Cilt bakterilerinin kırışıklıklar üzerindeki etkisi bilimsel olarak belgelendi

Bazı kadınlar gözlerin çevresinde ve altında kaz ayağı benzeri kırışıklıklardan muzdarip (Unsplash)
Bazı kadınlar gözlerin çevresinde ve altında kaz ayağı benzeri kırışıklıklardan muzdarip (Unsplash)
TT

Cilt bakterilerinin kırışıklıklar üzerindeki etkisi bilimsel olarak belgelendi

Bazı kadınlar gözlerin çevresinde ve altında kaz ayağı benzeri kırışıklıklardan muzdarip (Unsplash)
Bazı kadınlar gözlerin çevresinde ve altında kaz ayağı benzeri kırışıklıklardan muzdarip (Unsplash)

Yaşlanmanın ve UV ışınlarına maruz kalma gibi dış faktörlerin cilt üzerindeki etkileri bilimsel olarak belgelendi. İnsanlar yaşlandıkça veya güneşte daha fazla vakit geçirdikçe ciltleri daha kuru ve kırışık hale gelir. Bununla birlikte dün (Perşembe) yayınlanan yeni bir araştırma, cildimizde yaşayan mikroorganizma grubu olan cilt mikrobiyomunun ‘cildin yaşlanma belirtileriyle ilgili heyecan verici yeni bir potansiyel bağlantısı’ olduğunu tespit etti.

Bu sonuçlar, ABD’de California San Diego Üniversitesi’nin Mikrobiyom Yenilik Merkezi’ndeki (CMI) araştırmacılar ve L’Oréal Araştırma ve Yenilik Grubu tarafından yürütülen ortak bir çalışma ile sunuldu. Araştırmacılara göre bu çalışma, ‘cildin yaşlanması ve sağlık belirtileriyle ilişkili mikropları izole eden ilk çalışma’ oldu.

Sonuçları dün Frontier in Aging dergisinde yayınlanan araştırma, ‘cilt yaşlanmasının belirtileriyle ilişkili potansiyel mikrobiyal özelliklerin tanımlanmasına olanak veren çok sayıda çalışma analizi’ olarak sunuldu.

CMI’ın gelişmiş veri analizi yeteneklerini, L’Oréal’in cilt sağlığı değerlendirmesindeki bilgi ve uzmanlığıyla birleştiren bu çalışmada, L’Oréal tarafından daha önce yaşları 18 ile 70 arasında değişen 650’den fazla kadın katılımcıyla yürütülen 13 çalışma sırasında toplanan verileri kapsamlı bir şekilde incelendi.

Analize dahil edilen çalışmaların her biri, kaz ayağı kırışıklıkları veya nem kaybının kırışların çıkmasına etkisi gibi belirli bir ilgi alana odaklanmış olsa da, bu analizde, belirli cilt mikroplarındaki eğilimleri araştırmak için verileri birleştirirken yaş gibi diğer değişkenleri de hesaba katıldı. Pek çok kadın, gözlerinin çevresinde ve altında kaz ayağına benzeyen kırışıklıkların ortaya çıkmasından muzdarip ve bu, birçoğu için kaygı ve rahatsızlık yaratıyor. Kadınlar daima onlardan kurtulma arzusunu dile getiriyor.

California San Diego Üniversitesi Mikrobiyom İnovasyon Merkezi araştırma direktörü Se Jin Song “Önceki çalışmalar cildimizdeki mikrop türlerinin yaşla birlikte değiştiğini gösterdi” dedi. Perşembe günü yaptığı basın açıklamasında, “Yaşlandıkça cildimiz de fizyolojik olarak değişir. Örneğin kırışıklıklar oluşur ve cildimiz kurur” dedi.

Song “Ancak bunun insanlarda nasıl göründüğü konusunda farklılıklar var. Muhtemelen bazı insanların kendi yaşlarındaki diğer birçok kişiden daha genç veya yaşlı görünen bir cilde sahip olduğunu fark etmişsinizdir. Gelişmiş istatistiksel yöntemler kullanarak, kaz ayağı kırışıklıkları gibi ciltteki bu tür yaşlanma belirtileriyle ilişkili mikropları, kronolojik bir sayı olarak yalnızca yaşla ilişkili olanlardan ayırmayı başardık” ifadelerine de yer verdi.

Araştırma ekibi, ‘cilt mikrobiyomu’ çeşitliliği ile cilt yaşlanmasının ana belirtilerinden biri olarak görülen kaz ayakları arasında pozitif bir ilişkiyi tespit etti. Ayrıca mikrobiyom çeşitliliği ile transepidermal su kaybı (ciltten buharlaşan nem miktarı) arasında negatif bir ilişki olduğunu da gözlemlediler.

Araştırmaya göre bu faktörler arasındaki nedensel ilişki sonucuna varmak için henüz çok erken ancak bulgular, araştırmacılara cilt yaşlanmasıyla mikrobiyal ilişkilerin daha iyi anlaşılmasına odaklanacak sonraki adımlar konusunda rehberlik sağladı. L'Oréal Kuzey Amerika İleri Araştırma Başkanı ve araştırmanın ortak yazarı Qian Zheng “L’Oreal olarak taahhüdümüz her bireyin benzersiz ihtiyaçlarını karşılayan güzellik ürünleri geliştirmektir. Mikrobiyom İnovasyon Merkezi ile yakın zamanda yaptığımız işbirliği, cilt mikrobiyomunun yaşlanmadaki rolüne, özellikle de kırışıklıkları ve genel cilt kalitesini nasıl etkilediğine ışık tuttu. Bu araştırma, kaz ayağı kırışıklıkları gibi gözle görülür yaşlanma belirtileriyle bağlantılı yeni mikrobiyal biyobelirteçlerin belirlenmesinde çığır açıcı niteliktedir. Daha sağlıklı, daha genç bir cilt için yeni teknikler geliştirme yolunda önemli bir adımdır” şeklinde konuştu.

Ekibin önerdiği gelecekteki araştırma yolları, cilt yaşlanmasıyla ilgili kimyasal biyobelirteçleri keşfetmeye yönelik metabolomik çalışmalarının yanı sıra genetik mühendisliği için potansiyel hedeflere yönelik meta-transkriptomik araştırmaları da içeriyor. Örnek toplamanın kolaylığı nedeniyle birçok çalışma dış deriye odaklandığından, derinin diğer katmanlarına yönelik araştırmaların yapılması da bekleniyor.

Araştırmanın ortak araştırmacısı ve California San Diego Üniversitesi Mikrobiyom İnovasyon Merkezi direktörü Rob Knight “Araştırmanın sonuçları cilt mikrobiyomu hakkındaki bilgilerimizdeki ilerlemeyi gösteriyor olsa da, bunu yalnızca yeni bir araştırma aşamasının başlangıcı olarak görüyoruz. Mikrobiyom ve cilt sağlığı arasındaki bağlantıyı doğrulayarak, cilt yaşlanmasıyla ilgili spesifik mikrobiyom biyobelirteçlerini keşfedecek daha ileri çalışmaların temelini attık” ifadelerini kullandı.



Körfez ülkeleri, İran rejimini devirmesi için ABD'ye baskı mı yapıyor?

İran Devrim Muhafızları, Birleşik Arap Emirlikleri'nin sanayi ve ticaret merkezi Füceyre'deki petrol tesislerini hedef almıştı (Reuters)
İran Devrim Muhafızları, Birleşik Arap Emirlikleri'nin sanayi ve ticaret merkezi Füceyre'deki petrol tesislerini hedef almıştı (Reuters)
TT

Körfez ülkeleri, İran rejimini devirmesi için ABD'ye baskı mı yapıyor?

İran Devrim Muhafızları, Birleşik Arap Emirlikleri'nin sanayi ve ticaret merkezi Füceyre'deki petrol tesislerini hedef almıştı (Reuters)
İran Devrim Muhafızları, Birleşik Arap Emirlikleri'nin sanayi ve ticaret merkezi Füceyre'deki petrol tesislerini hedef almıştı (Reuters)

Körfez ülkelerinin, İran rejimini etkisiz hale getirmesi için ABD'ye baskı yaptığı savunuluyor.

Adlarını açıklamadan Reuters'a konuşan Körfez ülkelerinden diplomatlar,  İran'ın "petrol kaynaklarını ve buna bağımlı ekonomileri tehdit edemeyecek hale getirilmesi" gerektiğini savunuyor. 

Bu diplomatların yanı sıra kimliklerinin gizli tutulmasını isteyen Batılı ve Arap yetkililer de Körfez ülkelerinin, İran'a yönelik askeri harekatı "yarıda bırakmaması için" ABD'ye baskı yaptığını öne sürüyor.

Suudi Arabistan merkezli düşünce kuruluşu Körfez Araştırma Merkezi'nin direktörü Abdulaziz Sager şunları söylüyor:

Bölgede, İran'ın her bir Körfez ülkesiyle kırmızı çizgileri aştığına dair yaygın bir kanı var. Başlangıçta onları savunduk ve savaşa karşı çıktık ancak bize yönelik saldırılar düzenleyince düşman haline geldiler. Onları başka türlü tanımlamanın bir yolu yok.

ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta başlattığı askeri operasyonda İran'ın dini lideri Ali Hamaney ve Devrim Muhafızları'ndan üst düzey komutanlar öldürüldü.

İran da ABD'nin müttefiki 6 Körfez ülkesine misilleme yaparak havalimanlarını, petrol tesislerini ve ticari merkezleri hedef aldı. Ayrıca küresel petrol tedarikinin beşte birinin gerçekleştirildiği ve Körfez ekonomilerinin can damarı olan Hürmüz Boğazı'nda gemi trafiğini neredeyse durma noktasına getirdi.

Körfez ülkelerinden diplomatlara göre bölge yönetimleri, üçüncü haftasına giren savaşta artık "İran'ın askeri gücünün ciddi şekilde zayıflatılması gerektiğini" savunuyor.

Analist Sager de "Amerikalılar görev tamamlanmadan çekilirlerse, İran'la tek başımıza yüzleşmek zorunda kalacağız" diyor.

ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, geçen haftaki açıklamasında Körfez'deki müttefiklerinin "saldırıya geçmeye hazır olduğunu" öne sürmüştü.

Ancak bölgedeki kaynaklar, tek taraflı askeri müdahalenin hiçbir Körfez ülkesi için gündemde olmadığını vurguluyor.

Öte yandan Sager, İran'ın bölgesel nüfuz açısından başlıca rakibi olan Suudi Arabistan'ın, özellikle petrol veya deniz suyu arıtma tesislerine saldırıların sürmesi halinde misilleme yapmak zorunda kalabileceğini söylüyor. Yine de durumun daha da tırmanmasını önlemek için Riyad yönetiminin vereceği tepkiyi dikkatli şekilde ayarlamaya çalışacağını ekliyor.

ABD'deki Princeton Üniversitesi'nden Bernard Haykel, Körfez ekonomilerinin ciddi risk altında olduğuna işaret ediyor:  

İran, Hürmüz Boğazı'nı kapatabileceğini gösterdiğinde Körfez ülkeleri artık bambaşka bir tehditle karşı karşıya kaldı. Bununla ilgili bir şey yapılmazsa uzun vadeli bir soruna dönüşebilir.

ABD Başkanı Donald Trump, pazar günkü açıklamasında boğazın yeniden açılmasını sağlayacak bir koalisyon oluşturulması çağrısında bulunmuş, Çin dahil 7 ülkeyle görüştüklerini belirtmişti.

NATO'yu İran savaşını desteklememekle suçlayan Trump'ın çağrısına Avrupa ülkeleri yanaşmamıştı.

Almanya Hükümet Sözcüsü Stefan Kornelius, "Bu NATO'nun savaşı değil, NATO bir savunma ittifakı" demişti.

İspanya da "ABD ve İsrail'in İran'a karşı yürüttüğü savaşı yasadışı bulduğunu" yineleyerek Hürmüz Boğazı'ndaki hiçbir askeri operasyona katılmayacağını açıklamıştı.

Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer ise ülkesinin Hürmüz Boğazı'nı yeniden açmak için "müttefikleriyle bir plan üzerine çalıştığını fakat geniş kapsamlı savaşa dahil olmayacağını" söylemişti.

Independent Türkçe, Reuters, Times of Israel, Guardian


Strese yol açan kişiler yaşlanmayı hızlandırıyor

Uzmanlar aynı ilişkinin genellikle hem olumlu hem de olumsuz yanları olduğuna dikkat çekiyor (Pexels)
Uzmanlar aynı ilişkinin genellikle hem olumlu hem de olumsuz yanları olduğuna dikkat çekiyor (Pexels)
TT

Strese yol açan kişiler yaşlanmayı hızlandırıyor

Uzmanlar aynı ilişkinin genellikle hem olumlu hem de olumsuz yanları olduğuna dikkat çekiyor (Pexels)
Uzmanlar aynı ilişkinin genellikle hem olumlu hem de olumsuz yanları olduğuna dikkat çekiyor (Pexels)

Araştırmacılar, strese yol açan arkadaş ve akrabaların kişinin biyolojik yaşlanmasını hızlandırabileceğini tespit etti.

Başkalarıyla kurduğumuz ilişkiler sağlığımızı etkiliyor. Aile üyeleri ve arkadaşlar, zor zamanlarda destek sunarak ruh sağlığını güçlendirebiliyor ve sağlıklı alışkanlıkları teşvik edebiliyor.

Öte yandan ilişkilerin negatif yönü, pozitif etkileri kadar araştırılmış bir konu değil. 

ABD'li araştırmacılar bu ilişkilerin biyolojik yaşlanmaya etkisini incelemek adına yaşları 18'le 103 arasında değişen 2345 katılımcıyla bir çalışma yürüttü.

Katılımcılardan, birlikte vakit geçirdikleri,  kişisel ya da sağlıkla ilgili konuları paylaştıkları ya da sağlık alışkanlıklarını etkileyen kişilerin isimlerini belirtmeleri istendi. 

Ayrıca çevrelerinde kendilerine sık sık stres yaşatan ya da hayatlarını zorlaştıran kişiler olup olmadığı da soruldu. Araştırmacılar bu kişileri "sinir bozucu" diye sınıflandırdı ve sadece sürekli strese yol açanları gruba dahil etti.

Katılımcıların yaklaşık yüzde 30'u sosyal çevrelerinde en az bir, yüzde 10'u ise en az iki sinir bozucu kişi olduğunu bildirdi.

Bilim insanları katılımcılardan aldıkları tükürük örneklerini inceleyerek biyolojik yaşlanmayı iki ölçüt üzerinden değerlendirdi: bedenin takvim yaşına kıyasla ne kadar yaşlı göründüğü ve yaşlanma sürecinin ne kadar hızlı ilerlediği.

Bulguları hakemli dergi PNAS'te yayımlanan çalışmaya göre, kişinin hayatındaki her bir "sinir bozucu" kişi, biyolojik yaşın yaklaşık 9 ay daha ileri görünmesi ve yaşlanma hızının yüzde 1,5 artmasıyla ilişkili.

New York Üniversitesi'nden Dr. Byungkyu Lee, yazarları arasında yer aldığı çalışma hakkında "En çarpıcı tarafı, olumsuz sosyal bağların sadece katılımcıların bildirdiği stres ya da ruh sağlığı sorunlarıyla değil, biyolojik yaşlanmanın moleküler ölçümleriyle de bağlantılı olmasıydı" diyor.

Çalışmada bu kişiler aile üyesiyse etkilerin daha da şiddetlendiği gözlemlendi. Bu durum, daha uzun süreli, hayatımızda merkezi bir rol oynayan aile üyelerinden uzak durmanın zorluğuyla bağlantılı olabilir.

Dr. Lee "Bu sinir bozucu kişi, sürekli çatışma yaratan bir ebeveyn veya kardeş, zamanınızı ve duygusal enerjinizi düzenli olarak tüketen bir arkadaş veya yakın çevrenizdeki başka bir kişi olabilir" diyerek ekliyor:

Günlük hayatta bu, sürekli yardım isteyen veya sizi eleştiren bir aile üyesi, dramatik olaylar yaratan bir arkadaş veya ilişkinin sizi strese sokmasına rağmen ilgilenmek zorunda hissettiğiniz biri gibi görünebilir.

Bilim insanları ilginç bir şekilde, sinir bozucu grubuna giren eş veya partnerlerin aynı negatif etkileri yaratmadığını tespit etti. Bunun nedeni, ortak rutinlerin veya duygusal yakınlığın olumlu yönlerinin, stresin olumsuz taraflarını dengelemesi olabilir.

Araştırmacılar ayrıca bazı kişilerin, hayatlarında bu türden kişiler barındırmaya daha yatkın olabileceğine dikkat çekiyor.

Çalışmada bu sayının kadınlarda, düzenli sigara içenlerde, sağlık durumu daha kötü kişilerde ve zor bir çocukluk geçirenlerde daha yüksek olduğu saptandı.

Dr. Lee bu durumu şöyle açıklıyor: 

Bunun muhtemel açıklamalarından biri şu: Zaten daha fazla stres yaşayan veya daha az kaynağa sahip kişilerin zor ilişkilerden kaçınma, bunları hafifletme veya onlardan uzaklaşma becerisi daha düşük olabilir. Bu da kronik gerginliğin gündelik hayata daha kolay yerleşmesine yol açabilir.

Araştırma, sosyal bağlantıları güçlendirmek önem taşısa da hayatımızda bizi strese sokan ilişkilere de dikkat etmemiz gerektiğini vurguluyor.

Independent Türkçe, Science Alert, BBC Science Focus, PNAS


Süper yaşlıların beyninin "gizli bileşeni" tespit edildi

"Süper yaşlı beyni" (Shane Collins/Northwestern Üniversitesi)
"Süper yaşlı beyni" (Shane Collins/Northwestern Üniversitesi)
TT

Süper yaşlıların beyninin "gizli bileşeni" tespit edildi

"Süper yaşlı beyni" (Shane Collins/Northwestern Üniversitesi)
"Süper yaşlı beyni" (Shane Collins/Northwestern Üniversitesi)

Vishwam Sankaran Bilim ve Teknoloji Muhabiri 

80'li ve 90'lı yaşlarına iyi bir hafızayla gelen insanların, akranlarına göre daha fazla yeni beyin hücresi üretme eğiliminde olduğu yeni bir araştırmada ortaya çıktı.

Illinois Üniversitesi Tıp Fakültesi'nin Şikago kampüsünden araştırmacılar, ilerleyen yaşlarda çok az yeni sinir hücresi üreten Alzheimer hastası akranlarına kıyasla, bu "süper yaşlılar"ın beyinlerinin daha verimli olduğunu belirtiyor.

Sinir hücreleri, insanların neredeyse tüm fonksiyonlarını destekler. Hafıza merkezi hipokampus gibi bazı beyin bölgelerinde, kişinin yaşamı boyunca yeni nöronlar üretilir.

Primatlar üzerinde yapılan araştırmalar, sinir hücresi gelişiminin ilerleyen yaşlarda daha güçlü hafızayla bağlantılı olduğunu daha önce göstermişti. Yeni araştırma, bu tür bir nörojenezin insanlarda da meydana geldiğini ortaya koyuyor.

Yeni araştırmada 5 farklı gruptan bağışlanan beyin örnekleri analiz edildi: sağlıklı genç yetişkinler, sağlıklı yaşlılar, süper yaşlılar, hafif veya erken aşama demans hastaları ve Alzheimer hastaları.

Süper yaşlıların beyinleri, "olağanüstü hafıza becerileri" olduğu kanıtlanmış 80 yaş ve üstü bağışçılardan alındı.

Araştırmacılar, üç tür hipokampus hücresini inceledi: nöronlara dönüşme potansiyeli olan kök hücreler, sinir hücrelerine dönüşme sürecindeki nöroblast adlı hücreler ve işlevsel sinir hücresi haline gelmeden hemen önceki olgunlaşmamış nöronlar.

Hakemli dergi Nature'da yayımlanan çalışmanın yazarlarından Orly Lazarov, "Yetişkin nörojenezinin aşamalarını bebek, yürümeye başlayan çocuk ve ergen gibi düşünebilirsiniz. Bunların hepsi, hipokampusların yeni nöronlar ürettiğinin işareti" diye açıklıyor.

Araştırmacılar süper yaşlıların, yaşıtlarına göre daha aktif bir şekilde yeni sinir hücreleri ürettiğini ve bunun da hafızalarının kendine özgü "dayanıklılığının işareti" olduğunu saptadı.

Dr. Lazarov, "Süper yaşlılardaki nörojenez oranı diğer sağlıklı yaşlı yetişkinlerin iki katıydı" diyor.

Beyinlerindeki bir şey üstün bir hafızayı korumalarını sağlıyor. Hipokampal nörojenezinin bunun gizli bileşeni olduğuna inanıyorum ve veriler de bunu destekliyor.

Çalışmada demans semptomlarının ortaya çıkmasından önce erken aşama bilişsel gerileme yaşayan kişilerin, yeni sinir hücresi gelişiminin minimum düzeyde olduğu tespit edildi. Alzheimer teşhisi alanların beyinlerindeyse neredeyse hiç yeni nöron üretilmiyordu.

Bilim insanları sinir hücresi büyümesini tam boyutuyla anlamak üzere yapılacak daha fazla araştırmanın, hafızayı korumada hedefe yönelik tedavilere yol açmasını umuyor.

Çalışmanın bir diğer yazarı Ahmed Disouky "Bazı insanların nörojenezi doğal yolla nasıl koruduğunu anlamak, daha fazla yetişkinin yaşlandıkça hafızasını ve bilişsel sağlığını muhafaza etmesini sağlayabilecek stratejilerin kapısını açabilir" diyor.

 Independent Türkçe, independent.co.uk/news