komutanlarına yönelik de işlem başlattı. Bölgede akaryakıt kaçakçılığı yapıldığı ve nüfuz sahibi bazı çevrelerin bu faaliyetlerden çıkar sağladığı yönündeki suçlamaların ardından dokuz yetkili görevden alındı.

Bölgede Hizbullah Tugayları'nın varlığına ilişkin nihai düzenlemelerin nasıl şekilleneceği ve askerî birliklerin değiştirilmesi sürecinin grubun güvenlik ve askerî nüfuzunu sona erdirip erdirmeyeceği ise henüz belirsizliğini koruyor.


İsrail ordusu, Gazze Şeridi’nin orta kesimindeki saldırısını sonlandırdı… Peki ne elde etti?

(foto altı) Gazze Şeridi’nin orta kesimindeki el-Meğazi Mülteci Kampı’nın doğusunda İsrail ordusunun düzenlediği operasyonun ardından evlerde ve yerinden edilmiş kişilerin barınma merkezlerinde meydana gelen geniş çaplı tahribatı inceleyen Filistinliler, 19 Kasım 2026 (DPA)
(foto altı) Gazze Şeridi’nin orta kesimindeki el-Meğazi Mülteci Kampı’nın doğusunda İsrail ordusunun düzenlediği operasyonun ardından evlerde ve yerinden edilmiş kişilerin barınma merkezlerinde meydana gelen geniş çaplı tahribatı inceleyen Filistinliler, 19 Kasım 2026 (DPA)
TT

İsrail ordusu, Gazze Şeridi’nin orta kesimindeki saldırısını sonlandırdı… Peki ne elde etti?

(foto altı) Gazze Şeridi’nin orta kesimindeki el-Meğazi Mülteci Kampı’nın doğusunda İsrail ordusunun düzenlediği operasyonun ardından evlerde ve yerinden edilmiş kişilerin barınma merkezlerinde meydana gelen geniş çaplı tahribatı inceleyen Filistinliler, 19 Kasım 2026 (DPA)
(foto altı) Gazze Şeridi’nin orta kesimindeki el-Meğazi Mülteci Kampı’nın doğusunda İsrail ordusunun düzenlediği operasyonun ardından evlerde ve yerinden edilmiş kişilerin barınma merkezlerinde meydana gelen geniş çaplı tahribatı inceleyen Filistinliler, 19 Kasım 2026 (DPA)

Yaklaşık 24 saat süren hareketliliğin ardından İsrail ordusu, dün Gazze Şeridi’nin orta kesiminde yer alan el-Bureyc ve Nuseyrat mülteci kamplarının kuzeyinde, sarı hata bitişik üç bölgede yürüttüğü askerî kara operasyonunu sona erdirdiğini duyurdu.

ABD Başkanı Donald Trump’ın planı kapsamında Ekim 2025’te ateşkes anlaşmasının ilan edilmesinden bu yana Gazze Şeridi’nde sarı hat olarak adlandırılan hayalî bir sınır, İsrail’in işgal ettiği bölgelerle (hattın doğusu) Hamas ve Filistinli grupların nispeten kontrol sahibi olduğu bölgeleri (hattın batısı) birbirinden ayırıyor. İsrail’in işgal ettiği alanların, Gazze Şeridi’nin toplam yüzölçümünün yüzde 60’ından fazlasını oluşturduğu tahmin ediliyor. İsrail, iki yılı aşkın süredir işgal ettiği bölgeleri genişletirken suikastlar, bombardımanlar ve zorla yerinden etme operasyonları gerçekleştirdi ancak bu genişlemeleri resmen duyurmadı.

İsrailli bir askerî yetkili, birliklerin faaliyetlerini tamamladığını ve operasyonun başladığı çarşamba günü öğle saatlerinde ulaşıma kapatılan, bölgenin en önemli ana güzergâhlarından Selahaddin Caddesi’nin yeniden trafiğe açıldığını söyledi. Yetkili, bölge sakinlerine sarı hattı geçmemeleri ve söz konusu bölgede faaliyet gösteren birliklere yaklaşmamaları çağrısında bulunarak, aksi halde hayatlarının tehlikeye girebileceği uyarısında bulundu.

Ancak görgü tanıkları, İsrailli askerî yetkilinin açıklamasını yalanladı. Tanıklar, İsrail güçlerinin geri çekilmesine rağmen Selahaddin Caddesi’nin trafiğe açılmadığını, araçların geçişini engellemeye devam etmek amacıyla bölgede toprak setlerin bırakıldığını belirtti.

fvgthy
Gazze Şeridi’ndeki Selahaddin Caddesi

Gazze Şeridi’ndeki Filistinli gruplardan bir yetkili, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, İsrail ordusunun kurduğu engellerin kaldırılmasının, bölgeye buldozerlerin girmemesi nedeniyle mümkün olmadığını belirtti. Yetkili, bunun için İsrail ile güvenlik koordinasyonu gerektiğini, İsrail güçlerinin hâlâ bölgede bulunduğunu ve kara operasyonunun gerçekleştirildiği alanın çevresinden yalnızca birkaç on metre uzaklıkta konuşlandığını ifade etti.

Geri dönenleri büyük bir yıkım bekliyor

İsrail güçlerinin çekildiğinin doğrulanmasının ardından yerinden edilmiş yüzlerce bölge sakini, Nuseyrat Mülteci Kampı’nın kuzeyindeki Davet mahallesinde bulunan çadırlarına geri döndü. Hamas’a bağlı Hükümet Medya Ofisi’ne göre, İsrail’in kara operasyonu nedeniyle 6 bin kişiden oluşan bin 500’den fazla aile yerinden edilmek zorunda kaldı.

İsrail’in gerçekleştirdiği hareketlilik, ordunun geniş çaplı yıkım ve arazi düzleme çalışmaları sonucunda evlerde, sanayi tesislerinde ve tarım arazilerinde büyük çaplı hasara yol açtı. İsrail güçleri ayrıca bölgeden çekildikten sonra büyük çaplı bir patlatma operasyonu gerçekleştirdi.

drfgthy
Gazze Şeridi’nin orta kesiminde, İsrail ordusunun operasyon düzenlediği bölgede, elinde mermi tutan bir Filistinli, 19 Kasım 2026 (Reuters)

Patlamanın boyutu ve şekli, İsrail güçlerinin tünelleri imha etmek amacıyla gerçekleştirdiği operasyonlara benziyordu. Bu durum, sahadaki bir kaynağın çarşamba günü Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada dile getirdiği ve operasyonun bölgede bir tüneli patlatmayı amaçladığı yönündeki tahminini güçlendirdi. Kaynak, sarı hat içerisinde, Selahaddin Caddesi’nin bitişiğinde bulunan Ard er-Reis bölgesinde daha önce gerçekleştirilen kazı çalışmalarına da dikkat çekmişti.

İsrail Ordu Radyosu da çarşamba akşamı ilerleyen saatlerde operasyonun amacının, bölgede tespit edilen ve sarı hat içerisinde yeni kurulan askerî noktalardan birine kadar uzanan bir tüneli patlatmak olduğunu doğruladı. Haberde, söz konusu tünelin İsrail güçleri için tehdit oluşturabileceği belirtilirken operasyonun, önceden bilgilendirilen ABD ile koordinasyon içinde gerçekleştirildiği kaydedildi.

İsrail ordusu, savaş sırasında uzun süre bu bölgede faaliyet göstererek arazi düzleme çalışmaları yürütmüş, ancak herhangi bir tünel tespit ettiğini açıklamamıştı.

Arabuluculardan gelen baskılar

Operasyon, Hamas tarafından sert şekilde eleştirildi. Hareket, operasyonu kınayarak ateşkesin açık bir ihlali olarak nitelendirdi. Hamas, ABD yönetimi ve anlaşmanın garantör ülkelerinden, hareketin ifadesiyle ‘Gazze halkını Gazze Şeridi’nin batısında dar bir alana sıkıştırmayı’ amaçlayan bu ihlallerin durdurulması için harekete geçmelerini istedi.

İsrail Ordu Radyosu’nun çarşamba günü aktardığına göre, İsrail operasyonunun günlerce sürmesi bekleniyordu. Ancak Hamas’ın Gazze dışında bulunan üst düzey bir yetkilisi, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, “Hareketin yönetimi arabulucularla temasa geçti. Arabulucular, bu ihlallerin durdurulması için ABD ve Gazze Barış Kurulu ile görüşmeler yürüttüklerini doğruladı” dedi.

Kaynağa göre arabulucular, İsrail’in bu askerî operasyonlarından ve Gazze Şeridi içerisindeki ilerleyişinden duydukları rahatsızlığı dile getirdi. Arabulucuların, ihlallerin sona erdirilmesi ve insani durumun iyileştirilmesine katkı sağlayacak bir güvenlik istikrarının oluşturulması için çalışıp baskı yapacaklarını, ayrıca üzerinde mutabakata varılan anlaşma maddelerinin uygulanmasını ilerletmeye çaba göstereceklerini belirtti.

dcfrgth
İsrail’in Gazze Şeridi’nin orta kesimindeki Nuseyrat’a düzenlediği saldırıdan zarar görmemek için eşyalarıyla birlikte bölgeden ayrılan Filistinli bir çocuk, 18 Kasım 2026 (AFP)

Hamas Sözcüsü Hazım Kasım, İsrail güçlerinin çekilmesinden önce yaptığı açıklamada, “İşgal güçlerinin Gazze Şeridi’ndeki operasyonlarını tırmandırmasının asıl amacı, yerinden etme planını hayata geçirmek için Gazze Şeridi’nde geriye kalanları da yok etmektir. Bu durum, söz konusu planı engellemek amacıyla düzenlenen Arap zirvelerinde alınan kararların uygulanmasını gerektiriyor” ifadelerini kullandı.

ABD Başkanı Donald Trump’ın Gazze Şeridi’ndeki savaşı sona erdirme planını denetleyen Barış Kurulu, hem İsrail’i hem de Hamas’ı çatışmaları sona erdirmeye yönelik yükümlülüklerini yerine getirmemekle suçladı. Kurul, bu durumun Gazze sakinlerini ağır koşullarla karşı karşıya bıraktığını ve ateşkesin çökme tehlikesini artırdığını belirtti. Barış Kurulu’nun değerlendirmesi, Reuters’ın ulaştığı 12 sayfalık bir raporda yer aldı. Bu rapor, ABD’nin desteklediği ateşkesin 13 ay önce yürürlüğe girmesinden bu yana Kurul tarafından Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi’ne sunulan ikinci rapor olma özelliğini taşıyor.

Barış Kurulu’nun rapordaki bulgularını kasım ayı sonunda New York’ta düzenlenecek BM Güvenlik Konseyi toplantısında sunması bekleniyor. Raporda, “Üzerinde anlaşmaya varılanlarla sahada yaşananlar arasındaki uçurum, süreci tehdit eden temel risk olmaya devam ediyor” denildi. Raporda ayrıca, “Somut sonuçlar doğurmayan hiçbir ateşkes sonsuza kadar sürdürülemez” uyarısında bulunuldu.

Hamas ise Barış Kurulu’nun açıklamasını kınadı. Hareket, açıklamanın ‘işgalin saldırganlığı ile Filistinli kurbanı kabul edilemez biçimde aynı kefeye koyduğunu ve İsrail’in ihlallerine siyasi kılıf sağlayan taraflı yaklaşımın bir parçası olduğunu’ belirtti.